IV SA/Wa 1899/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Balicka po rozpoznaniu w dniu 31 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku V. G. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi V. G. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. V. G. wniósł do Sądu skargę na decyzję z [...] sierpnia 2014 r. Rady do Spraw Uchodźców w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy. W skardze skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zdaniem skarżącego skutki prawne, z jakimi wiązałoby się niewstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, sprowadziłyby na niego bezpośrednie niebezpieczeństwo w kraju pochodzenia represjom odpowiadającym prześladowaniu, poważnej krzywdzie lub nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu, co odpowiada przesłance zagrożenia wyrządzeniem znacznej szkody. W uzasadnieniu wniosku skarżący wywiódł, że choć zaskarżona decyzja nie orzeka o wydaleniu go z terytorium RP, to taki obowiązek ciąży na nim z mocy prawa - wynika z treści art. 299 ust. 6 pkt 2 ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2013 r. poz. 650 ze zm.). W przypadku nie wywiązania się z ww. zobowiązania do opuszczenia terytorium RP, pozostanie w Polsce i oczekiwanie na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie będzie skutkowało wszczęciem wobec niego postępowania deportacyjnego, stosownie do treści art. 302 ust. 1 pkt 16 ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach. Rada do Spraw Uchodźców nie zajęła stanowiska w sprawie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast w myśl art. 61 § 3 tej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądów administracyjnych panuje utrwalony pogląd, że wyrządzenie znacznej szkody dotyczy takiej szkody zarówno majątkowej jak i niemajątkowej, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia prawne i faktyczne skutki, powodują istotną i trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Podkreślić należy, że instytucja wstrzymania wykonania decyzji ma na celu ochronę strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem prawidłowości kontrolowanego przez sąd administracyjny aktu. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji sąd rozważa więc, czy wykonanie jej przed zakończeniem postępowania sądowego może spowodować nieodwracalne pogorszenie sytuacji skarżącego po ewentualnym wyeliminowaniu aktu z obrotu prawnego. W rozpoznawanej sprawie wniosek V. G. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie. Argumentacja skarżącego sprowadza się do obawy wszczęcia postępowania w przedmiocie zobowiązania do powrotu, wydania rozstrzygnięcia w tej sprawie, a następnie - na jego podstawie - opuszczenie terytoriom RP. Zdaniem Sądu nie świadczy to o spełnieniu którejkolwiek z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Trudno w szczególności uznać, że wykonanie zaskarżonej decyzji rodzi skutek w postaci opuszczenia terytorium Polski przez cudzoziemca. Co prawda cudzoziemiec, któremu odmówiono nadania statusu uchodźcy lub udzielenia ochrony uzupełniającej jest obowiązany opuścić terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja w powyższym przedmiocie stała się ostateczna, a w przypadku wydania decyzji przez organ wyższego stopnia, od dnia, w którym decyzja ostateczna została cudzoziemcowi doręczona (art. 299 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach). Nie jest jednak możliwe wyegzekwowanie ww. obowiązku w oparciu o zaskarżoną decyzję. Opuszczenie terytorium RP przez cudzoziemca ma charakter dobrowolny. Jeśli tego nie uczyni w określonym terminie zostanie wszczęte postępowanie w przedmiocie zobowiązania cudzoziemca do powrotu (art. 302 ust. 1 pkt 16 cytowanej ustawy) i wydane rozstrzygnięcie w tym zakresie. Nie powinno zatem budzić wątpliwości, że w obowiązującym porządku prawnym, to decyzja w przedmiocie zobowiązania cudzoziemca do powrotu, która pozostaje w związku z zaskarżoną decyzją, stanowi o nakazie wyjazdu cudzoziemca do kraju pochodzenia i może rodzić negatywne dla niego skutki. Niezrozumiałe jest zatem twierdzenie skarżącego, że brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji sprowadzi na cudzoziemca bezpośrednie niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody w kraju pochodzenia. W konsekwencji Sąd uznał, że przedstawione przez skarżącego okoliczności nie uprawdopodabniają, że wykonanie zaskarżonej decyzji może wyrządzić dla niego znaczną szkodę lub spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Z tych względów, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.