IV SA/Wa 1903/09

WyrokWSA w Warszawie2010-01-12

Skład orzekający: Łukasz Krzycki, Leszek Kobylski, Agnieszka Łąpieś-Rosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie administracyjne na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z pytaniem prawnym skierowanym do Trybunału Konstytucyjnego, dotyczącym zgodności z Konstytucją przepisu prawa stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia w sprawie administracyjnej?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może zawiesić postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z pytaniem prawnym skierowanym do Trybunału Konstytucyjnego. Domniemanie zgodności przepisów prawa z Konstytucją oznacza, że przepisy te mogą być stosowane do czasu, aż Trybunał Konstytucyjny stwierdzi ich niezgodność i wyeliminuje je z porządku prawnego. Samo skierowanie pytania prawnego do Trybunału nie zawiesza stosowania przepisu, którego pytanie dotyczy.
Stan faktyczny
Skarżąca A. G. wniosła skargę na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, które utrzymało w mocy postanowienie Wojewody o zawieszeniu postępowania administracyjnego. Wojewoda zawiesił postępowanie dotyczące nieruchomości ziemskich, oczekując na odpowiedź Trybunału Konstytucyjnego w sprawie zgodności z Konstytucją przepisu dotyczącego reformy rolnej. Strony postępowania administracyjnego podniosły zarzut naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., wskazując, że postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym nie stanowi przesłanki do zawieszenia postępowania administracyjnego. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy postanowienie Wojewody, podzielając jego stanowisko.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Wojewody. Stwierdzono, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Protokolant Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi A. G. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz skarżącej A. G. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] Wojewoda [...], działając na podstawie art.97§1 pkt.4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego /t.j Dz. U z 200r. nr 98 poz. 1071 ze zm., dalej określany jako "kpa"/, zawiesił postępowanie w sprawie wydania decyzji stwierdzającej, że zespół pałacowo-parkowy R. powiat G. o powierzchni 5,9611 ha zapisany w księdze wieczystej nr [...] R. dobra rycerskie prowadzonej przez Sąd Rejonowy w G., nie podlegał pod działanie art.2 ust.1 lit. e dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej / Dz. U z 1945r. nr.3 poz.13 ze zm./. W uzasadnieniu postanowienia Wojewoda [...] stwierdził, że należy zawiesić postępowanie do czasu udzielenia przez Trybunał Konstytucyjny odpowiedzi na pytanie prawne, czy §5 ust.1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. w sprawie wykonania dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej /Dz. U z 1945r. nr.10 poz.51 ze zm./, w zakresie w jakim na jego mocy orzekanie o przedmiocie podpadania nieruchomości ziemskich pod działanie art.2 ust.1 lit. e cyt. dekretu PKWN z dn.6 września 1944 r. przekazano do kompetencji organu administracji, jest zgodny z art. 92 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej. Sprawa ta została zarejestrowana pod sygnaturą akt [...] i do chwili obecnej nie została rozpoznana. W ocenie Wojewody jest to zagadnienie wstępne którego wynik może mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Od powyższego postanowienia zażalenie złożyli będący stronami postępowania P. G., A. G., M. G., B. K., E. G., T. G., F. G. działający przez pełnomocników, podnosząc zarzut naruszenia art.97§1 pkt. 4 kpa poprzez błędne przyjęcie, że postępowanie zawisłe przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie sygn. [...] stanowi przesłankę zawieszenia postępowania w sprawie zainicjowanej ich wnioskiem. Nadto, zdaniem wnoszących zażalenie, ewentualne rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego nie będzie miało wpływu na rozstrzygnięcie jakie może być wydane w przedmiotowej sprawie. Postanowieniem z dnia [...] września 2009 r. nr [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, powołując w podstawie prawnej art.138§1 pkt.1 kpa w zw. z art.144 oraz art.97§1 pkt.4 kpa, utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2009 r, podzielając zawarte w nim stanowisko. Minister podkreślił, iż w przedmiotowej sprawie niezbędne do jej rozstrzygnięcia jest zakończenie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym, którego wynik może mieć wpływ na załatwienie sprawy. Stwierdził, że zadane przez Sąd pytanie prawne Trybunałowi Konstytucyjnemu poddaje w wątpliwość konstytucyjność przepisu prawa, który ma zastosowanie w sprawie wszczętej na wniosek stron postępowania i wobec tego postępowanie winno zostać zawieszone. Na powyższe, ostateczne w administracyjnym toku postępowania, postanowienie, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła A. G., działająca przez pełnomocnika, wnosząc o jego uchylenie oraz uchylenie postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2009 r., podnosząc zarzut tożsamy z zarzutem zawartym w zażaleniu na postanowienie organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o oddalenie skargi, podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych określone przepisami m.in. art.1 §1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U nr 153 poz.1269/ oraz art.3 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U nr.153 poz.1270 ze zm., dalej określana jako "p.p.s.a"/, sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżony akt administracyjny /w rozpoznawanej sprawie postanowienie o zawieszeniu postępowania/, odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie go z obrotu prawnego. Kierując się wyżej wymienionymi przesłankami Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie oraz postanowienie utrzymane nim w mocy zapadło z naruszeniem art.97§1 pkt.4 kpa. Z wymienionego wyżej przepisu wynika, że organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym istnieje pogląd, że przepis ten może być podstawą zawieszenia postępowania administracyjnego w sytuacji gdy do Trybunału Konstytucyjnego skierowane zostało pytanie prawne dotyczące zgodności z Konstytucją RP przepisu prawa, który stanowi podstawę prawną rozstrzygnięcia wydawanego przez organ administracji. Taką też wykładnię art.97§1 pkt.4 kpa zaprezentowały organy administracji w zaskarżonym postanowieniu oraz postanowieniu je poprzedzającym. Zdaniem Sądu, w składzie rozpoznającym niniejszą skargę, tego rodzaju wykładnia art.97§1 pkt.4 kpa jest nieuprawniona. Generalną zasadą jest domniemanie zgodności z Konstytucją przepisów prawa. Dopóki Trybunał Konstytucyjny nie stwierdzi, że dany przepis prawa jest niezgodny z Konstytucją i nie wyeliminuje go z obowiązującego porządku prawnego, przepis ten może być stosowany. Wydanie przez Trybunał Konstytucyjny orzeczenia nie jest zatem konieczne dla rozstrzygnięcia sprawy. Wystąpienie do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym nie zawiesza bowiem stosowania przepisu, którego pytanie dotyczy do czasu wydania rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny. W ocenie Sądu, aby możliwe było zawieszenie postępowania administracyjnego w związku z wystąpieniem do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym, musiałby w kpa istnieć wyraźny przepis prawa na to pozwalający, tak jak to ma miejsce w art.125§1 pkt.1 p.p.s.a. Z powyższych względów, na podstawie art.145§1 pkt.1 lit.c i art.152 p.p.s.a, Sąd orzekła jak w sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania sądowego Sąd orzekł na podstawie art.200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło