IV SA/Wa 1903/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-11-06
Skład orzekający: Monika Stępkowska-Bigiej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący w sprawie dotyczącej odmowy nadania statusu uchodźcy jest z mocy prawa zwolniony z kosztów sądowych i czy w takiej sytuacji należy rozpoznać jego wniosek o zwolnienie od kosztów?Ratio decidendi
Skarżący w sprawie dotyczącej udzielania cudzoziemcom ochrony, w tym odmowy nadania statusu uchodźcy, jest z mocy prawa zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. g) PPSA. W związku z tym rozpoznanie wniosku o zwolnienie od kosztów jest zbędne. Jeśli skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, wniosek o jego ustanowienie z urzędu powinien zostać uwzględniony.Stan faktyczny
Skarżąca H. K. złożyła skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców odmawiającą nadania statusu uchodźcy. Jednocześnie wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, wskazując na trudną sytuację materialną. Organ wezwał do uzupełnienia wniosku, a skarżąca przedstawiła stosowne oświadczenia i dokumenty.Rozstrzygnięcie
Referendarz sądowy postanowił ustanowić dla H. K. radcę prawnego oraz umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Monika Stępkowska-Bigiej po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi H. K. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy postanawia: 1) ustanowić dla H. K. radcę prawnego; 2) umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
H. K. (dalej: "skarżąca") zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2015 r. w przedmiocie odmowy rozpatrzenia wniosku jako oczywiście bezzasadnego, o odmowie nadania statusu uchodźcy oraz odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej.
We wniosku sporządzonym na urzędowym formularzu PPF skarżąca wskazała, że domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. W uzasadnieniu podała, że jest osobą starszą, na leki wydaje miesięcznie ok. 500 – 600 zł. Dorabia jako opiekun osoby starszej i za tę pomoc otrzymuje maksymalnie 1000 zł miesięcznie oraz miejsce zamieszkania. Ponadto podała, że otrzymuje pomoc socjalną w wysokości 750 zł.
Zarządzeniem z dnia 15 lipca 2015 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia wniosku poprzez:
a) nadesłanie wyciągów z posiadanych przez nią rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych oraz lokat terminowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, ewentualnie do złożenia oświadczenia o nieposiadaniu rachunków bankowych,
b) wykazanie wydatków ponoszonych na utrzymanie konieczne (przeciętnie w miesiącu), w tym do udokumentowania wydatków ponoszonych na leki (o czym mowa w rubryce nr 5 formularza PPF).
Skarżąca w piśmie z dnia 24 lipca 2015 r. oświadczyła, że nie posiada kont bankowych oraz że nie przysługuje już jej pomoc z Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Na wyżywienie wydaje ok 500 zł miesięcznie. Do pisma dołączyła kopie rachunków za leki i leczenie.
Stwierdzono, co następuje:
W określonych sprawach przepisy prawa zwalniają skarżących od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Tymi kosztami są opłaty sądowe oraz zwrot wydatków. Oznacza to, że skarżący we wskazanych w ustawie postępowaniach sądowoadministracyjnych nie mają obowiązku uiszczać kosztów sądowych (wpisu i opłaty kancelaryjnej) oraz wydatków. Natomiast wydatki za stronę zwolnioną od kosztów sądowych z mocy prawa wykładane są z części budżetu sądu administracyjnego, w zakresie tego zwolnienia. Sprawy o których mowa, wymienia enumeratywnie art. 239 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwana dalej p.p.s.a.).
Według przepisu art. 239 § 1 pkt 1 lit. g) p.p.s.a., zmienionego ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r., poz. 658) i mającego zastosowanie w rozpoznawanej sprawie na podstawie art. 2 tej ustawy, nie mają obowiązku uiszczania kosztów sądowych skarżący w sprawach dotyczących udzielania cudzoziemcom ochrony. Nie ulega wątpliwości, że niniejsza skarga na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2015 r. orzekającą o rozpatrzeniu wniosku skarżącej o nadanie statusu uchodźcy jako oczywiście bezzasadnego, odmowie nadania statusu uchodźcy oraz ochrony uzupełniającej, dotyczy udzielenia ochrony międzynarodowej. Sprawy wydawania tych decyzji regulują przepisy ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2012 r., poz. 680 ze zm.). Status uchodźcy i ochrona są jednymi z form ochrony cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (art. 3 powołanej ustawy).
W rezultacie, skarżąca w granicach niniejszej sprawy jest z mocy prawa zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych. Ponieważ w niniejszej sprawie nie istnieje obowiązek ponoszenia przez skarżącą kosztów sądowych, rozpoznanie tego wniosku jest zbędne (art. 249a p.p.s.a.).
Rozpoznając natomiast wniosek skarżącej w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu stwierdzono, że zasługuje on na uwzględnienie. Skarżąca z tytułu opieki nad osobą chorą i z tego tytułu otrzymuje ok. 1000 zł miesięcznie. Kwota ta, w całości przeznaczona jest na utrzymanie konieczne. W tej sytuacji należało uznać, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
Z wyżej powołanych względów orzeczono jak w sentencji niniejszego postanowienia na podstawie art. 249 a w zw. z art. 239 § 1 pkt 1 lit. g), art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło