IV SA/Wa 1873/12
WyrokWSA w Warszawie2013-02-28
Skład orzekający: Anna Szymańska, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił odroczenia terminu płatności administracyjnej kary pieniężnej z powodu niewykazania przez stronę terminowej realizacji przedsięwzięcia, które miało usunąć przyczyny ponoszenia kary?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organ administracji prawidłowo odmówił odroczenia terminu płatności kary pieniężnej. Kluczowym warunkiem odroczenia, wynikającym z art. 317 ust. 1 Prawa ochrony środowiska, jest terminowa realizacja przedsięwzięcia, które ma usunąć przyczyny ponoszenia kar. Strona skarżąca nie wykazała terminowej realizacji pierwszego etapu inwestycji, mimo że harmonogram wskazywał na datę zakończenia 28 lutego 2012 r., a sama strona przyznała, że termin ten został przesunięty na 31 maja 2012 r., o czym nie poinformowała organu. Brak wykazania terminowości realizacji przedsięwzięcia uzasadnia odmowę odroczenia.Stan faktyczny
Zakład Gospodarki Komunalnej we L. złożył wniosek o odroczenie terminu płatności administracyjnej kary pieniężnej, wymierzonej za naruszenie warunków pozwolenia w zakresie wprowadzania ścieków do wód. Organ pierwszej instancji odmówił odroczenia, a Główny Inspektor Ochrony Środowiska (GIOŚ) utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów KPA i Prawa ochrony środowiska, w szczególności dotyczące braku wykazania terminowej realizacji przedsięwzięcia mającego usunąć przyczyny ponoszenia kar. Skarżący kwestionował sposób oceny harmonogramu i brak możliwości przedstawienia dodatkowych dowodów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Szymańska, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2013 r. sprawy ze skargi Zakładu [...] w L. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy odroczenia terminu płatności administracyjnej kary pieniężnej oddala skargę
I. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "Sądu") decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] (dalej "zaskarżoną decyzją") Główny Inspektor Ochrony Środowiska (dalej "GIOŚ"), po rozpatrzeniu odwołania Zakładu Gospodarki Komunalnej w L. (dalej "skarżącego") od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w [...] (dalej "Inspektora Wojewódzkiego") z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...], w sprawie odmowy odroczenia terminu płatności administracyjnej kary pieniężnej za 2007 r., utrzymał decyzję Inspektora Wojewódzkiego w mocy.
II. Zaskarżona decyzja GIOŚ zapadła w następującym stanie faktycznym:
1. Wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2011 r. skarżący wniósł do Inspektora Wojewódzkiego o odroczenie terminu płatności administracyjnej kary pieniężnej wymierzonej decyzją Inspektora Wojewódzkiego z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...], utrzymaną w mocy decyzją GIOŚ z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...], za naruszenie w 2007 r. warunków pozwolenia udzielonego decyzją Starosty S. z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...] w zakresie wprowadzania ścieków do wód.
2. Decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. Inspektor Wojewódzki odmówił odroczenia terminu płatności kary.
3. Skarżący wniósł do GIOŚ odwołanie od decyzji Inspektora Wojewódzkiego.
III. Rozpatrzywszy zaskarżoną obecnie decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. odwołanie skarżącej od decyzji Inspektora Wojewódzkiego, GIOŚ utrzymał decyzję Inspektora Wojewódzkiego w mocy.
Uzasadniając rozstrzygnięcie odwoławcze, GIOŚ wskazał w szczególności, co następuje:
1. Zgodnie z art.317 ust.1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2008 r. Nr 25, poz.150 z późn.zm.), dalej "Poś", warunkiem odroczenia terminu płatności administracyjnej kary pieniężnej jest terminowa realizacja przedsięwzięcia, którego wykonanie zapewni usunięcie przyczyn ponoszenia podwyższonych opłat albo kar w okresie nie dłuższym niż 5 lat od dnia złożenia wniosku.
2. GIOŚ nie podziela stanowiska Inspektora Wojewódzkiego odnośnie przyczyn odmowy odroczenia płatności kary administracyjnej w niniejszej sprawie, stosownie do którego przedmiotowego odroczenia nie można zastosować w sytuacji, w której kara została wymierzona nie za rzeczywiste przekroczenia, a za niedochowanie formalnych wymagań poboru prób ścieków oraz wykonywania ich analiz. Zasadność odmowy odroczenia płatności kary wynika natomiast z innych przyczyn.
3. W niniejszej sprawie należało odmówić odroczenia terminu płatności kary administracyjnej, albowiem nie został w niej spełniony, wymagany przepisem art.317 ust.1 Poś, warunek terminowej realizacji przedsięwzięcia, którego wykonanie zapewni usunięcie przyczyn ponoszenia podwyższonych opłat albo kar w okresie nie dłuższym niż 5 lat od dnia złożenia wniosku.
4. Niewystarczający w tym zakresie jest sam zamiar zrealizowania inwestycji przez podmiot ubiegający się o odroczenie. Wprawdzie ustawa nie definiuje pojęcia "terminowa realizacja", niemniej należy przez nie rozumieć realizację zgodną z terminem przewidzianym w harmonogramie realizacji przedsięwzięcia. Harmonogramem może być dokument zawierający uzgodnienie m.in. terminów zakończenia realizacji poszczególnych etapów inwestycji, w tym całości inwestycji, dokonane na etapie zawierania przez inwestora umowy (umów) z wykonawcą (wykonawcami).
5. W niniejszej sprawie skarżący nie przedłożył wiarygodnego harmonogramu realizacji przedsięwzięcia, przewidującego pewnie zakreślone terminy, lecz jedynie ogólny zarys planowanych działań zmierzających do budowy poszczególnych elementów instalacji oczyszczania ścieków. Wskazane przez skarżącego daty realizacji poszczególnych etapów mają charakter informacji o przewidywanym przez skarżącego czasie zakończenia realizacji poszczególnych etapów przedsięwzięcia, nie stanowią natomiast potwierdzenia terminowej realizacji przedsięwzięcia, czego wymaga art.317 ust.1 Poś. Brzmienie tego przepisu wskazuje, że harmonogram powinien potwierdzać fakt realizacji przedsięwzięcia. Podkreślenia wymaga, że dwa przedłożone przez skarżącego harmonogramy (pierwszy, stanowiący załącznik do wniosku skarżącej z dnia [...] sierpnia 2011 r. o odroczenie płatności kary oraz drugi, stanowiący załącznik do pisma z dnia 26 kwietnia 2012 r.) wskazują różne terminy zakończenia realizacji przedsięwzięcia, przy czym rozbieżność ta sięga blisko półtora roku. Jednocześnie, z dokumentów przedłożonych przez skarżącego wynika, że w terminie nie został zrealizowany nawet pierwszy etap inwestycji, tj. projektowanie przedsięwzięcia, który miał być zrealizowany do 28 lutego 2012 r. Nie sposób w tej sytuacji ocenić, czy planowane przedsięwzięcie jest realizowane. Trudno przy tym mówić, że realizacja ta ma miejsce w sytuacji, w której skarżący nie dysponuje ostateczną decyzją administracyjną, upoważniającą do rozbudowy/przebudowy/ modernizacji istniejącej oczyszczalni. Nie sposób w tej sytuacji uznać, że warunek, o którym mowa w art.317 ust.1 Poś jest spełniony.
IV. Skarżący wniósł do Sądu skargę na decyzję GIOŚ, zarzucając jej naruszenie:
- art.10 par.1 k.p.a. poprzez zaniechanie przez organ bez dokonania stosownego pouczenia, co uniemożliwiło skarżącemu podjęcie dodatkowych czynności dowodowych,
- art.7 i 77 par.1 k.p.a. poprzez wydanie orzeczenia w sprawie w sytuacji, w której, jak sam stwierdził organ nie sposób ocenić, czy przedsięwzięcie jest realizowane i czy realizacja zamierzonego przedsięwzięcia spowoduje usunięcie przyczyny ponoszenia kary,
- art.64 par.2 k.p.a. w związku z art.318 Poś poprzez orzeczenie w sprawie bez wezwania skarżącego do usunięcia braków formalnych harmonogramu,
- art.317 Poś poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że skarżący nie znajduje się w fazie realizacji przedsięwzięcia w rozumieniu tego przepisu, a nawet gdyby tak było, to przedsięwzięcie to nie jest realizowane terminowo i że skarżący nie wykazał, że wykonanie przedsięwzięcia zapewni usunięcie przyczyn ponoszenia kar w okresie dłuższym niż 5 lat o dnia złożenia wniosku.
Jednocześnie skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z szeregu dokumentów.
Uzasadniając zarzuty skargi, skarżący wskazał w szczególności, co następuje:
1. Pomimo prowadzenia w szerokim zakresie dodatkowego postępowania dowodowego GIOŚ nie poinformował skarżącego o jego prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, materiałów oraz zgłoszonych żądań, przez co naruszył art.10 par.1 k.p.a. Pismem datowanym na 31 maja 2012 r., doręczonym skarżącej w dniu 4 czerwca 2012 r. GIOŚ poinformował skarżącego, że przewidywany termin załatwienia sprawy to 30 czerwca 2012 r. W konsekwencji powyższego skarżący uznał, że dysponuje dużą ilością czasu na skompletowanie materiału dowodowego, potwierdzającego zrealizowanie przedsięwzięcia (płatność za opracowanie koncepcji została zrealizowana w dniu 11 czerwca 2012 r.). Niezawiadomienie skarżącego przez organ o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków uniemożliwiło skarżącemu przedłożenie dowodów potwierdzających fakt realizacji przedsięwzięcia.
2. Organ zakwestionował prawidłowość harmonogramu realizacji przedsięwzięcia w związku z nieokreśleniem w tym dokumencie, w ocenie organu, terminów realizacji poszczególnych etapów przedsięwzięcia (ostatecznie organ zakwestionował fakt wskazania etapów realizacji, dłuższych niż 6 miesięcy, nie zakwestionował natomiast harmonogramu w pozostałym zakresie). W sytuacji niespełniania przez harmonogram wymagań wynikających z art.318 ust.3 Poś zastosowanie winien znaleźć art.64 par.2 k.p.a.
3. Stwierdzenie przez organ, że nie mógł on ocenić, czy przedsięwzięcie jest realizowane i czy realizacja zamierzonego przedsięwzięcia spowoduje usunięcie przyczyn ponoszenia kary, oznacza że organ nie wyjaśnił stanu faktycznego sprawy, koniecznego do jej merytorycznego rozstrzygnięcia.
4. W harmonogramie przedłożonym przez skarżącego przy piśmie z dnia 26 kwietnia 2012 r. wskazano błędną datę realizacji etapu I (nie zaktualizowano tej daty), tj. zamiast aktualnej daty "25 maja 2012 r.", ustalonej na podstawie aneksu do umowy z wykonawcą zlecenia, pozostawioną datę ustaloną pierwotnie, tj. "28 lutego 2012 r.". W dniu 25 maja 2012 r. dokonano odbioru pracy "Koncepcja rozwiązania gospodarki ściekowo – osadowej w gminie L.", na podstawie której kierownik zakładu wystąpił w dniu 11 czerwca 2012 r. o pilną realizację Etapu II, tj. przygotowania dokumentacji projektowej. Nie można w tej sytuacji uznać, że skarżący nieterminowo realizował przedsięwzięcie. Zaznaczyć należy, że o ile harmonogram zawierał uchybienia formalne, to zaistniała sytuacja taka, jakby go w ogóle nie było. W świetle art.320 ust.2 Poś organ działa w granicach swobodnego uznania w zakresie uznania, czy przekroczenie terminów przy realizacji poszczególnych etapów inwestycji jest usprawiedliwione, czy też nie.
5. Organ wadliwie zinterpretował pojęcie "realizacja przedsięwzięcia" w rozumieniu art.317 Poś. Pojęcie to obejmuje nie tylko wykonawstwo inwestycji, ale również jej projektowanie, co ma szczególne znaczenie zwłaszcza w przypadku inwestycji dużych, z zasady wymagających przeprowadzenia zaawansowanego i skomplikowanego etapu projektowego.
V. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując niniejszą sprawę zważył, co następuje:
VI. Skargę należało oddalić, albowiem zaskarżona decyzja GIOŚ nie narusza przepisów prawa w sposób uzasadniający jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego.
Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
VII. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji GIOŚ prowadzi do następujących wniosków:
Przedmiotem postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją GIOŚ jest odmowa odroczenia terminu płatności administracyjnej kary pieniężnej.
Przesłanki niezbędne do odroczenia wskazuje art.317 ust.1 Poś, zgodnie z którym to przepisem termin płatności opłaty za korzystanie ze środowiska oraz kary pieniężnej odracza się na wniosek podmiotu korzystającego ze środowiska obowiązanego do ich uiszczenia, jeżeli realizuje on terminowo przedsięwzięcie, którego wykonanie zapewni usunięcie przyczyn ponoszenia podwyższonych opłat albo kar w okresie nie dłuższym niż 5 lat od dnia złożenia wniosku.
Z powyższego przepisu wynika zatem, że w odniesieniu do przedsięwzięcia, z którego realizacją ma się wiązać odroczenie terminu muszą być spełnione dwojakiego rodzaju warunki, tj: przedsięwzięcie musi być realizowane terminowo oraz zapewni usunięcie przyczyn ponoszenia podwyższonych opłat albo kar w okresie nie dłuższym niż 5 lat od dnia złożenia wniosku.
Z zawartego w przepisie sformułowania "jeżeli realizuje on [tj. wnioskodawca] terminowo przedsięwzięcie" wynika, iż wniosek o odroczenie terminu płatności kary musi być złożony w czasie, gdy planowana inwestycja jest już w toku, a proces inwestycyjny nie został zakończony. Ponadto inwestycja jest realizowana zgodnie z planem, bez żadnych opóźnień. Tym samym do skorzystania z dobrodziejstw przepisu nie wystarcza samo zobowiązanie się wnioskodawcy do zrealizowania inwestycji, ale musi on wykazać, że inwestycja została już rozpoczęta, a poszczególne jej etapy są realizowane terminowo.
Zgodnie z art.318 ust.1 Poś wniosek o odroczenie terminu płatności opłaty albo kary powinien zostać złożony do właściwego organu przed upływem terminu, w którym powinny być one uiszczone. Zgodnie z art.318 ust.2 pkt 2 i 3 ustawy wniosek ten powinien zawierać m.in.: opis realizowanego przedsięwzięcia oraz harmonogram realizacji przedsięwzięcia ze wskazaniem etapów nie dłuższych niż 6 miesięcy.
Prawidłowo uznał organ odwoławczy, że w niniejszej sprawie wystąpiły przesłanki do odmowy odroczenia terminu płatności administracyjnej kary pieniężnej, albowiem skarżący nie wykazał, że terminowo realizuje planowaną inwestycję.
Z akt administracyjnych sprawy wynika, co następuje:
1. Do wniosku o odroczenie z dnia [...] sierpnia 2011 r. skarżący załączył "Harmonogram realizacji przedsięwzięcia". Harmonogram ten przewidywał dwa etapy: (1) Opracowanie koncepcji inwestycji oczyszczalni ścieków – wykonanie projektu, dokumentacji, pozwoleń i innych aktów prawnych do 30.06.2012 r. – wartość 250.000 zł, (2) Rozpoczęcie inwestycji do 31 grudnia 2013 r. – wartość wg wybranej koncepcji i dokumentacji. W harmonogramie wskazano również, że środki finansowe zostaną zabezpieczone w budżecie gminy w latach 2012, 2013 i 2014.
2. Pismem z dnia 31 sierpnia 2011 r. skarżący został wezwany przez Inspektora Wojewódzkiego na podstawie art.64 par.2 k.p.a. do usunięcia braków we wniosku poprzez przedłożenie, zgodnie z art.318 ust.3 pkt 2 i 3 Poś pełnego harmonogramu realizacji przedsięwzięcia, ze wskazaniem etapów nie dłuższych niż 6 m-cy oraz uszczegółowienia opisu wykonywanego przedsięwzięcia. W wezwaniu wskazano jednoznacznie, że w momencie składania wniosku zakład musi być w trakcie realizacji przedsięwzięcia.
3. Przy piśmie z dnia 12 września 2011 r. skarżąca przedłożyła uzupełnienie harmonogramu. Harmonogram uzupełniony w ten sposób przewidywał w szczególności wykonanie I Etapu, tj. Przygotowania koncepcji przedsięwzięcia – "Komunalna oczyszczalnia ścieków w L." w terminie do 28 lutego 2012 r.
4. Pismem z dnia 17 kwietnia 2012 r. GIOŚ wezwał skarżącego do przekazania następujących dokumentów:
- opisu realizowanego przedsięwzięcia, które zapewni usunięcie przyczyn ponoszenia kar i wskazanie, w jaki sposób realizowana inwestycja zapewni wykonywanie pomiarów zgodnie z wymaganiami pozwolenia,
- harmonogramu realizacji przedsięwzięcia ze wskazaniem etapów nie dłuższych niż 6 miesięcy.
Organ wskazał, że przesłanką do uwzględnienia wniosku jest terminowa, czyli zgodna z terminami wynikającymi z harmonogramu, realizacja przedsięwzięcia, o którym mowa powyżej. Dokument ten powinien zawierać więc wykaz wszystkich etapów prac wraz ze wskazaniem terminów ich wykonania, nie dłuższych jednak niż 6 miesięcy, co ma zapewnić Inspektorowi Wojewódzkiemu możliwość kontroli prowadzenia prac w wyznaczonych w nim terminach. Harmonogram przedstawiony w załączniku nr 1 do pisma z dnia 12 kwietnia 2011 r. przewiduje niektóre z wyszczególnionych tam etapów jako dłuższe niż 6 miesięcy.
Ponadto organ wezwał skarżącego do przedstawienia:
- informacji, a w szczególności dokumentów potwierdzających zrealizowanie w terminie do dnia 28 lutego 2012 r. I etapu realizacji przedsięwzięcia, przewidzianego w harmonogramie,
- dowodów potwierdzających zabezpieczenie w budżecie Gminy środków finansowych na powyższy cel.
W konkluzji pisma organ zawarł informację, że w przypadku nieprzedłożenia przez skarżącego żądanych dokumentów w terminie postępowanie zostanie na podstawie materiałów znajdujących się w aktach sprawy.
5. W odpowiedzi na powyższe, przy piśmie z dnia 26 kwietnia 2012 r. skarżący przedłożył szereg dokumentów, w tym m.in. harmonogram, ponownie przewidujący – w zakresie wykonania Etapu I – datę 28 lutego 2012 r. oraz kserokopię umowy o dzieło – wykonanie Koncepcji rozwiązania gospodarki ściekowo – osadowej w gminie L..
6. W dacie orzekania w sprawie przez GIOŚ istniał zatem następujący stan faktyczny: skarżący przedłożył harmonogram, przewidujący wykonanie do dnia 28 lutego 2012 r. pierwszego etapu przedsięwzięcia, polegającego na przygotowaniu koncepcji rozwiązania gospodarki ściekowo – osadowej w gminie L., jak też wykonanie w kolejnych, sześciomiesięcznych okresach dalszych sześciu etapów przedsięwzięcia. Skarżący nie przedłożył natomiast dowodów na to, że I etap został terminowo wykonany.
Podkreślenia wymaga, że to na wnioskującym o odroczenie pomiocie ciąży obowiązek wykazania, w oparciu o harmonogram, stanowiący załącznik do wniosku, że materialnoprawne przesłanki do odroczenia, o których mowa w art.317 ust.1 Poś, są spełnione. Organ ocenia sprawę na podstawie tychże informacji, nie jest natomiast zobowiązany do prowadzenia w tym zakresie własnych ustaleń. Wiarygodność harmonogramu przedłożonego przez wnioskodawcę, a zatem wiarygodność zasadniczego dowodu w sprawie, podlega obligatoryjnej ocenie przez organ na ogólnych zasadach k.p.a. W żadnym razie nie można w tym zakresie dopatrywać się automatyzmu, tj. przyjmować, że sam fakt złożenia przez wnioskodawcę harmonogramu stanowi wystarczającą przesłankę do pozytywnego rozstrzygnięcia wniosku o odroczenie terminu płatności kary administracyjnej.
Treść wezwań kierowanych do skarżącego była jasna, wyczerpująca i nie pozostawiała wątpliwości interpretacyjnych. W postępowaniu przed organami obu instancji skarżącemu dwukrotnie stworzono możliwość złożenia harmonogramu, jednoznacznie informując skarżącego, że winien on wykazać terminowość prac będących w toku już w dacie składania wniosku o odroczenie. Na podstawie danych przedłożonych przez skarżącego trafnie uznał GIOŚ, że terminowość ta nie została wykazana. Powyższe skutkowało koniecznością odmownego załatwienia wniosku skarżącego.
Nietrafnie podnosi skarżący, że w razie powzięcia wątpliwości co danych zawartych w harmonogramie organ winien był uznać ten harmonogram za nieistniejący, czy też wezwać skarżącego do uzupełnienia braku formalnego poprzez złożenie nowego harmonogramu, jego korekty, czy też uzupełnienia. Po pierwsze, wskazać należy, że kilkukrotnie organy wzywały skarżącego do przedłożenia harmonogramu, informując skarżącego o jego wymaganej treści. Po drugie, ewentualnych merytorycznych uchybień harmonogramu złożonego w postępowaniu o odroczenie terminu płatności kary administracyjnej nie można utożsamiać z brakami formalnymi. Brakiem formalnym jest bowiem uchybienie pisma procesowego, uniemożliwiające nadanie mu biegu. Nie jest natomiast takim brakiem treść dowodu. Niezależnie od powyższego wskazać należy, że instytucja, o której mowa w art.64 par.2 k.p.a. (wezwanie do uzupełnienia braków formalnych) została zastosowana przez organ I instancji, a w postępowaniu przed organem II instancji, pomimo braku formalnego powołania się na art.64 par.2 k.p.a. wraz z zastrzeżeniem stosownego rygoru, odpowiadające tej instytucji procesowej wezwanie skarżącego do przedłożenia prawidłowego harmonogramu również miało miejsce. Ponownie zatem podkreślić należy, że oba orzekające w sprawie organy sposób stworzyły skarżącemu dogodną możliwość przedłożenia dokumentacji poświadczającej spełnienie przez skarżącego warunków do uzyskania odroczenia.
W tej sytuacji nie sposób zarzucić organowi odwoławczemu, że nie ustalił okoliczności faktycznej w postaci aneksowania przez skarżącego oraz podmiot wykonujący dokumentację projektową umowy o wykonanie tej dokumentacji, na mocy którego to aneksu termin wykonania dzieła (stanowiącego I etap inwestycji) przesunięto z 28 lutego 2012 r. na 25 maja 2012 r. Istotnym w tej kwestii jest to, że okoliczność ta została podniesiona przez skarżącego dopiero w skardze do Sądu, a zatem poza sporem jest, że GIOŚ nie miał sposobności powziąć tej informacji na etapie postępowania odwoławczego. Zawarcie przez skarżącego w przedłożonym organowi odwoławczemu harmonogramie nieaktualnej daty wykonania pierwszego etapu (jak wynika ze skargi, na skutek omyłki) jest zatem okolicznością wywołaną wyłącznie działaniem skarżącego, którego skutki nie obciążają organu. Podkreślenia wymaga, że w sytuacji, w której w toku całego postępowania skarżący był konsekwentnie informowany o tym, że winien przedłożyć dokumentację potwierdzającą terminowe wykonanie poszczególnych etapów inwestycji, w interesie skarżącego pozostawało skrupulatne wykazanie, że termin realizacji I etapu został dotrzymany. W sytuacji, w której przy piśmie z dnia 26 kwietnia 2012 r. skarżący przedłożył harmonogram, wyznaczający jako datę zakończenia I etapu inwestycji datę 28 lutego 2012 r., nie wykazując że termin ten został dotrzymany i nie informując, że termin ten został zmieniony na 31 maja 2012 r. (i dopiero w tej dacie przedmiotowy etap został zakończony), orzekający w sprawie organ nie miał innej możliwości, jak wobec stwierdzenia niespełnienia się przesłanek z art.317 ust.1 Poś, odmówić odroczenia.
Wbrew ocenie skarżącego nie ma podstaw do uznania, że w niniejszej sprawie GIOŚ nie wyjaśnił w wyczerpujący sposób stanu faktycznego sprawy, co miałoby naruszać art.7 i 77 par.1 k.p.a. Ponownie podkreślić należy, że obowiązkiem organu, orzekającego w przedmiocie odroczenia administracyjnej kary pieniężnej jest ustalanie stanu faktycznego na podstawie dokumentacji złożonej przez stronę. Strona została wyczerpująco poinformowana, zarówno przed organem I, jak i II instancji, o zakresie informacji, jakie winna przedłożyć w celu ubiegania się o odroczenie. W obu przypadkach zaznaczano w sposób wyraźny konieczność wykazania terminowego realizowania harmonogramu przedsięwzięcia. Bezsprzecznie dokumentacja przedłożona przez skarżącego, wskazująca konsekwentnie (harmonogramy złożone przy pismach procesowych z dnia 12 września 2011 r. i z dnia 26 kwietnia 2012 r.), że I etap inwestycji ma być zakończony do dnia 28 lutego 2012 r., nie pozwalała na uznanie, że termin ten został przez skarżącego dotrzymany. Niedotrzymania tego terminu nie neguje sam skarżący, przyznając w skardze, że termin ten został przesunięty na dzień 31 maja 2012 r., o której to okoliczności skarżący nie poinformował organu. Zarzuty skarżącego odnośnie wadliwego przeprowadzenia przez organy administracji postępowania wyjaśniającego są w tej sytuacji bezzasadne.
W ocenie Sądu brak przekonujących podstaw do przyjęcia, że brak wystosowania przez organ odwoławczy do skarżącego zawiadomienia, o którym mowa w art.10 k.p.a., pozbawił skarżącego możliwości dokonania istotnych czynności procesowych.
W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że wprawdzie na etapie postępowania odwoławczego GIOŚ zebrał dodatkowy materiał dowodowy, niemniej był to materiał przedłożony przez stronę przy piśmie z dnia 26 kwietnia 2012 r. W oczywisty sposób zatem nie doszło do sytuacji, w której organ odwoławczy orzekłby w oparciu o dowody nieznane skarżącemu.
Skarżący podniósł ponadto, że pismem datowanym na 31 maja 2012 r., doręczonym w dniu 4 czerwca 2012 r., został poinformowany przez organ odwoławczy o tym, że przewidywany termin załatwienia sprawy to 30 czerwca 2012 r. Powziąwszy taką informację, skarżący uznał, że dysponuje dużą ilością czasu na skompletowanie materiału dowodowego, potwierdzającego zrealizowanie przedsięwzięcia (płatność za opracowanie koncepcji została zrealizowana w dniu 11 czerwca 2012 r.). W konsekwencji powyższego niezawiadomienie skarżącego przez organ o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków uniemożliwiło skarżącemu przedłożenie dowodów potwierdzających fakt realizacji przedsięwzięcia.
W ocenie Sądu powyższa argumentacja nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że w piśmie z dnia 31 maja 2012 r., informującym o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy, GIOŚ nie wskazał daty 30 czerwca 2012 r. jako daty przewidywanego załatwienia sprawy, ale jako datę, do której załatwienie to ma nastąpić (organ wskazał zatem datę najdalszą, ostateczną, co oczywiście nie uniemożliwiało organowi rozpatrzenia odwołania wcześniej). Po drugie, wiarygodności twierdzeń skarżącego odnośnie zamiaru złożenia organowi dowodów potwierdzających wykonanie pierwszego etapu inwestycji nie sposób pogodzić z faktem, że – jak już wspomniano wcześniej – przedkładając przy piśmie z dnia 26 kwietnia 2012 r. dokumentację, dotyczącą planów inwestycyjnych, skarżący nie zawarł, pomimo wskazanej w piśmie GIOŚ z dnia 17 kwietnia 2012 r. konieczności wykazania faktu realizowania inwestycji, jakiejkolwiek informacji na temat aktualnego stanu realizacji I etapu inwestycji, w tym w szczególności nie zasygnalizował, że ma zamiar przedłożenia stosownej dokumentacji niezwłocznie po jej sporządzeniu. Ponownie podkreślić należy, że skarżący podał w harmonogramie datę 28 lutego 2012 r., załączając jednocześnie umowę o dzieło, zobowiązującą zleceniobiorcę do wykonania prac w tym terminie. Chodzi zatem o datę, która w dniu przedkładania przez skarżącego pisma procesowego, już upłynęła. Organ odwoławczy, który z niezrozumiałych przyczyn nie został w przedmiotowym piśmie poinformowany przez skarżącego o aneksowaniu umowy (co według oświadczeń skarżącego zawartych w skardze nastąpiło już w dniu 20 lutego 2012 r., a zatem przeszło dwa miesiące przed sporządzeniem pisma procesowego z dnia 26 kwietnia 2012 r.) i w konsekwencji o przesunięciu terminu zakończenia pierwszego etapu na 31 maja 2012 r., miał w tej sytuacji prawo uznać, że skarżący przedłożył całość dokumentacji dotyczącej realizacji inwestycji i to ta dokumentacja, w świetle której I etap inwestycji miał być zakończony w dniu 28 lutego 2012 r., winna być przedmiotem oceny.
Mając na uwadze powyższe Sąd nie dopatrzył się wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa i tym samym nie uwzględnił skargi, a zatem podlegała ona oddaleniu na podstawie art.151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło