IV SA/Wa 2026/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Protokolant ref. staż. Anna Dziosa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2012 r. sprawy ze skargi J. W., M. W. oraz M. K. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu wniosku - oddala skargę - IV SA/Wa 2026/11 UZASADNIENIE Zaskarżonym do Sądu Administracyjnego postanowieniem z dnia [...].10.2011 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy postanowienie własne z dnia [...].08.2011 r., zwracające wnioski J. W., M. W. oraz M. K. z dnia [...].06.2011 r. o zwrot nieruchomości stanowiącej dawną własność I. O.. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Minister wskazał, iż żądanie wnioskodawców dotyczyło zwrotu im przez Skarb Państwa, jako spadkobiercom byłej właścicielki połowy nieruchomości ziemskiej pn. T. o pow. 92,9020 ha, wydzielonej z dóbr ziemskich uregulowanych w księdze hipotecznej PN. D. lit. K, należących do I. K. (zd. K., I voto – O., II voto – W., III voto – K.), niepodlegających przejęciu na cele reformy rolnej i nieobjętych orzeczeniem Urzędu Wojewódzkiego W. z dnia [...].04.1948 r. nr [...]. Minister nadmienił jednocześnie, iż odnośnie orzeczenia Urzędu Wojewódzkiego W. z dnia [...].04.1948 r. toczy się z wniosku tych samych osób przed Ministrem odrębne postępowanie administracyjne nieważnościowe (znak sprawy [...]). Złożone wnioski o zwrot stanowią więc żądanie o charakterze cywilnoprawnym i należą do właściwości rzeczowej sądów powszechnych, a nie organów administracji publicznej. Z tego względu, w ocenie Ministra, konieczne stało się zastosowanie art. 66 § 3 Kpa. We wniesionej skardze zarzucono Ministrowi bezzasadność dokonanego zwrotu wywodząc, że postępowanie, które toczy się przed Ministrem odnośnie orzeczenia Urzędu Wojewódzkiego W. z dnia [...].04.1948 r. prowadzone jest z wniosku E. K. i dotyczy pozostałej połowy nieruchomości pod nazwą T., przejętej tym orzeczeniem. Z tego faktu skarżący – M. W. wywodził, iż co do "ich połowy" winno być prowadzone odrębne postępowanie administracyjne nieważnościowe, tyczące orzeczenia Urzędu Wojewódzkiego W. z dnia [...].04.1948 r. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Należy mieć na uwadze, iż żądanie wnioskodawców wyraźnie dotyczyło zwrotu przejętej przez Skarb Państwa nieruchomości, należącej uprzednio w części do osoby, której są spadkobiercami. Z treści ich wniosku wynika, że żądali wydania decyzji administracyjnej rozstrzygającej o zwrocie przedmiotowej nieruchomości, podczas gdy organy administracji publicznej decyzji tej treści wydać nie mogą. Niewątpliwie kwestia zwrotu przejętej przez Skarb Państwa nieruchomości pozostaje w wyłącznej gestii sadów powszechnych, a nie organów administracji publicznej. Co się zaś tyczy postępowania administracyjnego prowadzonego z wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia Urzędu Wojewódzkiego W. z dnia [...].04.1948 r., orzekającego o podpadaniu nieruchomości ziemskiej pn. T. pod przepisy dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej, to zostało ono już wszczęte, czego nie kwestionują skarżący i jest obecnie prowadzone z wniosku spadkobierców byłej właścicielki pozostałej połowy majątku ziemskiego pn. T.. Skoro więc, jak wynika z oświadczenia wnioskodawców złożonego w tej sprawie, owo niepodpadanie należnej im części (1/2) nieruchomości ziemskiej pn. T., wydzielonej z dóbr ziemskich uregulowanych w księdze hipotecznej PN. D. lit. K, pod regulacje dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej (art. 2 ust. 1 lit. e) ma wynikać z faktu dokonania podziału prawnego tej nieruchomości przed dniem 1.09.1939 r., to okoliczność ta, jako mająca zasadnicze znaczenie w sprawie (świadcząca o nieprzekroczeniu dopuszczonych norm obszarowych), będzie przedmiotem oceny właśnie w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez Ministra pod nr. [...]. W tym też postępowaniu, prowadzonym również z wniosku J. W., M. W. oraz M. K., co podkreślił Minister, trzeba będzie całościowo orzec o podpadaniu pod przepisy wskazanego dekretu nieruchomości ziemskiej pn. T. (a więc również co do połowy wynikającej z wniosku J. W., M. W. oraz M. K.). Wnioskodawcy nie zostali więc pozbawieni możliwości kwestionowania w drodze stwierdzenia nieważności orzeczenia Urzędu Wojewódzkiego W. z dnia [...].04.1948 r., orzekającego o podpadaniu nieruchomości ziemskiej pn. T. pod przepisy dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej, w zakresie jej części wynikającej z postanowień spadkowych. W ocenie Sądu, zasadne i konieczne jest zatem prowadzenie łącznego postępowania administracyjnego w przedmiocie nieważności orzeczenia Urzędu Wojewódzkiego W. z dnia [...].04.1948 r., przejmującego przedmiotową nieruchomość ziemską pn. T. w całości, na rzecz Skarbu Państwa, jak uczynił to uprzednio Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Brak jest bowiem przesłanek, które nakazywałyby prowadzenie w tym przedmiocie dwóch odrębnych postępowań, zgodnie z żądaniem M. W., zawartym w skardze. Ze wskazanych przyczyn, wobec prowadzenia już przed Ministrem postępowania z wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia Urzędu Wojewódzkiego W. z dnia [...].04.1948 r. oraz z uwagi na treść żądania wniosku domagającego się zwrotu części nieruchomości pn. T. - Minister uprawniony był do zastosowania art. 66 § 3 Kpa. Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji postanowienia.