IV SA/Wa 1914/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Joanna Dziedzic-Bukowska po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego M. K. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w sprawie ze skargi E. K. i T. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] czerwca 2013 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego postanawia: 1) przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz r.pr. M. K. kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych oraz kwotę 27,60 (dwadzieścia siedem 60/100) złotych stanowiącą 23% podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oraz kwotę 11 (jedenaście) złotych tytułem niezbędnych udokumentowanych wydatków. 2) odmówić przyznania wynagrodzenia w pozostałym zakresie. Skarżący E. K. i T. K. zwrócili się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o przyznanie im prawa pomocy w niniejszej sprawie. Postanowieniem z dnia 29 października 2013 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał skarżącym prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, o którego wyznaczenie zwrócono się do Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. Pismem z dnia 12 listopada 2013 r. Okręgowa Izba Radców Prawnych w W. wyznaczyła radcę prawnego M. K. pełnomocnikiem z urzędu dla skarżących w niniejszej sprawie. Wyrokiem z dnia 3 lutego 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę E. i T. K. na wskazane w sentencji postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. oraz przyznał ze środków budżetowych Sądu na rzecz r.pr. M. K. kwotę 240 zł oraz kwotę 55,20 zł stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W dniu 14 kwietnia 2014 r. wyznaczony w sprawie pełnomocnik przedstawiła opinię o braku podstaw do sporządzenia i wniesienia w imieniu skarżących skargi kasacyjnej od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W opinii tej zawarła jednocześnie wniosek o zasądzenie na jej rzecz kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w wysokości 150 % stawki minimalnej, oświadczając, że koszty te nie zostały przez skarżących opłacone w całości ani w części. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik wskazała, że określenie wynagrodzenia w wysokości 150 % stawki minimalnej jest w pełni uzasadnione z uwagi na duży nakład pracy poniesiony w przedmiotowej sprawie. Pełnomocnik wniosła ponadto o zwrot kosztów przesyłek pocztowych kierowanej do skarżących korespondencji oraz zwrot kosztów wydruku pism procesowych. Stwierdzono, co następuje: Wniosek r.pr. M. K. zasługuje na częściowe uwzględnienie. W myśl art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej radcy prawnego określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Przepis § 15 cytowanego rozporządzenia stanowi, iż koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 i 4 oraz niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego. Przy przyznaniu wynagrodzenia Sąd, na mocy stosowanego odpowiednio § 2 ust. 1 rozporządzenia, bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład pracy pełnomocnika. Stosownie do § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b cytowanego rozporządzenia stawka minimalna za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50 % stawki określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam radca prawny w drugiej instancji - 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Stawka minimalna w niniejszej sprawie wynosi 240 zł. W rozpoznawanej sprawie, w ramach pomocy prawnej udzielonej z urzędu pełnomocnik skarżących sporządziła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lutego 2014 r. Mając na uwadze, że ustanowienie wyznaczonego pełnomocnika nastąpiło przed wydaniem wyroku w pierwszej instancji, za tę czynność procesową pełnomocnik powinien zatem otrzymać wynagrodzenie w wysokości 50 % stawki minimalnej, tj. 120 zł (sto dwadzieścia) złotych oraz kwotę 27,60 (dwadzieścia siedem 60/100) złotych stanowiącą 23% podatku od towarów i usług. Do wyliczonego w ten sposób wynagrodzenia doliczona zostaje kwota 11 (jedenaście) złotych tytułem opłaconych przez pełnomocnika kosztów opłat pocztowych za wysłaną do skarżących korespondencję. Przepisy cytowanego rozporządzenia stanowią bowiem, iż koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszonej przez Skarb Państwa obejmują niezbędne udokumentowane wydatki radcy prawnego. Radca prawny M. K. dołączyła do akt sprawy dokumenty potwierdzające wysokość poniesionych opłat za korespondencję pocztową w wysokości 11 złotych (k. 154 akt sądowych). Nie zasługuje natomiast na uwzględnienie wniosek pełnomocnika o określenie wynagrodzenia w niniejszej sprawie w wysokości 150 % stawek minimalnych określonych w § 14 cyt. rozporządzenia. W niniejszej sprawie pomoc prawna w ramach rozpoznawanego wniosku sprowadzała się do zapoznania się z uzasadnieniem wyroku z dnia 3 lutego 2014 r. oraz sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od tego wyroku. Zapoznanie się z aktami sprawy, nawet obszernymi stanowi jedynie czynność poprzedzającą faktyczne udzielenie stronie pomocy prawnej, która zasadniczo powinna łączyć się z wyrażeniem przez pełnomocnika oceny legalności działania, bądź zaniechania organu administracji publicznej, czy tak jak w przypadku opinii o braku podstaw do złożenia środka zaskarżenia legalnością działania sądu I instancji. Uznać zatem należy, że ani rodzaj podjętych przez pełnomocnika czynności, ani też ich zakres nie uzasadnia - w ocenie referendarza sądowego - podwyższenia wynagrodzenia ponad minimalne. Podwyższenia tego nie uzasadnia także charakter sprawy. Nie sposób bowiem za szczególnie zawiłą i skomplikowaną uznać sprawę dotyczącą odmowy wznowienia postępowania z powodu uchybienia terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. Z powyższego wynika, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym wyznaczony pełnomocnik nie podjęła czynności, które uzasadniałyby przyznanie mu wynagrodzenia w wysokości 150 % stawki minimalnej. Nie zasługuje również na uwzględnienie wniosek pełnomocnika skarżących o zwrot kosztów wydruku sporządzonych pism procesowych. Użyte w § 15 pkt 2 cyt. rozporządzenia pojęcie "niezbędnych wydatków" nie zostało bliżej sprecyzowane. W orzecznictwie prezentowane jest stanowisko, że nie wszystkie wydatki podlegają zwrotowi. Część z nich rekompensowana jest już bowiem w ramach przyznanego pełnomocnikowi wynagrodzenia, mimo iż granica pomiędzy wydatkami, które powinny być wynagrodzone w ten sposób, a tymi, które wymagają "odrębnego" zwrotu, postrzegana jest dość płynnie (P. Zaborniak [w:] W. Maciejko, M. Rojewski, P. Zaborniak, Zarys metodyki pracy referendarza sądowego, Warszawa 2009, s. 270-271 i przywołane tam orzecznictwo). Za ugruntowane można jednak uznać stanowisko, że wynagrodzenie powinno stanowić źródło pokrycia wydatków drobnych i zwykle występujących przy okazji procesu sądowego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 marca 2012 r., sygn. akt II FZ 31/12). Zdaniem referendarza sądowego do takich właśnie wydatków zaliczyć należy m. in. wymienione przez pełnomocnika koszty wydruku pism procesowych. Sporządzanie i wnoszenie tych pism dokonywane jest bowiem w ramach pełnomocnictwa do prowadzenia danej sprawy. Tym samym to właśnie z wynagrodzenia należnego za jej prowadzenie powinien on pokryć wydatki związane z wydrukiem sporządzonych i złożonych pism procesowych. Z przedstawionych względów, na podstawie art. 250 i art. 258 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w postanowieniu.