IV SA/Wa 1974/16
WyrokWSA w Warszawie2017-04-06
Skład orzekający: Agnieszka Wójcik, Łukasz Krzycki, Anita Wielopolska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja ustalająca odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość może zostać wydana w oparciu o operat szacunkowy sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego, którego opinia została zakwestionowana w poprzednim postępowaniu dotyczącym tej samej nieruchomości?Ratio decidendi
Decyzja ustalająca odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość, oparta na operacie szacunkowym sporządzonym przez rzeczoznawcę majątkowego, którego opinia została zakwestionowana w poprzednim postępowaniu, jest wadliwa. Rzeczoznawca taki podlega wyłączeniu od udziału w szacowaniu nieruchomości na podstawie art. 176 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 24 K.p.a. Wydanie decyzji w oparciu o opinię biegłego podlegającego wyłączeniu stanowi podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 K.p.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S. M. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa ustalającą odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość. Wcześniejsze decyzje w tej sprawie zostały uchylone z powodu utraty mocy operatu szacunkowego. Skarżący zarzucił, że nowy operat został sporządzony przez tego samego rzeczoznawcę, którego opinia była już kwestionowana w poprzednim postępowaniu. Sąd uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...]. Zasądził od Ministra na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), sędzia WSA Anita Wielopolska, Protokolant st. sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2015 r. znak [...]; 2. zasądza od Ministra Infrastruktury i Budownictwa na rzecz skarżącego S. M. kwotę 8285 (osiem tysięcy dwieście osiemdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego
Zaskarżonym aktem Minister Infrastruktury i Rozwoju, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a." uchylił w pkt 5 orzeczenie Wojewody [...] z [...] lipca 2015 r. w przedmiocie odszkodowania na rzecz p. S. M., zwanego dalej "Wywłaszczonym", z tytułu przejęcia na rzecz Skarbu Państwa prawa własności nieruchomości - działek ew. nr [...] i [...] (obr. S.) w gminie R., i w danym zakresie orzekł, co do meritum, zaś w pozostałym utrzymał decyzję w mocy.
W uzasadnieniu decyzji odnotowano, że uprzednie decyzja organów obu instancji w przedmiocie odszkodowania za wskazaną nieruchomość (z [...] września 2013 r. oraz [...] marca 2014 r.) zostały uchylone prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 3 grudnia 2014 r. (sygn. akt I SA/Wa 1924/14), wobec utraty mocy operatu szacunkowego – jego podważenia w stosownym trybie. Wskazano też, że w niniejszej sprawie kwotę odszkodowania ustalono w oparciu o operat szacunkowy, sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego – p. J. M.. Wyceny dokonano – zdaniem organu - poprawnie
W uzasadnieniu skargi Wywłaszczony, reprezentowany przez Pełnomocnika - radcę prawnego, sformułował zarzuty naruszenia zarówno przepisów prawa procesowego jak i materialnego, wychodząc, że wycenę sporządzono nieprawidłowo zaś operat szacunkowy wykonał ten sam rzeczoznawca majątkowy, co w sprawie zakończonej wyrokiem o sygnaturze akt I SA/Wa 1924/14, gdzie opinia tego biegłego została zakwestionowana.
Wniesiono o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone orzeczenie, jak i je poprzedzające, są bowiem dotknięte wadą, dającą podstawę do wznowienia postępowania.
Trafnie podniesiono w skardze, że niedopuszczalne było dopuszczenie, jako podstawowego dowodu w sprawie operatu, sporządzonego przez tą samą osobę, której szacunek został zakwestionowany w poprzednim postępowaniu (tak samo patrz np. wyrok NSA o syg. akt I OSK 1382/12 – dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query - w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
W myśl art. 176 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2015 r., poz. 1774 ze zm.): "Rzeczoznawca majątkowy podlega wyłączeniu od udziału w szacowaniu nieruchomości, jeżeli zachodzą przesłanki wymienione w art. 24 Kodeksu postępowania administracyjnego". Regulacja ta stanowi lex specialis w stosunku do, zawartego bezpośrednio w K.p.a., przepisu art. 84 § 2 zd. 1, gdzie ustanowiono zasadę wyłączenie biegłego, na zasadach i w trybie, określonym w art. 24 Kodeksu.
O ile więc, w uprzednią prowadzonym postępowaniu, operat sporządzony przez danego rzeczoznawca został skutecznie zakwestionowany, to - przy orzekaniu w tym samym przedmiocie - biegły ten podlega wyłączeniu, wobec treści art. 24 § 1 pkt 4 i 5 K.p.a. Wydanie z kolei decyzji w oparciu o stanowisko biegłego, podlegającego, z mocy prawa wyłączeniu, stanowi podstawę do wznowienia postępowania, wobec art. 145 § 1 pkt 3 K.p.a. W przepisie tym wymieniono wprawdzie expressis verbis jedynie podstawy wznowienia, gdy w sprawie orzekał podlegający wyłączeniu pracownik lub organ. Jednakże powinność stosowanie z woli prawodawcy przepisów o wyłączeniu także w stosunku do biegłych, oznacza konieczność stosownie odpowiedniego stosowania do nich także przepisów o wznowieniu (względy wykładni funkcjonalnej). Pogląd taki podzielony jest zresztą w doktrynie (patrz: dr Paweł Wojciechowski "Komentarz do art. 176 ustawy o gospodarce nieruchomościami" program informacji prawnej LEX, teza 9).
Wobec wystąpienia naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania, zajmowanie przez Sąd stanowiska co do konkretnych zarzutów oraz argumentacji skargi byłoby bezzasadne. Konieczne jest ponowne przeprowadzenie postępowania administracyjnego w obu instancjach, w oparciu o operat szacunkowy, sporządzony przez rzeczoznawcę, niepodlegającego wyłączeniu w niniejszej sprawie.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 135 oraz 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku.
W pkt 2 sentencji wyroku orzeczono o kosztach postępowania na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 powyższej ustawy i § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804). Na zasądzone koszty składają się: kwota 1068 zł uiszczona tytułem wpisu od skargi, kwota 17 zł uiszczona tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz kwota 7200 zł tytułem wynagrodzenia radcowskiego.
Rozpoznając ponownie sprawę organ administracji uwzględni ocenę prawną, sformułowaną w uzasadnieniu niniejszego wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło