IV SA/Wa 1828/06
WyrokWSA w Warszawie2007-04-27
Skład orzekający: Grzegorz Czerwiński, Marta Laskowska, Marian Wolanin
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić udostępnienia danych adresowych osoby, jeśli wnioskodawca nie wykazał interesu prawnego, a osoba, której dane dotyczą, nie wyraziła na to zgody, mimo że wnioskodawca wskazał na potrzebę uwzględnienia tej osoby w testamencie?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo odmówił udostępnienia danych adresowych, ponieważ wnioskodawca nie wykazał interesu prawnego w ich uzyskaniu, a osoba, której dane dotyczą, nie wyraziła na to zgody. Okoliczność uwzględnienia osoby w testamencie nie stanowi interesu prawnego uzasadniającego udostępnienie danych bez jej zgody. Udostępnienie danych bez zgody jest możliwe jedynie w przypadku wykazania interesu prawnego.Stan faktyczny
Skarżący M. S. złożył wniosek o udostępnienie danych adresowych W. S. w celu uwzględnienia jej w testamencie. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji odmówił udostępnienia danych, wskazując na brak zgody W. S. i niewykazanie przez M. S. interesu prawnego. Skarżący zarzucił decyzji niezgodność z prawem i absurdalność. Organ administracji wniósł o odrzucenie skargi ze względu na tożsamość sprawy z poprzednim postępowaniem, ale sąd uznał, że podstawa faktyczna żądania uległa zmianie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Zasądzono zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Czerwiński, Sędziowie asesor WSA Marta Laskowska, asesor WSA Marian Wolanin (spr.), Protokolant apl. prok. Marcin Niemiec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia (...) maja 2006 r. nr (...) w przedmiocie odmowy udostępnienia danych adresowych 1. oddala skargę, 2. zasądza ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. J. W. z Kancelarii Adwokackiej przy ul. (...)w W. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 52,80 zł (pięćdziesiąt dwa 80/100 złote) należnego podatku VAT tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Zaskarżoną decyzją z dnia (...) maja 2006 r. Nr (...) Minister Sprawa Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy swoja decyzję z dnia (...) marca 2006 r. o odmowie udostępnienia M. S. danych osobowych W. S..
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzono, iż M. S. złożył wniosek o udostępnienie danych adresowych W. S. dla uwzględnienia jej w swoim testamencie. W. S. nie udzieliła jednak zgody na udostępnienie jej danych adresowych M. S., będącemu jej ojcem. Skutkiem tego, organ orzekający odmówił udostępnienia danych adresowych wskazując, iż M. S. posiada interes faktyczny do uzyskania adresu W. S., lecz w świetle art. 44h ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.), do udostępnienia tego adresu wymagana jest także zgoda W. S., której osoba ta nie udzieliła.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Sprawa Wewnętrznych i Administracji z dnia (...) maja 2006 r. M. S. zarzucił jej niezgodność z prawem, absurdalność i tworzenie komplikacji dla skarżącego nie do rozwiązania.
W odpowiedzi na skargę Minister Sprawa Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej odrzucenie wskazując, że sprawa udostępnienia danych adresowych W. S. M. S. była już przedmiotem postępowania administracyjnego, zakończonego decyzją z dnia (...) kwietnia 2005 r., na którą Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę prawomocnym wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2006 r. sygn. akt IV SA/Wa 1163/05. Organ wniósł alternatywnie o oddalenie skargi, przytaczając motywy zaskarżonej decyzji z dnia (...) maja 2006 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna, ponieważ zaskarżonej decyzji nie można zarzucić naruszenia prawa.
Odnosząc się do wniosku organu o odrzucenie skargi należy stwierdzić, że zaskarżoną decyzją z dnia (...) maja 2006 r. organ nie umorzył postępowania administracyjnego ze względu na zaistnienie, jak to wskazał w odpowiedzi na skargę, tożsamości sprawy ze sprawą rozstrzygniętą ostateczną decyzją z dnia (...) kwietnia 2005 r. i prawomocnie osądzoną wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 kwietnia 2006 r. sygn. akt IV SA/Wa 1163/05, lecz ponownie
Sygn. akt IV SA/Wa 1828/06
wydał merytoryczne rozstrzygnięcia w sprawie. Z tego powodu brak jest podstaw do odrzucenia skargi, skoro skarżącemu przysługuje prawo do jej złożenia w celu przeprowadzenia przez Sąd kontroli legalności decyzji, zawierającej rozstrzygnięcie wnioskowanej przez skarżącego sprawy.
W pierwszej kolejności należy natomiast ocenić dopuszczalność ponownego rozstrzygania sprawy udostępnienia danych adresowych, gdy sprawa ta była już przedmiotem ostatecznej decyzji administracyjnej, wydanej na tej samej podstawie prawnej i wobec tych samych osób, względem których wydano zaskarżoną decyzję. Zgodnie bowiem z art. 156 §1 pkt 3 kpa, decyzja jest nieważna, gdy dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną.
W postępowaniu zakończonym decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia (...) kwietnia 2005 r. M. S. wnioskował o udostępnienie danych adresowych W. S. w celu nawiązania kontaktu w sprawie rodzinnej. Obecnie zaś, za podstawę do uzyskania danych adresowych W. S., skarżący wskazał na uwzględnienie jej w testamencie. O ile zatem sprawa udostępnienia danych adresowych W. S. objęta zaskarżoną decyzją, wydana została na tej samej podstawie prawnej, co decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia (...) kwietnia 2005 r. i na wniosek tej samej osoby, to jednak w ocenie Sądu nie zachodzi tożsamość sprawy administracyjnej, wykluczająca ponowne jej rozstrzyganie, skoro w sprawie tej uległa zmianie podstawa faktyczna żądania uzyskania danych adresowych W. S.. Nie można również wykluczyć dopuszczalności ponownego rozpatrywania sprawy udostępnienia danych adresowych określonej osoby, gdy takie udostępnienie jest zależne od uzyskania zgody tej osoby, skoro w ponownie prowadzonym postępowaniu osoba ta może zmienić zdanie i udzielić zgody na udostępnienie jej danych adresowych.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia (...) maja 2006 r., należy wskazać iż decyzja ta wydana została na podstawie art. 44h ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.), który stanowi, że dane ze zbiorów meldunkowych, zbioru PESEL oraz ewidencji wydanych i utraconych dowodów osobistych udostępnia się innym osobom i podmiotom - jeżeli uwiarygodnią one interes faktyczny w otrzymaniu danych i za zgodą osób, których dane dotyczą. Jednocześnie z art. 44h ust. 2 pkt 2 powołanej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych wynika, że dane ze zbiorów meldunkowych, zbioru PESEL oraz ewidencji wydanych i utraconych dowodów osobistych udostępnia się osobom i jednostkom organizacyjnym - jeżeli wykażą w tym interes prawny.
Sygn. akt IV SA/Wa 1828/06
W świetle powyższego, udostępnienie danych adresowych bez zgody osoby, której dane te dotyczą, następuje wtedy, gdy ich uzyskanie leży w interesie prawnym osób wnioskujących o ich udostępnienie. Gdy osoby te nie wykażą przysługiwania interesu prawnego w uzyskaniu danych adresowych innej osoby, to ich uzyskanie jest wtedy zależne od uzyskania zgody osoby, której dane te dotyczą.
W ocenie Sądu, powołana przez skarżącego, we wniosku o udostępnienie danych adresowych, okoliczność uwzględnienia W. S. w testamencie, nie stanowi o przysługiwaniu interesu prawnego w uzyskaniu danych adresowych tej osoby, dlatego należy podzielić pogląd organu zawarty w zaskarżonej decyzji o możliwości udostępnienia skarżącemu danych adresowych W. S. jedynie w warunkach określonych art. 44h ust. 2 pkt 4 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, a więc po uprzednim uzyskaniu zgody W. S. na ich udostępnienie. W żaden bowiem sposób sporządzenie testamentu i jego skuteczność nie jest zależna od wskazania w nim adresu osoby, wobec której testament miałby wywoływać jakiekolwiek skutki prawne.
O interesie prawnym skarżącego mogłyby świadczyć takie okoliczności, w których sytuacja prawna skarżącego byłaby zależna od danej osoby, i dlatego jej odnalezienie wymagałoby uzyskania jej adresu. A więc, gdyby skarżący nie mógł zrealizować swoich uprawnień lub nie mógł poddać się prawnie określonym obowiązkom, bez udziału osoby, której dane adresowe służyłyby jej odnalezieniu.
Skoro w rozpatrywanej sprawie skarżący nie wykazał okoliczności świadczących o przysługiwaniu interesu prawnego, który wykluczałby konieczność uzyskania zgody W. S. na udostępnienie jej adresu, zaskarżoną decyzję należało uznać za odpowiadającą prawu, dlatego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło