IV SA/Wa 1915/12

PostanowienieWSA w Warszawie2012-08-28

Skład orzekający: Grzegorz Czerwiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na "działanie" Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie zażalenia na przewlekłość i bezczynność organu, które nie jest decyzją ani postanowieniem, podlega kontroli sądu administracyjnego na podstawie Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?
Ratio decidendi
Skarga na "działanie" Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, które nie jest decyzją administracyjną, postanowieniem ani aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewiduje kontrolę sądową wyłącznie w ściśle określonych formach działania administracji publicznej, a pismo informujące o wynikach kontroli i zobowiązaniu do złożenia dokumentów nie mieści się w tych kategoriach.
Stan faktyczny
Skarżący J. H. złożył skargę na "działanie" Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) w przedmiocie zażalenia na przewlekłość i bezczynność ZUS w rozpoznaniu wniosku o przeprowadzenie kontroli w Powiatowym Urzędzie Pracy. ZUS poinformował skarżącego o wynikach kontroli i zobowiązaniu do złożenia korygujących dokumentów. Skarżący uznał pismo ZUS za naruszenie prawa i wniósł skargę do WSA, która została odrzucona jako niedopuszczalna.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako niedopuszczalną.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 28 sierpnia 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2012 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. H. na działanie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w rozpoznaniu zażalenia z dnia 9 kwietnia 2011 roku złożonego w trybie art. 37 § 1 k.p.a. postanawia: odrzucić skargę Skarżący J. H. pismem z dnia 21 czerwca 2012 roku wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na "działanie" Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. w rozpoznaniu zażalenia z dnia 9 kwietnia 2011 roku złożonego w trybie art. 37 § 1 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wymienioną wyżej skargę J. H. należy odrzucić jako niedopuszczalną. Z akt sprawy wynika, że skarżący pismem z dnia 17 lutego 2011 roku złożył do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. wniosek o przeprowadzenie kontroli w Powiatowym Urzędzie Pracy we W. – płatnika składek w zakresie ubezpieczeń społecznych opłacanych za byłego "bezrobotnego" za okres od [...] listopada 2003 roku do [...] sierpnia 2009 roku. Pismem z dnia 9 kwietnia 2011 roku skierowanym do "Centrali Zakładu Ubezpieczeń Społecznych" skarżący złożył zażalenie na przewlekłość i bezczynność ZUS Oddział w B. w załatwieniu wniosku z dnia 17 lutego 2011 roku. W odpowiedzi na powyższe pismo Zakład Ubezpieczeń Społecznych pismem z dnia [...] lipca 2011 roku poinformował skarżącego, że kontrola płatnika składek zakończyła się protokołem kontroli z dnia [...] marca 2011 roku oraz, że Powiatowy Urząd Pracy we W. pismem z dnia [...] maja 2011 roku zobowiązał się do złożenia korygujących dokumentów rozliczeniowych w celu prawidłowego zapisu danych na koncie ubezpieczonego. Pismem z dnia 21 czerwca 2012 roku skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na "działanie" Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. w rozpoznaniu zażalenia z dnia 9 kwietnia 2011 roku. W piśmie tym stwierdził, że pismem z dnia 3 grudnia 2011 roku wezwał Centralę ZUS w W. do usunięcia naruszenia prawa. Odnosząc się do podnoszonych przez skarżącego argumentów stwierdzić należy, że zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 roku poz. 270) – dalej w skrócie: P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie do treści art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola ta jest sprawowana przez sąd administracyjny poprzez orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1), postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2), postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym na które służy zażalenie (pkt 3); inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (pkt 4); pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach (pkt 4a), akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (pkt 5), akty jednostek samorządu terytorialnego i ich związków inne niż określone w pkt 5 podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6); akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego (pkt 7) oraz bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a (pkt 8). Nadto sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3). Kontrola sądu administracyjnego dopuszczalna jest zatem tylko w stosunku wo wymienionych wyżej prawnych formdziałania administracji publicznej oraz w przypadkach przewidzianych przepisami szczególnymi. Ani przepisy p.p.s.a., ani przepisy ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 roku Nr 205, poz. 1585 – tekst jednolity ze zm.) nie przewidują możliwości rozpoznawania przez sąd administracyjny skargi na "działanie" Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w rozpoznaniu zażalenia skarżącego z dnia 9 kwietnia 2011 roku. W ocenie Sądu skierowane do skarżącego pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2011 roku nie może nie jest decyzją administracyjną bądź postanowieniem. Nie może też być ono uznane za akt lub czynność zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 16 października 2008 roku, sygn. akt II GSK 340/08 (LEX nr 515352) "Akty lub czynności, o których mowa w powołanym art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. muszą spełniać łącznie następujące przesłanki: a) nie mogą mieć charakteru decyzji lub postanowienia wydanych w postępowaniu jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym, te bowiem są zaskarżalne na podstawie art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a., b) muszą mieć charakter publicznoprawny, ponieważ tylko w tym zakresie działalność administracji została poddana sądowej kontroli, c) muszą mieć charakter zewnętrzny, czyli muszą być skierowane do indywidualnego podmiotu niepodporządkowanego organizacyjnie ani służbowo organowi wydającemu dany akt lub podejmującemu daną czynność, d) muszą dotyczyć obowiązków lub uprawnień wynikających z przepisów prawa, a więc omawiany akt lub czynność powinny ustalać, stwierdzać, potwierdzać uprawnienia lub obowiązki określone przepisami prawa." Powyższy pogląd, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego należy w pełni podzielić. Odnosząc powyższe stanowisko do stanu faktycznego, jaki ma miejsce w niniejszej sprawie wskazać należy, że pismem z dnia [...] lipca 2011 roku Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie ustalił, nie stwierdził jak również nie potwierdził istnienia uprawnienia lub obowiązku określonego przepisami prawa. Jest to wyłącznie pismo, które informuje skarżącego o wynikach kontroli przeprowadzonej w Powiatowym Urzędzie Pracy oraz informujące skarżącego, że przywrócono mu prawo do renty oraz, że w okresie od [...] listopada 2003 roku do [...] kwietnia 2004 roku nie podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu bycia osoba bezrobotną. Pismo to nie jest aktem o charakterze władczym, nie rozstrzyga o tym, czy danemu podmiotowi przysługuje określone uprawnienie wynikające z przepisu prawa albo czy ciążą na nim z mocy prawa określone obowiązki. W konsekwencji pismo to nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Dlatego uznać należy, że skarga wniesiona przez J. H. jest niedopuszczalna Z powyższych względów na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło