IV SA/Wa 1846/12

PostanowienieWSA w Warszawie2012-10-19

Skład orzekający: Michał Sułkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stowarzyszenie może uzyskać prawo pomocy (zwolnienie od wpisu od skargi) bez wykazania swojej trudnej sytuacji majątkowej i podjęcia kroków w celu zdobycia środków na pokrycie kosztów postępowania, pomimo wezwania sądu do przedłożenia dodatkowych dokumentów?
Ratio decidendi
Stowarzyszenie nie może uzyskać prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi, jeśli nie wykaże swojej trudnej sytuacji majątkowej i nie podejmie wszelkich niezbędnych kroków w celu zdobycia funduszy na pokrycie kosztów postępowania. Brak złożenia wymaganych dokumentów po wezwaniu sądu uniemożliwia ocenę stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony, co skutkuje odmową przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie G. z siedzibą w K. wniosło o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Sąd wezwał stowarzyszenie do przedłożenia dokumentów potwierdzających jego stan majątkowy i możliwości płatnicze, takich jak sprawozdanie finansowe, wydatki na działalność regulaminową oraz informacje o składkach członkowskich i liczbie członków. Stowarzyszenie nie wykonało wezwania w wyznaczonym terminie.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 19 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. z siedzibą w K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi w sprawie ze skargi G. z siedzibą w K. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] maja 2012 r. znak: [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Zgodnie z art. 246 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej powoływanej również jako ppsa, osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, może być przyznane prawo pomocy: w zakresie całkowitym, gdy osoba ta (inna jednostka organizacyjna) wykaże, że nie ma środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), bądź w zakresie częściowym, gdy osoba ta (inna jednostka organizacyjna) wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (pkt 2). Ponieważ prawo pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa, powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Ubiegając się o zwolnienie od obowiązku partycypowania w kosztach postępowania osoba prawna, bądź inna jednostka organizacyjna, nieposiadająca osobowości prawnej, obowiązane są więc wykazać nie tylko, że nie posiadają adekwatnych środków na poniesienie kosztów postępowania, ale również, że nie mają ich mimo, iż podjęły wszelkie niezbędne kroki, aby zdobyć fundusze na pokrycie tych wydatków (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Warszawa 2008 r., str. 587). W świetle art. 252 § 1 ppsa osoba prawna (inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej), która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Z kolei stosownie do treści art. 255 ppsa, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów. Dopiero po otrzymaniu i zapoznaniu się z treścią takich dokumentów możliwe jest dokonanie oceny, czy zachodzą przesłanki uzasadniające uwzględnienie żądania strony i ewentualne wydanie pozytywnego dla strony orzeczenia. W przedmiotowej sprawie powyższy warunek dopuszczalności przyznania prawa pomocy nie został spełniony. Pismem z dnia 5 września 2012 r. wezwano skarżące Stowarzyszenie do przedłożenia dokumentów potwierdzających jego stan majątkowy i możliwości płatnicze, to jest do: a) nadesłania bilansu, rachunku wyników oraz informacji dodatkowej składających się na sprawozdanie finansowe Stowarzyszenia za ostatni rok obrotowy, b) wyszczególnienia oraz udokumentowania wydatków poniesionych na działalność regulaminową w I i II kwartale 2012 r., c) nadesłania uchwały określającej aktualną wysokość składek członkowskich oraz informacji o aktualnej liczbie członków stowarzyszenia. Wnioskodawcy wyznaczono termin 14. dni na wykonanie wezwania. Wezwanie doręczono w dniu 11 września 2012 r. (karta nr 51 akt sprawy). W terminie przewidzianym na jego wykonanie skarżący nie złożył do akt sprawy żądanych dokumentów. Należy w tym miejscu podkreślić, że treść art. 246 § 2 ppsa jednoznacznie wskazuje, iż to na stornie spoczywa ciężar wykazania przesłanek pozytywnego załatwienia wniosku, które określono w tym przepisie. Brak jest prawnych podstaw do prowadzenia z urzędu postępowania w sprawie sytuacji majątkowej wnioskodawcy, jeżeli on sam nie wykaże istnienia przesłanek uzasadniających uwzględnienie żądania przyznania prawa pomocy. Odstępując od złożenia wymienionych wyżej dokumentów skarżący nie usunął więc wątpliwości, jakie budziło oświadczenie o jego stanie majątkowym i możliwościach płatniczych, a tym samym nie wykazał przesłanek określonych w art. 246 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W konsekwencji brak jest podstaw do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych względów, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło