IV SA/Wa 1999/18
PostanowienieWSA w Warszawie2018-10-15
Skład orzekający: Michał Majcher
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym może zostać uwzględniony, jeśli strona nie przedstawiła wymaganych dokumentów i oświadczeń potwierdzających jej trudną sytuację majątkową, mimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie może zostać uwzględniony, jeśli strona, mimo wezwania sądu, nie przedstawiła wymaganych dokumentów i oświadczeń potwierdzających jej rzeczywisty stan majątkowy i możliwości płatnicze. Brak współpracy strony uniemożliwia sądowi ocenę jej sytuacji i stwierdzenie, czy zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Strona A. S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym wymeldowania. Wnioskodawczyni podała, że osiąga niski dochód i ponosi wysokie koszty utrzymania. Sąd uznał jej oświadczenie za niewystarczające i wezwał do przedstawienia dodatkowych dokumentów finansowych oraz wyjaśnień dotyczących źródeł utrzymania. Strona nie odpowiedziała na wezwanie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Michał Majcher po rozpoznaniu w dniu 15 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi A. S. i małoletniego M. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
W piśmie z dnia 26 czerwca 2018 r. A. S., działając w imieniu własnym i małoletniego M. W., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego.
W dniu 6 sierpnia 2018 r. Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
We wniosku podała, że pozostaje bez stałej pracy i bez stałego miejsca zamieszkania. Wskazała, że osiąga dochód miesięczny 1060 zł (wraz z alimentami na syna). Jako wydatki na mieszkanie wskazała koszt 1100 zł.
Jako że oświadczenie Skarżącej uznano za niewystarczające, w piśmie z dnia 4 września 2018 r. wezwano Wnioskodawczynię do nadesłania, w terminie 7 dni:
a) wyciągów z posiadanych przez nią rachunków bankowych, kont oszczędnościowych, w tym kont i lokat dewizowych oraz lokat terminowych z okresu ostatnich trzech miesięcy,
b) kopii zeznania podatkowego za 2017 rok,
c) kopii dokumentów potwierdzających ponoszenie wydatków (za mieszkanie, media, itp.) za ostatnie 3 miesiące,
d) kopii umowy zlecenia
e) informacji, skąd czerpie środki na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych jak choćby wyżywienie, ubranie, czy środki czystości oraz środki na paliwo czy bieżące naprawy samochodu, skoro we wniosku o przyznanie prawa pomocy zadeklarowała, że osiąga dochód miesięczny w kwocie 1060 zł, podczas gdy, jak wskazała, sam koszt wynajmu mieszkania pochłania 1100 zł miesięcznie.
Ponadto wezwano o złożenie oświadczenia, czy wniosek o przyznanie prawa pomocy został wniesiony również w imieniu małoletniego M. W.
Wezwanie to doręczono Skarżącej w dniu 12 września 2018 r. Pozostało jednak bez odpowiedzi.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 - dalej jako P.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Ustawodawca użył w tym przepisie określenia "gdy wykaże", co oznacza, że wnioskodawca ma obowiązek udowodnić, że znajduje się w sytuacji określonej w art. 246 § 1 i 2 P.p.s.a. (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym – komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek; wydanie II 2006 r.; str. 554).
Z uwagi na to, że w formularzu o przyznanie prawa pomocy Skarżąca podała niewystarczające dane, została wezwana do podania dodatkowych informacji, które pozwoliłyby ocenić jej rzeczywistą sytuację majątkową. Zgodnie bowiem z art. 255 P.p.s.a. jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Wezwanie to zostało doręczone Skarżącej w dniu 12 września 2018 r. Pozostało bez odpowiedzi.
Uchylając się od złożenia pełnego oświadczenia dotyczącego stanu majątkowego, do czego Wnioskodawczyni, na podstawie art. 255 P.p.s.a, była zobowiązana uniemożliwiła ocenę swojej rzeczywistej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych. Referendarz nie mógł ocenić czy osiągany dochód i posiadany majątek pozwala na wygospodarowanie środków na poniesienie kosztów postępowania sądowego, zwłaszcza, że same tylko deklarowane wydatki na wynajem mieszkania były wyższe niż osiągane przez nią dochody. Dlatego prawo pomocy nie mogło zostać przyznane.
Jednocześnie z uwagi na to, że Skarżąca nie oświadczyła, czy wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony także w imieniu małoletniego, Referendarz sądowy uznał, że dotyczył on jedynie A. S. W pkt 2.1 formularza (wnioskodawca i jego adres) Skarżąca wpisała jedynie siebie. Wobec tego z uwagi na brak odpowiedzi na wskazane wyżej wezwanie z dnia 4 września 2018 r. nie było podstaw do uznania za wnioskodawcę również małoletniego M. W.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło