IV SA/Wa 1888/15
WyrokWSA w Warszawie2016-01-20
Skład orzekający: sędzia WSA Tomasz Wykowski, sędzia WSA Leszek Kobylski, sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wydaleniu cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wydana na podstawie naruszenia przepisów dotyczących pracy, może zostać utrzymana w mocy, jeśli narusza prawo do życia rodzinnego lub prawa dziecka, a organy nie rozważyły wyczerpująco tych kwestii?Ratio decidendi
Organy administracji nie rozważyły w sposób wyczerpujący, czy wydalenie cudzoziemca z terytorium RP naruszałoby jego prawo do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz prawa dziecka określone w Konwencji o prawach dziecka. Uchybieniem było również rozdzielenie postępowań dotyczących matki i małoletniego syna, mimo powiązania ich stanu faktycznego. Sąd uznał, że naruszenia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymującej w mocy decyzję Wojewody o wydaleniu L. Y. z terytorium RP i zakazie ponownego wjazdu. Podstawą wydalenia było wykonywanie pracy niezgodnie z przepisami ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Skarżąca podnosiła, że decyzja narusza jej prawo do życia rodzinnego i prawa dziecka, a także zarzucała naruszenie przepisów postępowania. W trakcie postępowania sądowego sytuacja skarżącej uległa zmianie – uzyskała zezwolenie na pobyt czasowy i pracę, a jej syn zgodę na pobyt czasowy.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody, zasądzając od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędziowie sędzia WSA Leszek Kobylski (spr.), sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Protokolant ref. staż. Aleksandra Larkiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi L. Y. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...]; 2. zasądza od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na rzecz skarżącej L. Y. kwotę 557 (pięćset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego
Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców ( dalej określany także jako: "Szef UdC" lub "organ odwoławczy") z dnia [...] kwietnia 2015r. Nr [...] w której ww. organ działając na podstawie art.88 ust.1 pkt.2, art.90 ust.1 pkt.1 i 4, art.99b pkt.2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach ( t.j DZ U z 2011r. Nr 264 poz. 1573), art.127&2 i art.138&1 pkt.1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego ( DZ U z 2013r. poz.267, dalej określana jako: "kpa"), oraz art.513 ust.1 pkt.2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013r. o cudzoziemcach ( DZ U z 2014r. poz.463), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez pełnomocnika obywatelki [...] L. Y. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2015r. nr [...] orzekającej o wydaleniu ww. cudzoziemki z terytorium RP w terminie 30 dni od dnia w którym decyzja stanie się ostateczna i zakazie ponownego wjazdu na to terytorium przez okres 1 roku licząc od dnia wykonania decyzji lub gdy decyzja nie zostanie wykonana od dnia wydania decyzji – orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu i instancji.
Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
Komendant Placówki Straży Granicznej w [...] w dniu [...] maja 2013r. wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o wydanie decyzji o wydaleniu z terytorium RP obywatelki [...] L. Y. ur. [...] października 1976r., wskazując, że podstawa prawna decyzji o wydaleniu wynika z art.88 ust.1 pkt.2 ustawy o cudzoziemcach. Wnioskiem tym objęty został także małoletni syn ww. cudzoziemki V. Y. ur. [...] lutego 1998r. W stosunku do niego organ wnioskujący ocenił, że zastosowanie winien mieć art.88 ust.1 pkt.1 ustawy o cudzoziemcach.
Po przeprowadzeniu stosownego postępowania Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2013r. orzekł o wydaleniu ww. cudzoziemki wraz z jej małoletnim synem z terytorium RP, określił termin wydalenia oraz orzekł o zakazie ponownego wjazdu na terytorium RP na okres 1 roku od daty wykonania decyzji.
W obszernym uzasadnieniu organ I instancji przytoczył przebieg dotychczasowego postępowania, jak również swoje ustalenia faktyczne związane z dotychczasową historią pobytu cudzoziemki na terytorium RP, jej sytuacją rodzinną, jak również okolicznościami, które doprowadziły organ do wniosku, że cudzoziemka spełniła przesłankę określoną w art.88 ust.1 pkt.2 ustawy o cudzoziemcach.
W odniesieniu do tych ustaleń organ wskazał, że według oświadczenia cudzoziemki od 1996r. miała ona prowadzić wspólne gospodarstwo domowe z obywatelem polskim R. J. zam. w [...]. W dniu [...] lutego 1998r. w [...] na [...] urodziła syna V., który posiada obywatelstwo [...], a który został uznany przez R. J. za jego dziecko. W 2002r. cudzoziemka zawarła w [...] związek małżeński z R. J., a w dniu [...] czerwca 2002r. urodziła córkę N. J.
Małżeństwo cudzoziemki ww. obywatelem polskim rozpadło się w 2006r., a potwierdzeniem tego jest wyrok Sądu Okręgowego w [...] z dnia 19 grudnia 2006r. rozwiązujący ich małżeństwo przez rozwód.
Przy cudzoziemce pozostał syn V., natomiast władza rodzicielska nad córką N. J. została powierzona ojcu R. J. z którym wyjechała do [...], gdzie wymieniony założył nową rodzinę.
Wobec cudzoziemki sąd orzekł obowiązek alimentacyjny na córkę, alimenty w kwocie 200 zł miesięcznie.
Następnie Wojewoda [...] wskazał, że w dniu [...] lutego 2013r. funkcjonariusze Placówki Straży Granicznej w [...] przeprowadzili kontrole legalności wykonywania przez cudzoziemkę pracy na podstawie zezwolenia Wojewody [...] z dnia [...] marca 2012r. w wyniku której ustalono, że ww. naruszyła warunki udzielonego zezwolenia na pracę w ten sposób, że podjęła pracę w charakterze pomocy domowej dopiero w dniu 1 grudnia 2012r., zatem 9 miesięcy od dnia rozpoczęcia okresu ważności zezwolenia na pracę. Organ uznał, że cudzoziemka w okresie od 1 grudnia 2012r. do dn. 28 lutego 2013r. wykonywała pracę nielegalnie w rozumieniu art.2 ust.1 pkt.14 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
Wskazał jednocześnie, że Sąd Rejonowy w [...] wyrokiem nakazowym z dnia [...] kwietnia 2013r. sygn. [...] uznał cudzoziemkę za winną zarzucanego jej czynu kwalifikując go jako wykroczenie z art.120 ust.1 i 6 ww. ustawy i wymierzył jej karę grzywny.
Oceniając powyższe organ stwierdził, że w stosunku do cudzoziemki zachodzi podstawa wydalenia określona w art. 88 ust.1 pkt.2 ustawy o cudzoziemcach, albowiem w okresie od 1 grudnia 2012r. do dn.28 lutego 2013r. wykonywała pracę w charakterze pomocy domowej w sytuacji, gdy zezwolenie na pracę nie było ważne, a to z powodu nie podjęcia wykonywania pracy przez nią w okresie 3 miesięcy od początku okresu ważności zezwolenia.
W odniesieniu zaś do małoletniego syna cudzoziemki V. Y. organ podniósł, że wjechał on na terytorium RP w dniu 17 czerwca 2012r. ( wraz z matką) na podstawie wizy uprawniającej do pobytu wyłącznie w wymiarze 90 dni. W konsekwencji począwszy od 15 września 2012r. przebywa on na terytorium RP nielegalnie.
Wojewoda [...] wskazał, że w ustalonym stanie faktycznym sprawy brak jest podstaw do udzielenia ww. zgody na pobyt tolerowany na podstawie art.97 ust.1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. Jednocześnie organ stwierdził, że wydalenie cudzoziemki i jej małoletniego syna nie spowoduje, że nastąpi niedopuszczalna ingerencja w życie rodzinne.
Pełnomocnik strony wniósł odwołanie od powyższej decyzji w rezultacie którego Szef UdC decyzją z dnia [...] lutego 2104r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
We wskazaniach co do dalszego postępowania organ odwoławczy podniósł, że po pierwsze należy wydać dwie odrębne decyzje dotyczące samej cudzoziemki oraz małoletniego syna z uwagi na odmienne podstawy prawne wydalenia obu osób. Po drugie organ odwoławczy zwrócił uwagę na konieczność ponownego zbadania sprawy pod kątem tego, czy wydalenie cudzoziemki i jej małoletniego syna naruszałoby prawo do życia rodzinnego wg. norm ochrony międzynarodowej.
Wojewoda [...] ww. decyzją z dnia [...] stycznia 2015r., po ponownym rozpatrzeniu sprawy, orzekł o wydaleniu L. Y. z terytorium RP, określił termin dobrowolnego opuszczenia przez nią terytorium RP, orzekł o zakazie ponownego wjazdu na terytorium RP oraz określił okres tego zakazu na okres 1 roku.
W uzasadnieniu ww. decyzji organ I instancji wskazał na fakty i okoliczności wynikające z zaktualizowania ustaleń faktycznych sytuacji faktycznej i prawnej strony.
Odnosząc się do zaleceń organu odwoławczego, Wojewoda podniósł, że dokonane w sprawie ustalenia nie dają podstawy do stwierdzenia, że wydalenie cudzoziemki naruszałoby prawo do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie dn.4 listopada 1950r. lub naruszałoby prawa dziecka określone w Konwencji o prawach dziecka przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dn. 20 listopada 1989r. w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu.
Organ, powołując się na poglądy doktryny i orzecznictwa wywiódł, że prawo do poszanowania życia rodzinnego nie ma charakteru absolutnego i dopuszcza ingerencję władzy publicznej w przypadkach koniecznych w celu m.in. ochrony porządku publicznego.
Pełnomocnik cudzoziemki wniósł odwołanie i od tej decyzji żądając uchylenia jej w całości i udzielenia cudzoziemce zgody na pobyt tolerowany, względnie uchylenia decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zarzucił decyzji naruszenie art.7, art. 6 i 8 kpa oraz art.89 ust.1 pkt.1 ustawy o cudzoziemcach.
Szef UdC ww. decyzją z dnia [...] kwietnia 2015r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy uznał w sposób tożsamy z Wojewodą [...], że podstawa materialnoprawna wydalenia cudzoziemki wynika z przepisu art.88 ust.1 pkt.2 ustawy o cudzoziemcach. Jednocześnie podtrzymał ustalenia faktyczne organu I instancji dotyczące statusu prawnego i sytuacji życiowej cudzoziemki.
Organ odwoławczy podzielił twierdzenie organu I instancji co do braku istnienia przeszkód prawnych do wydalenia cudzoziemki określone w art.89 ust.1 ustawy o cudzoziemcach. Odnosząc się do ewentualnego zagrożenia życia rodzinnego cudzoziemki, organ odwoławczy wskazał, że jest ona matką obywatelki polskiej małoletniej N. J., jednak nie sprawuje nad nią władzy rodzicielskiej, nie ma z córką, która mieszka w [...] żadnego kontaktu, jest zobowiązana do alimentacji córki. Natomiast jej syn V. Y. przysposobiony przez obywatela polskiego, nie posiada obywatelstwa polskiego, ani zezwolenia na pobyt czasowy lub stały w Polsce i nie utrzymuje kontaktu z R. J.
Konkludując Szef Udc wskazał, że z ustaleń faktycznych przeprowadzonych w toku postępowania wynika, że cudzoziemka prowadzi życie rodzinne ze swoim małoletnim synem V. Y. i ów stan faktyczny generalnie stanowi wartość chronioną na mocy przepisu konwencyjnego. Jednakże nie może budzić żadnych wątpliwości, że może ona życie rodzinne z małoletnim synem przenieść do kraju pochodzenia, tj. na [...]. Organ w tym kontekście podkreślił, że cudzoziemka powinna być świadoma tego, że nielegalny charakter pobytu małoletniego syna nie gwarantował stabilności życia w Polsce.
Organ odwoławczy wskazał ponadto, że więzi o charakterze prywatnym na które strona powoływała się w toku postępowania, a które mają wynikać z jej pracy zawodowej, nie mają charakteru trwałego.
Jednocześnie Szef UdC stwierdził, że w przypadku cudzoziemki brak podstaw do przyjęcia przesłanek udzielenia zgody na pobyt tolerowany wynikający z art.97 ust.1 pkt.1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, w kontekście ustaleń, że cudzoziemka od kilku lat przebywa w Polsce i nic nie wskazuje na to, aby w tym czasie doznała ona prześladowań w kraju pochodzenia, a strona ani jej pełnomocnik nie podali konkretnych informacji dot. ewentualnego zagrożenia.
Nie zgadzając się z tego rodzaju rozstrzygnięciem sprawy, L. Y. ( dalej jako: "skarżąca") pismem z dnia [...] maja 2015r. wniosła pierwsze pismo stanowiące skargę na powyższą decyzję.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art.7 kpa poprzez niepodjęcie z urzędu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, a także poprzez naruszenie interesu społecznego i słusznego interesu strony, m.in. poprzez pominięcie obecnej sytuacji społeczno-politycznej na [...], naruszenie art.89 ust.1 pkt.1 ustawy o cudzoziemcach i art. 97 ust.1 pkt.1a ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP poprzez nieuwzględnienie przesłanek udzielenia zgody na pobyt tolerowany.
Skarżąca wniosła również o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na konieczność stawiennictwa w sądzie w [...] oraz wszczęcia procedury w sprawie nadania obywatelstwa polskiego jej synowi.
W dniu [...] maja 2015r. zostało złożone kolejne pismo będące skargą, sporządzone i podpisane przez pełnomocnika będącego adwokatem.
Zaskarżonej decyzji zarzucono:
1/ naruszenie przepisów postepowania, które miało wpływ na treść decyzji, tj. art.7, art.77 w zw. z art.9, art.107 i art.113&2 kpa poprzez nieuwzględnienie faktu, ze skarżąca nie została pouczona o obowiązujących przepisach
2/ naruszenie przepisów postepowania, które miało wpływ na treść decyzji, tj. art.7, art.77 kpa w zw. z art. 89 ust.1 i art.97 ust.1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, poprzez przyjęcie, że wobec skarżącej nie zachodzą podstawy do udzielenia zgody na pobyt tolerowany
Do ww. skargi zostały dołączone kserokopie szeregu dokumentów dot. jej pobytu w RP oraz dokumentów dot. syna ( opinia pedagoga szkolnego, zawiadomienia sądowe w sprawie o nadanie obywatelstwa polskiego).
W uzasadnieniu skargi zostało wyeksponowane, że skarżąca wraz z synem, w okresie 3-letniego pobytu w Polsce stworzyli podlegające ochronie życie rodzinne. Wskazano, że skarżąca dochowuje należytej staranności w zakresie regulowania kontaktów z córką oraz przywrócenia jej władzy rodzicielskiej wobec córki oraz czyni starania w celu uzyskania obywatelstwa polskiego dla jej syna, którego ojcem jest w światle prawa R. J. obywatel polski.
W sprawie zostały złożone przez skarżącą jeszcze dwa pisma będące skargami z dnia [...] maja 2015r. i z dn. [...] maja 2015r. w których zostały zasadniczo powtórzone dotychczasowe zarzuty i twierdzenia.
W odpowiedzi na skargę Szef UdC wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną z zastrzeżeniem art. 57 a, który jednak na gruncie niniejszej sprawy nie znajduje zastosowania.
Rozpoznając przedmiotową skargę w zakresie tak określonej kognicji Sąd uznał, że zasługuje ona na uwzględnienie bowiem wydane w rozpoznawanej sprawie decyzje organów obu instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie są decyzje rozstrzygające o wydaleniu z terytorium RP skarżącej obywatelki [...] L. Y., zaś wskazaną przez organy podstawą materialnoprawną wydania decyzji o wydaleniu jest przepis art.88 ust.1 pkt.2 u.c, stosownie do którego cudzoziemcowi wydaje się decyzję o wydaleniu z terytorium RP, jeżeli wykonywał pracę niezgodnie z ustawą z dn.20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, albo podjął działalność gospodarczą niezgodnie z przepisami obowiązującymi w tym zakresie w RP.
W odrębnym postępowaniu decyzję o wydaleniu organy wydały także wobec małoletniego syna skarżącej V. Y., wskazując jako podstawę prawną wydalenia art.88 ust.1 pkt.1 u.c tj. przebywanie na terytorium RP bez ważnej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu i pobytu na tym terytorium.
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela oceny organów, że bezsporne są okoliczności faktyczne, które doprowadziły do stwierdzenia przez organy naruszenia przez skarżącą i skazania jej za wykroczenie polegające na wykonywaniu pracy niezgodnie z przepisami ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Nie budzi zatem wątpliwości, że organy obu instancji zasadnie uznały, że wobec skarżącej zachodzą przesłanki określone w art. 88 ust.1 pkt.1 u.c w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji.
W stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy organy ustaliły także i potwierdzają to w treści wydanych decyzji, że skarżąca prowadzi życie rodzinne ze swoim małoletnim synem V. Y. i ów stan faktyczny generalnie stanowi wartość chronioną na mocy art.8 ust.1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności.
Natomiast art.89 ust.1 pkt.1 u.c stanowi, że decyzji o wydaleniu nie wydaje się, a wydanej nie wykonuje, jeżeli zachodzą przesłanki do udzielenia zgody na pobyt tolerowany na podstawie art.97 ust.1 pkt.1a ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, stosownie do którego cudzoziemcowi udziela się zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP, jeżeli jego wydalenie naruszałoby prawo do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie dn.4 listopada 1950r., lub naruszałoby prawa dziecka określone w Konwencji o prawach dziecka przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dn.20 listopada 1989r. ( DZ.U z 1991r. Nr 120, poz.526, oraz z 2000r. Nr 2 poz.11) w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu.
W ocenie Sądu ani Wojewoda [...], ani Szef Udc nie rozważyli w sposób wyczerpujący czy wydalenie skarżącej z terytorium RP nie naruszałoby jej prawa do życia rodzinnego w rozumieniu ww. Konwencji, a także praw jej małoletniego syna określonych w Konwencji o prawach dziecka, a jeśli tak to czy taka ingerencja w świetle przepisów prawa jest dopuszczalna.
Takie są podstawowe zarzuty skargi i takie argumenty podnosiła skarżąca w toku postępowania administracyjnego. Należy podnieść, że Europejska Konwencja Praw Człowieka gwarantuje korzystanie z podstawowych praw człowieka wszystkim osobom podlegającym jurysdykcji państwa (art. 1), co sprawia, że z praw przez nią chronionych cudzoziemcy mogą korzystać w takim samym stopniu, jak obywatele. Z kolei art. 8 zapewnia prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego wszystkim cudzoziemcom, niezależnie od tego, czy są w danym kraju legalnie, czy nielegalnie. Rozpoznanie sprawy, w której ma zastosowanie art. 8 Konwencji i jest podnoszony zarzut, że rozstrzygnięcie organów ten przepis narusza, powinno uwzględniać rozstrzygnięcie następujących kwestii. Po pierwsze fakt, że skarżąca prowadzi życie rodzinne w Polsce ze swoim małoletnim synem V. Y. oraz jest matką N. J. , która posiada obywatelstwo polskie. Nadto jej siostra I. F. posiada obywatelstwo polskie i zamieszkuje od wielu lat wraz z mężem w Polsce.
Należy podkreślić, że z orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu jednoznacznie wynika, iż jest uznawane, co do zasady, iż życie rodzinne istnieje zawsze między biologicznymi rodzicami i zależnymi od nich dziećmi ( por. Berrhab przeciwko Holandii orzeczenie z 21 czerwca 1988r.). Ustalenie istnienia życia rodzinnego powoduje konieczność stwierdzenia, czy rzeczywiście doszło do niedozwolonej ingerencji w prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego. Wprawdzie rację mają organy obu instancji, że prawo międzynarodowe nie gwarantuje cudzoziemcom jako takiego prawa do wjazdu i przebywania w danym kraju oraz że prawo do poszanowania życia rodzinnego nie może być uznane za nakładające na państwo goszczące obowiązku poszanowania wyboru dotyczącego zamieszkania przez cudzoziemca, a także nieograniczonej ochrony przed rozłączeniem z członkami rodzin, jednakże w celu dokonania oceny, czy w przypadku konkretnego cudzoziemca z prawa do poszanowania życia rodzinnego można wywieść prawo do pobytu konieczne jest rozważenie szeregu okoliczności, takich jak - narodowość (obywatelstwo) członków jego rodziny, długość okresu zamieszkiwania skarżącego w państwie pobytu, przeszkody z którymi członkowie rodzin mogą się spotkać w kraju pochodzenia skarżącego w razie opuszczenia wraz z nim terytorium Polski, wiek dzieci oraz inne ewentualne przeszkody. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie dokonano wystarczających rozważań w opisanym zakresie.
Z jednej strony organy podkreślają, że fakt prowadzenia przez skarżącą życia rodzinnego wraz z synem w Polsce jest wartością chronioną, ale jednocześnie stwierdzają, że decyzja o wydaleniu cudzoziemki nie przekreśla istoty tego prawa, bowiem nie prowadzi do uniemożliwienia prowadzenia życia rodzinnego przez te dwie osoby. Organy eksponują, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy prowadzi do wniosku, że w dacie wydania decyzji istniał stan pozwalający na to, aby życie rodzinne zostało przeniesione na [...].
Jednocześnie, w kontekście rozdzielenia postępowań dotyczących skarżącej i jej syna, organy wywodzą, że gdyby się okazało, że pobyt małoletniego musi zostać trwale związany z Polską poprzez udzielenie mu zgody na pobyt tolerowany, to wówczas cudzoziemka miałaby możliwość żądania zbadania jej sytuacji pod kątem podstaw do udzielania zgody na pobyt ze względów humanitarnych wynikających z art.348 pkt.2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013r. w postępowaniu następczym o którym mowa w art.366 ust.2 pkt.1 ww. ustawy.
Tego rodzaju oceny prowadzą do rozstrzygnięć wzajemnie sprzecznych, a jednocześnie niemożliwych do konwalidowania, bowiem w sytuacji wydalenia cudzoziemki, brak byłoby przesłanek do wszczynania postępowania w przedmiocie udzielenia jej zgody na pobyt ze względów humanitarnych.
W kontrolowanej sprawie uchybieniem organów było rozdzielenie prowadzonych postępowań i wydanie odrębnych decyzji wobec skarżącej i jej syna. Nie zasługuje na uwzględnienie argumentacja organów, że rozdzielenie tych postępowań było uzasadnione odrębnością podstaw prawnych wydalenia. Przepis art.94 ust.2 u.c reguluje, że cudzoziemca małoletniego można wydalić tylko pod opieką przedstawiciela ustawowego, chyba że decyzja o wydaleniu jest wykonywana w taki sposób, że małoletniego przekazuje się przedstawicielowi ustawowemu albo przedstawicielowi właściwych władz państwa, do którego następuje wydalenie.
Z powyższego należy wyprowadzić wniosek, że w zakresie rozpoznawanej sprawy brak było przesłanek na rozdzielania postępowań dotyczących matki i małoletniego syna, tylko dlatego, że zachodzą odrębne podstawy prawne wydalenia w sytuacji, gdy stan faktyczny dotyczący obu tych osób jest wzajemnie powiązany.
Jednocześnie należy podkreślić, że w dacie wydania decyzji o wydaleniu z terytorium RP sytuacja skarżącej, która przebywa w Polsce z przerwami od 1996r., oceniona obiektywnie, jest odmienna niż to wywodzą organy administracji ds. cudzoziemców.
Organy nie uwzględniły dostatecznie w ramach przesłanek podlegających ocenie przy rozstrzyganiu w sprawie kwestii zawisłych postępowań sądowych w przedmiocie opiekuńczym i władzy rodzicielskiej co do wniosków skarżącej o odzyskanie zawieszonej władzy rodzicielskiej nad córką N. J., postępowań o nadanie obywatelstwa polskiego synowi V. Y.
Jednocześnie twierdzenia organów, że na terytorium RP nie przebywają żadne inne osoby, które mieszczą się w pojęciu rodziny w ramach której co do zasady mają istnieć relacje podlegające ochronie na mocy przepisu konwencyjnego, jest błędne w kontekście oświadczenia skarżącej, ze w Polsce przebywa jej siostra I. F., która posiada obywatelstwo polskie i jest żoną obywatela polskiego, z którą skarżąca utrzymuje regularne kontakty ( vide pismo procesowe skarżącej k. 166 – 167 akt sądowych sprawy).
Wreszcie należy podkreślić, że w dacie wydania decyzji o wydaleniu z terytorium RP sytuacja skarżącej była odmienna niż obecnie , ponieważ na podstawie decyzji Wojewody [...] z dn. [...] października 2015r. uzyskała zezwolenie na pobyt czasowy i pracę z ważnością do 27 kwietnia 2018r.
Natomiast syn skarżącej V. Y. uczęszcza do szkoły średnie w Polsce i również uzyskał zgodę na pobyt czasowy w RP na podstawie decyzji Wojewody [...] z dn. [...] października 2015r. z ważnością do 15 października 2016r.
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie dokonano wystarczających rozważań w opisanym zakresie w kontekście przesłanek warunkujących udzielenie zgody na pobyt tolerowany.
Dopiero po dokonaniu ustaleń i wnikliwym rozważeniu konkretnej sytuacji skarżącej i jej syna z uwzględnieniem wskazanych wyżej okoliczności, będzie możliwe stwierdzenie czy wydalenie skarżącej z Polski można uznać za ingerencję w jej życie rodzinne, a jeśli tak, to czy taka ingerencja jest dopuszczalna w świetle treści art. 97 ust 1a ustawy o ochronie cudzoziemców, a także czy spełnia ona wymóg proporcjonalności.
Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art.135 p.p.s.a Sąd orzekł jak w pkt.1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a.( pkt. 2 wyroku).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło