IV SA/Wa 1988/14
WyrokWSA w Warszawie2015-01-13
Skład orzekający: Piotr Korzeniowski, Alina Balicka, Wanda Zielińska-Baran
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odrzucił zarzuty dotyczące zmniejszenia powierzchni działki ewidencyjnej w ramach modernizacji ewidencji gruntów, nie wyjaśniając szczegółowo sposobu obliczenia nowej powierzchni i nie zapewniając stronie czynnego udziału w tym procesie?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy. Organy nie wyjaśniły skarżącej podstawy prawnej zmiany precyzji zapisu pola powierzchni działki ani sposobu obliczenia nowej powierzchni, co narusza zasady postępowania administracyjnego, w tym zasadę przekonywania i czynnego udziału strony. Brak jest również dokumentów potwierdzających prawidłowość wyliczenia.Stan faktyczny
Skarżąca H. G. wniosła zarzuty do danych ujawnionych w operacie ewidencji gruntów i budynków dotyczących jej działek, kwestionując zmniejszenie powierzchni jednej z działek, datę zakończenia budowy budynku oraz kwestię dzierżawy. Organy odrzuciły większość zarzutów, uznając jedynie częściowo kwestię daty zakończenia budowy. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym brak wyjaśnienia sposobu obliczenia nowej powierzchni działki i naruszenie jej prawa do czynnego udziału w postępowaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty. Stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Korzeniowski, Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi H. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutów 1.uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] maja 2014r. [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżącej H. G. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] orzekającą o odrzuceniu zarzutów H. G. do danych ujawnionych w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu C. gm. P. dotyczących działek [...] i [...].
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wyjaśnił, że modernizacji ewidencji gruntów i założenia ewidencji budynków w obrębie C. gmina P. dokonano w trybie przepisów art. 24a ustawy z dnia 17 maja 1989 roku - Prawo geodezyjne i kartograficzne ( Dz.U z 2010 r. poz. 1287 ze zm.). Prace geodezyjne i kartograficzne dla celów modernizacji były wykonane przez firmę "L." Przedsiębiorstwo Geodezyjno- Projektowe Spółka z o.o. w S.. W toku prowadzonych prac nastąpiło okazanie granic działek w obrębie C., w tym między innymi działki nr [...]. H. G. została prawidłowo zawiadomiona o terminie ustalenia granic działki nr [...]. W protokóle granicznym dotyczącym właściciela działki nr [...] tj. H. G. zamieszczono adnotację "prawidłowo zawiadomiony nie stawił się".
Projekt operatu opisowo-kartograficznego był wyłożony do wglądu zainteresowanych w dniach od [...].01.2014 r. do [...].01.2014 r. w siedzibie Starostwa Powiatowego w [...]. Informacja o wyłożeniu do wglądu operatu była zamieszczona w prasie o zasięgu krajowym, na stronie internetowej Starostwa oraz wywieszona na tablicy ogłoszeń w Urzędzie Gminy [...] i u sołtysa wsi [...]. Organ podał, ze po okresie wyłożenia operatu do wglądu H. G. pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r. zgłosiła w trybie art. 24a ust 9 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne zarzuty do danych ewidencyjnych, w których
1.zakwestionowała nową powierzchnią działki nr [...] podnosząc, że zmniejszenie jej nie jest niczym uzasadnione i zmniejszenie jej stanowi próbą wywłaszczenia z brakującej powierzchni.
2.wyjaśniła, że budynek mieszkalny położony na działce nr [...] został ukończony w 1947 r. a nie w 1950 r. natomiast liczba lokali w obrąbie tego budynku wynosi 4, a nie 0 (jak podano w projekcie).
3.wyjaśniła, że jest właścicielką działki nr [...] i [...] i działek tych nikomu nie wydzierżawiam.
Odpowiadając na te zastrzeżenia organ uwzględnił zastrzeżenie dotyczące zakończenia budowy budynku mieszkalnego. Nie uwzględnił zarzutu dotyczącego ilości lokali w tym budynku, ponieważ nie posiadał dokumentów o wyodrębnieniu lokali w tym budynku stosownie do przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz.U. z 2000. Nr 80, poz. 903 ze zm.). Nie uwzględnił również zarzutu dotyczącego dzierżawy przedmiotowych działek przez T. G.. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ pierwszej instancji podał informację, że pismem z dnia [...].02.2014 r. poinformował stronę o podstawie ujawnienia dzierżawy w działkach nr [...] i [...] oraz o procedurze wykreślenia dzierżawy, która wygasła lub została rozwiązana.
Odnośnie zarzutu dotyczącego zmniejszenia powierzchni działki nr [...] organ wyjaśnił stronie, że powierzchnia tej działki nie zmniejszyła się lecz została wykazana z większą dokładnością. Wykazywana przed modernizacją powierzchnia działki nr [...] z dokładnością zapisu do 0,01 ha wynosiła 0,42 ha a nie 0,4200 ha jak uważa odwołująca, gdyż przy wykazywaniu powierzchni z dokładnością zapisu do 0,01 ha 0,42 ha, należy wykazać również, gdyby powierzchnia wynosiła 0,4151 ha (wynika to z reguły zaokrąglania liczb).
Zdaniem organu odwoławczego sugestie skarżącej, że brakująca powierzchnia została wywłaszczona z pomięciem ustawy o gospodarce nieruchomościami są bezpodstawne. Powierzchnia tej działki nie została bowiem zmniejszona jedynie wykazana została z większą dokładnością niż była wykazywana przed modernizacją. Granice działki nr [....] zostały przyjęte zgodnie z operatem scaleniowym przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego za nr [....].
Organ odwoławczy podzielił stanowisko Starosty, że zarzuty skarżącej podniesione w piśmie z dnia [....] kwietnia 2014 r. poza informacją o dacie zakończenia budowy domu nie mogą być uwzględnione w postępowaniu modernizacyjnym, ponieważ wymagają odrębnego postępowania z wniosku strony, chodzi o wykreślenie dzierżawy i ewentualnie okazanie dokumentu o wyodrębnieniu lokali zgodnie z przepisami ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali (Dz.U. z 2000 r Nr 80, poz. 903 ze zm.).
Na powyższą decyzję [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła H. G., zarzucając jej wydanie z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. art. 7, 10, 77 § 1, 79 § 1 i 2, 81 oraz 107 § 2 k.p.a. oraz naruszenie art. 24a ust. 9 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP.
Podnosząc powyższe naruszenia wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, a także o zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że kwestią sporną w niniejszej sprawie jest nowa powierzchnia działki nr [...]. Zdaniem skarżącej należałoby przyjąć, iż zmniejszenie jej powierzchni dokonane zostało wskutek zmiany jej granic. W takim zaś przypadku modernizacja oznaczałaby obejście przepisów dotyczących rozgraniczenia nieruchomości, a w przypadku zmiany granicy i poszerzenia drogi, stanowiłaby również w istocie obejście przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.
Kwestią sporną jest jednakże ustalenie, na jakie podstawie organ przyjął, że działka ma powierzchnię 0,4197 ha, a nie 0,4200 ha czy też - uwzględniając argumentację organu co sposobu zaokrąglania - nie ma np. 0,4199 ha bądź 0,4189 ha. Organ wskazuje, że obecnie powierzchnia działki wykazana jest z większą dokładności. Nie wyjaśnia jednakże - ograniczając się jedynie do ww. stwierdzenia - w jaki sposób zostało dokonane obliczenie nowej powierzchni działki, co stanowi, zdaniem skarżącej, naruszenie art. 107 § 3 k.p.a.
Dokonanie przedmiotowego wyliczenia z pominięciem skarżącej stanowi także naruszenie art. 79 § 1 i 2 k.p.a., a w konsekwencji art. 81 k.p.a. Nie może być zatem uznana za udowodnioną przedmiotowa okoliczność, skoro skarżąca nie brała udziału przy wyliczeniu powierzchni i nie miała możliwości wypowiedzenia się tej sprawie. Ponadto organy obu instancji w niniejszej sprawie naruszyły, zdaniem skarżącej, art. 10 k.p.a., niezapewniając jej czynnego udziału w każdym stadium postępowania. Zdaniem skarżącej odmowa uwzględnienia zarzutów stanowi także naruszenie przepisu prawa materialnego, w mianowicie art. 24a ust. 9 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne.
W odpowiedzi na skargę [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona jak i poprzedzająca ją decyzja Starosty [...] z dnia [...] maja 2014 r. zostały wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy.
Tryb przeprowadzenia postępowania modernizacyjnego został uregulowany w art. 24 a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2010, Nr 193, poz. 1287, ze zm.). Obejmuje on m.in. wyłożenie do wglądu projektu operatu opisowo-kartograficznego, na okres 15 dni roboczych, w siedzibie starostwa powiatowego (ust. 4), ze stosowną informacją o terminie i miejscu wyłożenia oraz prawo zgłaszania uwag do danych ujawnionych w projekcie operatu opisowo- kartograficznego przez każdego czyjego interesu prawnego one dotyczą, w okresie wyłożenia projektu do wglądu (ust. 6). Uwagi te rozpatruje upoważniony pracownik organu, rozstrzyga o ich przyjęciu lub odrzuceniu, po czym informuje zgłaszającego uwagi o sposobie rozpatrzenia uwag oraz sporządza wzmiankę o treści zgłoszonych uwag i sposobie ich rozpatrzenia w protokole (ust. 7). Zgodnie z art. 24 a ust. 8 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne po upływie terminu, o którym mowa w ust. 4, projekt operatu opisowo-kartograficznego staje się operatem ewidencji gruntów i budynków, a informację o tym starosta ogłasza w dzienniku urzędowym województwa. Wówczas też każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków ujawnione w operacie opisowo-kartograficznym, może w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji zgłaszać zarzuty do tych danych (art. 24 a ust. 9 cyt. ustawy).
W sprawie jest poza sporem, że w okresie wyłożenia projektu, w piśmie z dnia [...] stycznia 2014 r., skarżąca wniosła uwagi do projektu co do różnicy powierzchni działki po modernizacji, co do zakończenia roku budowy budynku mieszkalnego oraz dotyczące dzierżawy gruntu. Uwagi te zostały uwzględnione w zakresie co do zakończenia budowy budynku mieszkalnego, o czym H. G. została poinformowana w piśmie z dnia [...] lutego 2014 r.
Następnie w piśmie z dnia [...] kwietnia 2014 r. wniosła, w trybie art. 24a ust. 9 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, zarzuty do operatu opisowo - kartograficznego gm. P., obręb C., dotyczące zmniejszenia powierzchni działki, roku zakończenia budynku położonego na działce nr [...] i kwestii dzierżawy tej działki.
Podstawą odrzucenia zarzutów do danych ewidencyjnych działki [...] wykazanych w zmodernizowanym operacie gruntów i budynków było stwierdzenie przez orzekające w sprawie organy, że powierzchnia tej działki była dotychczas wykazana w ewidencji gruntów z dokładnością zapisu do 0,01 ha i wynosiła 0,42 ha, natomiast po tej modernizacji została obliczona w sposób analityczny i określona z dokładnością zapisu do 0,0001 ha i po modernizacji wynosi 0,4197 ha.
Modernizacja ewidencji gruntów, której dotyczą te decyzje to zgodnie z § 55 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454) zespół działań technicznych, organizacyjnych i administracyjnych podejmowanych przez starostę w celu:
1) uzupełnienia bazy danych ewidencyjnych i utworzenia pełnego zakresu zbiorów danych ewidencyjnych zgodnie z wymogami rozporządzenia,
2) modyfikacji istniejących danych ewidencyjnych do wymagań określonych w rozporządzeniu.
Podkreślić należy, że zgodnie z § 60 ust. 1 pkt 1 powołanego rozporządzenia, danymi ewidencyjnymi dotyczącymi działki ewidencyjnej jest pole powierzchni działki ewidencyjnej. Zgodnie z § 62 ust.1 tego rozporządzenia pole powierzchni działek ewidencyjnych oblicza się za pomocą współrzędnych prostokątnych płaskich, o których mowa w § 61, i koryguje o wartość powierzchniowej poprawki odwzorowawczej wynikającej ze zniekształcenia obiektów powierzchniowych prezentowanych na płaszczyźnie odwzorowania w stosunku do tych samych obiektów prezentowanych na powierzchni elipsoidy stanowiącej geodezyjny system odniesienia, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 3 ust. 5 ustawy. Sposób obliczenia powierzchni działek ewidencyjnych z uwzględnieniem powierzchniowej poprawki odwzorowawczej określa załącznik nr 5a do rozporządzenia (ust.2). Pole powierzchni działek ewidencyjnych określa się w hektarach z precyzją zapisu do 0,0001 ha (ust.3).
Organy orzekające w sprawie w ogóle nie wyjaśniły skarżącej, z jakiego aktu prawnego wynika zmiana sposobu precyzji zapisu pól powierzchni działek. Nie wskazano, w jaki sposób i na podstawie jakich dokumentów geodezyjnych obliczono na nowo powierzchnię działki skarżącej. W aktach sprawy brak jest dokumentów, które mogłyby potwierdzić prawidłowość takiego wyliczenia. Skoro powołane wyżej rozporządzenie określa szczegółowo sposób obliczenia pola powierzchni działek, to takie wyliczenie winno znaleźć się w zaskarżonej decyzji. Rolą organów orzekających w sprawie jest bowiem przekonanie strony o prawidłowości zajętego rozstrzygnięcia. Jest to urzeczywistnienie zasady przekonywania - wyrażonej w art.11 K.p.a. Podstawowym celem tej zasady jest wyjaśnienie stronom przesłanek, jakimi organ kierował się przy załatwieniu sprawy. Organy orzekające w niniejszej sprawie nie sprostały temu zadaniu. Skarżąca już na etapie uwag do projektu podnosiła zarzuty dotyczące niezgodnego z prawem zmniejszenia powierzchni działki nr [...], roku zakończenia budynku położonego na tej działce i kwestii dzierżawy działki. Wobec tego organy miały przynajmniej kilka sposobności na przekonywujące wyjaśnienie powyższych kwestii. Do takiej sytuacji jednak nie doszło, w dodatku w sposób nieuprawniony wskazywały, że "strona nie przedstawiła żadnych dokumentów na potwierdzenia faktu, że powierzchnia w/w działek jest inna niż wykazana w ewidencji gruntów i budynków", próbując przerzucić ciężar dowodowy na stronę.
Podsumowując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja oraz decyzja poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem podstawowych zasad postępowania administracyjnego, określonych w przepisach art 7, 77 § 1, art. 80,107 § 3 K.p.a.
Dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) należało orzec jak w pkt 1 sentencji.
W pkt 2 sentencji orzeczono na podstawie art. 152, zaś w pkt 3 na podstawie art. 200 i 205 § 1 cyt. ustawy.
Po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku organy orzekające w sprawie zastosują się do wytycznych w nim zawartych i ponownie rozpoznając sprawę szczegółowo wyjaśnią tryb obliczania powierzchni pola działki nr [....] oraz szczegółowo odniosą się do pozostałych zarzutów skarżącej podnoszonych w toku postępowania administracyjnego .
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło