IV SA/Wa 2011/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędzia WSA Marian Wolanin, Protokolant ref. staż. Renata Puchalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2012 r. sprawy ze skargi H. H. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji - uchyla zaskarżoną decyzję - Prezydent Miasta R. decyzją z dnia [...] sierpnia 1980r. po rozpatrzeniu wniosku H. H. orzekł o przejęciu na własność Państwa za spłaty pieniężne nieruchomości rolnej położonej w R. stanowiącej działki o numerach [...] i [...] o łącznej powierzchni 0,4417 ha. Po rozpatrzeniu wniosku H. H. o stwierdzenie nieważności, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2001 r. stwierdził nieważność ww. decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] sierpnia 1980r. o przejęciu na własność Państwa za spłaty pieniężne nieruchomości rolnej położonej w R. stanowiącej działki o numerach [...] i [...]. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że obie przejęte działki nie wchodziły w skład gospodarstwa rolnego a ich łączna powierzchnia nie przekraczała 0,50 ha zatem nie zachodziły przesłanki do przejęcia nieruchomości jako nieruchomości rolnej. Odwołanie od tej decyzji wniósł P. w R. Po rozpatrzeniu odwołania, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] lutego 2004r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2001 r. stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] sierpnia 1980r. Wnioskiem z dnia 18 lipca 2005r. P. zwrócił się o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lutego 2004r. nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2001 r. stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] sierpnia 1980r. We wniosku podniesiono, że kwestionowana decyzja skierowana została do osoby nie będącej stroną w sprawie ponieważ P. w R. nie miał w sprawie stosownego pełnomocnictwa od K. do reprezentowania P. Po rozpatrzeniu tego wniosku Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] czerwca 2010r. nr [...] działając na podstawie art. 157 § 3 k.p.a. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lutego 2004r. nr [...]. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że podmiot wnioskujący o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lutego 2004r. nie może być uznany za stronę postępowania ponieważ sam fakt fizycznego przekazania przedmiotowego gruntu P. nie daje żadnych uprawnień właścicielskich i nie czyni z tego podmiotu strony postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a. W odniesieniu do tej decyzji P. zwrócił się o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazując na nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego i prawnego w rozpoznawanej sprawie. Strona podniosła, że legitymuje się użytkowaniem wieczystym przedmiotowej nieruchomości. Po rozpatrzeniu tego wniosku Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] października 2011r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił własną decyzję z dnia [...] czerwca 2010r. nr [...] o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji i orzekł, że nie było podstaw do odmowy wszczęcia postępowania. W uzasadnieniu organ naczelny wskazał, że na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] stycznia 2002r. rep. [...] nr [...] P. stał się użytkownikiem wieczystym między innymi przedmiotowej nieruchomości położonej w R. i w związku z tym ma przymiot strony w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lutego 2004r.. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2011 r. nr [...] wniosła H. H. zarzucając decyzji naruszenie prawa. Strona skarżąca podniosła, że wymieniony w zaskarżonej decyzji akt notarialny z dnia [...] stycznia 2002r. rep. [...] nr [...] został sporządzony po upływie roku od stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] sierpnia 1980r. o przejęciu na własność Państwa nieruchomości położonej w R. stanowiącej działki o numerach [...] i [...]. Skarżąca podniosła także, że Sąd Rejonowy w R. wyrokiem z dnia [...] maja 2005r. sygnatura akt [...] dokonując uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym ustalił, że działki nr [...] i [...] (dawniej [...] i [...]) stanowią własność H. H. i takiego wpisu dokonano w dziale II księgi wieczystej. Skarżąca uznała, że wobec powyższego decyzja Ministra Rolnictwa z dnia z dnia [...] lutego 2004r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2001 r. stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] sierpnia 1980r. nie może być unieważniona ponieważ wywołała nieodwracalne skutki prawne. Odpowiadając na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Organ naczelny wskazał, że wydając zaskarżoną decyzję nie posiadał informacji o stanie prawnym przedmiotowej nieruchomości w szczególności nie wiedział, że Sąd Rejonowy w R. wyrokiem z dnia [...] maja 2005r. sygnatura akt [...] dokonując uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym ustalił, że działki nr [...] i [...] (dawniej [...] i [...]) stanowią własność H. H. i takiego wpisu dokonano w dziale II księgi wieczystej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm. - dalej w skrócie: P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, uznał iż zaskarżona decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2011 r. nr [...] narusza przepisy prawa procesowego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a co za tym idzie skarga zasługuje na uwzględnienie. Organy administracji publicznej winny w toku postępowania podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Emanacją tej zasady w postępowaniu dowodowym są przepisy art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Pierwszy z nich stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Dopiero zaś na podstawie całokształtu materiału dowodowego organ ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.). Przenosząc powyższe uwagi na grunt przedmiotowej sprawy nie można uznać, że organ naczelny w sposób należyty zgromadził materiał dowodowy i dokonał jego oceny, której wyrazem byłoby uzasadnienie zaskarżonej decyzji. Organ administracji nie ustalił podstawowej kwestii tj. stanu prawnego przedmiotowej nieruchomości, co spowodowało, że nie było możliwe ustalenie jakie podmioty mają przymiot strony w postępowaniu nieważnościowym. Organ prowadzący postępowanie w tym również postępowanie nieważnościowe musi dokładnie ustalić stan faktyczny i na jego podstawie dokonać ustaleń dotyczących stron postępowania. W szczególności musi ustalić i uzasadnić prawidłowo swoje stanowisko odnośnie kwestii, czy podmiot występujący z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji spełnia warunki określone w art. 28 k.p.a. do zajęcia stanowiska strony w tym postępowaniu. W sprawie niniejszej organ naczelny takich ustaleń nie poczynił. Wobec powyższego, stwierdzić należy, że organ administracji uchylił się od dokładnego zgromadzenia, zbadania i wyczerpującej oceny materiału dowodowego, co stanowi naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Wskazane naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynika sprawy. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.