IV SA/Wa 1933/18
WyrokWSA w Warszawie2018-12-07
Skład orzekający: Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Alina Balicka, Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska prawidłowo utrzymał w mocy decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska nakładającą na zarządcę linii kolejowej obowiązek ograniczenia emisji hałasu, mimo nieprecyzyjnego określenia lokalizacji i sposobu wykonania tego obowiązku?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska, utrzymując w mocy decyzję nakładającą obowiązek ograniczenia emisji hałasu, nie sprecyzował wystarczająco lokalizacji i sposobu wykonania tego obowiązku, co stanowiło istotne uchybienie. Dodatkowo, niejasne sformułowanie terminu wykonania obowiązku w sentencji i uzasadnieniu decyzji również stanowiło wadę.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (GDOŚ) utrzymującej w mocy decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (RDOŚ) nakładającą na spółkę kolejową obowiązek ograniczenia emisji hałasu z linii kolejowej. Skarżąca spółka zarzucała organom naruszenie przepisów k.p.a. i P.O.Ś., w tym nieprecyzyjne określenie lokalizacji i sposobu wykonania obowiązku oraz brak uwzględnienia analizy porealizacyjnej. Sąd uznał skargę za zasadną z uwagi na nieprecyzyjność decyzji.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska oraz zasądzono od GDOŚ na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2018 r. sprawy ze skargi [...] S.A. w [...] na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku ograniczenia oddziaływania na środowisko 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska na rzecz skarżącej [...] S.A. w [...] kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z [...] kwietnia 2018 r., nr [...] Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska (dalej GDOŚ), po rozpatrzeniu odwołania [...] S.A. (dalej [...] S.A.), reprezentowanej przez profesjonalnego pełnomocnika od decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] (dalej RDOŚ w [...]) z [...] stycznia 2018 r. nr [...], nakładającej na [...] S.A. – zarządzającą linią kolejową nr [...] ([...]–[...]) – obowiązek ograniczenia oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia poprzez ograniczenie emisji hałasu powstającego w wyniku eksploatacji tej linii kolejowej, co najmniej do poziomu dopuszczalnego, określonego w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz.U. z 2014 r., poz. 112 - dalej rozporządzenie o poziomach dopuszczalnych) w terminie do dnia [...] sierpnia 2018 r. - uchylił zdanie drugie sentencji decyzji Organu I. instancji w brzmieniu "Powyższy obowiązek należy wypełnić do dnia [...] sierpnia 2018 r." i w tym zakresie nałożył obowiązek w brzemieniu "Powyższy obowiązek należy wypełnić w terminie [...] miesięcy od dnia, w którym niniejsza decyzja stała się ostateczna" oraz w pozostałej części utrzymał tę decyzję w mocy. Stan niniejszej sprawy przedstawia się następująco.
[...] w [...] (dalej [...]), pismem z 28 września 2016 r. przekazał do RDOŚ w [...] raport oraz protokół z pomiarów kontrolnych emisji hałasu pochodzącego z eksploatacji linii kolejowej nr [...] ([...]–[...]) oraz linii kolejowej nr [...] ([...]-[...]), które zostały wykonane w dniach 25-26 sierpnia 2016 r. na wniosek S. i Z. S., zamieszkałych przy ul. P., [...] S.. Do wykonania pomiarów [...] zastosował referencyjną metodę wykonywania okresowych pomiarów hałasu wprowadzanego do środowiska w związku z eksploatacją dróg, linii kolejowych i linii tramwajowych, zgodnie z załącznikiem nr 3 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 16 czerwca 2011 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów poziomów substancji lub energii w środowisku przez zarządzającego drogą, linią kolejową, linią tramwajową, lotniskiem lub portem (Dz. U. nr 140 z 2011 r., poz. 824). Pomiary wykonane przez laboratorium [...] wykazały, że w związku z eksploatacją linii kolejowej nr [...], w okolicy ul. P. w S., przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu w porze nocy wynosi 6,0 dB. W tym stanie rzeczy RDOŚ w [...], pismem z 18 października 2016 r. wezwał [...] S.A. do podjęcia skutecznych działań, które doprowadzą do ograniczenia ponadnormatywnej emisji hałasu powstającego w wyniku eksploatacji omawianej linii kolejowej w rejonie ul. P. w S.. [...] S.A. pismem z 13 kwietnia 2017 r. wskazała, że w 2007 r. został nałożony na zarządzającego obowiązek sporządzenia analizy porealizacyjnej. W ocenie Spółki, na obecnym etapie nałożenie na inwestora obowiązku ograniczenia hałasu pochodzącego od linii kolejowej jest zbędne z tego względu, że kwestie przekroczeń dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku oraz ewentualnych środków minimalizujących oddziaływania akustyczne będą przedmiotem analizy porealizacyjnej. Z uwagi na fakt, że [...] S.A. nie podjęła działań mających na celu wyeliminowanie przekroczeń dopuszczalnych poziomów emisji hałasu, RDOŚ w [...] zawiadomieniem z 29 maja 2017 r. poinformował strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie wydania decyzji nakładającej na [...] S.A. obowiązek ograniczenia oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia. Następnie zawiadomieniem z 1 września 2017 r. RDOŚ w [...] poinformował strony o zakończeniu zbierania materiału dowodowego w sprawie oraz możliwości zapoznania się z aktami sprawy. W efekcie decyzją z [...] stycznia 2018 r. nr [...], RDOŚ w [...] nałożył na [...] S.A. – zarządzającą linią kolejową nr [...] – obowiązek ograniczenia oddziaływania na środowisko poprzez ograniczenie emisji hałasu powstającego w wyniku eksploatacji tej linii kolejowej co najmniej do poziomu dopuszczalnego, określonego w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz.U. z 2014 r., poz. 112 - dalej rozporządzenie o poziomach dopuszczalnych) w terminie do [...] sierpnia 2018 r. W tym zakresie RDOŚ w [...] wskazał na konieczność zastosowania właściwych rozwiązań technologicznych i/lub organizacyjnych, które doprowadzą do osiągnięcia wyznaczonego celu.
[...] S.A. w odwołaniu zarzuciła decyzji RDOŚ w [...] z [...] stycznia 2018 r. naruszenie: art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., polegające na zaniechaniu podjęcia czynności przez RDOŚ niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz na niezebraniu w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, poprzez brak uwzględnienia informacji o dokonywanych przez [...] działaniach, mających na celu ustalenie faktycznego oddziaływania akustycznego linii kolejowej nr [...] w zw. z wykonaniem analizy porealizacyjnej dla przedsięwzięcia pn. "Przebudowa i rozbudowa (modernizacja) linii kolejowej [...] [...]-[...] w granicach województwa [...], tj. od km [...]; [...]" oraz brak ustaleń, jaki wpływ na przekroczenie norm hałasu ma poruszający się po linii kolejowej nr [...] tabor kolejowy; naruszenie art. 130 § 1 k.p.a. w zw. z art. 362 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo ochrony środowiska (dalej P.O.Ś.), polegające na określeniu terminu wykonania nałożonego obowiązku do [...] sierpnia 2018 r., bez uwzględnienia realnych i korzystnych dla wszystkich stron postępowania możliwości jego wykonania; naruszenie art. 107 § 2 k.p.a. w zw. z art. 362 ust. 2 pkt 1 P.O.Ś., polegające na nieprecyzyjnym określeniu lokalizacji, której dotyczy obowiązek podjęcia działań ograniczających uciążliwość akustyczną. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska decyzją z [...] kwietnia 2018 r. nr [...] uchylił zdanie drugie sentencji decyzji RDOŚ w [...] z [...] stycznia 2018 r. w brzmieniu "Powyższy obowiązek należy wypełnić do dnia [...] sierpnia 2018 r." i w tym zakresie nałożył obowiązek w brzemieniu "Powyższy obowiązek należy wypełnić w terminie [...] miesięcy od dnia, w którym niniejsza decyzja stała się ostateczna" oraz w pozostałej części utrzymał tę decyzję w mocy. GDOŚ stwierdził, że czynności podjęte przez Organ I. instancji były prawidłowe, ponieważ dochował wszelkiej staranności w zakresie dokładnego wyjaśnienia i rozpatrzenia sprawy. Fakt, że Inwestor nie podjął żadnych działań mających na celu wyeliminowanie przekroczeń dopuszczalnych poziomów emisji hałasu w omawianej lokalizacji, stanowił podstawę do wszczęcia postępowania i wydania zaskarżonej decyzji. GDOŚ wskazał, że będąca w przygotowaniu przez [...] SA. analiza porealizacyjna jest elementem odrębnego postępowania administracyjnego, tj. decyzji Wojewody [...] z [...] marca 2007 r. nr [...] o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia pn. "Przebudowa i rozbudowa (modernizacja) linii kolejowej [...] [...]-[...] w granicach województwa [...], tj. od km [...]; [...]". GDOŚ podkreślił, że Inwestor do tej pory nie wypełnił również obowiązku nałożonego na niego przez Wojewodę [...] w decyzji z [...] marca 2007 r. i nie zidentyfikował rzeczywistej skali oddziaływania eksploatowanego przedsięwzięcia. Zaistniałe w przedmiotowej sprawie okoliczności w pełni uzasadniały wydanie przez RDOŚ w [...] skarżonej decyzji. W ocenie GDOŚ, [...] S.A. w sposób niewłaściwy interpretuje obowiązki wyrażone w art. 362 ust. 1 P.O.Ś. Organ podkreślił, że pomiary wykonane były w dniach 25-26 sierpnia 2016 r., a zatem przekroczenie miało charakter ciągły. Zdaniem GDOŚ, wobec stwierdzonych przekroczeń [...] S.A. nie może powoływać się również na rodzaj lub jakość taboru wykorzystywanego do eksploatacji. Organ podniósł, że od czasu wykonania pomiarów przez laboratorium [...] w [...], do momentu wydania zaskarżonej decyzji, minęło ponad 18 miesięcy. Z tego względu RDOŚ w [...] określając termin, o którym mowa w zaskarżonej decyzji, uznał, że będzie on adekwatny do podjęcia działań mających na celu eliminację przekroczeń dopuszczalnych poziomów hałasu. GDOŚ postanowił o zmianie terminu wykonania tych działań i w tym celu uchylił zdanie trzecie sentencji decyzji RDOŚ w [...], w brzmieniu: "Powyższy obowiązek nalepy wypełnić do dnia [...] sierpnia 2018 r." i w tym zakresie zawarto sformułowanie w brzmieniu: "Powyższy obowiązek należy wypełnić w terminie [...] miesięcy od dnia, w którym niniejszą decyzja stała się ostateczna". W ocenie GDOŚ, ta zmiana rozstrzygnięcia Organu I. instancji zapewni stronie realną możliwość wykonania ciążącego na niej obowiązku, przy jednoczesnym zachowaniu prawa do powtórnego rozpatrzenia sprawy w ramach niniejszego postępowania odwoławczego. GDOŚ podkreślił, że RDOŚ w [...] dokonał ustaleń kontrolnych przekroczeń poziomów dopuszczalnych hałasu na podstawie badań w jednym punkcie pomiarowym, który zlokalizowany został na terenie chronionym pod względem akustycznym, zgodnie z załącznikiem nr 3 metodyka referencyjna. Lokalizacja tego punktu pomiarowego uwzględniała usytuowanie elewacji budynków znajdujących się w równoległej linii zabudowy w stosunku do źródła, jakim jest linia kolejowa nr [...]. W ocenie GDOŚ, w rozpatrywanym obszarze należy stworzyć warunki, w których przekroczenia poziomów dopuszczalnych nie będą występowały. Z kolei do [...] S.A., jako zarządcy linią kolejową, należy podjęcie decyzji co do środków, zakresu i harmonogramu działań niwelujących negatywne oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i stwarzających jego zagrożenia oraz przywrócenia środowiska do stanu właściwego. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na tę decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z [...] kwietnia 2018 r. wywiodła [...] S.A. z siedzibą w [...], reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, która zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie:
1) art. 7, 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a., polegające na zaniechaniu podjęcia czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz niezebraniu w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, poprzez brak ustaleń, jaki wpływ na przekroczenie norm hałasu ma poruszający się po linii kolejowej nr [...] tabor kolejowy, podczas gdy w zakresie urządzeń znajdujących się na terenie linii kolejowej, nie związanych z jej eksploatacją, zastosowanie znajdą reguły wynikające z art. 138 P.O.Ś., co doprowadziło do naruszenia art. 362 ust. 1 pkt 1 P.O.Ś., poprzez nałożenie obowiązku podjęcia działań ograniczających uciążliwość akustyczną na [...] S.A.;
2) art. 107 § 2 k.p.a. w zw. z art. 362 ust. 2 pkt 1 P.O.Ś., polegające na nieprecyzyjnym określeniu lokalizacji, której dotyczy obowiązek podjęcia działań ograniczających uciążliwość akustyczną;
3) art. 362 ust. 1 pkt 1 P.O.Ś., polegające na nałożeniu obowiązku ograniczenia oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia pomimo braku stwierdzenia, że stan negatywnego oddziaływania na środowisko ma charakter ciągły i trwa przez jakiś czas;
4) art. 107 § 1 k.p.a., polegające na niejednoznacznym określeniu terminu wykonania obowiązku ograniczenia oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia, poprzez ograniczenie emisji hałasu powstającego w wyniku eksploatacji linii kolejowej nr [...] co najmniej do poziomu dopuszczalnego;
5) art. 7 oraz 8 k.p.a., polegające na wydaniu rozstrzygnięcia pomimo braku rozpatrzenia, w prawem przepisany sposób, wniosku o zawieszenie postępowania. W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Na wstępie podkreślić należy, że Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej co oznacza, że Sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. – dalej p.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając niniejszą sprawę w ramach wskazanych kryteriów, skargę [...] S.A. należało uznać za zasadną, choć nie wszystkie zarzuty skargi zasługiwały na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z [...] kwietnia 2018 r., nr [...]. Decyzja ta w zasadzie podzieliła stanowisko I. instancji, nakładającej na [...] S.A. – zarządzającą linią kolejową nr [...] w granicach województwa [...] – obowiązek ograniczenia oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia poprzez ograniczenie emisji hałasu powstającego w wyniku eksploatacji linii kolejowej nr [...] ([...]–[...]), co najmniej do poziomu dopuszczalnego, określonego w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. Organy oparły to przekonanie na wynikach pomiarów przeprowadzonych w jednym punkcie pomiarowym przy ul. P. w S., w dniach 25-26 sierpnia 2016 r. przez laboratorium [...] w [...], zgodnie z przyjętą metodologią. Wykazały one ponadnormatywną emisję hałasu. Przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu w porze nocy wyniosło 6,0 dB. W oparciu o te wyniki zarówno [...], jak i GIOŚ przyjęły, że przekroczenie miało charakter ciągły i trwało przez jakiś czas w rozumieniu art. 362 ust. 1 P.O.Ś. Zgodnie z art. 362 ust. 1 P.O.Ś., w przypadku, gdy podmiot korzystający ze środowiska negatywnie oddziałuje na środowisko, organ ochrony środowiska może, w drodze decyzji, nałożyć obowiązek ograniczenia oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia. W decyzji tej organ ochrony środowiska może określić zakres ograniczenia oddziaływania na środowisko, czynności zmierzające do ograniczenia oddziaływania na środowisko i/lub termin wykonania obowiązku. W opinii Organów obu instancji, negatywne oddziaływanie linii kolejowej nr [...] w okolicy ul. P. w S., polegające na przekraczaniu w wyniku eksploatacji tej linii kolejowej standardów akustycznych, określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, zostało udowodnione właśnie wynikami pomiarów wykonanych przez akredytowane laboratorium Wojewódzkiego Inspektorami Ochrony Środowiska w [...]. W ocenie Sądu, te ustalenia Organów obu instancji należało uznać za prawidłowe, mając w szczególności na względzie, że przedmiotowe pomiary wykonało właśnie akredytowane laboratorium. W tym kontekście stwierdzić należy, że powoływanie się przez Skarżącą na wyniki wcześniejszych pomiarów, które nie wykazały przekroczeń - z 4-5 listopada 2015 r. - nie mogło być miarodajne dla wyjaśnienia niniejszej sprawy i z tego względu Sąd oddalił ten wniosek dowodowy. I tak w 2015 r. przede wszystkim odmienny był stan faktyczny (po tej linii poruszała się mniejsza ilość pociągów na dobę, nie występowała tak gęsta zabudowa jak obecnie i w dodatku usytuowana bardzo blisko linii kolejowej). Odnotować przy tym należy, że już po wydaniu zaskarżonej decyzji, Skarżąca przedstawiła wreszcie analizę porealizacyjną, który to obowiązek nałożyła na nią wydana przez Wojewodę [...] decyzja z [...] marca 2007 r., [...], ustalająca środowiskowe uwarunkowana dla przedsięwzięcia pn. "Przebudowa i rozbudowa (modernizacja) linii kolejowej [...] [...] – [...] w granicach województwa [...], tj. od km [...] i [...]". Wojewoda [...] więc [...] S.A. m.in. do wykonania analizy porealizacyjnej, w szczególności w zakresie ochrony akustycznej terenów wymagających ochrony przed hałasem (pkt II.3 decyzji). We wspomnianej dokumentacji przewidziano wykonanie obliczeń akustycznych oraz stwierdzenie, czy wskazane jest zastosowanie dodatkowych środków minimalizujących oddziaływanie akustyczne wraz z przedstawieniem wariantowych propozycji zabezpieczeń uwzględniających: rodzaj, trwałość, estetykę, bezpieczeństwo ruchu kolejowego, aspekty społeczne, koszty inwestycyjne oraz koszty utrzymania zaproponowanych urządzeń ochrony środowiska. Z tej też przyczyny Skarżąca wnosiła o zawieszenie niniejszego postępowania do czasu opracowania owej analizy porealizacyjnej, która miała wskazać faktyczne strefy przekroczeń dopuszczalnego poziomu hałasu oraz najskuteczniejsze działania, mające na celu zminimalizowanie oddziaływania akustycznego. Niewątpliwie uchybieniem Organu, nie mającym jednak istotnego wpływu na wynik sprawy, był brak procesowego rozpoznania tego wniosku [...] S.A. o zawieszenie postępowania administracyjnego. W trakcie postępowania sądowego w niniejszej sprawie, analiza porealizacyjna została nadesłana na wezwanie Sądu. Sąd postanowił przeprowadzić z niej dowód w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. Wynika z niej jednoznacznie, że wykonano całodobowe pomiary hałasu w 35 punktach pomiarowych. W 11 stwierdzono przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu w porze nocnej. Jak podał pełnomocnik Skarżącej na rozprawie, stwierdzenie to odnosiło się także do lokalizacji pomiaru przeprowadzonego w niniejszej sprawie i fakt ten znajduje potwierdzenie w tej analizie. Przekroczenia w porze dziennej odnosiły się do 188 budynków (w tym powyżej 1,5 dB dla 129 budynków), a w porze nocnej do 771 budynków (w tym powyżej 1,5 dB dla 511 budynków). Autorzy analizy porealizacyjnej przyznali, że od czasu sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko dla tej inwestycji radykalnie zwiększył się poziom zurbanizowania na tym obszarze. Pierwsza linia zabudowy została znacząco zbliżona do terenów kolejowych. Z uwagi na to, że nie wszędzie zapewniono dostateczną ochronę, konieczne stało się zrealizowanie dodatkowych zabezpieczeń akustycznych. Autorzy analizy porealizacyjnej przedstawili dwa warianty rozwiązania tego problemu. W jednym należałoby zainstalować 107 ekranów o łącznej długości 12,2 km oraz 32 odcinki z amortyzatorami szynowymi o łącznej długości 45,6 km. Drugi 91 ekranów o łącznej długości 9,6 km oraz 46 odcinków z amortyzatorami szynowymi o łącznej długości 55,4 km. Jak podał na rozprawie pełnomocnik Skarżącej - w miejscu, w którym stwierdzono przekroczenie dopuszczalnych norm hałasu w nocy w niniejszej sprawie - zastosowane znajdowały oba te rozwiązania. Analiza wskazała także na miejsca, gdzie też doszło do takich przekroczeń, ale ze względu na brak dostępności metod technicznych prowadzących do obniżenia poziomu hałasu, w tych nielicznych lokalizacjach stwierdzono konieczność utworzenia obszaru ograniczonego oddziaływania. Wszystkie te ustalenia analizy porealizacyjnej jednoznacznie wskazują na to, że do przekroczeń, wbrew twierdzeniom Skarżącej, doszło i co do przedmiotowego obszaru ul. P. w S. zostało to także udokumentowane w tym opracowaniu – analizie porealizacyjnej. Z tego także względu odwoływanie się do wyników pomiarów z listopada 2015 r. musiało być zabiegiem chybionym. Odnotowania wymaga przy tym wniosek jej autorów, by wyniki tej analizy porealizacyjnej były uwzględniane tak w studiach, jak i w planach miejscowych, aby ograniczyć zabudowę chronioną akustycznie w miejscach występowania oddziaływania akustycznego linii kolejowej nr [...]. Jest to jak widać problem poważny i występujący na znacznym obszarze. Wspomnieć przy tym należy o rozporządzeniu Komisji (UE) nr 1304/2014 z 26.11.2014 r. TSI w sprawie technicznych specyfikacji interoperacyjności podsystemu "Tabor kolejowy – hałas" transeuropejskiego systemu kolei konwencjonalnych, - prowadzącym do poprawy stanu technicznego taboru kolejowego, w szczególności wagonów towarowych. Wprowadzone obostrzenia wymuszają stosowanie nowoczesnych technologii w transporcie kolejowym. Analiza porealizacyjna wspomina, że tabor pociągów towarowych na trasie zarządzanej przez Skarżącą jest sukcesywnie wymieniany. Nowe pojazdy mają kompozytowe klocki hamulcowe, a nie żeliwne, co o ok. 10 dB obniża emitowany hałas. Wspomnieć też należy, że nowa metodyka pomiarów hałasu (załącznik do dyrektywy Komisji UE2015/996 z 19.05.2015 r. ustanawiającej wspólne metody oceny hałasu, zgodnie z dyrektywą 2002/49/WE Parlamentu Europejskiego i Rady) będzie obowiązywała wszystkie państwa członkowskie już od 31.12.2018 r. Przewiduje ona korekty oddziaływania w zależności od chropowatości szyn i kół w powiązaniu z układem hamulcowym pojazdu szynowego. Będzie to miało istotne znaczenie przy ponownym rozpatrywaniu niniejszej sprawy, przy którym korekty takie znajdą zastosowanie. Świadczy to jednoznacznie o tym, że za przekroczenia klimatu akustycznego, wbrew przeciwnym twierdzeniom Skarżącej, odpowiada zarządca linii kolejowej, choć jak na razie ma umiarkowany wpływ na to, jakie pojazdy szynowe będą z niej korzystały. Jak wynika z art. 174 ustawy P.O.Ś., eksploatacja dróg, linii kolejowych, linii tramwajowych, lotnisk oraz portów nie może powodować przekroczenia standardów jakości środowiska poza terenem, do którego zarządzający tym obiektem ma tytuł prawny. Mając na uwadze fakt, że w wyniku eksploatacji linii kolejowej nr [...] przekroczone zostały dopuszczalne poziomy emisji hałasu, oraz że zaistniała sytuacja (zwłaszcza w porze nocnej) pogarsza warunki życia mieszkańców nieruchomości znajdujących się przy ul. P. w S., należało uznać, że co do zasady nałożenie na zarządzającego linią kolejową obowiązku ograniczenia negatywnego wpływu inwestycji na klimat akustyczny było uprawnione. Stwierdzić tak należy zwłaszcza wobec faktu, że Skarżąca była wielokrotnie wzywana do przedstawienia analizy porealizacyjnej. Nie sporządziła jej w terminie ustawowym, a nawet nie uczyniła tego do zakończenia postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie. W tym stanie rzeczy nie ulega wątpliwości, że w niniejszej sprawie doszło do przekroczenia dopuszczalnych norm hałasu w porze nocnej w miejscu pomiaru. Trafność tych ustaleń – jak już wspomniano - potwierdza też analiza porealizacyjna. Wobec jej opracowania (choć ze znacznym opóźnieniem) GIOŚ po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku rozważy jakie znaczenie ma ten fakt dla prowadzenia niniejszego postępowania, zważywszy, że ta sama lokalizacja jest też wskazana we wspomnianej analizie porealizacyjnej, jako jedno z miejsc wymagających zastosowania dodatkowych środków minimalizujących oddziaływanie akustyczne. Jak Sąd przytoczył, analiza porealizacyjna konkretyzuje miejsca owych przekroczeń wzdłuż linii kolejowej nr [...] ([...]–[...]), a więc znacznie szerzej niż pomiar przeprowadzony w niniejszej sprawie. Kwestionowana decyzja I. instancji - wg Skarżącej - była trudna do wykonania właśnie z uwagi na jej niekonkretność. Nakładała bowiem na [...] S.A. – zarządcę linii kolejowej nr [...] ([...] – [...]) – obowiązek ograniczenia oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia poprzez ograniczenie emisji hałasu powstającego w wyniku eksploatacji tej linii kolejowej, co najmniej do poziomu dopuszczalnego, określonego w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. Nie wynikało z niej jednak jednoznacznie w jakiej lokalizacji i w jaki sposób ma to nastąpić. Należy zgodzić się ze Skarżącą, że obowiązek ten został w sposób dosyć ogólnikowy sformułowany, do czego mógł się jednak przyczynić brak sporządzenia wówczas owej analizy porealizacyjnej. W tych warunkach trudno byłoby stwierdzić jakie wykonanie tej decyzji można uznać za właściwe. GIOŚ utrzymując tę decyzję w mocy, do zarzuconego braku konkretności użytego sformułowania się nie odniósł, co stanowiło istotne uchybienie. W istocie, w tym kontekście trafny jest zarzut naruszenia przez GIOŚ art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a. Przede wszystkim nieprecyzyjnie określona została lokalizacja, której dotyczy obowiązek podjęcia działań ograniczających uciążliwość akustyczną, a Organ odwoławczy nie podjął działań mających na celu jej konkretyzację. Jakkolwiek był to czas, gdy Skarżąca nie przedłożyła jeszcze analizy porealizacyjnej, to jednak tym bardziej zarzut ten wymagał tak ukonkretnienia lokalizacji, jak i rodzajów działań, które należało podjąć, by zminimalizować hałas. Zaskarżona decyzja jest poza tym wadliwa także z tego względu, że w osnowie (rozstrzygnięciu podała reformatoryjnie, zamiast: "Powyższy obowiązek należy wypełnić do dnia [...] sierpnia 2018 r." - : "Powyższy obowiązek należy wypełnić w terminie [...] miesięcy od dnia, w którym niniejsza decyzja stała się ostateczna". Natomiast w jej uzasadnieniu jest mowa o tym, że "Powyższy obowiązek należy wypełnić w terminie [...] miesięcy od dnia, w którym niniejsza decyzja stała się ostateczna". Trafny jest więc zarzut Skarżącej, iż jest to uchybienie, które nie mogło zostać potraktowane jako oczywista omyłka pisarska. Brak pewności w zakresie tego kiedy obowiązek ten ma być przez zobowiązanego wykonany, stanowi o wadzie decyzji, która może mieć istotny wpływ na wynik sprawy, choćby z uwagi na ewentualną egzekucję administracyjną. Wskazuje na to zwłaszcza sformułowanie użyte przez GIOŚ, iż "ta zmiana rozstrzygnięcia Organu I. instancji zapewni stronie realną możliwość wykonania ciążącego na niej obowiązku, przy jednoczesnym zachowaniu prawa do powtórnego rozpatrzenia sprawy w ramach niniejszego postępowania odwoławczego". Nie wiadomo jednak w jakim konkretnie terminie. W tym stanie rzeczy konieczne i celowe z podanych uprzednio przyczyn stało się uchylenie zaskarżonej decyzji. Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w pkt. 1 sentencji. O kosztach postępowania, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. rozstrzygnięto w pkt. 2 sentencji, a składał się na nie zwrot uiszczonego wpisu od skargi, koszty zastępstwa procesowego oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa.
Organ odwoławczy, po uwzględnieniu oceny prawnej i wskazań zawartych w tym wyroku, rozważy jakie znaczenie ma w tej sprawie sporządzenie i złożenie analizy porealizacyjnej przez Skarżącą i jaki ma to wpływ na niniejsze postępowanie administracyjne. W razie stwierdzenia zasadności dalszego jego prowadzenia, rozważy czy zachodzą podstawy do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a., czy też sprawa może zostać rozstrzygnięta merytorycznie przez II. instancję.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło