IV SA/Wa 204/08

WyrokWSA w Warszawie2008-04-08

Skład orzekający: Alina Balicka, Agnieszka Wójcik, Tomasz Wykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, wydając decyzję o wymeldowaniu, powinien uwzględnić fakt zameldowania się strony na pobyt czasowy w trakcie trwania postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, wydając decyzję o wymeldowaniu, naruszył prawo, nie uwzględniając faktu zameldowania się skarżącego na pobyt czasowy w trakcie postępowania administracyjnego. Nieuwzględnienie tej istotnej okoliczności faktycznej, istniejącej w dacie wydania decyzji, stanowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Organ I instancji orzekł o wymeldowaniu W. B. z pobytu stałego, uznając, że opuścił on miejsce stałego pobytu bez dopełnienia obowiązku wymeldowania. Wojewoda Mazowiecki utrzymał tę decyzję w mocy, wskazując na dobrowolne wyprowadzenie się W. B. z lokalu i brak zamieszkiwania w nim. W. B. wniósł skargę, podnosząc, że opuścił lokal z przyczyn rodzinnych i często do niego przyjeżdża. Na rozprawie przedstawił potwierdzenie zameldowania na pobyt czasowy.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody Mazowieckiego. Orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Wojewody Mazowieckiego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie asesor WSA Agnieszka Wójcik (spr.), asesor WSA Tomasz Wykowski, Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi W. B. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia (...) grudnia 2007 r. nr (...) w przedmiocie wymeldowania I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewody Mazowieckiego na rzecz skarżącego W. B. kwotę 100 zł (sto) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Prezydent W. decyzją z dnia [...] października 2007 r., nr [...] orzekł o wymeldowaniu W. B. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. Wydane rozstrzygnięcie organ I instancji uzasadnił tym, iż został spełniony warunek konieczny do wymeldowania, określony w art. 15 ust. 2 Ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.), tj. W. B. opuścił miejsce stałego pobytu bez dopełnienia obowiązku wymeldowania się. W. B. wniósł odwołanie od powyższej decyzji. Decyzją z dnia [...] grudnia 2007r. Nr [...] Wojewoda Mazowiecki działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a, w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych po rozpatrzeniu odwołania W. B. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta W. z dnia [...] października 2007 r.. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż z wnioskiem o wymeldowanie W. B. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. wystąpiła w dniu [...] października 2006 r. B. B., najemczyni przedmiotowego lokalu. Podczas toczącego się postępowania wyjaśniającego W. B. wystąpił przeciwko Wnioskodawczyni do Sądu Rejonowego [...] Wydział I Cywilny o przywrócenie naruszonego posiadania przedmiotowego mieszkania. Wyrokiem z dnia [...] maja 2007 r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy [...] Wydział I Cywilny oddalił powyższe powództwo. Z materiału dowodowego zebranego w sprawie wynika zaś, iż W. B. nie mieszka na stałe w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. Potwierdziła to nie tylko B. B. (wnioskodawczyni o wymeldowanie), ale także przesłuchane w charakterze świadka: S. B. i J. K. (które mieszkają w sąsiedztwie przedmiotowego lokalu) oraz sam W. B. Wymieniony wyjaśnił bowiem, iż z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. wyprowadził się dobrowolnie na przełomie czerwca i lipca 2005 r. Nie posiada kluczy do drzwi wejściowych i nie płaci czynszu za ten lokal. Obecnie przebywa zaś przy ul. [...], gdzie opiekuje się wnukiem K. B. Jest to mieszkanie, które wynajmuje jego syn T. B. i jego była żona R. B. W. B. oświadczył przy tym, że zamierza zamieszkać w miejscu stałego zameldowania. W związku z powyższymi ustaleniami organ przyjął, iż odwołujący nie przebywa w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. Doszło więc do opuszczenia miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 Ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, a tym samym zaistniała podstawa do wydania decyzji o wymeldowaniu. Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie W. B. wskazując, iż do opuszczenia lokalu zmusiła go sytuacja rodzinna, bowiem postanowił pomóc synowi w opiece nad wnukiem. Z uwagi na powyższe nie przebywa na stałe w miejscu stałego zameldowania, niemniej jednak często przyjeżdża do domu. Podkreślił, iż nie opuścił miejsca zameldowania na stałe i nie godzi się na wymeldowanie go ze spornego lokalu. Na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2008r. skarżący podtrzymał wniesioną skargę a na potwierdzenie faktu, iż nie opuścił lokalu na stałe, przedłożył potwierdzenie zameldowania go na pobyt czasowy od dnia [...] października 2007r. do 25 października 2012 r. w lokalu przy ul. [...] w W. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zgodnie z art. 134 ustawy Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, Sąd doszedł do przekonania, iż narusza ona prawo w stopniu uzasadniającym konieczność jej uchylenia. Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia z dnia 25 lipca 2002r. Prawo i postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm), Sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie i orzeka o ich uchyleniu w sytuacji gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (jednolity tekst Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.). Stosownie do treści niniejszego przepisu organ administracji publicznej wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub tymczasowego i jednocześnie nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Źródłem powinności organu administracji publicznej jest zatem dokonanie czynności wymeldowania gdy nastąpił fakt opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu przez osobę podlegającą wymeldowaniu. Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wypowiadał się, że opuszczenie miejsca stałego pobytu, jako niezbędna przesłanka wymeldowania, określona w art. 15 ust. 2 cyt. ustawy, winno być rozumiane jako zaniechanie posiadania lokalu będącego dotychczasowym miejscem stałego pobytu oraz dobrowolne wyprowadzenie się do innego mieszkania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2003 r. Sygn akt V SA 2323/02) Organ winien więc przeprowadzić rzetelnie postępowanie dowodowe celem ustalenia bezspornie, iż spełnione zostały przesłanki opuszczenia przez stronę miejsca zameldowania. Wskazać jednak należy, iż organ ustalając stan faktyczny sprawy winien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, w tym również zmiany jakie zaszły po wszczęciu postępowania, bowiem ich nieuwzględnienie prowadziłoby do rażącej sprzeczności decyzji z zasadą prawdy materialnej. Organ administracji publicznej zobowiązany jest więc do dokonania oceny stanu faktycznego sprawy według chwili wydania decyzji administracyjnej, (por. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Małgorzaty Jaśkowskiej i Andrzeja Wróbla, Wydanie II, Zamykacze 2005, str. 617). Powyższa zasada obowiązuje także organ drugiej instancji, który rozstrzygając ponownie w sprawie, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 15 k.p.a, zobligowany jest na nowo rozpoznać sprawę w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, podniesione przez odwołującego się zarzuty, oraz gdy wymaga tego stan faktyczny sprawy dokonać uzupełnienia materiału dowodowego zgodnie z art. 136 k.p.a. Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd uznał, iż organ drugiej instancji wydając zaskarżoną decyzję nie uwzględnił i nie rozważył wszystkich istotnych aspektów sprawy, które co należy podkreślić istniały w dacie orzekania przez ten organ. I tak okolicznością która została całkowicie pominięta przez Wojewodę Mazowieckiego , jest kwestia posiadania przez skarżącego od [...] października 2007r. zameldowania na pobyt czasowy. Podnieść przy tym należy, iż data zameldowania się skarżącego na pobyt czasowy jest tożsama z datą wydania decyzji przez organ I instancji w przedmiocie wymeldowania skarżącego z miejsca pobytu stałego. Nieuwzględnienie przez organ odwoławczy, powyższej, istotnej w ocenie Sadu dla sprawy okoliczności faktycznej, istniejącej w dacie wydania zaskarżonej decyzji stanowi naruszenie przepisów prawa (art. 7, 77, 107 § 3 k.p.a) dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo i postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm), orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji. Orzeczenie o wstrzymaniu wykonania zaskarżone decyzji do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku wydano w oparciu o art. 152 w/w ustawy. O zwrocie skarżącej kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 cytowanej wyżej ustawy. Rozpoznając ponownie sprawę organ odwoławczy winien rozważyć, czy w świetle zgromadzonych w sprawie materiałów dowodowych, fakt zameldowania skarżącego na pobyt czasowy w trakcie trwania postępowania administracyjnego o jego wymeldowanie z pobytu stałego ma wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło