IV SA/Wa 1971/12

WyrokWSA w Warszawie2012-12-07

Skład orzekający: Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Jakub Linkowski, Agnieszka Wójcik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania może być uzasadniony tym, że strona liczyła na ochronę swoich interesów poprzez odwołanie wniesione przez inny podmiot, z którym współpracuje?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo do wniesienia odwołania przysługuje z mocy prawa wszystkim stronom postępowania, a decyzja jednej strony o niewnoszeniu indywidualnego odwołania i poleganiu na odwołaniu innego podmiotu nie może uzasadniać braku winy w uchybieniu terminu. Brak winy wymaga uprawdopodobnienia obiektywnych przeszkód niezależnych od strony, a nie polegania na nieformalnej reprezentacji przez inny podmiot.
Stan faktyczny
Spółka P.Sp. z o.o. wniosła odwołanie od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Spółka argumentowała, że była przekonana o interesie prawnym innej spółki (która wniosła odwołanie wcześniej) i z tego względu nie złożyła odwołania w terminie, licząc na wspólny interes prawny. Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa odmówił przywrócenia terminu, uznając brak winy za nieuprawdopodobniony. Spółka wniosła skargę do WSA w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i Konstytucji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi P.Sp. z o.o. z siedzibą w M. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania - oddala skargę - Wojewódzki Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa B. w dniu [...] lutego 2012 r. wydał decyzję, znak: [...], w sprawie wycofania z obrotu środka ochrony roślin [...]. Decyzja ta została skierowana do trzech podmiotów, tj. [...] Sp. z o.o. w M., spółki [...] S.A. z siedzibą w B. oraz spółki[...] Ltd. z siedzibą w W. W dniu 9 marca 2012 r. Spółka [...] Ltd. wniosła odwołanie od przedmiotowej decyzji. W toku rozpatrywania odwołania spółki [...] Ltd. organ drugiej instancji uznał, iż kwestionowana decyzja Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa w B. z dnia [...] lutego 2012 r. nie dotyczy interesu prawnego, czy obowiązku odwołującego i wydał decyzję, znak: [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. umarzającą postępowanie odwoławcze od ww. decyzji organu pierwszej instancji. Pismem z dnia 29 maja 2012 r., odwołanie od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa w B., wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wniosło [...] Sp. z o.o. Zgodnie ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru, powyższą decyzję, [...] Sp. z o.o. otrzymało w dniu [...] lutego 2012 r. Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu, strona podniosła, iż była przekonana o interesie prawnym spółki [...] Ltd. - dostawcy środka ochrony roślin [...], z którą wiązał ją wspólny interes prawny polegający na współpracy w zakresie dystrybucji tego środka, do złożenia stosownego odwołania od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa w B. z dnia [...] lutego 2012 r. Z tego względu, uznając reprezentację spółki [...] Ltd. w przedmiotowej sprawie, [...] Sp. z o.o. nie złożyło stosownego środka odwoławczego od ww. decyzji. Tym samym w ocenie wnoszącego odwołanie zmiana stanowiska organu administracji w toku postępowania odwoławczego odnośnie kwestii posiadania przez spółkę [...] Ltd. przymiotu strony, uzasadnia przywrócenie terminu i rozpatrzenie wniesionego odwołania. Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012r. Nr [...] po rozpatrzeniu ww. wniosku, odmówił [...] Sp. z o.o. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, wskazując iż podniesiona przez wnioskodawcę okoliczność tj. uznania w sprawie reprezentacji spółki [...] Ltd. i utrata przez ten podmiot przymiotu strony w postępowaniu, nie uzasadnia przywrócenia terminu zgodnie z art. 58 § 1 k.p.a. Na powyższe postanowienie [...] Sp. z o.o., pismem z dnia 1 sierpnia 2012 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze tej strona zaskarżyła w całości postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa oraz wniosła o jego uchylenie oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm prawem przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu skarżąca Spółka zarzuciła: 1) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. - art. 7 k.p.a poprzez jego niezastosowanie w zakresie, w jakim organ rozstrzygający pozbawił skarżącą czynnego uczestnictwa w postępowaniu odwoławczym, tym samym naruszając słuszny interes strony nie dążył do wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jak i prawnego sprawy z jej udziałem, - art. 8 k.p.a poprzez jego niezastosowanie w zakresie, w jakim zmiana poglądu organów administracji (I i II instancji), rozstrzygających w przedmiocie przyznania statusu strony w postępowaniu administracyjnym, stanowiła naruszenie zaufania skarżącego do organów administracji, pozbawiając go w konsekwencji możliwości ochrony przysługujących praw na drodze postępowania odwoławczego, - art. 58 §1 k.p.a poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy skarżąca pozostając w dobrej wierze co do prawidłowości podejmowanych przez organy administracji czynności dotyczących dopuszczenia [...] Ltd. do udziału w sprawie w charakterze strony w toczącym się już z jej udziałem postępowania odwoławczego, należycie uprawdopodobniła brak zawinienia w niedochowaniu terminu dla złożenia odwołania, - naruszenie przepisów Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, tj. art. 2 i 78 poprzez ich niezastosowanie- polegające na odmowie skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa w B. z [...] lutego 2012 r. i w konsekwencji jego rozpoznania w sytuacji, gdy: w postępowaniu jurysdykcyjnym organ administracji dopuścił [...] Ltd. do udziału w sprawie w charakterze strony, spółka ta wniosła odwołanie od decyzji Wojewódzkiego inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa w B. z dnia [...] lutego 2012 r., opierając je na zarzutach wspólnych z [...] Sp. z o. o., co ze względów ekonomiki postępowania uzasadniało niepodejmowanie identycznych kroków prawnych przez skarżącą. W następstwie zaś zmiany stanowiska organów w odniesieniu do posiadania przez spółkę, która wniosła odwołanie interesu prawnego doszło do pozbawienia skarżącej, działającej w zaufaniu do czynności podejmowanych przez organy administracji możliwości przeprowadzenia kontroli instancyjnej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa w B. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje; Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2012, poz. 270 zwanej w dalszej części p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił art. 58 § 1 k.p.a, zgodnie z którym w razie uchybienia terminu należy go przywrócić na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Z kolei w myśl § 2 tego artykułu, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Odwołanie się w art. 58 § 1 k.p.a. do braku winy powoduje, że przywrócenie uchybionego terminu uzasadniają wyłącznie takie obiektywne, występujące bez woli strony, okoliczności i zdarzenia, które mimo dołożenia odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności we właściwym czasie. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa. Konieczne jest zatem uwiarygodnienie przez stronę, stosowną argumentacją, swojej staranności, faktu, że przeszkoda było niezależna od niej i istniała przez cały czas aż do chwili złożenia wniosku o przywrócenie terminu, tzn., że powstała w czasie biegu terminu do dokonania czynności procesowej i trwała po jego upływie aż do wystąpienia z wnioskiem. W stanie faktycznym niniejszej sprawy istnienia takich obiektywnych przeszkód w terminowym złożeniu odwołania skarżąca w żaden sposób nie uprawdopodobniła. Należy bowiem mieć na uwadze, iż prawo wniesienia odwołania przysługuje z mocy prawa wszystkim stronom postępowania. Tym samym tylko od woli strony zależy, czy chce z niego skorzystać czy też nie. Okoliczność, iż inna strona wniosła już odwołanie w żaden sposób nie wpływa na uprawnienie pozostałych stron w tym zakresie, bowiem organ II instancji ma obowiązek rozpoznać wszystkie odwołania wniesione od danej decyzji. W sprawie nie ulega wątpliwości, że skarżąca spółka decyzję organu I instancji otrzymała i w zakreślonym terminie nie wniosła odwołania. Okoliczność, iż skarżąca zdecydowała się nie wnosić indywidualnie odwołania i jakoby korzystać z efektów jakie wywrze odwołanie wniesione przez inny podmiot, z którym współpracuje i ma zbieżne interesy, nie może uzasadniać braku winy skarżącej w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Rezygnując z wniesienia odwołania, skarżąca musiała bowiem liczyć się z wszelkimi konsekwencjami swojej decyzji i ryzykiem z tym związanym tj. np. wniesienie odwołania po terminie, czy też tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie uznanie, iż wnoszący je podmiot nie posiada przymiotu strony. Tym samym w ocenie Sądu, słusznie orzekający w sprawie organ wywiódł, że zaniechanie, pomimo prawidłowego pouczenia, złożenia przez stronę skarżącą odwołania od decyzji w sytuacji, gdy nie zgadzała się ona z jej rozstrzygnięciem oraz przyjęcie w celu ochrony własnych interesów, nieformalnej reprezentacji przez inny podmiot, świadczą o braku odpowiedniej staranności skarżącej przy prowadzeniu jej spraw a tym samym nie mogą być przyjęte za okoliczność uzasadniającą przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Sąd nie podzielił również zarzutów dotyczących naruszenia powołanych w skardze przepisów k.p.a. i Konstytucji, uznając, że sprawa została rozpatrzona z dużą wnikliwością, materiał został przeanalizowany starannie, w toku postępowania trafnie odniesiono się także do podnoszonych przez skarżącą okoliczności. Z tych względów i na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło