IV SA/Wa 1882/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę Zaskarżoną decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2012r. Nr [...], wydaną po rozpatrzeniu odwołania A. Z., uchylono w całości decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2012r., znak: [...] i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji organ naczelny wskazał, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2012r. orzekł o umorzeniu postępowania wszczętego na wniosek A. Z., w sprawie o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem przez Naczelnika Powiatu w K. aktu własności ziemi z dnia [...] maja 1974 r., Nr [...], dla W. S., na nieruchomość wraz z zabudowaniami, położoną we wsi O., o pow. 0,63 ha, składającą się z działek nr [...] i nr [...]. Organ pierwszej instancji stwierdził w uzasadnieniu, że w myśl art. 63 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 107, poz. 464) do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji, a postępowanie administracyjne toczące się w tych sprawach podlega umorzeniu bez względu na rodzaj ponoszonych zarzutów. Od ww. decyzji Wojewody [...] odwołała się A. Z. utrzymując w szczególności, że brat bezprawnie otrzymał na przedmiotowe gospodarstwo akt własności ziemi. Rozpatrując odwołanie organ naczelny zauważył, że A. Z. w piśmie z dnia 2 marca 2012 r. zawarła żądanie wznowienie postępowania zakończonego wydaniem ww. aktu własności ziemi z dnia [...] maja 1974 r., oparte na przepisie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Wniesienie podania o wznowienie postępowania nie wszczyna postępowania wznowieniowego a jedynie uruchamia postępowanie wstępne, którego celem jest ustalenie przez organ czy nie zachodzą przedmiotowe bądź podmiotowe przesłanki niedopuszczalności wznowienia oraz czy zachowany został wymóg terminowości podania. W przypadku, gdy wniosek o wznowienie postępowania złożony został przez podmiot, który nie jest stroną tego postępowania, bądź jest przeszkoda w prowadzeniu postępowania wynikająca z istnienia przepisu szczególnego właściwy organ winien odmówić wznowienia postępowania wydając stosowne postanowienie w myśl art. 149 § 3 k.p.a. Skoro organ pierwszej instancji ustalił, że wnioskodawczyni – A. Z. nie ma przymiotu strony oraz istnieje przepis szczególny (art. 63 powołanej wyżej ustawy z dnia 19 października 1991 r.) wyłączający weryfikację decyzji w drodze wznowienia postępowania, winien zastosować w sprawie ww. przepis art. 149 § 3 k.p.a., nie zaś umarzać postępowanie (w istocie jeszcze nie wszczęte) na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Wyżej wskazane naruszenie przepisów postępowania administracyjnego skutkowały, zdaniem organu odwoławczego koniecznością uchylenia decyzji Wojewody [...] i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2012r. wniosła A. Z. zarzucając, iż została ona wydana z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu skargi skarżąca podała, że kwestionowany przez nią akt własności ziemi został bezprawnie wydany na rzecz jej brata i powinien zostać uchylony. Odpowiadając na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, iż w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekające w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Stosownie zaś do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) -zwanej dalej p.p.s.a., Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że w granicach danej sprawy Sąd dokonuje oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami prawa, bez względu na zarzuty podniesione w skardze. Rozpoznając skargę w świetle wyżej wskazanych kryteriów należy uznać, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Organ naczelny zasadnie uznał, że naruszenie przepisów postępowania administracyjnego przez organ I instancji tj. nieprawidłowe zastosowanie art. 105 § 1 k.p.a. skutkowało koniecznością uchylenia decyzji umarzającej postępowanie i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. A. Z. w piśmie z dnia 2 marca 2012 r. zawarła żądanie wznowienie postępowania zakończonego wydaniem aktu własności ziemi z dnia [...] maja 1974 r., oparte na przepisie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Samo wniesienie podania o wznowienie postępowania nie wszczyna postępowania wznowieniowego a jedynie uruchamia postępowanie wstępne. Celem postępowania wstępnego jest m.in. ustalenie czy nie zachodzą przedmiotowe bądź podmiotowe przesłanki niedopuszczalności wznowienia oraz czy zachowany został termin do złożenia wniosku. W przypadku, gdy wniosek o wznowienie postępowania złożony został przez podmiot, który nie jest stroną tego postępowania, bądź jest przeszkoda w prowadzeniu postępowania wynikająca z istnienia przepisu szczególnego właściwy organ winien odmówić wznowienia postępowania wydając stosowne postanowienie w myśl art. 149 § 3 k.p.a. Należy zgodzić się ze stanowiskiem Ministra, że skoro organ pierwszej instancji ustalił, że wnioskodawczyni – A. Z. nie ma przymiotu strony oraz, że istnieje przepis szczególny (art. 63 powołanej wyżej ustawy z dnia 19 października 1991 r.) wyłączający weryfikację decyzji w drodze wznowienia postępowania, winien zastosować w sprawie przepis art. 149 § 3 k.p.a. i odmówić wznowienia postępowania, nie zaś umarzać postępowanie, które nie zostało wszczęte, na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Sąd stwierdza jednocześnie, że w sprawie dotyczącej wznowienia postępowania odnośnie aktu własności ziemi, istnieje przepis szczególny, art. 63 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie -niektórych ustaw (Dz.U. Nr 107, poz. 464) wyłączający możliwość weryfikacji decyzji w drodze wznowienia postępowania. Powyższy przepis stanowi, że do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (akt własności ziemi) nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji. Organ administracji zatem, do którego skierowano wniosek wznowieniowy odnośnie aktu własności ziemi winien zastosować w sprawie przepis art. 149 § 3 k.p.a. nie zaś umarzać postępowanie, które nie zostało wszczęte. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja organu odwoławczego jest prawidłowa. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji wyroku.