IV SA/Wa 2010/09
WyrokWSA w Warszawie2010-02-05
Skład orzekający: Agnieszka Góra – Błaszczykowska, Grzegorz Czerwiński, Małgorzata Małaszewska - Litwiniec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy po stwierdzeniu nieważności części decyzji o nabyciu nieruchomości z mocy prawa, organ jest zobowiązany do wydania nowej decyzji odmawiającej stwierdzenia nabycia pozostałej części nieruchomości, jeśli pierwotny wniosek dotyczył całej nieruchomości?Ratio decidendi
Po stwierdzeniu nieważności części decyzji Wojewody dotyczącej nabycia przez gminę udziału w nieruchomości rolnej, powstała sytuacja, w której wniosek gminy o stwierdzenie nabycia całej nieruchomości nie został w całości rozpoznany. Gmina nie cofnęła wniosku w części dotyczącej udziału, który nie należał do Skarbu Państwa. W związku z tym Wojewoda był zobowiązany do rozpatrzenia wniosku w tej pozostałej części i zasadnie odmówił stwierdzenia nabycia przez gminę udziału, który nie należał do Skarbu Państwa.Stan faktyczny
Miasto P. złożyło wniosek o stwierdzenie nabycia z mocy prawa nieruchomości rolnej. Wojewoda wydał decyzję pozytywną, jednak Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi stwierdził nieważność tej decyzji w części dotyczącej udziału Skarbu Państwa w nieruchomości, wskazując, że pozostała część nieruchomości należała do osób fizycznych. Następnie Wojewoda odmówił stwierdzenia nabycia przez Miasto P. tej pozostałej części nieruchomości. Minister utrzymał w mocy decyzję Wojewody. Miasto P. zaskarżyło decyzję Ministra, argumentując, że pierwotny wniosek nie dotyczył udziałów osób fizycznych, a stwierdzenie nieważności części decyzji powinno skutkować brakiem wydania kolejnej decyzji przez Wojewodę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 5 lutego 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra – Błaszczykowska, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska - Litwiniec, Protokolant Marek Bereziński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2010 roku sprawy ze skargi Miasta P. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości rolnej – oddala skargę –
Decyzją z dnia [...] listopada 2007 roku, Nr [...] Wojewoda [...] stwierdził nabycie przez Miasto P. z mocy prawa z dniem 1 lipca 2000 roku nieruchomości rolnej oznaczonej w ewidencji gruntów jako działki nr [...] i [...], arkusz mapy [...] o łącznej powierzchni 1,3636 ha, obręb [...], Nr Księgi Wieczystej KW [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w P.
Decyzją z dnia [...] października 2008 roku, Nr [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi stwierdził nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2007 roku, Nr [...] w części dotyczącej nabycia przez Miasto [...] udziału wynoszącego [...] w prawie własności opisanej wyżej nieruchomości.
W uzasadnieniu Minister wskazał, że Skarbowi Państwa przysługiwał jedynie udział wynoszący [...] części w prawie własności przedmiotowej nieruchomości. Współwłaścicielami działek byli bowiem również W. i M. A. (w 122/512 części), J. C. (w 80/25 części), I. J. (w 103/512 części) i T. S. (w 103/512 części). Wojewoda, rozstrzygając w sprawie całej nieruchomości, naruszył tym samym art. 17 ustawy z dnia 19 października 1991 roku o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 roku, Nr [...] Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Miasto [...] z dniem 1 lipca 2000 roku prawa własności nieruchomości rolnej w części 244/256 oznaczonej w ewidencji gruntów jako działki nr [...] i [...], arkusz mapy [...] o łącznej powierzchni 1,3636 ha, obręb [...], Nr Księgi Wieczystej KW [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w P.
W uzasadnieniu decyzji Wojewoda stwierdził, że udział ten należy do W. i M. A. (w 122/512 części), J. C. (w 80/25 części), I. Janusz (w 103/512 części) i T. S. (w 103/512 części).
Od powyższej decyzji odwołanie złożyło Miasto P., podnosząc zarzut naruszenia art. 13 ust. 2 i 4 ustawy z dnia 19 października 1991 roku o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a.
Sygn. akt IV SA/Wa 2010/09
Zdaniem Miasta P., stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2007 roku, Nr [...] w części dotyczącej udziału w nieruchomości wynoszącego 244/256 wywołało taki skutek, jakby decyzja ta nigdy nie została wydana. Tym samym nie powinna być wydawana przez Wojewodę decyzja z dnia [...] sierpnia 2009 roku.
Decyzją z dnia [...] października 2009 roku, Nr [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2009 roku, Nr [...].
W uzasadnieniu decyzji Minister stwierdził, że po stwierdzeniu nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2007 roku, Nr [...] w części dotyczącej udziału w prawie własności nieruchomości wynoszącego 244/256 powstała sytuacja, w której wniosek Miasta [...] o stwierdzenie nabycia z mocy prawa całej nieruchomości rolnej położonej w K. o powierzchni 1,3636 ha nie był w całości rozpoznany. Miasto P. nie cofnęło bowiem wniosku w części dotyczącej udziału wynoszącego 244/256. Wojewoda był więc zobowiązany do rozstrzygnięcia wniosku w tej części.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyło Miasto P., podnosząc zarzut, że przedmiotem wniosku z dnia 10 października 2007 roku nie były udziały w nieruchomości wynoszące 244/256 i należące do osób fizycznych. Tym samym, zdaniem skarżącego, decyzja Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2009 roku nie powinna być wydana.
W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz. U. z 2007 r. Nr 231, poz. 1700 ze zm.), Mienie Skarbu Państwa, o którym mowa w art. 1 i 2, przejęte w trybie niniejszej ustawy tworzy Zasób Własności Rolnej Skarbu Państwa. Zasobem dysponuje Agencja Nieruchomości Rolnych na zasadach określonych we wskazanej ustawie (art. 12 ust. 3 w zw. z art. 3).
Stosowanie do treści art. 13 ust. 1 powołanej ustawy przejęcie przez Agencję praw i obowiązków wynikających z wykonania prawa własności w stosunku do
Sygn. akt IV SA/Wa 2010/09
mienia, o którym mowa w art. 1 i 2, nastąpić miało nie później niż do dnia 30 czerwca 2000 r. W myśl natomiast art. 13 ust. 2 tej ustawy nieruchomości rolne nieprzekazane do Zasobu ostatecznymi decyzjami, o których mowa w art. 16 ust. 3, lub nieprzekazane Agencji ostatecznymi decyzjami, o których mowa w art. 17 ust. 1, w terminie określonym w ust. 1, stały się z mocy prawa własnością gmin, na terenie których są położone. Nabycie nieruchomości, o których mowa w ust. 2, stwierdza wojewoda w drodze decyzji (art. 13 ust. 4).
Opisana wyżej decyzja Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2007 r., której nieważność w części stwierdził Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, była zgodna z wnioskiem Miasta P. z dnia [...] października 2007 r. Wnioskiem tym Miasto zażądało stwierdzenia przez Wojewodę nabycia z mocy prawa, w oparciu o art. 13 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, własności nieruchomości rolnej opisanej w karcie inwentaryzacyjnej nr [...]. Nieruchomość w ewidencji gruntów i budynków posiada oznaczenie: obręb [...], arkusz [...], działka [...] i [...], powierzchnię 1,3636 ha i jest zapisana w księdze wieczystej nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w P.
Zawarte w piśmie z dnia 10 października 2007 r. żądanie Miasta P. sformułowane jest jednoznacznie i nie budzi wątpliwości. W tej sytuacji Wojewoda [...] nie miał podstaw do prowadzenia postępowania w odniesieniu do innych nieruchomości, bądź też części nieruchomości opisanej we wskazanym wniosku. Był bowiem związany wnioskiem strony. Organ administracji, zgodnie z żądaniem strony, wydał decyzję z dnia [...] listopada 2007 r., rozstrzygającą o nim w całości, pozytywnie.
Nie można podzielić stanowiska skarżącego, jakoby o zakresie żądania Miasta P. przesądzać miały dokumenty dołączone do wniosku z dnia 10 października 2007 r. Ustalenie zakresu żądania w oparciu o te dokumenty byłoby dopuszczalne, gdyby treść wniosku budziła wątpliwości, była niejednoznaczna, nieprecyzyjna. Wtedy organ stopnia wojewódzkiego mógłby ustalić treść żądania strony w oparciu o dołączone do wniosku dokumenty, bądź zwrócić się do niej o sprecyzowanie zakresu żądania. W przedmiotowej sprawie taka sytuacja jednak nie zachodzi, bowiem pismem z dnia 10 października 2007 r. Miasto P. jednoznacznie zwróciło się o stwierdzenie nabycia z mocy prawa, na podstawie art. 13 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, opisanej we wniosku nieruchomości. Miasto określiło zarówno oznaczenie
Sygn. akt IV SA/Wa 2010/09
nieruchomości w ewidencji gruntów, jak i numer księgi wieczystej prowadzonej dla tej nieruchomości. We wniosku nie wskazano, aby Miasto żądało stwierdzenia nabycia własności nieruchomości w części. W tej sytuacji, organ administracji nie miał jakichkolwiek podstaw do ograniczenia zakresu rozpatrywanej sprawy, niezgodnie z wolą strony i zobowiązany był do rozstrzygnięcia o całości przedmiotowej nieruchomości.
Wskutek stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] listopada 2007 r. w części dotyczącej nabycia przez Miasto P. udziału wynoszącego 244/256 w prawie własności przedmiotowej nieruchomości, zaistniała sytuacja, w której żądanie strony w części dotyczącej nabycia przez Miasto wskazanego udziału we własności nieruchomości nie zostało rozpatrzone.
W dniu 30 czerwca 2000 r. Skarbowi Państwa przysługiwał jedynie udział wynoszący 12/256 we własności przedmiotowej nieruchomości, ponieważ jej współwłaścicielami w pozostałej części były osoby fizyczne. Wobec tego, w odniesieniu do 244/256 części przedmiotowej nieruchomości nie zachodziły podstawy do stwierdzenia przez Wojewodę [...] nabycia jej własności przez Miasto P. Ustalenia tego nie kwestionuje skarżący.
W tej sytuacji, Wojewoda [...] zasadnie decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. odmówił stwierdzenia nabycia przez Miasto P. z dniem 1 lipca 2000 r. z mocy prawa własności nieruchomości rolnej w części 244/256 oznaczonej w ewidencji gruntów jako: działki nr [...] i [...], ark. mapy [...], o pow. łącznej 1.3636 ha, obręb [...], dla której Sąd Rejonowy w P. prowadzi KW [...].
Podsumowując należy stwierdzić, że podniesione w skardze zarzuty naruszenia art. 13 ust. 2 i ust. 4 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz art. art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. nie są zasadne. Organy obu instancji w sposób prawidłowy zgromadziły w sprawie materiał dowodowy, dokonując czynności w zakresie wymaganym przez przepisy prawa dotyczące wydawania decyzji stwierdzających nabycie przez gminę prawa własności nieruchomości rolnej ex legę. Zarówno Wojewoda, jak i Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, powołując się na właściwe przepisy prawa, w należyty sposób wyjaśnili motywy podjętych przez siebie decyzji.
Z powyższych względów, na podstawie art. 151 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002
Sygn. akt IV SA/Wa 2010/09
roku Nr 153 poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło