IV SA/Wa 1910/08
PostanowienieWSA w Warszawie2009-06-09
Skład orzekający: Michał Sułkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona, mimo wezwania, nie przedłożyła wszystkich wymaganych dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy i możliwości płatnicze?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie może zostać uwzględniony, jeśli strona, mimo dwukrotnego wezwania, nie złożyła wszystkich wymaganych dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy i możliwości płatnicze. Ciężar dowodzenia w tym zakresie spoczywa na wnioskodawcy, a brak wystarczających dowodów uniemożliwia dokonanie prawidłowej oceny jego sytuacji.Stan faktyczny
Wnioskodawca C. R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Mimo dwukrotnych wezwań sądu do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów potwierdzających jego stan majątkowy i możliwości płatnicze, wnioskodawca nie przedłożył wszystkich wymaganych dokumentów, w tym aktualnego zaświadczenia o zarobkach, pełnych wyciągów bankowych oraz odpisu zeznania podatkowego za 2008 r. Wnioskodawca podniósł, że zrezygnowanie z zaplanowanego wyjazdu zagranicznego naraziłoby go na straty i pogorszenie zdrowia.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi C. R. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] lipca 2008 r. l.dz. [...] w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Stosownie natomiast do treści art. 252 § 1 ppsa osoba fizyczna, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia dotyczącego jej stanu majątkowego oraz podania dokładnych danych o stanie rodzinnym.
Z kolei art. 255 ppsa stanowi, iż jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Dopiero po otrzymaniu i zapoznaniu się z treścią takich dokumentów możliwe jest wydanie prawidłowego orzeczenia w tym zakresie.
W przedmiotowej sprawie powyższy warunek dopuszczalności przyznania prawa pomocy nie został spełniony.
C. R., mimo wezwania pismami z dnia 20 marca 2009 r. i 12 maja 2009 r., do złożenia w terminie 14 dni dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych potwierdzających jego stan majątkowy i możliwości płatnicze, takich jak: aktualne zaświadczenie pracodawcy o wysokości miesięcznego wynagrodzenia skarżącego, wyciągi z posiadanych rachunków bankowych obejmujące okres od 1 grudnia 2008 r. do 31 kwietnia 2009 r., odpis zeznania podatkowego za 2008 r., kopie dokumentów potwierdzających wysokość wydatków ponoszonych w gospodarstwie domowym, czy też oświadczenie wyjaśniające, dlaczego rubrykę nr 7.2.1. formularza wniosku ("Posiadane zasoby pieniężne") pozostawił niewypełnioną, w sytuacji, gdy ze złożonego do akt sprawy "podsumowania rachunków klienta" w Banku [...] z dnia 21 kwietnia 2009 r. wynika, że wnioskodawca posiada lokaty pieniężne w USD i EUR - nie zadośćuczynił w pełni wskazanym wezwaniom, co w konsekwencji uniemożliwia dokonanie oceny jego stanu majątkowego i możliwości płatniczych w stopniu wystarczającym dla ustalenia, że wnioskodawca wykazał przesłanki obligujące do przyznania prawa pomowcy.
Wykonując wezwanie z dnia 20 marca 2009 r., przy piśmie z dnia 22 kwietnia 2009 r. skarżący nadesłał tylko część żądanych dokumentów. W szczególności nie wszystkie z nadesłanych wyciągów z rachunków bankowych obejmowały całość wskazanego w wezwaniu okresu. Mimo oświadczenia w piśmie z dnia 22 kwietnia 2009 r., że nadsyła żądane zaświadczenie pracodawcy o wysokości wynagrodzenia, nie złożył do akt sprawy tego dokumentu. Ponadto, wobec nadesłania do Sądu "podsumowania rachunków klienta" z dnia 21 kwietnia 2009 r. w Banku [...] (karta nr 50 akt sprawy), z którego wynika, iż skarżący posiada rachunki bankowe, na których znajduje się łącznie kwota 15.553,41 USD oraz kwota 14.145,54 EUR, dodatkowe wątpliwości wzbudziło niewypełnienie przez wnioskodawcę rubryki nr 7.2.1 formularza wniosku ("Posiadane zasoby pieniężne"). Należy też wskazać, że mimo to, iż w rubryce nr 10 formularza wniosku ("Dochody") skarżący jako źródła dochodu w gospodarstwie domowym wskazał wyłącznie stosunek pracy, w którym pozostaje oraz świadczenie emerytalne matki, to wobec wezwania do wyjaśnienia, czy któraś z posiadanych przez niego nieruchomości (dom i mieszkanie) przynosi dochód, w oświadczeniu z dnia 22 kwietnia 2009 r. wyjaśnił, że mieszkanie o powierzchni 140 m2 przynosi nieregularny dochód z najmu. Wedle deklaracji podatkowej za 2008 r. miał on wynieść średnio 1.650,00 zł miesięcznie.
Pismem z dnia 12 maja 2009 r. wezwano C. R. do wyjaśnienia, wskazanej wyżej, wątpliwości odnośnie do posiadanych zasobów pieniężnych i nadesłania wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, obejmujących okres od 1 grudnia 2008 r. do 31 kwietnia 2009 r. Ponownie wezwano do nadesłania aktualnego zaświadczenia pracodawcy o wysokości miesięcznego wynagrodzenia. Dodatkowo wezwano do nadesłania odpisu zeznania podatkowego za 2008 r. oraz kopii dokumentów potwierdzających wskazaną w oświadczeniu z dnia 22 kwietnia 2009 r. wysokość wydatków ponoszonych w gospodarstwie domowym.
W odpowiedzi na wezwanie z dnia 12 maja 2009 r., w piśmie z dnia 22 maja 2009 r. skarżący wyjaśnił, że rubryka "Posiadane zasoby pieniężne" pozostała niewypełniona omyłkowo, co - jak stwierdził - potwierdza nadesłany wyciąg, który świadczy o posiadanych zasobach pieniężnych. Poinformował także, iż nie archiwizuje dokumentów potwierdzających wydatki na gospodarstwo domowe. Wskazał, że aktualnie udaje się na uprzednio opłacony, dwutygodniowy wyjazd zagraniczny, mający na celu leczenie i rehabilitację, które nie są możliwe w kraju. Podniósł, że aby zdobyć żądane dokumenty musiałby zrezygnować z zaplanowanego wyjazdu, co naraziłoby go na poważne straty finansowe i nieodwracalne pogorszenie stanu zdrowia. C. R. zwrócił się o pozytywne rozpatrzenie wniosku w oparciu o nadesłane już dokumenty.
Mając powyższe na względzie, pierwszej kolejności należy wskazać, że z treści art. 246 § 1 ppsa jednoznacznie wynika, że to na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodzenia okoliczności uzasadniających uwzględnienie żądania w tym zakresie. Zatem, jeżeli storna nie przedkłada na wezwanie dokumentów niezbędnych do oceny jej sytuacji rodzinnej i majątkowej, to brak jest podstaw do prowadzenia z urzędu postępowania mającego na celu ustalenie tej sytuacji.
C. R., pomimo dwukrotnego wezwania, nie złożył do akt sprawy aktualnego zaświadczenia pracodawcy o wysokości wynagrodzenia. Nie nadesłał także odpisu zeznania podatkowego za 2008 r. oraz wyciągów z rachunków bankowych, obejmujących całość okresu wskazanego w wezwaniach. Ze znajdującego się w aktach sprawy "podsumowania rachunków klienta" z 21 kwietnia 2009 r. wynika jednocześnie, że wnioskodawca dysponuje środkami pieniężnymi, których wysokość wielokrotnie przekracza wysokość wpisu od skargi.
Odstępując od złożenia wskazanych wyżej dokumentów skarżący nie usunął więc wątpliwości, jakie budzą wykazane we wniosku z dnia 2 marca 2009 r. oraz wynikające z nadesłanych dokumentów stan majątkowy i możliwości płatnicze. Należy podkreślić, że zarówno w piśmie z dnia 20 marca 2009 r., jak i w piśmie z dnia 12 maja 2009 r. zakreślono czternastodniowe terminy na wykonanie wezwań. C. R. nie wnosił o ich przedłużenie, a w piśmie z dnia 22 maja 2009 r. jednoznacznie oświadczył, iż oczekuje rozpoznania wniosku w oparciu o nadesłane już dokumenty.
Oświadczenie zawarte we wniosku z dnia 2 marca 2009 r. oraz nadesłane przez skarżącego dokumenty nie pozawalają na dokonanie pełnej oceny jego możliwości płatniczych i stanu majątkowego.
W tym stanie rzeczy brak jest podstaw do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Z powyższych względów, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło