IV SA/Wa 1895/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, sędzia WSA Łukasz Krzycki, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi N. T. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony oddala skargę Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...].04.2013 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców (zwany dalej Szefem Urzędu), po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez panią A. H., pełnomocnika obywatela Socjalistycznej Republiki [...] - pana N. V., ur. [...] r. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...].10.2012 r., orzekającej o odmowie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - utrzymał w mocy decyzję organu I. instancji. Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco. W dniu [...].01.2012 r. pan N. V., za pośrednictwem pełnomocnika pana N. V., wystąpił do Wojewody [...]. z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w trybie tzw. abolicji z uwagi na pobyt w Polsce od dnia [...].12.2007 roku. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...].10.2012 r. Nr [...] orzekł o odmowie udzielenia cudzoziemcowi wnioskowanego zezwolenia na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 1 i pkt 3 ustawy o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o cudzoziemcach. Organ I instancji stwierdził, że cudzoziemiec nie spełnia wymogu nieprzerwanego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej co najmniej od dnia 20.12.2007r. oraz wskazał, iż zainteresowany we wniosku zawarł fałszywą informację odnośnie daty swojego ostatniego wjazdu na terytorium Polski oraz pobytów zagranicznych w ciągu ostatnich 5 lat. Organ I instancji wskazał również, iż: "we wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony Cudzoziemiec nie ujawnił swojego pobytu na terytorium Niemiec w 2010 r., gdzie został wpisany do Systemu Informacyjnego Schengen z datą obowiązywania wpisu do dnia [....].06.2012 r." Pełnomocnik cudzoziemca, w jego imieniu, wniósł odwołanie. Organ odwoławczy podzielił stanowisko I. instancji. Jednakże wyjaśnił, iż błędnie postawiony był zarzut nieujawnienia przez cudzoziemca pobytu na terytorium Niemiec w 2010 r., dotyczył on bowiem innej osoby. Analiza porównawcza fotografii pana N. V. ur. [...] r. (którego dane osobowe figurują w SIS) ze zdjęciem pana N. V. ur. [...] r. wykazała bowiem, iż są to dwie różne osoby. Wydając decyzję w przedmiotowej sprawie organ posiłkował się zapisami w prowadzonym przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców Systemie Informatycznym "POBYT". Stwierdził, że z tego systemu nie wynika, by pan N. V. ubiegał się na terytorium Polski o nadanie mu statusu uchodźcy, w związku z czym wobec cudzoziemca nie zachodzą przesłanki określone w art. 1 pkt 2 i 3 ustawy o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o cudzoziemcach. Wobec tego rozważył, czy wobec cudzoziemca zachodzą okoliczności z art. 1 pkt 1 cyt. ustawy. Organ odwoławczy stwierdził, że pan N. V. wskazał we wniosku, iż przebywa w Polsce od [...].12.2007 r. i od tamtej pory nie odbywał żadnych podróży zagranicznych. Do przedmiotowego wniosku załączono m.in. kserokopię dokumentu podróży cudzoziemca nr N [...] wydanego w dniu [..].10.2011 r. przez Ambasadę Republiki [...]. w W., z ważnością do dnia [...].10.2021 r. oraz oświadczenie cudzoziemca, iż: "przyjechałem samochodem do Polski dnia [...] grudnia 2007 roku, o godzinie pierwszej z O. z [...]. Miałem legalny pobyt w C., funkcjonariusz straży granicznej zgodził się wpuścić mnie na terytorium Polski (...)". Przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie wyjaśniające wykazało, iż począwszy od dnia [...].11.2007 r. do dnia [...].11.2008 r. zainteresowany posiadał [...]. wizę wydaną na okres 361 dni, natomiast w okresie od dnia [...].09.2010 r. do dnia [...].11.2010r. legitymował się [...] kartą pobytu. Składając w dniu [...].03.2012 r. wyjaśnienia do protokołu cudzoziemiec zeznał, iż przyjechał do Polski w dniu [...].12.2007 r. i od tamtej pory w 2008 r. wyjeżdżał na 1 dzień do C. w celu przedłużenia wizy oraz w 2009 roku również na 1 dzień w celu wykupienia ubezpieczenia. Z materiału dowodowego zawartego w aktach sprawy (pisma [...] Oddziału Straży Granicznej w K. z dnia [...].08.2012 r.) wynika, iż poprzez Punkt Kontaktowy z siedzibą w K. [...] w K. uzyskano informacje, iż pan N. V. w okresie od dnia [...].11.2008 r. do dnia [...].11.2010 r. posiadał długoterminowy tytuł pobytowy w Republice [...] w związku z prowadzoną tam działalnością gospodarczą. Wobec tego organ odwoławczy stwierdził, że informacja o wyjazdach zagranicznych ma kluczowe znaczenie w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w trybie cytowanej ustawy, albowiem służy ustaleniu czy pobyt cudzoziemca jest nieprzerwany w rozumieniu jej przepisów i zatajenie jej może doprowadzić do błędnych ustaleń. Szef Urzędu podkreślił, że składając wniosek o udzielenie przedmiotowego zezwolenia strona podpisała oświadczenie znajdujące się we wniosku, z którego wynika m.in., iż jest świadoma, że złożenie wniosku lub dołączenie dokumentów zawierających nieprawdziwe dane osobowe lub fałszywe informacje spowoduje odmowę udzielenia zezwolenia lub jego cofnięcie, a mimo to nie ujawniła we wniosku swojego pobytu w C.. Organ odwoławczy podzielił więc stanowisko I. instancji, że aplikujący zachował ciągłość prawa legalnego pobytu na terytorium C., więc niezrozumiałym jest dlaczego cudzoziemiec, skoro jak twierdzi chciał mieszkać w Polsce, nie wyrobił polskiego tytułu pobytowego. Przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykazało zaś, że nawet o jego wydanie nie aplikował. Organ wskazał również, iż mało prawdopodobnym wydaje się, aby cudzoziemiec specjalnie z Polski jechał do C., tylko po to aby wykupić ubezpieczenie i gdyby cudzoziemiec rzeczywiście w badanym okresie przebywał nieprzerwanie w Polsce, wykupiłby polskie ubezpieczenie. Organ odwoławczy dostrzegł domniemanie wynikające z art. 3 ust. 4 ustawy o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o cudzoziemcach. Stwierdził, iż uznanie pobytu cudzoziemca za nieprzerwany (przy uwzględnieniu art. 64 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach) wyłącza ujawnienie takich okoliczności, które według zasad logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego powinny wzbudzić istotne wątpliwości co do tego, że aplikujący faktycznie przebywał na terytorium Polski co najmniej od dnia 20.12.2007 r. W realiach rozpatrywanej sprawy podzielił stanowisko Wojewody [...] i uznał, iż okolicznościami obalającymi domniemanie pobytu, zawarte w art. 3 ust. 4 cyt. ustawy z dnia 28.07.2011 r. są następujące fakty: • nieposiadanie przez stronę dokumentów mogących świadczyć o jej pobycie w Polsce co najmniej od grudnia 2007 r. i funkcjonowaniu w społeczeństwie polskim; • posiadanie przez cudzoziemca w okresie od 2007 do 2010 roku kolejnych tytułów pobytowych na terytorium Republiki [...]; • brak znajomości języka polskiego, mimo deklarowanego pobytu w Polsce od ponad 5 lat. Wobec tego, w ocenie organu odwoławczego cudzoziemiec - wbrew temu co wskazał we wniosku oraz oświadczeniu – nie przebywa na terytorium Polski od 2007 roku. Odnosząc się do treści odwołania, organ wyjaśnił, iż w świetle faktów wynikających ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów, które zaprzeczają możliwości pobytu cudzoziemca w Polsce w wymaganym okresie, dołączone do odwołania oświadczenia obywateli [...] Republiki [...], iż pan N. V. przebywa w Polsce nieprzerwanie od dnia [...].12.2007 r. i co najmniej od tej daty często się z nim widują, nie zasługują na uwzględnienie. W przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 28.07.2011 r. o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o cudzoziemcach, jak podkreślił organ odwoławczy, odmowa udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony jest obligatoryjna i nie mieści się w ramach tzw. uznania administracyjnego. Zatem, wynikająca z art. 7 K.p.a. zasada, iż sprawę należy załatwić zgodnie z wnioskiem strony o ile nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny uwzględniając słuszny interes strony – doznała istotnego ograniczenia. Zastosowanie jej nie może prowadzić do naruszenia przepisów prawa materialnego. Ma więc zastosowanie tylko w odniesieniu do decyzji opartych na zasadzie uznania administracyjnego, podczas gdy w niniejszym postępowaniu o treści rozstrzygnięcia wprost rozstrzyga przepis prawa materialnego. We wniesionej skardze pan N. V. stwierdził, że posiadanie wizy pobytowej w C. nie musiało świadczyć o tym, że z niej korzystał, starał się bowiem zapobiec deportacji i w tym celu wykupił też ubezpieczenie w C., bez zamiaru korzystania z niego. Wniosek wypełnił błędnie, bo nie zrozumiał prawidłowo zawartych w nim poleceń, a pomoc tłumacza uzyskał dopiero dobrowolnie prostując jego treść do protokołu w marcu 2012 r. Język polski zna bardzo słabo, bo obraca się w środowisku [...]. Wyjazdów jednodniowych do C. nie zataił, tylko sądził, że nie mają znaczenia, a gdyby o nich nie wspomniał organ by o nich nie wiedział. Nie miały wpływu na uwzględnienie jego aplikacji, z uwagi na ich wymiar. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Wojewódzkie sądy administracyjne w oparciu m. in. o art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. uprawnione są do dokonywania kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oceny legalności zaskarżonych aktów Sąd dokonuje poprzez ustalenie, czy podjęto je zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego oraz czy prawidłowo zastosowano i zinterpretowano normy prawa materialnego. Należy nadto zauważyć, iż w myśl art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skład orzekający w niniejszej sprawie, dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji - w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy - doszedł do przekonania, że skarga nie jest zasadna. W dniu 01.01.2012 r. weszła w życie ustawa z dnia 28 lipca 2011 r. o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o cudzoziemcach. Zgodnie z art. 1 cyt. ustawy możliwość zalegalizowania pobytu na terytorium naszego kraju mają cudzoziemcy przebywający na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej: 1. nieprzerwanie co najmniej od dnia 20 grudnia 2007 r., których pobyt na tym terytorium w dniu wejścia w życie ustawy jest nielegalny; 2. nieprzerwanie co najmniej od dnia 1 stycznia 2010 r., którym przed tym dniem została wydana ostateczna decyzja o odmowie nadania statusu uchodźcy, zawierająca orzeczenie o wydaleniu, i których pobyt na tym terytorium w dniu wejścia w życie ustawy jest nielegalny; 3. wobec których w dniu 1 stycznia 2010 r. trwało postępowanie w sprawie nadania statusu uchodźcy wszczęte na skutek kolejnego wniosku. W myśl art. 3 ust. 1 ww. ustawy wojewoda właściwy ze względu na miejsce pobytu cudzoziemca, o którym mowa w art. 1, udziela zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na okres 2 lat, jeżeli wniosek o udzielenie tego zezwolenia zostanie złożony w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy. Z kolei stosownie do art. 3 ust. 4 pobyt cudzoziemca, o którym mowa w art. 1, uznaje się za nieprzerwany, jeżeli nic innego nie wynika z zebranego materiału dowodowego lub z okoliczności sprawy. Zgodnie z art. 64 ust. 4 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach (j.t. Dz. U. z 2011r., Nr 264, poz. 1573) pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się za nieprzerwany, gdy żadna z przerw w nim nie była dłuższa niż 6 miesięcy i nie przekroczyła łącznie 10 miesięcy w okresach, o których mowa w ust. 1 pkt 2 lub 3, chyba że przerwa była spowodowana: 1) wykonywaniem obowiązków zawodowych lub świadczeniem pracy poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, na podstawie umowy zawartej z pracodawcą, którego siedziba znajduje się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; 2) towarzyszeniem małżonkowi wykonującemu obowiązki zawodowe lub świadczącemu pracę w warunkach, o których mowa w pkt 1; 3) (uchylony); 4) leczeniem cudzoziemca. Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 1 i 3 cyt. ustawy z dnia 28 lipca 2011 r. cudzoziemcowi, o którym mowa w art. 1, odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli nie spełnia wymogów do udzielenia tego zezwolenia oraz jeżeli w postępowaniu w sprawie udzielenia tego zezwolenia został złożony wniosek lub zostały przedstawione dokumenty zawierające nieprawdziwe dane osobowe lub fałszywe informacje. Należy wskazać na domniemanie wynikające z art. 3 ust. 4 ustawy o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o cudzoziemcach, zgodnie z którym pobyt cudzoziemca ubiegającego się o tzw. abolicję uznaje się za nieprzerwany, jeżeli nic innego nie wynika z zebranego materiału dowodowego lub z okoliczności sprawy. Przyjęcie takiej konstrukcji prawnej powoduje, że w sytuacji, gdy istotnie nic innego nie wynika z akt i okoliczności sprawy, strona nie musi udowadniać, że jej pobyt na terytorium Polski w wymaganym w art. 1 pkt 1 cyt. ustawy okresie jest nieprzerwany. Celem tej regulacji jest uproszczenie postępowania dowodowego oraz umożliwienie cudzoziemcom, którzy przebywają w Polsce od dłuższego czasu, uregulowania swojej sytuacji życiowej. Jednakże, jeśli domniemanie to zostanie obalone przez organ administracji ciężar dowodu w kwestii nieprzerwanego pobytu cudzoziemca zostaje przesunięty na stronę postępowania. Trafnie organy stwierdziły w rozpatrywanej sprawie, iż domniemanie to zostało obalone. Jak wynika bowiem z treści wniosku złożonego przez skarżącego w dniu [...].01.2012 r. o zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony na terenie RP w trybie abolicji, przez niego podpisanego - w jego części E pkt I wpisano, że skarżący od grudnia 2007 r. przebywa nieprzerwanie w Polsce, a w części E pkt V zatytułowanej – Pobyty i podróże zagraniczne w okresie ostatnich 5 lat - skarżący umieścił adnotację "NIE DOTYCZY". Wobec tego mając na uwadze, że dwukrotny, jednodniowy wyjazd zagraniczny cudzoziemca (do C.) niewątpliwie stanowił podróż zagraniczną, zasadnie przyjęły organy obu instancji, iż domniemanie to zostało obalone. Oczywistym jest przy tym, że cudzoziemiec ubiegając się o prawo pobytu na terenie innego państwa, zobowiązany był do dołożenia należytej staranności w celu właściwego zrozumienia treści wniosku i jego prawidłowego wypełnienia. W tym celu mógł skorzystać z pomocy tłumacza przysięgłego, jeśli zależało mu na uzyskaniu oczekiwanych uprawnień. Nie zasługuje zatem na uwzględnienie twierdzenie skarżącego, że nie zrozumiał zawartych we wniosku wyjaśnień i pouczeń w języku polskim, nie włada też językiem angielskim i francuskim. Organy trafnie potraktowały niezgodne z prawdą stwierdzenie cudzoziemca umieszczone w tym wniosku, jako zamiar przemilczenia uprawnień pobytowych, które nabył w tym czasie w C. oraz zatajenie zarejestrowanej tam działalności gospodarczej, jako mogących mieć wpływ na odmowę uwzględnienia jego aplikacji. Zatajenie wskazanych okoliczności mogło doprowadzić organ do błędnych ustaleń. Okoliczność ta zatem nakazywała odmowę udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terenie RP w drodze abolicji. Nie można też wykluczyć, że cudzoziemiec owe jednodniowe wyjazdy ujawnił ostatecznie do protokołu w marcu 2012 r. mając świadomość, że i tak zostaną ustalone przez organ, skoro wiązały się z dokonaniem w C. czynności urzędowych, podlegających rejestracji. Wobec tego prawidłowości dokonanej oceny nie zmienia późniejsze wyjaśnienie cudzoziemca złożone [...].03.2012 r., iż przyjechał do Polski w dniu [...].12.2007 r. i od tamtej pory wyjeżdżał w 2008 r. na 1 dzień do C. w celu przedłużenia wizy oraz w 2009 roku również na 1 dzień w celu wykupienia ubezpieczenia. Ze szczegółowych informacji uzyskanych przez stronę polską na temat cudzoziemca wynika bowiem, że od dnia [...].11.2007 r. do dnia [...].11.2008 r. posiadał [...] wizę wydaną na okres 361 dni, natomiast w okresie od dnia [...].09.2010 r. do dnia [...].11.2010 r. legitymował się [...] kartą pobytu. Z materiału dowodowego znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy (pisma [...] Oddziału Straży Granicznej w K. z dnia [...].08.2012 r.) wynika nadto, że poprzez Punkt Kontaktowy z siedzibą w K. Wydziału Granicznego SOSG w K. uzyskano informację, iż pan N. V. w okresie od dnia [...].11.2008 r. do dnia [...].11.2010 r. posiadał długoterminowy tytuł pobytowy w Republice [...] w związku z prowadzoną tam działalnością gospodarczą. Mając zatem na uwadze, że w zaistniałej sytuacji to skarżący zobowiązany był do udowodnienia w sposób nie budzący wątpliwości, iż w Polsce przebywał nieprzerwanie od [...].12.2007 r. – zasadnie przyjęły organy, że tego nie uczynił. W sytuacji spełnienia jednej z przesłanek negatywnych z art. 3 ust. 2 cyt. ustawy z dnia 28.07.2011 r., co w rozpatrywanej sprawie prowadziło do odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, z uwagi na złożenie wniosku zawierającego fałszywe informacje - przedłożone przez skarżącego w postępowaniu administracyjnym zdjęcia, nie dowodzą jego nieprzerwanego pobytu w Polsce. Nie ma na nich charakterystycznych elementów, które mogłyby wskazywać na to, gdzie zostały wykonane i że jest to jakieś konkretne miejsce w Polsce oraz w jakim czasie (nie zostały opatrzone datą). Z kolei zaświadczenie o jednodniowym pobycie w [...] szpitalu [...].08.2010 r., także nie może zostać uznane za taki dowód, jako wydarzenie mające charakter incydentalny. Podobnie nie mogą tego dowieść w sposób niebudzący wątpliwości zdawkowe oświadczenia czterech świadków wietnamskiego pochodzenia. W ocenie Sądu zatem, organ odwoławczy prawidłowo rozważył stan faktyczny i prawny rozstrzyganej sprawy, a swoje rozstrzygnięcie oparł na podstawie całokształtu prawidłowo zebranego materiału dowodowego, wyjaśniając w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przesłanki, jakimi kierował się przy załatwieniu sprawy, wskazując fakty, które uznał za udowodnione oraz dowody, na których się oparł. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.