IV SA/Wa 190/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alina Balicka (spr.), Sędziowie sędzia WSA Jakub Linkowski, sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2013 r. sprawy ze skargi Z. Sp. z o.o. z siedzibą w S. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionych odpisów map oddala skargę Postanowieniem z dnia [...] listopada 2012 r. znak: [...] Główny Inspektor Ochrony Środowiska utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] kwietnia 2012 r. znak: [...], [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w B. w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionych odpisów map znajdujących się w aktach sprawy dotyczącej postępowania w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ wskazał, że Z. Sp. z o.o. z siedzibą w S., dalej Z. Sp. z o.o., w piśmie z dnia 20 kwietnia 2012 r. (uzupełnionym pismem z dnia 23 kwietnia 2012 r.) – jako strona postępowania w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej - zwróciła się do [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska o wydanie uwierzytelnionych map bądź ich kopii znajdujących się w aktach sprawy, w tym mapę sytuacyjno–wysokościową obrazującą stan składowiska odpadów w K., gmina S. Z. Sp. z o.o. swój wniosek uzasadniała koniecznością zapoznania się z treścią mapy i przeanalizowania jej treści poza siedzibą organu, w szczególności skonsultowania mapy z osobą posiadającą stosowne kwalifikacje i przedstawienia uwag i wniosków w sprawie. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w B. w postanowieniu z dnia [...] kwietnia 2012 r. uznał, że Z. Sp. z o.o. nie wykazała swojego ważnego interesu, a tym samym nie została spełniona przesłanka wynikająca z art. 73 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z tym przepisem strona może żądać uwierzytelnienia odpisów lub kopii z akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. Po rozpoznaniu zażalenia Główny Inspektor Ochrony Środowiska postanowieniem z dnia [...] listopada 2012 r. utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] kwietnia 2012 r. i podniósł, że ustawodawca pozostawił stronie możliwość sporządzania notatek czy odpisów z akt sprawy, niezależnie od rodzaju użytych do tego środków technicznych. Z. Sp. z o.o. kilkakrotnie korzystała z przysługującego jej prawa dotyczącego wglądu do akt, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Jednocześnie organ wskazał, że strona zapoznając się z aktami sprawy, robiąc z nich notatki i dokumentacje zdjęciowe nie wyraziła chęci wykonania kserokopii tych dokumentów korzystając z kserokopiarki organu. Z. Sp. z o.o. z siedzibą w S. wniosła do Sądu skargę na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] listopada 2012 r. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów art. 73 § 1 i § 2 ustawy kodeks postępowania administracyjnego. Strona skarżąca nie zgadzając się z zaskarżonym postanowieniem podniosła, że twierdzenie organu, że Z. Sp. z o.o. z siedzibą w S. nie wyraziła chęci wykonania kserokopii dokumentów pozostaje w sprzeczności z treścią pism z dnia 20 kwietnia 2012 r. i z dnia 23 kwietnia 2012 r. W pismach tych strona skarżąca wyraźnie wskazała, że w razie braku możliwości wydania uwierzytelnionych odpisów map wnosi o wydanie ich zwykłych kopii. Z. Sp. z o.o. stoi na stanowisku, że wykazała interes prawny w uzyskaniu kopii czy odpisów map, czemu nie zaprzeczył organ drugiej instancji, powołując jedynie, że strona miała możliwość sporządzenia pożądanych odpisów z akt sprawy. Ponadto skarżąca spółka wskazała, że w dniu 14 grudnia 2012 r. próbowała wykonać kserokopie map w taki sposób, aby oddawały one pełną treść, były czytelne i wyraźne. Wobec tego, że organ dysponuje wyłącznie czarnobiałą kserokopiarką formatu A3, strona mogła wykonać jedynie jednobarwne kopie map obejmujące obszarem powierzchnię formatu A4 lub w znacznym zmniejszeniu - formatu A3. Wykonanie wielu pomniejszonych kserokopii nie dało się połączyć w jedną całość oddając w ten sposób treść kolorowej mapy. W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżąca spółka wniosła o uchylenie postanowienia Głównego Inspektora Ochrony Środowiska i postanowienia go poprzedzającego oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Główny Inspektor Ochrony Środowiska w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, iż w przedmiotowej sprawie skarga nie jest zasadna. Przepisy art. 10 i 79 k.p.a. gwarantują stronie w toku postępowania administracyjnego prawo wypowiadania się w przedmiocie przeprowadzanych dowodów. Organ administracji publicznej prowadzący postępowanie powinien dać stronie realną możliwość zapoznania się z całością zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Realizacji prawa strony do wypowiedzenia się w przedmiocie zgromadzonego materiału dowodowego służy instytucja udostępnienia akt. Artykuł 73 k.p.a. gwarantuje stronie prawo wglądu w akta sprawy w każdym stadium postępowania, a także po jego zakończeniu oraz prawo do sporządzania z akt notatek, kopii lub odpisów. Strona może również żądać uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów lub kopii z akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione jej ważnym interesem. Powyższe uprawnienia strony mogą być wyłączone tylko w sytuacjach objętych normą art. 74 § 1 k.p.a., a więc w stosunku do akt sprawy zawierających informacje niejawne o klauzuli tajności "tajne" lub "ściśle tajne", a także do innych akt, które organ administracji publicznej wyłączy ze względu na ważny interes państwowy. Prawo strony do przeglądania akt sprawy i sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów nie jest obwarowane żadnym warunkiem. Organ administracji publicznej ma obowiązek udostępnić stronie akta sprawy i dać jej możliwość sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów w siedzibie organu w obecności pracownika tego organu. Poza uprawnieniami wynikającymi z art. 73 § 1 k.p.a. strona może żądać uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów lub kopii z akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. Z powyższego wynika, że jeżeli strona sporządziła odpisy lub kopie z akt sprawy i żąda ich uwierzytelnienia, organ administracji publicznej nie może odmówić uwierzytelnienia tych odpisów lub kopii z powołaniem się na art. 74 § 1 k.p.a. Jeżeli natomiast strona żąda wydania jej uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy, organ może odmówić wydania jej takich odpisów ze względu na brak ważnego interesu strony, jak i z uwagi na treść przepisu art. 74 § 1 k.p.a. Przesłanka "ważnego interesu", o której mowa w art. 73 § 2 k.p.a. ma charakter ocenny. Ocena istnienia tej przesłanki należy do organu administracji publicznej prowadzącego postępowanie. Strona, żądając doręczenia uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy, ma obowiązek wykazać w tym swój ważny interes, a organ rozpatrując takie żądanie dokonuje własnej oceny, czy w danej sprawie ze względu na okoliczność prowadzonego postępowania lub ze względu na potrzeby strony w innej sprawie zaistniał ważny interes strony. W przedmiotowej sprawie, pełnomocnik skarżącej wystąpił do organu pismami z dnia 20 kwietnia 2012 r. i z dnia 23 kwietnia 2012 r. w rezultacie o wydanie uwierzytelnionych odpisów, ewentualnie zwykłych kserokopii wszystkich map znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy. Mapy, o których mówi strona w tych wnioskach: to mapa sytuacyjno-wysokościowa składowanych odpadów, mapa ewidencyjna i mapa zasadnicza. Z akt wynika, że mapy te są znacznych rozmiarów. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organów, że uzyskanie zwykłych kserokopii wszystkich map znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy strona może zrealizować w oparciu o uprawnienie wynikające z art. 73 § 1 k.p.a. Organ I instancji dysponuje kserokopiarką. Ze skargi jednocześnie wynika, że strona podjęła próbę wykonania kopii map. Jednakże z uwagi na rozmiary map i wielkość urządzenia kopiującego, strona mogła skopiować jedynie poszczególne fragmenty map, które trudno połączyć w całość. W ocenie Sądu, strona może realizować swoje uprawnienia wynikające z art. 73 § 1 k.p.a. w zakresie sporządzania kopii z akt tylko w takim zakresie, w jakim warunki techniczne jakimi dysponuje organ pozwalają na to. Organ I instancji prowadząc postępowanie zgromadził w ramach materiału dowodowego m.in. mapy, których jednak nie jest wytwórcą. Skoro mapy te nie pochodzą z zasobów tego organu, nie musi on dysponować specjalistycznym sprzętem pozwalającym na kopiowanie map w całości. Strona nie może również żądać od organu wydania map poza siedzibę organu administracji publicznej celem sporządzenia ich kopii w innej placówce. Powyższe prowadzi również do wniosku, że organ nie jest wyposażony technicznie tak, żeby wydać stronie uwierzytelnione odpisy map znajdujących się w aktach administracyjnych. Nie mogą być uwierzytelnione odpisy poszczególnych fragmentów map. W okolicznościach przedmiotowej sprawy, Sąd podziela stanowisko organów, że ważny interes strony polegający na konieczności zapoznania się z materiałem dowodowym, w tym mapami, może być zrealizowany poprzez uprawnienie wynikające z art. 73 § 1 k.p.a. z wykorzystaniem warunków technicznych jakimi dysponuje organ I instancji. Natomiast żądanie przesłania uwierzytelnionych odpisów map celem zapoznania się z nimi poza siedzibą organu jest niewystarczającym uzasadnieniem ważnego interesu strony w rozumieniu art. 73 § 2 k.p.a. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na postawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.