IV SA/Wa 1965/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Sędziowie Sędzia WSA Kaja Angerman (spr.), Sędzia WSA Teresa Zyglewska, Protokolant Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2010 r. sprawy ze skargi T. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...]; 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. IV SA/Wa 1965/09 Uzasadnienie Prezydent Miasta S. decyzją z dnia [...] sierpnia 2009r. orzekł o wymeldowaniu z pobytu stałego T. P. z lokalu przy ul. [...] w S.. Jak wskazał uzasadnieniu organ pierwszej instancji, wniosek o wymeldowanie dotychczasowej właścicielki z lokalu przy ul. [...] w S. złożył w dniu [...] marca 2008r. M. S.. Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie nie budzi wątpliwości fakt, że T. P. opuściła dom położony przy ul. [...], gdyż dowodzą tego zeznania świadków J. Z.., G. P. i J. K. oraz informacje z Zakładu Energetycznego, Polskiego Górnictwa Naftowego i Gazownictwa oraz Przedsiębiorstwa Wodociągów Kanalizacji. Nie zamieszkiwała w nim także w okresach pomiędzy pobytami w aresztach śledczych, jak też po opuszczeniu tych placówek. Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia wniosła T. P. . Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2009r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy wskazał, że okoliczność opuszczenia przez skarżącą miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych została udowodniona. Od wielu lat jej sprawy życiowe nie koncentrują się w S. przy ul. [...]. Pobyt na przełomie lat 2004/2005 był tylko czasowy i związany z korzystaniem z leczenia i rehabilitacji w S.. Okoliczności te zostały potwierdzone zeznaniami świadków J. K., J. Z. i G. P. oraz załączoną do odwołania dokumentacją lekarską i decyzjami MOPR w S.. Organ odwoławczy wskazał też na twierdzenie samej skarżącej, iż nie zamieszkiwała w tym lokalu ze względu na jego zły stan techniczny, świadczące o tym, że lokal nie stanowił jej centrum życiowego. Organ odwoławczy wskazał, że choć skarżąca przebywała, jak ustalił na podstawie informacji z CZSW, kilkakrotnie przez wiele miesięcy w zakładach karnych i te okresy nie zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu w istocie były od niej niezależne, to już okresów nie zamieszkiwania pomiędzy pobytami w zakładach karnych i po odbyciu kary nie można ocenić za wynikające z przyczyn niezależnych od skarżącej. Z zeznań świadków i twierdzenia skarżącej nie wynika, by poza krótkim okresem na przełomie 2004/2005 roku zamieszkiwała w przedmiotowym lokalu. Racjonalny jest zatem wniosek, że skarżąca od wielu lat koncentruje swoją aktywność życiową w innym lokalu, a zatem trwale i dobrowolnie opuściła miejsce pobytu stałego. Podnoszonych przez skarżącą okoliczności opuszczenia lokalu z powodu złego stanu technicznego i nie przekazania kluczy przez M. S. nie można, zdaniem organu uznać za dowody świadczące o braku dobrowolności opuszczenia miejsca stałego pobytu. Niezamieszkiwanie w domu ze względu na zły stan techniczny może tylko wtedy stanowić przeszkodę w wymeldowaniu osoby, gdy jest ono czasowe i spowodowane dokonywaniem w domu remontów w celu stworzenia sobie godziwych warunków do stałego w nim przebywania. Takie działanie ze strony skarżącej nie miało miejsca, o wydanie kluczy do domu poprosiła zaś Pana M. S. dopiero z chwilą wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie wymeldowania, a nie z chwilą powrotu z zakładu karnego. W ocenie organu odwoławczego postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący, gdyż dopuszczono dowód z przesłuchania świadków, ustalono czy niezamieszkiwanie nie wynikało z konieczności odbywania kary pozbawienia wolności, ustalono zużycie prądu, wody i gazu w przedmiotowej nieruchomości, co doprowadziło do ustalenia wieloletniego okresu niezamieszkiwania skarżącej w przedmiotowym lokalu. Skarżąca zawiadamiana była o czynnościach podejmowanych w sprawie, za wyjątkiem przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków, podejmowano próby dokonania jej przesłuchania, doręczono zgromadzone w sprawie materiały celem zajęcia stanowiska. Zdaniem organu odwoławczego należy uznać, że skarżąca trwale i dobrowolnie opuściła miejsce pobytu stałego i że nie wymeldowała się mimo ciążącego na niej ustawowego obowiązku. Nie może ze względu na rejestracyjny charakter przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych sankcjonowana być sama chęć osoby, która nie zamieszkuje w danym lokalu do bycia zameldowaną w nim. Na powyższą decyzję z dnia [...] września 2009r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła T. P., żądając jej uchylenia. W uzasadnieniu skargi podniosła, że dziwi ją niezrozumienie faktu, że nie da się mieszkać w zdewastowanym lokalu, zwłaszcza przez osobę niepełnosprawną. Zarzuciła, że nie została powiadomiona o terminie przesłuchania świadków, co uniemożliwiło jej podważenie ich wiarygodności. Wskazała, że jeden ze świadków przesłuchiwany na ten sam temat w trzech różnych miejscach (sąd, urząd, prokuratura) składał różne zeznania. Opieka społeczna świadczyła na jej rzecz usługi w dłuższym okresie, niż wynika z jednostkowego dokumentu załączonego przez nią do akt sprawy. Nie korzystała z mediów, bo nie miała pieniędzy. Mieszkała od grudnia 2002r, a nie jak ustalił organ czasowo na przełomie 2004/2005. Zarzuciła brak podstawy do ustalenia dobrowolności opuszczenia lokalu. Nadal utrzymuje związki z miejscem zameldowania, chociażby lecząc się w S.. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych do kognicji sądów administracyjnych należy kontrola działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Jednocześnie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.) organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Ustawa nie definiuje samego pojęcia "opuszczenia" miejsca pobytu stałego, jak też przesłanek zaistnienia tego stanu. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony został pogląd, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca stałego pobytu jest spełniona, gdy opuszczenie to ma charakter trwały i dobrowolny. Podstawą wydania przez organ decyzji o wymeldowaniu z miejsca stałego pobytu niewątpliwie musi być przeprowadzenie wyczerpującego postępowania dowodowego, które pozwoli organowi w sposób rzetelny ocenić istnienie przesłanek wymeldowania. Zgodnie z naczelną zasadą wynikającą z art. 7 kpa organ administracji publicznej winien jest dążyć do dokładanego wyjaśnienia stanu faktycznego w prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Wyrazem tej zasady są wynikające z treści art. 77 i 80 kpa obowiązki nałożone na organ, a zatem zgromadzenie wyczerpującego materiału dowodowego i jego obiektywna , wszechstronna ocena. Z kolei treść art. 10 § 1 kpa nakłada na organ administracji publicznej obowiązek zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a więc także w toku prowadzonego postępowania dowodowego. Ta gwarancja czynnego udziału w toku postępowania dowodowego wynika wprost z art. 79 kpa, który stanowi, że strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu m.in. ze świadków, by mogła z kolei skorzystać z prawa udziału w przeprowadzaniu dowodu, zadawania pytań świadkom i składania wyjaśnień. W przedmiotowym postępowaniu co podnosi skarżąca, a przyznaje organ odwoławczy, nie została zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków. Naruszenie tego obowiązku przez organ administracji publicznej obu instancji, stanowi naruszenie przepisów o postępowaniu administracyjnym (art. 10 i 79 kpa), mające istotny wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu przedmiotowej sprawy organ przeprowadzi w sposób prawidłowy zakwestionowane czynności dowodowe, rozważy potrzebę przeprowadzenia postępowania dowodowego przy uwzględnieniu twierdzeń skarżącej przytoczonych w skardze, a następnie dokona zgodnie z art. 80 kpa oceny całokształtu materiału dowodowego. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.