IV SA/Wa 1919/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Aneta Żak po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawny wniosku L. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi L. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2008 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wycięcia drzew postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez: 1) zwolnienie od kosztów sądowych; 2) ustanowienie adwokata z urzędu, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisaną w sentencji decyzję samorządowego kolegium odwoławczego (pismo z dnia 29 października 2008 r. zatytułowane "odwołanie") skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz "przydzielenie obrońcy z urzędu" w postępowaniu sądowoadministracyjnym wszczętym tą skargą. Wniosek uzasadniła niskimi dochodami oraz wydatkami ponoszonymi na leczenie dziecka. Wyjaśniła, że stosowny wniosek w tej sprawie wpłynął do sądu przy sprawie dotyczącej skargi na decyzję SKO w W. z dnia [...] lipca 2008 r. prowadzonej pod sygnaturą akt sprawy IV SA/Wa 1596/08. Mając na uwadze, że wniosek o przyznanie prawa pomocy z dnia 12 października 2008 r., złożony w wymaganej prawem formie (tj. na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy – PPF) w sprawie IV SA/Wa 1596/08 dotyczy również skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z [...] września 2008 r. (a zatem postępowania prowadzonego pod sygnaturą akt IV SA/Wa 1919/08), co wynika bezpośrednio z treści wniosku (rubryka 3.3.), ocena zasadności żądania przyznania skarżącej prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym prowadzonym pod sygn. akt IV SA/Wa 1919/08 nastąpiła na podstawie informacji przedstawionych przez stronę w pismach kierowanych do sprawy IV SA/Wa 1596/08, których kopie – na mocy zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 6 stycznia 2009 r. - włączono do akt sprawy IV SA/Wa 1919/08. Otóż z informacji przedstawionych przez skarżącą we wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 12 października 2008 r. oraz pismach z dnia 6 listopada 2008 r. i z dnia 3 grudnia 2008 r. wynika, że wnioskodawczyni prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem oraz małoletnią córką. W oświadczeniu o majątku i dochodach L. R. wskazała, że jedyne źródła dochodu jej rodziny stanowią: wynagrodzenie skarżącej ze stosunku pracy w wysokości 2458,61 zł miesięcznie brutto oraz wynagrodzenie ze stosunku pracy jej męża - 1126,00 zł miesięcznej brutto (na powyższą okoliczność strona przedstawiła kserokopię aneksu z dnia [...] grudnia 2007 r. do umowy o pracę zawartej przez S. R. z jego pracodawcą). Według oświadczenia strony, w skład jej majątku wchodzi nieruchomość rolna o powierzchni około 3 ha. Mąż skarżącej posiada dom drewniany o powierzchni około 30 m2, bez łazienki i wody, a także działkę budowlaną o powierzchni 1100 m2 i rolną o powierzchni 2700 m2. Wnioskodawczyni nie posiada przedmiotów wartościowych, oszczędności, papierów wartościowych, ani innych zasobów pieniężnych. Z nadesłanej przez nią kopii umowy najmu lokalu wynika ponadto, że skarżąca wynajmuje od Zespołu Publicznych Zakładów Opieki Zdrowotnej w O. w hotelu lokale, które przydzielono jej decyzją Komisji Socjalnej. Skarżąca wyjaśniła ponadto, iż ponosi wydatki związane z chorobą córki - zakup leków i szczepionek, a także że przeprowadza remont odziedziczonego przez męża domu, który wymaga ocieplenia, wymiany dachu, podłączenia bieżącej wody. W piśmie z dnia 3 grudnia 2008 r. wnioskodawczyni dokonała spisu stałych, miesięcznych wydatków, wskazując, że ponosi następujące koszty związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego: opłaty związane z wynajmem i eksploatacją lokali mieszkalnych (310-360 zł), zużycie gazu (40-50 zł), dzierżawa terenu pod garaż (61 zł), Internet (50 zł), telefon (około 100 zł), leki dla córki (90-150 zł), koszty dojazdów męża do pracy (110-150 zł) oraz córki do szkoły (60 zł). Wyjaśniła, że wydatki na leki dla córki zwiększają się w przypadku nasilenia objawów choroby, zaś koszty eksploatacji lokali mieszkalnych uzależnione są od zużycia energii elektrycznej. Do pisma skarżąca dołączyła kopie faktur VAT z października bieżącego roku, z których wynika, że należności wobec Zespołu Publicznych Zakładów Opieki Zdrowotnej w O. z tytułu najmu i eksploatacji lokali oraz dzierżawy terenu pod garaż za wskazany miesiąc wyniosły w sumie 371,17 zł, a także kserokopię faktury VAT z 1 grudnia 2008 r. dokumentującą zakup leków na kwotę 236,43 zł. Mając powyższe na uwadze należało zważyć, co następuje: Z dyspozycji art. 243 § 1, art. 245 §§ 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej: p.p.s.a., wynika, że na wniosek strony w postępowaniu przed sądem administracyjnym może być jej przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W rozpoznawanej sprawie skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie pełnomocnika procesowego (adwokata), a zatem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Warunkiem uwzględnienia wniosku w takim zakresie jest wykazanie przez wnioskodawcę, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy stanowi wyjątek od zasady, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest bowiem formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Ocena okoliczności przedstawionych w złożonym wniosku oraz dokumentów znajdujących się w aktach sprawy uzasadnia przyznanie skarżącej prawa pomocy w żądanym zakresie, skarżąca wykazała bowiem, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Należy bowiem stwierdzić, iż dochód, którym skarżąca miesięcznie dysponuje na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych członków swojej trzyosobowej rodziny (łącznie 3584,61 zł brutto, tj. 1194,77 zł brutto na jedną osobę) nie pozwala jej zgromadzić środków finansowych, które mogły zostać przeznaczone na poczet kosztów postępowania. Ocenę taką uzasadnia analiza ponoszonych przez skarżącą stałych i udokumentowanych wydatków na bieżące utrzymanie się (co najmniej 821 zł miesięcznie, kwota ta ulega zwiększeniu w zależności od nasilenia objawów choroby córki skarżącej, co wiąże się z dodatkowymi kosztami leczenia), jak również innych wydatków (remont domu, w ramach którego niezbędne jest podłączenie bieżącej wody, instalacja ogrzewania, wymiana dachu) – które mając na uwadze trudną sytuację mieszkaniową strony, o czym świadczy fakt zamieszkiwania w lokalach przydzielonych skarżącej decyzją Komisji Socjalnej Zespołu Publicznych Zakładów Opieki Zdrowotnej w O., należy uznać za uzasadnione i niezbędne. Mając zatem na uwadze obecną sytuację majątkową i osobistą skarżącej należało przyjąć, że strona wykazała, iż opłacenie kosztów sądowych oraz pozyskanie pomocy profesjonalnego pełnomocnika we własnym zakresie przekracza jej możliwości finansowe, a zatem, że zaszła przesłanka z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uzasadniająca przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym. Ocena ta zbieżna jest ze stanowiskiem przyjętym przez referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w postanowieniu z dnia 16 grudnia 2008 r. (sygn. IV SA/Wa 1596/08) na mocy którego skarżącej przyznano prawo pomocy – w równolegle prowadzonym postępowaniu sądowym – w analogicznym zakresie. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, należało postanowić jak w sentencji.