IV SA/Wa 1833/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-06-26
Skład orzekający: Monika Stępkowska-Bigiej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie ubogiej materialnie można przyznać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w postępowaniu przed sądem administracyjnym?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdyż skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego z powodu trudnej sytuacji materialnej, co uzasadnia zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.Stan faktyczny
Skarżąca M. K. złożyła skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z kwietnia 2015 r. o odmowie nadania statusu uchodźcy oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżąca mieszka z rodziną, nie posiada majątku ani oszczędności, a jej gospodarstwo domowe utrzymuje się z pomocy socjalnej w wysokości około 3000 zł miesięcznie, która jest przeznaczana na podstawowe potrzeby.Rozstrzygnięcie
Zwolniono M. K. od kosztów sądowych oraz ustanowiono dla niej adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Monika Stępkowska-Bigiej po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy postanawia: 1) zwolnić M. K. od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla M. K. adwokata.
M. K. (dalej "skarżąca") wraz ze skargą na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2015 r. w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
Z informacji zawartych we wniosku z dnia 2 czerwca 2015 r. wynika, że skarżąca mieszka wraz z małoletnim synem, partnerem, matką i ojcem. Nie posiada majątku, oszczędności. Skarżąca oraz osoby pozostające z nią we wspólnym gospodarstwie domowym otrzymując pomoc socjalną w ramach procedury uchodźczej w wysokości po około 600 zł na osobę. Skarżąca oświadczyła, że "miesięcznie za mieszkania wraz z opłatami za media" wydają ok. 2000 zł, a ok. 1000 zł przeznaczają na zakup żywności, ubrań, lekarstw.
Rozpoznając wniosek należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie.
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Oceniając sytuację materialną skarżącej wzięto pod uwagę, że skarżąca nie posiada majątku i oszczędności, z których mogłaby pokryć koszty postępowania. Jedynym źródłem utrzymania skarżącej i 4 osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym jest świadczenie socjalne w łącznej wysokości ok. 3000 zł miesięcznie (na pięć osoby), które w całości przeznaczane jest na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Zatem opisana sytuacja uzasadnia przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. W tym stanie rzeczy nieudzielanie skarżącej prawa pomocy mogłoby wiązać się z pozbawieniem jej prawa do Sądu.
Z tych względów na podstawie art 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło