IV SA/Wa 197/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata/radcy prawnego w sprawie ze skargi N. Z. i J. K. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności orzeczenia postanawia: - odmówić J. K. przyznania prawa pomocy. W dniu 20 maja 2011 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu w niniejszej sprawie. W oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym, przedstawionym w nadesłanym formularzu PPF wnioskodawca wskazał, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną. Jak wynika z nadesłanego formularza zarówno skarżący jak i jego małżonka osiągają stałe dochody z tytułu świadczenia emerytalnego w łącznej wysokości 4.706 zł miesięcznie. Skarżący jest właścicielem domu o pow. 120 m2 oraz budynku letniskowego o funkcji mieszalnej o pow. 90 m2. Poza tym skarżący oraz jego żona posiadają oszczędności w wysokości 20.000 zł oraz 10.000 euro. Uzasadniając przedmiotowy wniosek wnioskodawca wskazał, iż od 1996 r. decyzją ZUS został zaliczony na stałe do II grupy inwalidzkiej i od tego czasu do osiągnięcia wieku emerytalnego pobierał świadczenie rentowe. Ze względu na zły stan zdrowia zmuszony jest do stałego leczenia oraz częstych wizyt lekarskich. Rozpoznając wniosek należy stwierdzić, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwanej dalej P.p.s.a.), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Rozważając zasadność przyznania prawa w zakresie całkowitym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata/radcy prawnego, na wstępie należy wskazać, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2004 r. sygn. akt GZ 71/04, ONSAiWSA z 2005 r. nr 1, poz. 8). Należy też podkreślić, że jak wynika z treści powołanego art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., instytucja przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym ma wyjątkowy charakter. Pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub posiadających bardzo skromny dochód lub oszczędności, a więc wobec tych osób, które znajdują się w bardzo ciężkiej sytuacji materialnej, pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Z treści wniosku skarżącego z dnia 17 maja 2011 r. wynika, że łączny miesięczny dochód osiągany w dwuosobowym gospodarstwie domowym wnioskodawcy wynosi 4.706 zł brutto, co daje kwotę 2.353 zł na jedną osobę. Uwzględniając aktualny poziom cen dóbr i usług niezbędnych do zaspokojenia elementarnych potrzeb życiowych, jak wyżywienie i ubranie należy stwierdzić, że zestawienie wysokości stałego dochodu uzyskiwanego przez rodzinę skarżącego z miesięcznymi kosztami niezbędnego utrzymania, nie pozwala przyjąć że wnioskodawca znajduje się w bardzo ciężkiej sytuacji materialnej, umożliwiającej zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Wnioskodawca oraz jego żona mają stałe źródło dochodu w postaci świadczeń emerytalnych. Nie są zatem ludźmi ubogimi, pozbawionymi środków do życia, a niewątpliwie do takich przypadków powinno sprowadzać się udzielenie prawa pomocy. Zasadnicze znaczenie dla oceny przedmiotowego wniosku ma jednak fakt, iż skarżący oraz jego żona posiadają wolne, dostępne środki (oszczędności) w wysokości znacznie przekraczającej wysokość kosztów sądowych, które mogą wystąpić na obecnym etapie postępowania. Należy mieć na uwadze, iż po wydaniu w dniu 13 kwietnia 2011 r. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyroku oddalającego skargi N. Z. i J. K. na wskazaną w sentencji decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2010 r. skarżący zobowiązany jest do poniesienia kosztów wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł oraz kosztów zastępstwa procesowego. Mając powyższe na względzie należy stwierdzić, iż wykazane przez skarżącego okoliczności nie stwarzają podstawy do przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Pokrycie wydatku w kwocie 100 zł, tytułem należnego wpisu od skargi kasacyjnej oraz wydatków związanych z ustanowieniem pełnomocnika z wyboru do sporządzenia skargi kasacyjnej mieści się w możliwościach płatniczych wnioskodawcy i nie spowoduje uszczerbku dla koniecznego utrzymania jego oraz jego rodziny. Podkreślić przy tym należy, że w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny, skarżącemu przysługuje od organu, który wydał zaskarżony akt – zwrot poniesionych przez niego niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego (art. 203 pkt 1 P.p.s.a.). Wobec powyższego, mając na uwadze wyjątkowy charakter instytucji przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym należy stwierdzić, że przesłanki określone w przepisie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy P.p.s.a., będące warunkiem niezbędnym do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu, nie występują. Nie można bowiem uznać, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z tych względów na podstawie art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 §1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a orzeczono, jak w sentencji postanowienia.