IV SA/Wa 1901/06

WyrokWSA w Warszawie2007-03-07

Skład orzekający: sędzia WSA Łukasz Krzycki, asesor WSA Marta Laskowska (spr.), asesor WSA Agnieszka Wójcik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo orzekł o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego, jeśli osoba ta opuściła lokal dobrowolnie i od lat nie stanowi on centrum jej spraw życiowych, mimo podnoszonych przez nią zarzutów o naruszenie prawa i nieprawdziwe przesłanki faktyczne?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo orzekł o wymeldowaniu, jeśli spełnione zostały kumulatywnie dwie przesłanki: opuszczenie miejsca pobytu stałego oraz niedopełnienie obowiązku wymeldowania się. Opuszczenie miejsca pobytu stałego ma charakter trwały i dobrowolny, a ewidencja ludności służy rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego. Kwestie majątkowe i własnościowe do lokalu pozostają bez znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie o wymeldowanie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. K. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta o wymeldowaniu skarżącego z pobytu stałego. Skarżący opuścił lokal w latach 80-tych, nie posiada do niego kluczy ani swobodnego dostępu, a lokal nie stanowi centrum jego spraw życiowych. Skarżący zarzucił wydanie decyzji na nieprawdziwych przesłankach faktycznych i z rażącym naruszeniem prawa, wskazując na konflikt z synem, który miał go nie wpuszczać do mieszkania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie asesor WSA Marta Laskowska (spr.), asesor WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant Dominik Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2007 roku sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wojewody (...) z dnia (...) sierpnia 2006 r. nr (...) w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego 1. oddala skargę, 2. zasądza ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. M. S. z Kancelarii Adwokackiej przy D. w (...). kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 52,80 zł (pięćdziesiąt dwa 80/100 złote) należnego podatku VAT tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzją z dnia (...) sierpnia 2006 r. Wojewoda (...) po rozpatrzeniu odwołania M. K. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia (...) czerwca 2006 r. orzekającą o wymeldowaniu M. K. z pobytu stałego z lokalu nr (...) przy ul. (...) w W. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał na następujące ustalenia faktyczne i prawne: Po przeprowadzeniu na wniosek I. K. postępowania wyjaśniającego, decyzją z dnia (...) czerwca 2006 r. Prezydent W. orzekł o wymeldowaniu M. K. z pobytu stałego z lokalu nr (...) przy ul. (...) w W. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano art. 15 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. nr 87, poz.960 ze zm.) bowiem M. K. przed 20 laty opuścił przedmiotowy lokal i od tego czasu lokal ten nie stanowi miejsca jego stałego pobytu. Odwołanie od decyzji złożył M. K.. Badając zasadność wniesionego odwołania Wojewoda (...) nie dopatrzył się błędnej oceny faktów stwierdzonych w toku postępowania wyjaśniającego, ani też błędnej interpretacji i zastosowania przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz postępowania administracyjnego. Zdaniem organu drugiej instancji w niniejszej sprawie został spełniony warunek wskazany w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, który uprawnia do wydania decyzji administracyjnej wyłącznie w przypadku, gdy osoba opuści dotychczasowe miejsce pobytu stałego bez wymeldowania się. Dokumentacja zgromadzona w niniejszej sprawie wskazuje, że M. K. opuścił lokal nr (...) przy ul. (...) w W. w latach 80-tych i od tego czasu lokal ten nie stanowi centrum jego spraw życiowych. M. K. nie posiada kluczy do spornego lokalu, ani swobodnego do niego dostępu, nie posiada również żadnych rzeczy w lokalu. Nie podjął też - jak wskazuje organ drugiej instancji - żadnych kroków prawnych aby w nim zamieszkać. Taki stan faktyczny Wojewoda (...) ustalił na podstawie następujących dowodów: wyjaśnień M. K. oraz zeznań złożonych przez wnioskodawczynię I. K. i syna stron A. K.. Ustalony stan sprawy potwierdziły również kontrole meldunkowe przeprowadzone przez Komisariat Policji w R. oraz treść uzasadnienia wyroku rozwodowego z dnia (...) lutego 2006 r. w sprawie sygn.akt (...). Jak podkreślił w uzasadnieniu decyzji organ drugiej instancji ewidencja ludności służy rejestracji danych o miejscu rzeczywistego pobytu osób - a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie stanu prawnego. Skargę na decyzją Wojewody (...) złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. K.. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi wskazał, że decyzji oparta została na nieprawdziwych przesłankach faktycznych i wydana z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem skarżącego starał się i zamierza starać się o powrót do mieszkania. Nie zgadza się z zeznaniami złożonymi przez syna A. K. i wskazuje, że to właśnie syn skłócił skarżącego z jego żoną i nie wpuszczał skarżącego do mieszkania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda (...) wniósł o jej oddalenie i podtrzymał wywody zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy stwierdzić, że stosownie do treści art.13 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1270) wojewódzkie sądy administracyjne są powołane do rozpoznawania wszystkich spraw sądowoadministracyjnych z wyjątkiem tych spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego, a właściwym miejscowo do rozpoznania w/w spraw jest ten wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Ponadto podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. W tym miejscu należy także podkreślić, że stosownie do treści art.134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz wnioskami skargi a także powołaną podstawą prawną. Oczywiście Sąd nie może orzec na niekorzyść skarżącego chyba, że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji (art.134 § 2 w/w ustawy). Skarga złożona w przedmiotowej sprawie nie może zostać uwzględniona, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sytuację prawną skarżącego należy rozważyć na tle dokonanych ustaleń faktycznych. Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte na skutek wniosku I. K. z dnia (...) sierpnia 2001 r. o wymeldowanie męża M. K. z pobytu stałego w lokalu nr (...) przy ul. (...) w W.. Podstawą wniosku I. K. wskazaną również podczas pierwszego przesłuchania była okoliczność, że M. K. nie mieszka w przedmiotowym lokalu od 18 lat, skąd zabrał również swoje rzeczy. Jednocześnie wskazać należy, że skarżący w całym postępowaniu administracyjnym nie kwestionował faktu, że opuścił przedmiotowy lokal. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało zawieszone postanowieniem z dnia (...) listopada 2001 r. ze względu na toczącą się między stronami sprawę rozwodową. W pozwie rozwodowym skarżący wniósł również o wydanie orzeczenia przez sąd o sposobie korzystania z mieszkania. Postępowanie zostało podjęte postanowieniem z dnia (...) kwietnia 2006 r. ponieważ zakończyła się sprawa rozwodowa między stronami. Jednocześnie podkreślić należy, że sąd nie orzekł o sposobie korzystania przez strony z mieszkania, wskazując w uzasadnieniu wyroku, że nie zachodziła taka potrzeba bowiem M. K. w lokalu nie zamieszkuje od 1980 r., opuścił go dobrowolnie, a małżonkowie mieszkają w odrębnych pomieszczeniach w budynku gospodarczym na działce. Zgodnie z treścią art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. (t.j. Dz. U. z 2001 Nr 87 poz. 960 ze zm.) o ewidencji ludności i dowodach osobistych - na wniosek strony lub z urzędu organ gminy wydaje decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. A zatem dla wydania decyzji o wymeldowaniu muszą być spełnione kumulatywnie dwie przesłanki: * opuszczenie miejsca pobytu stałego oraz * nie dopełnienie obowiązku wymeldowania się. * Organy administracji orzekające w niniejszej sprawie prawidłowo ustaliły, że przesłanki te zostały spełnione. Nie jest sporne w niniejszej sprawie, że M. K. opuścił przedmiotowy lokal. Fakt ten potwierdził sam skarżący oraz jego syn. Składając wyjaśnienia w niniejszej sprawie M. K. wielokrotnie podkreślał, że wyprowadził się dobrowolnie ponieważ w lokalu była zbyt mała powierzchnia mieszkalna. Dopiero w skardze skarżący podniósł okoliczność, że nie dysponuje kluczami do mieszkania ponieważ nie oddał ich skarżącemu syn. Ta okoliczność nie została potwierdzona żadnym innym dowodem, a ponadto - jak wynika z wyjaśnień skarżącego - nie podejmował on żadnych kroków prawnych czy faktycznych aby ponownie zamieszkać w lokalu nr (...) przy ul. (...) w W.. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i dobrowolny. Pozostają bez znaczenia dla rozstrzygania w sprawie o wymeldowanie, kwestie dotyczące praw majątkowych i własnościowych do tego lokalu, które podnosi w skardze skarżący. Natomiast ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych normuje sprawy ewidencji ludności, ta natomiast polega na rejestracji danych o miejscu pobytu osób, urodzeniach, dotyczących obowiązku wojskowego, zmianach stanu cywilnego, obywatelstwa, imion i nazwisk oraz o zgonach (art.1 ust.2 w/w ustawy). Postępowanie o wymeldowanie ma na celu jedynie doprowadzenie do zgodności pomiędzy stanem faktycznym, a zapisami w ewidencji ludności (tak m.in. wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2003 r. V SA 3657/02 Wspólnota 2004/8/55). Skoro M. K. opuścił lokal nr (...) położony w W. przy ul. (...) - należało uznać, że organ administracji prawidłowo orzekł o wymeldowaniu go z przedmiotowego lokalu. W konsekwencji powyższego Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę - nie podzielił zarzutów skargi, nie dopatrzył się również tego rodzaju naruszeń prawa materialnego lub procesowego, które miałyby wpływ na treść rozstrzygnięcia i prowadziły do uchylenia zaskarżonej decyzji. W tej sytuacji skargę należało oddalić. Mając powyższe okoliczności na względzie - na mocy art. 151 ustawy z dnia ia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. rJt62t?N3oz. 1270), Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło