IV SA/Wa 2011/12

WyrokWSA w Warszawie2013-02-15

Skład orzekający: Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Wanda Zielińska-Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dopuszczalne jest ustalenie w decyzji o warunkach zabudowy wskaźnika wielkości powierzchni nowej zabudowy, który odbiega od średniego wskaźnika dla analizowanego obszaru, jeśli wynika to z analizy i jest uzasadnione cechami zabudowy sąsiedniej?
Ratio decidendi
Ustalenie w decyzji o warunkach zabudowy wskaźnika wielkości powierzchni nowej zabudowy, który odbiega od średniego wskaźnika dla analizowanego obszaru, jest dopuszczalne, jeśli wynika to z analizy i jest uzasadnione cechami zabudowy sąsiedniej, w tym występowaniem zabudowy bliźniaczej z wyższym wskaźnikiem zabudowy. Decyzja o warunkach zabudowy ma charakter promesy i nie rozstrzyga ostatecznie kwestii technicznych ani prawnych związanych z realizacją inwestycji, takich jak wycinka drzew, które są przedmiotem odrębnych postępowań.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę H. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Zarządu Dzielnicy o ustaleniu warunków zabudowy dla budowy dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Kpa, sprzeczność z zasadami zagospodarowania przestrzennego, zaburzenie ładu urbanistycznego oraz zagrożenie dla drzewostanu. Organy administracji ustaliły warunki zabudowy, w tym wskaźnik powierzchni zabudowy na poziomie 0,3, opierając się na analizie urbanistycznej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant ref. staż. Agnieszka Chustecka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2013 r. sprawy ze skargi H. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy oddala skargę Zarząd Dzielnicy B. W. decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r., Nr [...], działając na podstawie art. 59 ust. 1, art. 60 oraz art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. - o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80, poz. 717 ze. zm.), ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej na działce o nr ew. [...] z obrębu [...]z zakresu infrastruktury na działkach o nr ew.: [...], [...] z obrębu [...], położonych w rejonie ul. [...] w Dzielnicy B. W. . W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w obszarze analizowanym znajduje się głównie zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, w części z towarzyszącymi usługami. Na analizowanym terenie występują zarówno budynki mieszkalne wolno stojące jak i w zabudowie bliźniaczej. Ustalając warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji organ pierwszej instancji uznał, że wskaźnik wielkości powierzchni zabudowy (istniejącej i projektowanej) w stosunku do powierzchni działki o nr ew. [...] z obrębu [...] nie może być wyższy niż 0,3. Minimalny wskaźnik powierzchni biologicznie czynnej dla działki inwestycyjnej ustalono na 40 %. Wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej budynków nie może przekroczyć 10,5 m; maksymalna wysokość budynków wynosi 11,5 m, maksymalny wymiar szerokości elewacji frontowej od strony ulicy [...] wynosi łącznie 13,3 m. Wyjaśniono, iż z przeprowadzonej analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu wynika, że średni wskaźnik wielkości powierzchni istniejącej zabudowy w stosunku do powierzchni działki lub terenu w obszarze analizowanym wynosi 0,245. Na uzasadnienie dopuszczenia wskaźnika powierzchni nowej zabudowy wskazano, iż planowane dwa budynki mieszkalne w zabudowie bliźniaczej będą zlokalizowane w obszarze analizowanym, na którym już występują nieruchomości z zabudową bliźniaczą, na których stosunek wielkości powierzchni zabudowy do powierzchni terenu jest wyższy niż średni dla obszaru. Na części nieruchomości jak np. [...] i [...], [...] i [...], [...] i [...], [...] i [...], [...] i [...] wskaźnik ten wynosi od 0,3 do 0,42. Ustalając natomiast warunki ochrony i kształtowania środowiska organ pierwszej instancji wskazał, że usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości na której planowane jest przedsięwzięcie może nastąpić za zezwoleniem właściwego organu, wydanym na wniosek posiadacza nieruchomości. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła H. G. . W uzasadnieniu odwołania podniosła, że decyzja organu pierwszej instancji została wydana z naruszeniem art. 107 § 3, art. 7 oraz 77 § 1 Kpa. W wyniku rozpoznania odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że w przedmiotowej sprawie organ pierwszej instancji w sposób prawidłowy wytyczył obszar analizowany z którego wynika, że na działce dostępnej z tej samej drogi publicznej ul. [...] istnieją budynki mieszkalne jednorodzinne, także w zabudowie bliźniaczej. Organ odwoławczy uznał, że zostały one wytyczone zgodnie z prawem. Podkreślono, iż ustalenie niektórych parametrów w sposób odbiegający od średniej, jest uzasadnione zarówno w decyzji organu pierwszej instancji jak i w analizie tekstowej. Kolegium stwierdziło, że zgodnie z obowiązującym prawem organ orzekający w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nie powinien wkraczać w kompetencje organu wydającego decyzję o pozwoleniu na budowę. Z tego też względu uznano, że podnoszona przez skarżącą kwestia możliwości wycinki drzew do realizacji inwestycji rozstrzygana jest w odrębnym postępowaniu. Nie zgadzając się z treścią powyższej decyzji H. G. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W uzasadnieniu skargi wskazała, że zaskarżona decyzja narusza jej interes prawny jako właścicielki sąsiedniej nieruchomości w stosunki do działki inwestycyjnej. W ocenie skarżącej ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji stoi w sprzeczności z zasadami prawidłowego zagospodarowania przestrzennego analizowanego terenu, zaburza bowiem harmonię całości istniejącego zagospodarowania. Wyraża się to w niezapewnieniu kontynuacji w zakresie parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy, a w szczególności gabarytów oraz intensywności jego wykorzystania. Zdaniem skarżącej, planowana inwestycja stanowiłaby w analizowanym obszarze przypadek wyjątkowy i odosobniony, a przez to zaburzający przyjęty i przez wiele lat kontynuowany ład urbanistyczny. Jej realizacja czyniłaby przyjęty wskaźnik zabudowy na poziomie 30% całkowicie nierealnym. W ocenie skarżącej żadna z działek sąsiadujących nie posiada tak intensywnej zabudowy. Skarżąca podkreśliła, że ze wszystkich działek wymienionych w treści załącznika nr 2a do przedmiotowej decyzji, tylko dwie, położone przy ul. [...], mają powierzchnię mniejszą niż 270 m2. Ponadto skarżąca wskazała, że warunki zabudowy ustalone dla przedmiotowej inwestycji stanowią poważne zagrożenie dla istniejącego drzewostanu, stoją w sprzeczności z zasadą jego ochrony. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zarówno zaskarżona, jak i poprzedzająca ją decyzja, nie naruszają prawa. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2012 r., którą utrzymano w mocy decyzję Zarządu Dzielnicy B. W. z dnia [...] kwietnia 2012 r., ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych na działce o nr ew. [...] z obrębu [...]z zakresu infrastruktury na działkach o nr ew.: [...] i [...] z obrębu [...], położonych w rejonie ul. [...] w Dzielnicy B. W. Na terenie objętym planowaną inwestycją nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, wobec tego zastosowanie znajdują przepisy art. 50 ust. 1 w zw. z art. 64 ust. 1 w zw. z art. 61 ustawy z dnia 27 marca 2003 r., o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2012 r., poz. 647 ze zm.). Zgodnie z art. 61 ust. 1 powołanej ustawy wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku, gdy co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań, dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. Organ administracji publicznej w postępowaniu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy zobowiązany jest przeprowadzić analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w celu wyjaśnienia, czy zostały spełnione warunki, określone w art. 61 ust. 1-5. Przepis ten stanowi, że niezwykle istotnym dla określenia warunków zagospodarowania terenu jest dostosowanie nowej zabudowy do cech i parametrów wyznaczonych przez zastany w danym miejscu stan dotychczasowej zabudowy. Zasada dobrego sąsiedztwa ma prowadzić do ukształtowania przestrzeni, tworzącej harmonijną całość oraz uwzględnienia wszelkich uwarunkowań i wymagań funkcjonalnych, społeczno - gospodarczych, środowiskowych, kulturowych. Kontynuacja funkcji, o której mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oznacza, że zabudowa (lub nowy sposób użytkowania obiektu) musi się mieścić w granicach zastanego w danym miejscu sposobu zagospodarowania terenu. Oznacza to, że nowa zabudowa jest dopuszczalna o tyle, o ile można ją pogodzić z już istniejącą funkcją. Gdy natomiast wykazana zostanie sprzeczność pomiędzy zabudową istniejącą a planowaną, przestaje być ona dopuszczalna. W przypadku zatem, gdy nieruchomości sąsiednie są zabudowane i planowana inwestycja jest dostosowana do dotychczasowej zabudowy pod względem urbanistycznym i architektonicznym, a nadto można ją pogodzić z istniejącą na tym terenie funkcją zabudowy, organ nie powinien odmówić wydania decyzji o warunkach zabudowy. W celu zapewnienia realizacji wskazanych powyżej wymagań organ wydający decyzję przeprowadza analizę warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy. Cechy, jakim odpowiadać musi nowa zabudowa, określone zostały w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164 poz. 1588). Zgodnie z § 5 ust. 1 ww. rozporządzenia wskaźnik wielkości powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu wyznacza się na podstawie średniego wskaźnika tej wielkości dla obszaru analizowanego. Dopuszcza się wyznaczenie innego wskaźnika wielkości powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki, jeżeli wynika to z analizy (§ 5 ust. 2 ww. rozporządzenia). W przedmiotowej sprawie orzekające organy ustaliły, że wskaźnik wielkości powierzchni zabudowy (istniejącej i projektowanej) w stosunku do powierzchni działki nr ew. [...]nie może być niższy niż 0,3. Wskaźnik ten został wyznaczony zatem w inny sposób, niż wynikający z ust. 1 § 5 ww. rozporządzenia. W ocenie Sądu wyznaczenie wskaźnika o wartości odbiegającej od średniej wynikającej z analizy było jednak w niniejszej sprawie dopuszczalne. Przedmiotem inwestycji mają być dwa budynki mieszkalne jednorodzinne w zabudowie bliźniaczej. Z załącznika nr 2a do decyzji organu pierwszej instancji wynika, że w obszarze analizowanym występują nieruchomości z zabudową bliźniaczą Wskaźnik nowej zabudowy na tych nieruchomościach wynosi od 0,3 do 0,42, a zatem jest wyższy niż średni na obszarze analizowanym. Ta okoliczność daje podstawę do uznania, że w stosunku do przedmiotowej inwestycji dopuszczalne jest wyznaczenie innego wskaźnika wielkości nowej zabudowy niż średniego wskaźnika tej wielkości. W tej sytuacji prawidłowe jest stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że ustalenie w decyzji organu pierwszej instancji niektórych parametrów, w tym wskaźnika wielkości powierzchni nowej zabudowy, w sposób odbiegający od średniej, odpowiada prawu. Planowana inwestycja nie będzie stanowiła w analizowanym obszarze przypadku wyjątkowego ani odosobnionego, gdyż w analizowanym obszarze występują budynki w zabudowie bliźniaczej, gdzie wskaźnik wielkości nowej zabudowy odpowiada ustalonemu w zaskarżonej decyzji. Jak słusznie wskazało Kolegium, uregulowanie kwestii ewentualnej wycinki drzew, koniecznej do realizacji inwestycji, odbywa się w innym postępowaniu. Usunięcie drzew lub krzewów z terenu przedmiotowej nieruchomości może nastąpić za zezwoleniem właściwego organu, wydanym w odrębnym postępowaniu. Orzekające w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu organy nie były zatem władne do oceny kwestii dopuszczalności wycinki drzew z terenu planowanej inwestycji. Decyzja o ustaleniu warunków zabudowy ma charakter promesy, przesądzającej tylko o możliwości (a nie konieczności czy pewności) realizacji na danym terenie planowanej inwestycji. Decyzja ta nie rodzi praw do terenu ani nie narusza własności i uprawnień osób trzecich. Inwestor dopiero na etapie uzyskiwania pozwolenia na budowę jest zobowiązany wykazać swe prawa do terenu i wskazać szczegółowe rozwiązania techniczne. Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło