IV SA/Wa 1839/15

WyrokWSA w Warszawie2015-12-07

Skład orzekający: Wanda Zielińska-Baran, Aneta Dąbrowska, Anna Sękowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obawy cudzoziemca przed powołaniem do wojska w kraju pochodzenia, w sytuacji gdy konflikt zbrojny dotyczy jedynie części terytorium tego kraju, a władze oferują pomoc przesiedleńcom, mogą stanowić uzasadnioną obawę przed prześladowaniem w rozumieniu Konwencji Genewskiej i uzasadniać nadanie statusu uchodźcy lub udzielenie ochrony uzupełniającej?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że obawy skarżącego przed powołaniem do wojska oraz przed niebezpieczną sytuacją wewnętrzną w kraju pochodzenia nie stanowiły uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w rozumieniu Konwencji Genewskiej. Stwierdzono, że skarżący nie wykazał indywidualnego charakteru prześladowań ani rzeczywistego ryzyka doznania poważnej krzywdy, a także nie wykorzystał możliwości uzyskania ochrony i pomocy w kraju pochodzenia, co wyklucza nadanie statusu uchodźcy lub udzielenie ochrony uzupełniającej.
Stan faktyczny
Skarżący, A. D., obywatel kraju pochodzenia, złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy, powołując się na obawy związane z konfliktem zbrojnym na wschodzie kraju, działalnością separatystów oraz groźbą powołania do wojska. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił nadania statusu uchodźcy i ochrony uzupełniającej, uznając, że skarżący nie wykazał uzasadnionej obawy przed prześladowaniem. Rada do Spraw Uchodźców utrzymała tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając organom naruszenie przepisów postępowania i błędną wykładnię przepisów materialnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska, sędzia WSA Anna Sękowska, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy oddala skargę Rada do Spraw Uchodźców decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 89p ust. 1 oraz art. 19 ust. 1 pkt 1, art. 20 ust. 1 pkt ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 680 z późn. zm.) oraz art. 13 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2013 r., po 267 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania A. D., ob. [...], utrzymała w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców nr [...] z dnia [...] lutego 2015 r. o odmowie nadania statusu uchodźcy i odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej. W uzasadnieniu decyzji podano, iż wnioskiem z dnia [...] października 2014 r. A. D., obywatel [...], narodowości [...], zwrócił się do Szefa Urzędu do Cudzoziemców o nadanie mu statusu uchodźcy w Rzeczypospolitej Polskiej. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, po przeprowadzeniu przewidzianej prawem procedury, decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2015 r., odmówił nadania wnioskodawcy statusu uchodźcy na terytorium RP, powołując się na przepis art. 19 ust. 1 pkt 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. Organ uznał, iż A. D. nie spełnia przesłanek, o których mówi Konwencja Genewska dotycząca statusu uchodźców. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców stwierdził też, że w przypadku wnioskodawcy brak jest przesłanek do udzielenia ochrony uzupełniającej na terytorium RP. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucił decyzji organu I instancji naruszenie art. 13 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez błędne przyjęcie, że w sprawie nie zachodzi uzasadniona obawa, a także art. 7 w zw. z art. 75 § 1 i art. 77 § 1 Kpa, poprzez brak podjęcia przez organ wszelkich czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Rada do Spraw Uchodźców po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. utrzymała w mocy decyzję organu I instancji, uznając, że odmowa nadania A. D. statusu uchodźcy, jak i odmowa udzielenia mu ochrony uzupełniającej jest zgodna z prawem. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że istotą niniejszej sprawy było udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy wnioskodawca jest uchodźcą w rozumieniu przepisów ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP i czy odmowa nadania mu statusu uchodźcy w Polsce jest zasadna. Analizując w tym aspekcie sprawę organ w szczególności wskazał na obowiązujące przepisy oraz fakt, że zebrany materiał dowodowy w tym w szczególności wyjaśnienia i zeznania cudzoziemca zawarte we wniosku, wywiadzie oraz materiałach dotyczących sytuacji w kraju pochodzenia cudzoziemca pozwalają na stwierdzenie, że w przypadku wnioskodawcy brak jest jakichkolwiek przesłanek, aby uznać, że istniało realne zagrożenie prześladowaniem z powodów wskazanych w ustawie. Zdaniem Rady wnioskodawca nie wykazał w sposób dostateczny faktów lub okoliczności, które można byłoby zakwalifikować jako indywidualne prześladowanie, lub mogłyby uzasadniać obawę przed takimi prześladowaniami w przyszłości. W trakcie wywiadu statusowego pan A. D. jednoznacznie oświadczył, że nie był prześladowany przez władze, zatrzymywany lub aresztowany. Nie było także prowadzone wobec niego żadne postępowanie sądowe lub administracyjne. Nie brał udziału w działaniach wojennych. Nie należał do żadnej partii politycznej lub innej organizacji. Nigdy nie stawiano mu żadnych zarzutów, które świadczyłyby o posądzaniu go o jakąś wrogą działalność wobec władz. Organ stwierdził, iż podstawową przyczyną starań o nadanie statusu uchodźcy podawaną przez cudzoziemca w trakcie postępowania przed organem I instancji były obawy, przed niebezpieczną sytuacją wewnętrzną oraz działalnością grup [...] separatystów w miejscu jego zamieszkania na wschodzie [...], a także obawy przed powołaniem do wojska przez separatystów lub władze [...]. W odniesieniu do obaw cudzoziemca związanych z aktualną sytuacją na [...], Rada podkreśliła, że nie podważa tezy, że sytuacja na [...] jest napięta i dynamiczna. Na wschodzie [...], w obwodzie [...] i [...] toczy się konflikt zbrojny pomiędzy wspieranymi przez [...] separatystami, a [...] siłami rządowymi, którego następstwa noszą znamiona katastrofy humanitarnej. Istnieje też alternatywa wewnętrznej ucieczki, bowiem w pozostałych obwodach [...], (tj. poza obwodami [...] i [...] oraz [...]), kontrolowanych przez rząd w [...], sytuacja pozostaje stosunkowo spokojna. Na terenach tych nie dochodzi do starć zbrojnych ani innych zdarzeń, które rodziłyby bezpośrednie zagrożenie dla życia, zdrowia i innych podstawowych praw dla większej liczby obywateli. Władze [...], tak na poziomie centralnym jak i wojewódzkim, wystąpiły z ofertą pomocy przesiedleńcom z [...] i wschodniej [...]. Podejmują działania w celu zapewnienia im schronienia. Powstały punkty informacyjne na wszystkich dworcach kolejowych. Ponadto organy [...] władzy, pomagają przybywającym uchodźcom w zameldowaniu czy rejestracji samochodu oraz rejestracji firmy. Swoje działania władze [...] koordynują z regionalnym przedstawicielem UNHCR. Władze oraz urzędnicy Państwowych Administracji Obwodowych centralnych i zachodnich obwodów dokonują wszelkich starań by zapewnić miejsce pobytu lub zamieszkania dla przesiedleńców, w którym zostanie im zapewniona pomoc socjalna, medyczna, oświatowa itp. Duży wysiłek w pomoc przesiedleńcom podejmuje również społeczeństwo [...]. Pomoc udzielana przesiedleńcom jest skromna, a ich warunki bytowania z pewnością trudne, ale umożliwiają one egzystencję osobom, które z nich korzystają. W dniu [...] października 2014 r. Rada Najwyższa [...] przyjęła ustawę 4490 a-l "O zapewnieniu praw i swobód osób wewnętrznie przemieszczonych" w redakcji z 14 października 2014 roku, która wyznacza podstawy prawne statusu osób tymczasowo przemieszczonych oraz gwarancje prawne ich pobytu w nowym miejscu zamieszkania, określa porządek zatrudnienia, wypłat socjalnych i udzielenia odpowiedniej pomocy osobom tymczasowo przesiedlonym. Organ wskazał, iż największa pomoc dla przesiedleńców na [...] płynie ze strony Międzynarodowego Komitetu Czerwonego Krzyża oraz UNHCR: wsparcie finansowe, pomoc socjalna, odzież, żywność, pomoc w odbudowie zniszczonych domostw na wschodzie kraju. W świetle powyższego, w ocenie organu, obawy A. D. przed powrotem na [...], z uwagi na niebezpieczną sytuację wewnętrzną, a także brak wiary w skuteczność działania władz [...] dla zapewnienia pomocy i ochrony dla osób przesiedlających się ze wschodniej [...] są nieuzasadnione. Organ stwierdził, iż wnioskodawca nie podjął żadnych konkretnych działań w celu osiedlenia się w innym rejonie [...] oraz wystąpienia do miejscowych władz z wnioskiem o udzielenie pomocy i zapewnienie ochrony, ale zdecydował się na wyjazd za granicę nie wykorzystując możliwości pozostania w kraju pochodzenia. Tymczasem w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych, nie jest uchodźcą osoba niewykorzystująca wszystkich możliwości w celu uzyskania ochrony i pomocy w kraju swego pochodzenia, nawet jeśli uzyskanie takiej pomocy byłoby iluzoryczne 0. mało realne. W odniesieniu do obaw cudzoziemca związanych z ewentualnym powołaniem do wojska organ stwierdził, że jeżeli istnieje obowiązek odbycia służby wojskowej, to sam fakt powołania do tej służby nie jest przesłanką do nadania statusu uchodźcy, jeżeli jest to zgodne z prawem krajowym, przy czym w przypadku cudzoziemca nie ma żadnych wiarygodnych podstaw do twierdzenia, że zostanie on wezwany do armii [...]. Wedle poradnika UNHCR "Zasady i tryb ustalania statusu uchodźcy", jak i orzecznictwa obawa przed powołaniem do wojska, czy też obawa przed karą za uchylanie się od służby wojskowej, jeżeli nie jest powiązana z innymi przesłankami warunkującymi status uchodźcy, nie stanowi sama w sobie podstawy do uznania za uchodźcę. Zdaniem Rady z powyższych ustaleń wynika, że wnioskodawca nie był osobą bezpośrednio zagrożoną prześladowaniem z przyczyn, jakie określa Konwencja Genewska dotycząca statusu uchodźców. "Obawa", o czym była mowa powyżej, jest pojęciem subiektywnym i niemożliwym do zweryfikowania. Aby uznać, iż obawa jest "uzasadniona", musi być ona potwierdzona przez konkretnie zaistniałe zdarzenia, a więc przez zdarzenia lub sytuacje obiektywne. W ocenie Rady z zeznań strony wynika iż powodem opuszczenia przez cudzoziemca kraju pochodzenia nie było poczucie osobistego prześladowania przez władze publiczne, ale próba znalezienia lepszych warunków do życia. O nadaniu statusu uchodźcy nie może przesądzać sam fakt opuszczenia kraju pochodzenia. Zgodnie z orzecznictwem nadanie statusu uchodźcy nie następuje ze względu na warunki życia lub sytuację ekonomiczną cudzoziemca, lecz jedynie z uwagi na istniejące, realne i uzasadnione obawy prześladowania w kraju pochodzenia osoby ubiegającej się o taki status. Aby uzyskać status uchodźcy, należy wykazać indywidualny charakter tych prześladowań lub obaw przed takimi prześladowaniami. Zgodnie z art. 13 ust. 3 prześladowanie, o którym mowa w ust. 1, musi: 1/ ze względu na swoją istotę lub powtarzalność stanowić poważne naruszenie praw człowieka, w szczególności praw, których uchylenie jest niedopuszczalne zgodnie z art. 15 ust. 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. lub 2/ być kumulacją różnych działań lub zaniechań, w tym stanowiących naruszenie praw człowieka, których oddziaływanie jest równie dotkliwe jak prześladowania, o których mowa w pkt 1. Zdaniem Rady, w świetle zgromadzonego materiału dowodowego wnioskodawca nie spełnia norm określonych w cytowanym powyżej przepisie, jak również nie można mówić o żadnym z zagrożeń wobec cudzoziemca wymienionych w art. 48 ww. ustawy. Zgodnie z przepisem art. 48 cyt. ustawy, w przypadku gdy wnioskodawcy odmawia się nadania statusu uchodźcy, w decyzji orzeka się o udzieleniu ochrony uzupełniającej z przyczyn, o których mowa w art. 15, tj. gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić cudzoziemca na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez: 1/ orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji, 2/ tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie, 3/ poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego - i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia. Zeznań cudzoziemca wynika, że nie należał on do żadnych organizacji politycznych, nie był nigdy prześladowany, poddawany przemocy, zatrzymywany, ani aresztowany z przyczyn wymienionych w Konwencji Genewskiej. Pan A. D. nie oświadczył w toku procedury statusowej, by orzeczono wobec niego karę śmierci lub groziło mu wykonanie egzekucji. Analiza materiału dowodowego nie wskazuje na żadne zindywidualizowane zagrożenie dla strony, a w świetle materiału dowodowego sprawy, obecnie nie można mówić o tym, by na kontrolowanym przez władze [...] terytorium miało miejsce powszechne stosowanie przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego. Organ wskazał, iż zgodnie z art. 18 ust. 1 cyt. ustawy, jeżeli na części terytorium kraju pochodzenia nie zachodzą okoliczności uzasadniające obawę cudzoziemca przed prześladowaniem lub doznaniem poważnej krzywdy i istnieje uzasadnione przypuszczenie, że cudzoziemiec będzie mógł bezpiecznie i legalnie przemieścić się na tę część terytorium i zamieszkać na niej, uznaje się, że nie istnieje uzasadniona obawa przed prześladowaniem lub rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy w kraju pochodzenia. Organ stwierdził, iż mając na względzie sytuację na [...] oraz sytuację osób przesiedlonych wzięto pod uwagę kryterium racjonalności zastosowania tego rozwiązania w przypadku wnioskodawcy. W świetle powyższego nie ma podstaw do udzielenia wnioskodawcy ochrony uzupełniającej i nie doszło do naruszenia przepisu art. 15 i 18 cyt. ustawy. Wbrew zarzutom odwołania postępowanie w sprawie cudzoziemca organ pierwszej instancji prowadził prawidłowo. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. D. zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy: 1. art. 7, 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym niewyjaśnienie, czy w rejonie miejsca zamieszkania skarżącego na [...] dochodziło do przemocy, których ofiarą był skarżący oraz niewyjaśnienie czy jego obawy o swoje zdrowie i życie są uzasadnione; 2. art. 7, art. 76 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie wyrażającej się w pobieżnym przeanalizowaniu informacji przekazanych przez pełnomocnika skarżącego odnośnie napiętej sytuacji na wschodzie [...] jak również w nieuwzględnieniu okoliczności przedstawionych przez skarżącego w trakcie wywiadu statusowego przeprowadzonego w dniu [...] listopada 2014 r.; 3. art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego wbrew ciążącemu na organie II instancji na mocy art., 77 § 1 k.p.a. obowiązkowi w tym zakresie i w konsekwencji niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz sporządzenie uzasadnienia niezgodnie z wymogami wynikającymi z art.107 § 3 k.p.a.; 4. art. 8 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji; 5. art. 9 i 11 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania w mocy w decyzji o odmowie nadania skarżącemu statusu uchodźcy oraz odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej. II. naruszenie art. 13 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że w niniejszej sprawie nie zachodzi "uzasadniona obawa", o której mowa w cytowanym przepisie. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżonej decyzji nie można zarzucić naruszenia prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Kontroli Sądu podlegała decyzja Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2015 r. utrzymująca w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lutego 2015 r. o odmowie nadania statusu uchodźcy i odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej. Materialnoprawną podstawę kwestionowanego rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U z 2012 r., poz. 680 ze zm.: zwanej dalej ustawą). Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy, jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce korzystać z ochrony tego kraju. Zgodnie natomiast z art. 13 ust. 3 tej ustawy, prześladowanie, o którym mowa w ust. 1, musi: 1) ze względu na swoją istotę lub powtarzalność stanowić poważne naruszenie praw człowieka, w szczególności praw, których uchylenie jest niedopuszczalne zgodnie z art. 15 ust. 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. lub 2) być kumulacją różnych działań lub zaniechań, w tym stanowiących naruszenie praw człowieka, których oddziaływanie jest równie dotkliwe jak prześladowania, o których mowa w pkt 1. Jednocześnie, przepis art. 19 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy stanowi a contrario, że cudzoziemcowi odmawia się nadania statusu uchodźcy, jeżeli nie istnieje uzasadniona obawa przed prześladowaniem w kraju pochodzenia. Zauważyć należy, że powołane przepisy zawierają zamknięty katalog przyczyn, które uzasadniają nadanie statusu uchodźcy. Uchodźcą jest osoba, która spełnia kryteria określone w przytoczonej wyżej definicji, a kluczowym elementem tej definicji jest uzasadniona obawa przed prześladowaniem. Definicja posługuje się elementem subiektywnym, albowiem "obawa" jest odczuciem indywidualnym, stanem umysłu osoby ubiegającej się. "Obawa" musi być "uzasadniona", a to oznacza, że nie tylko stan uczuć osoby zainteresowanej decyduje o statusie uchodźcy, lecz musi on zostać potwierdzony przez ocenę sytuacji obiektywnej. Uchodźcą jest zatem osoba, która żywi obawę przed prześladowaniem, jednakże obawa ta musi być uzasadniona sytuacją obiektywną. Ubiegający się o status uchodźcy powinien więc wykazać, że powrót do kraju pochodzenia może narazić go na prześladowania. Trzeba dodać, że przesłanki do nadania statusu uchodźcy należy interpretować wąsko, nie nadaje się bowiem statusu uchodźcy ze względu na warunki życia, sytuację osobistą cudzoziemca, ani stan przestrzegania praw człowieka w kraju pochodzenia. Wskazać należy, że ustalenie statusu uchodźcy wymaga przede wszystkim oceny oświadczeń ubiegającego się. Oświadczenia te muszą być rozważane w odniesieniu do indywidualnego przypadku i na tle ogólnej sytuacji społeczno-prawnej i polityczno - ekonomicznej kraju pochodzenia cudzoziemca ubiegającego się o status uchodźcy. Odnosząc te ogólne rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić trzeba, że organy dokładnie analizowały treść oświadczeń cudzoziemca zawartych we wniosku o nadanie statusu uchodźcy oraz treść jego wypowiedzi złożonych podczas statutowego przesłuchania. W ocenie Sądu, dokonana przez organy analiza tych wypowiedzi jest wyczerpująca i obejmuje całość oświadczeń cudzoziemca. Zdaniem Sądu uzasadnienia decyzji tak pierwszej, jak i drugiej instancji, zawierają wnioski wypływające z tej analizy. Z materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie wynika, że deklarowany powód opuszczenia przez skarżącego kraju pochodzenia stanowiła obawa przed prześladowaniem względem skarżącego ze strony separatystów. Orzekające w sprawie organy prawidłowo uznały, że skarżący nie wykazał uzasadnionej obawy przed prześladowaniami w kraju pochodzenia. Cudzoziemiec nie uprawdopodobnił, aby władze kraju pochodzenia bądź inne podmioty podejmowały czy mogłyby podejmować w przyszłości wobec niego jakiekolwiek działania krzywdzące na tle rasowym, religijnym, narodowościowym bądź na tle przynależności do określonej grupy społecznej lub poglądów politycznych. Podczas przesłuchania statusowego w dniu [...] listopada 2014 r. cudzoziemiec zeznał, że opuścił kraj pochodzenia ponieważ na wschodzie [...] trwają działania wojenne i panuje bezprawie. Od roku prowadził własną firmę nieruchomości "U. w miejscowości [...]. W lipcu 2014 roku do jego firmy wtargnęli uzbrojeni ludzie w maskach z tzw. [...] i zażądali pieniędzy. Po otrzymaniu kilku tys. [...] pozostawili wszystkich w spokoju. Następnie w sierpniu miała miejsce analogiczna sytuacja, tym razem na jego polecenie pracownicy jego firmy zamknęli drzwi i zadzwonili na policję. Napastnicy zdołali jednak zbiec. W związku z występującymi zagrożeniami postanowił wycofać się z tej działalności i sprzedać swoją firmę znajomej. Skarżący poświadczył, że nie wystąpił do miejscowych władz z wnioskiem o udzielenie pomocy i ochrony, gdyż miejscowe władze są skorumpowane i [...], poza tym wystąpienie do władz mogło, jego zdaniem, skutkować jeszcze większymi problemami. Ostateczną decyzję o wyjeździe za granicę podjął po otrzymaniu w końcu października wezwania z Wojskowej Komedy Uzupełnień [...] do odbycia służby wojskowej. Kraj pochodzenia opuścił legalnie w dniu [...] października 2014 r. i po przybyciu do Polski złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy. Jak oświadczył skarżący w kraju pochodzenia pozostali jego rodzice i babcia, zaś w Polsce przebywa jego siostra E. D. z córką, która również wystąpiła o nadanie statusu uchodźcy. W trakcie wywiadu skarżący również podał, że nie podejmował żadnych prób zamieszkania w innym rejonie [...] ponieważ, obawiał się ludzi z [...] , jak również bał zatrzymania się w innym miejscu na [...], gdy nie chciał być powołany do armii [...]. Stwierdził, że nie chce walczyć po żadnej stronie. Skarżący potwierdził, że nie brał udziału w działaniach wojennych oraz nie należał do żadnej partii lub innej organizacji. Nie był poddawany przemocy fizycznej, ani zatrzymany lub aresztowany, nie było prowadzone wobec niego żadne postępowanie sądowe lub administracyjne. Powyższe w ocenie Sądu uprawnia do przyjęcia wniosku, iż rzeczywistym powodem wyjazdu cudzoziemca z kraju pochodzenia było dążenie do poprawy sytuacji życiowej,, jak również obawy przed powołaniem do wojska przez [...] lub władze [...]. Wprawdzie na terytorium kraju pochodzenia strony toczy się wewnętrzny konflikt zbrojny pomiędzy [...] a [...] silami zbrojnymi, to na pozostałych terenach [...], poza obwodami [...] i [...] oraz [...] sytuacja jest ustabilizowana i jak wskazał organ odwoławczy, nie dochodzi tam do starć zbrojnych ani innych zdarzeń mogących spowodować zagrożenie dla życia lub zdrowia ludności cywilnej. W aktach sprawy znajduje się m.in. dokumentacja Wydziału Informacji o Krajach Pochodzenia dotycząca ogólnej sytuacji w kraju cudzoziemca, z której wynika, że w władze oraz urzędnicy Państwowych Administracji Obwodowych centralnych u zachodnich obwodów [...] dokonują wszelkich starań by zapewnić miejsce pobytu lub zamieszkania dla przesiedleńców z terenów objętych konfliktem zbrojnym, w którym zostanie zapewniona im pomoc socjalna, medyczna, oświatowa, itp. Pomoc dla przesiedleńców udzielania jest m.in. przez Międzynarodowy Komitet Czerwonego Krzyża oraz UNHCR. Mając powyższe na względzie należy podzielić stanowisko organów, że nieuzasadnione są obawy skarżącego przed powrotem na [...] z uwagi na brak przekonania co do skuteczności władz [...] w zapewnieniu mu pomocy i ochrony jako przesiedleńcowi z terenów wschodnich kraju. Stanowisko to ma uzasadnienie w tym też, że skarżący nie podjął żądnych działań w celu osiedlenia się w innej części [...], ani też nie występował do władz o pomoc i zapewnienie ochrony. Natomiast podjęcie przez skarżącego decyzji o wyjeździe za granicę, bez uprzedniego skorzystania z możliwości pozostania w kraju pochodzenia, jak słusznie stwierdził organ odwoławczy, nie daje podstawy do uznania go za uchodźcę, tym samym brak jest uzasadnionych podstaw do objęcia go ochroną międzynarodową. Podzielić należy stanowisko organów, że obawa skarżącego dotycząca z ewentualnym powołaniem do wojska nie może stanowi podstawy do nadania statusu uchodźcy, w sytuacji gdy powołanie do służby wojskowej jest zgodne z prawem krajowym. Zauważyć przy tym należy, że skarżący nie przedstawił wiarygodnych dowodów, że zostanie powołany do armii [...]. W przypadku skarżącego brak jest podstaw do stwierdzenia, aby był on narażony na prześladowania w kraju pochodzenia. Opuścił [...] legalnie, na podstawie paszportu wydanego przez władze kraju pochodzenia. Nie był nigdy aresztowany, ani skazany wyrokiem sądu, nie stawiano mu zarzutów i nie prowadzono wobec niego postępowania sądowego lub administracyjnego. W okolicznościach niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że całokształt wypowiedzi skarżącego przemawia za chęcią poprawy sytuacji materialnej i standardu życia, zaś działania jakim był poddany w miejscu zamieszkania, w sytuacji nie podjęcia próby osiedlenia się na terenach kraju pochodzenia wolnych od konfliktu zbrojnego nie mogą zostać zakwalifikowane jako prześladowania w rozumieniu Konwencji. Mając powyższe na uwadze, Sąd podzielił stanowisko organów administracji, zgodnie z którym skarżący nie spełnia przesłanek do nadania statusu uchodźcy, co w oparciu o treść art. 19 ust 1 pkt 1 cytowanej ustawy skutkowało odmową nadania statusu uchodźcy. W ocenie Sądu, za prawidłowe należy również uznać orzeczenie o odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej. Zgodnie z art. 15 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, cudzoziemcowi, który nie spełnia warunków do nadania statusu uchodźcy, udziela się ochrony uzupełniającej, w przypadku gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez: orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji (pkt 1), tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie (pkt 2), poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego (pkt 3) i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia. Organy zasadnie przyjęły, że wobec skarżącego nie mają zastosowania przesłanki wymienione w powyższym przepisie. W szczególności, brak jest podstaw do przyjęcia, że skarżący ze względu na swoją zindywidualizowaną sytuację może być narażony na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie ze strony władz lub innych podmiotów w przypadku powrotu do kraju pochodzenia. W związku z powyższym, organy orzekające w sprawie słusznie stwierdziły, że cudzoziemiec nie spełnia przesłanek uzasadniających uznanie za uprawnionego do nadania statusu uchodźcy bądź udzielenia ochrony uzupełniającej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, określonych w art 13 ust. 1 i art. 15 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Mając na uwadze ustalenia dokonane w trakcie prowadzonego postępowania statusowego, należy stwierdzić, że skarżący nie uwiarygodnił, iż jest narażony na naruszenia praw człowieka. Żywione obawy w świetle złożonych zeznań można rozpatrywać w kategoriach domniemania, które nie zostało potwierdzone w materiale dowodowym. Skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności, które można zakwalifikować jako indywidualne prześladowania lub które mogłyby uzasadniać obawę przed takim prześladowaniem w przyszłości. Nie przedstawił dowodu potwierdzającego znalezienie się w sytuacji rzeczywistego ryzyka wystąpienia zagrożeń. W ocenie Sądu, przytoczone przez skarżącego okoliczności nie stanowią przesłanek uzasadniających obawę przed prześladowaniem z powodów, określonych w art. 1 ust. A pkt 2 Konwencji Genewskiej z dnia 28 lipca 1951 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 515 ze zm.) oraz nie uzasadniają udzielenia ochrony uzupełniającej. Sąd nie dopatrzył się w sprawie naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77, 80 k.p.a. Organy obu instancji oparły się na materiale dowodowym dostarczonym przez skarżącego, jak również na ocenie sytuacji w kraju pochodzenia cudzoziemca. W sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy, przeprowadzając konieczne czynności wyjaśniające oraz ustosunkowując się do dokonanych na ich skutek ustaleń. Wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy zostały przez organ wyjaśnione i uwzględnione, przy czym subsumcja tak ustalonego stanu faktycznego pod znajdujące zastosowanie normy prawa materialnego dokonana w oparciu o zasadę swobodnej oceny dowodów i z uwzględnieniem zasad logicznego rozumowania, musiała doprowadzić organ do wniosku, że skarżący nie spełnia przesłanek do uzyskania ochrony międzynarodowej w Polsce, określonych w ustawie o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło