IV SA/Wa 1887/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Szymańska po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi E. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania rozgraniczającego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. E. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2010 r. w przedmiocie umorzenia postępowania rozgraniczeniowego. W skardze zawarł również wniosek o przyznanie prawa pomocy. Pismem z dnia 4 listopada 2010 r. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniosku poprzez złożenie go na urzędowym formularzu PPF, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Wobec niewykonania powyższego wezwania, zarządzeniem z dnia 13 grudnia 2010 r. referendarz sądowy pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W ustawowym terminie skarżący od ww. zarządzenia wniósł sprzeciw. Przy piśmie z dnia 2 lutego 2011 r. Sąd przesłał wnioskodawcy urzędowy formularz PPF, zobowiązując przy tym jednocześnie do jego wypełnienia i odesłania do Sądu, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Ze złożonego we wskazanym terminie formularza PPF wynika, że skarżący wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Z danych zawartych we wniosku oraz z nadesłanych w dniu 1 marca 2011 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym) – na wezwanie do uzupełnienia wniosku – dokumentów i informacji wynika, że skarżący prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, a jedynym źródłem dochodu jest emerytura w wysokości 1337,57 zł. Uzyskiwany dochód przeznacza na utrzymanie i leczenie. Wnioskodawca jest właścicielem mieszkania o powierzchni 20 m² oraz nieruchomości rolnej o powierzchni 4,75 ha. Wskazał również, że posiada oszczędności w wysokości 50 000 zł, które przeznaczone są na operację serca. Z nadesłanej do Sądu kopii decyzji w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego wynika ponadto, że skarżącemu przyznano za rok 2010 r. płatność w wysokości 3756,50 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Przedmiotem postępowania po złożeniu sprzeciwu nie jest więc ocena postanowienia, czy też zarządzenia wydanego przez referendarza sądowego, lecz ponowne rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie wnioskowanym przez skarżącego. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Podkreślić należy, że instytucja przyznania prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym. Udzielenie prawa pomocy powinno sprowadzać się do przypadków, gdy sytuacja majątkowa strony jest wyjątkowo ciężka. Instytucja powyższa ma na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom najuboższym. Każdy wnoszący sprawę do Sądu powinien zaś liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów postępowania zgodnie z przepisami obowiązującego prawa i odpowiednio wcześniej podjąć starania zmierzające do zgromadzenia odpowiednich środków pieniężnych na ten cel. Występując natomiast z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku ponoszenia tych kosztów musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem złożonego w tym przedmiocie wniosku. Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że E. W. i nie wykazał, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Zasadnicze znaczenie ma fakt, że skarżący uzyskuje stały dochód w wysokości 1337,75 zł miesięcznie oraz ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Ponadto skarżący posiada znaczne oszczędności w kwocie 50 000 zł. E. W. wprawdzie stwierdził, że zamierza przeznaczyć je na pokrycie kosztów operacji serca, to jednak w ocenie Sądu przedłożone zaświadczenie lekarskie, jak również oświadczenie skarżącego zawarte w piśmie datowanym na dzień 28 luty 2011 r. nie świadczą o tym, że skarżący takiej operacji rzeczywiście potrzebuje, jak również nie wskazują na to, jakie ewentualnie musiałby ponieść związane z tym koszty. W ocenie Sądu sytuacja majątkowa wnioskodawcy nie jest szczególnie trudna i z posiadanych środków pieniężnych - mimo wskazanych wydatków związanych z utrzymaniem i leczeniem - jest on w stanie ponieść ewentualne koszty postępowania. Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 254 § 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.