IV SA/Wa 2001/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 28 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Z., H. Z. i L. Z. o wstrzymanie wykonania: decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2012 r. znak: [...], decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] maja 2012 r. znak: [...], decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] sierpnia 2004 r. znak: [...] w części, w której utrzymuje ona w mocy punkt 1. decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. znak: [...] oraz decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. znak: [...], co do punktu 1. w sprawie ze skargi M. Z., H. Z. i L. Z. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2012 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: wstrzymać wykonanie wyżej wymienionych decyzji w podanym wyżej zakresie. Skarżący M. Z., H. Z. i L. Z. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2012 r. znak: [...] wnieśli o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] czerwca 2011 r., decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] maja 2012 r. znak: [...], decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] sierpnia 2004 r. znak: [...] w części, w której utrzymuje ona w mocy punkt 1. decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. znak: [...] oraz decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. znak: [...], co do punktu 1., w którym organ stwierdził nieważność dokumentu nadania ziemi z [...] stycznia 1947 r., mocą którego z parcelacji majątku G., gm. K., nadano S. Z. m.in. działkę nr [...] o pow. 0,4400ha (obecnie nr [...]), na której znajduje się budynek mieszkalny czterorodzinny, tzw. czworak i budynek inwentarski. W uzasadnieniu wniosku skarżący podnieśli, że w niniejszej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia im znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W ich ocenie, powyższe wynika wprost z okoliczności sprawy, a w szczególności z tego, iż przed Sądem Rejonowym w G. [...], zawisła sprawa z wniosku Skarbu Państwa - Starosty G. - przy uczestnictwie skarżących - o wpis prawa własności nieruchomości stanowiącej przedmiot decyzji, dla której Sąd ten prowadzi księgę wieczystą [...]. Jak podali skarżący, postępowanie to pozostaje obecnie zawieszone, jednakże jego skutki mogą mieć dla nich "sporą" doniosłość. Może bowiem dojść do wpisania w księdze wieczystej - w miejsce wpisu prawa własności nieruchomości przysługującego skarżącym - prawa własności na rzecz Skarbu Państwa - Starosty G.. Tego typu skutek niewątpliwe może wyrządzić znaczną szkodę skarżącym oraz będzie posiadać przymiot trudnego do odwrócenia. Strony załączyły do skargi kserokopię postanowienia Sądu Rejonowego w G. - [...] z dnia [...] października 2010 r. o zawieszeniu postępowania w sprawie z wniosku Skarbu Państwa - Starosty G. o wpis prawa własności w przedmiocie skargi na orzeczenie referendarza sądowego. W uzasadnieniu tego postanowienia podano m.in., że pełnomocnik uczestników postępowania – M. Z., H. Z. i L. Z. - wskazał, iż w sprawie dotyczącej przedmiotowej nieruchomości toczy się postępowanie o wznowienie postępowania - stąd wpis dokonany przez referendarza jest przedwczesny. Z uwagi na te okoliczności Sąd Rejonowy zawiesił postępowanie. Do skargi dołączono także pismo Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] marca 2011 r., skierowane do pełnomocnika skarżących, zobowiązujące do podania stanu sprawy o wznowienie postępowania administracyjnego dotyczącego przedmiotowej nieruchomości, pod rygorem podjęcia zawieszonego postępowania, jak również wydruk z przeglądarki ksiąg wieczystych Ministerstwa Sprawiedliwości dot. księgi [...]. Pismem z dnia 7 września 2012 r. wezwano skarżących do nadesłania w terminie 7. dni dokumentów uprawdopodabniających okoliczności podane we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, w szczególności wskazujących, na jakim etapie znajduje się postępowanie przez Sądem Rejonowym w G. zawieszone postanowieniem z dnia [...] października 2010 r. oraz potwierdzających, że aktualne jest twierdzenie, iż "może dojść" do wpisania Skarbu Państwa w księdze wieczystej jako właściciela przedmiotowej nieruchomości, ewentualnie wskazujących inne okoliczności, przemawiające za wstrzymaniem wykonania wymienionych na wstępie decyzji. W odpowiedzi, w piśmie z dnia 17 września 2012 r. skarżący oświadczyli, że postanowieniem referendarza sądowego doszło do spisania w księdze wieczystej własności przedmiotowej nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa reprezentowanego przez Starostę G.. Postanowienie to zostało jednak zaskarżone skargą na orzeczenie referendarza sądowego. Wskutek powyższych działań Sąd Rejonowy w G. postanowieniem z dnia [...] października 2010 r. zawiesił postępowanie w wprawie wpisu prawa własności do czasu zakończenia postępowania administracyjnego. W ocenie skarżących, postanowienie o zawieszeniu postępowania nie chroni jednak ich interesu i w obecnej sytuacji niewątpliwie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący stwierdzili, że wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji powołanych w skardze, pozwoliłoby im na skierowanie do Sądu Rejonowego w G. żądania umieszczenia ostrzeżenia w ww. księdze wieczystej o potencjalnej niezgodności stanu prawnego księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Podali, że bez stosownego postanowienia o charakterze zabezpieczającym uzyskanie wpisu ostrzeżenia nie jest możliwe. Skarżący nadmienili też, że w analogicznej sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 660/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, postanowieniem z dnia 15 czerwca 2011 r. wstrzymał wykonanie zaskarżonych decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej powoływanej również jako ppsa, wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast w myśl art. 61 § 3 tej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. O wstrzymaniu wykonania decyzji sąd administracyjny może orzec, gdy stwierdzi, że wykonanie tej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (zob. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004 r. sygn. akt GZ 138/2004.). Podkreślić należy, że instytucja wstrzymania wykonania decyzji ma na celu ochronę strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem prawidłowości kontrolowanego przez sąd administracyjny aktu. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji sąd rozważa więc, czy wykonanie jej przed zakończeniem postępowania sądowego może spowodować nieodwracalne pogorszenie sytuacji skarżącego po ewentualnym wyeliminowaniu aktu z obrotu prawnego. W rozpoznawanej sprawie wniosek skarżących zasługuje, w ocenie Sądu, na uwzględnienie, albowiem skarżący przedstawili argumenty, które uprawdopodabniają, że wykonanie wyżej wymienionych decyzji może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Powodem, dla którego skarżący domagają się wstrzymania wykonania wskazanych w stanie sprawy decyzji, jest okoliczność prowadzonego postępowania przed sądem powszechnym o wpis prawa własności spornej nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa. Okoliczność ta, może, w ocenie Sądu, stanowić podstawę do zastosowania art. 61 § 3 ppsa. Zauważyć należy, że decyzja stwierdzająca nieważność dokumentu nadania ziemi z [...] stycznia 1947 r., mocą którego z parcelacji majątku G., gm. K., nadano S. Z. m.in. działkę nr [...] o pow. 0,4400 ha może stanowić podstawę dla sądu wieczystoksięgowego do wykreślenia dotychczasowego właściciela i wpisu nowego właściciela, w tym przypadku Skarbu Państwa. Decyzja z dnia [...] kwietnia 2004 r. może zatem spowodować skutki przewidziane w art. 61 § 3 ppsa, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (podobnie: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lipca 2010 r., sygn. akt I OZ 572/10). W tej sytuacji skutki, o których mowa w powołanym art. 61 § 3 ppsa rozciągają się również na decyzje wydane w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności, zakończonym zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. Należy zauważyć, że z uzasadnienia postanowienia Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] października 2010 r. wynika, iż postępowanie z wniosku Skarbu Państwa - Starosty G. o wpis prawa własności przedmiotowej nieruchomości w księdze wieczystej zostało zawieszone tylko do czasu zakończenia postępowania administracyjnego w sprawie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją Ministra z dnia [...] kwietnia 2004 r. Postanowienie to nie chroni zatem skarżących przed skutkami niekorzystnego dla niech wpisu na obecnym etapie postępowania, to jest w sprawie przed sądem administracyjnym ze skargi na decyzję organu administracji kończącą postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra z dnia [...] kwietnia 2004 r. oraz decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. Mając powyższe na względzie Sąd uznał, iż powołane we wniosku okoliczności stanowią przesłankę zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2012 r. znak: [...], decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] maja 2012 r. znak: [...], decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] sierpnia 2004 r. znak: [...] w części, w której utrzymano w mocy pkt 1. decyzji Wojewody [...] z [...] kwietnia 2004 r. znak: [...] oraz decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. znak: [...] w części dotyczącej pkt 1. Z tych względów, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ppsa, postanowiono jak w sentencji.