IV SA/Wa 2040/16
WyrokWSA w Warszawie2017-03-24
Skład orzekający: Teresa Zyglewska, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie czasowego odebrania zwierząt, wydana w sytuacji, gdy organizacja społeczna odebrała zwierzęta w trybie art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt, może zostać utrzymana w mocy, jeśli organizacja ta nie przedstawiła dowodów uzasadniających takie odebranie?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo odmówiły czasowego odebrania zwierząt, ponieważ organizacja społeczna, która dokonała ich odbioru w trybie art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt, nie przedstawiła dowodów uzasadniających takie działanie, w szczególności opinii weterynaryjnej potwierdzającej zagrożenie dla życia lub zdrowia zwierząt. Brak przedstawienia dowodów przez organizację, mimo wezwań organów, a także zgromadzony materiał dowodowy przez organy, nie potwierdziły zaistnienia przesłanek do odebrania zwierząt.Stan faktyczny
Stowarzyszenie "P." odebrało dwa psy należące do K. K. w trybie art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt. Burmistrz odmówił wydania decyzji o czasowym odebraniu psów, ponieważ Stowarzyszenie nie przedstawiło dowodów uzasadniających interwencję. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Stowarzyszenie wniosło skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych. WSA oddalił skargę, uznając, że brak dowodów ze strony Stowarzyszenia uniemożliwił stwierdzenie zasadności odebrania zwierząt.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Stowarzyszenia "P.".Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Teresa Zyglewska, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.) sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant spec. Piotr Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2017 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia "P." z siedzibą w T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) z dnia (...) czerwca 2016 r. nr (...) w przedmiocie odmowy wydania decyzji w przedmiocie czasowego odebrania psów oddala skargę
IV SA/Wa 2040/16
U Z A S A D N I E N I E
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...].06.2016 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (zwane dalej SKO) - po rozpatrzeniu odwołania Stowarzyszenia "[...]" z siedzibą w [...] (zwanego dalej Stowarzyszeniem) - utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] (zwanego dalej Burmistrzem) z dnia [...].03.2016 r. nr [...], o odmowie czasowego odebrania dwóch psów mix - samców, należących do K. K.
Stan niniejszej sprawy przedstawia się następująco.
Pismem z dnia [...] listopada 2015 r. Stowarzyszenie "[...]" z siedzibą w [...] poinformowało Burmistrza Miasta i Gminy [...], o odebraniu w dniu [...] listopada 2015 r. (w trybie art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt) dwóch psów rasy mieszanej (samców), należących do K. K., z posesji położonej przy ul. [...] w [...].
Decyzją z dnia [...].03.2016 r. nr [...] Burmistrz Miasta i Gminy [...] orzekł o odmowie czasowego odebrania przedmiotowych dwóch psów rasy mix (samców).
We wniesionym odwołaniu Stowarzyszenie "[...]", wskazało na naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, brak należytego zrozumienia zapisów art. 6 ust. 2 ustawy o ochronie zwierząt, nieuwzględnienie trybu szczególnego określonego w art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt, naruszenie art. 79 § 1 k.p.a. przez to, że Organ nie zawiadomił organizacji społecznej o terminie i miejscu przeprowadzenia dowodu ze świadków na 7 dni przed planowanym dowodem, podczas gdy Stowarzyszenie chciało zadawać pytania świadkom, a Organ I. instancji tak dobrał materiał dowodowy, aby wykazać, że nie było podstaw do odebrania psów.
SKO ustaliło, że "[...]" w [...] - działając na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt - zawiadomiło Burmistrza Miasta i Gminy [...] w dniu [...] listopada 2015 r. (drogą elektroniczną) o odebraniu w dniu [...] listopada 2015 r. K. K. dwóch psów rasy mieszanej (samców), z posesji położonej przy ul. [...] w [...]. Podało, że w terminie 7 dni przesłany zostanie wniosek o wydanie decyzji w przedmiocie czasowego odebrania zwierząt. Wniosek o wydanie tej decyzji nie został skierowany do Organu, wobec czego ten, pismem z dnia [...] grudnia 2015 r., poinformował Strony o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie odebrania K. K. dwóch psów rasy mieszanej (samców), z posesji położonej przy ul. [...] w [...].
Organ odwoławczy zauważył, że ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów wynika, iż Stowarzyszenie to odmawiało współpracy z Organem I. instancji w zakresie wyjaśnienia okoliczności sprawy. Stowarzyszenie, wbrew swoim pisemnym zapewnieniom w tym zakresie (pismo z dnia 23 listopada 2015, k. 1, notatka służbowa z dnia 13 stycznia 2016 roku, k. 8), i następnie mimo kilkakrotnego wzywania go przez Organ I. instancji (pismo z dnia [...] listopada 2015 roku, k. 2, pismo z dnia [...] grudnia 2015 roku, k. 3) nie przekazało Organowi I. instancji jakiejkolwiek dokumentacji potwierdzającej zasadność odebrania psów w trybie przepisów ustawy o ochronie zwierząt. Wzywane o pisemne podanie przyczyn natychmiastowego zabrania psów, jak i okoliczności zagrożenia ich życia lub zdrowia, nie przekazało wyjaśnień w tym zakresie. Członek Zarządu Stowarzyszenia – G. B. - nie znalazł czasu na osobiste stawiennictwo na wezwanie Organu I. instancji, w celu wyjaśnienia okoliczności sprawy zabrania przedmiotowych dwóch psów. Nie brał udziału w przesłuchaniach świadków. Prawidłowo wysłaną korespondencję w tej sprawie odebrał pod koniec drugiego awizo, przez co pozostało mu mniej niż 7 dni przed planowanym przeprowadzeniem dowodu. Organ nie upatrywał w tym nieprawidłowości zawiadomienia.
Burmistrz zaznaczył, że z uwagi na nieprzekazanie dokumentacji przez G. B., wystąpił w dniu [...] stycznia 2016 r. do Fundacji ds. [...] "[...]" oraz do Ogólnopolskiego Towarzystwa [...] o potwierdzenie, czy brały udział w interwencji odbioru 2 psów mix w dniu [...] listopada 2015 roku z nieruchomości K. K. oraz o wskazanie przyczyny natychmiastowego odbioru 2 psów mix (samców), miejsca pobytu odebranych zwierząt i przekazanie zaświadczenia o stanie zdrowia zwierząt.
W odpowiedzi na to pismo Ogólnopolskie Towarzystwo [...] wyjaśniło, że we wskazanej interwencji brała udział przedstawicielka Stowarzyszenia – B. Z., a główne czynności interwencyjne podejmował G. B. ze Stowarzyszenia "[...]" w [...], który jest w posiadaniu materiałów dowodowych dotyczącej tej sprawy, w tym: materiału zdjęciowego, okoliczności skorzystania z trybu szczególnego art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia o ochronie zwierząt 1997 r., a także zaświadczenia lekarsko- weterynaryjnego o stanie fizycznym zwierząt.
W dniu 10 lutego 2016 roku do Urzędu Miasta i Gminy [...] doręczono pismo od K. S. Prezesa Fundacji [...], w którym oświadczyła, iż przy psach były bardzo blisko liczne odchody psów, psy na nich egzystowały. Natomiast w sprawie orzeczenia lekarza weterynarii należy kontaktować się z "[...]". Nie przekazano dokumentacji fotograficznej psów oraz nie wskazano miejsca ich pobytu. Organ I. instancji nadmienił też, że zgodnie z przedstawionym Statutem Fundacji [...] i Krajowym Rejestrem Sądowym nr - [...] Fundacja przeprowadza interwencję w przypadkach znęcania się nad zwierzętami z udziałem organów ścigania i Państwowej Inspekcji Weterynaryjnej. Organ gminy, w celu dokładnego przeprowadzenia postępowania dowodowego oraz sprecyzowania niewyjaśnionych faktów istotnych do rozstrzygnięcia sprawy, postanowił wezwać K. S., Prezesa Fundacji [...] oraz B. Z. z Ogólnopolskiego Towarzystwa [...] do osobistego stawiennictwa, w celu złożenia zeznań na dzień [...] marca 2016 r. Jednakże zarówno K. S., jak i B. Z. Ogólnopolskiego Towarzystwa [...], pomimo prawidłowego zawiadomienia nie stawiły się w wyznaczonym terminie. Organ I. instancji, nie mając więc dowodów od żadnego z przedstawicieli Stowarzyszeń, które brały udział w natychmiastowym odebraniu przedmiotowych psów, przeprowadził postępowanie dowodowe we własnym zakresie. Dowody z oględzin miejsca przebywania psów zanim je odebrano (protokół z oględzin, z dnia [...] stycznia 2016 r., k. 12), z przesłuchania właścicielki (protokół z przesłuchania z dnia [...] stycznia 2016 r., k. 9), jej pisma przesłanego do Organu I. instancji (pismo z dnia [...] stycznia 2016 roku, k. 6) i fotografii psów, a także dowód z przesłuchania świadka - sąsiadki właścicieli (protokół przesłuchania świadka – M. N. oraz świadka – B. O. z dnia [...] stycznia 2016 roku, k. 12-14) - nie potwierdziły zasadności odebrania psów właścicielom.
Dowody te nie wskazują – zdaniem Organów obu instancji - na to, aby zwierzęta K. K., w tym przedmiotowe dwa psy, utrzymywane były w warunkach zagrażających ich życiu lub zdrowiu.
SKO stwierdziło, że jeśli w ocenie Stowarzyszenia było inaczej, co nie znalazło potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy, to powinno było przedstawić na to dowody, w szczególności z badań lekarza weterynarii oraz fotografie potwierdzające nieprawidłowe warunki utrzymywania psów. Takie dowody byłyby dla Organu I. instancji podstawą do sprawdzenia, czy faktycznie stan psów jest zły i wskazuje na nieprawidłowe ich utrzymywanie, zagrażające ich życiu lub zdrowiu. W braku tych dowodów, jak i wobec dowodów zgromadzonych w sprawie przez Organ I. instancji – zdaniem SKO - nie było podstaw do wydania decyzji o odebraniu przedmiotowych psów ich właścicielce. SKO podkreśliło, że Organy administracji winny mieć na uwadze, iż przetrzymywanie zwierząt na terenie, na którym narażone są na uszkodzenia ciała, bez dbałości o ich stan sanitarny (brak odpchlenia i odrobaczenia, brak szczepień w tym obowiązkowych), brak zapewnienia właściwego pożywienia może dawać podstawy do uznania, iż warunki jakie stworzył swym zwierzętom właściciel, były niewłaściwe w rozumieniu ustawy z 1997 r. o ochronie zwierząt i wyczerpują przesłanki z art. 7 ust. 1 ustawy.
Jednak okoliczności wydania decyzji w przedmiocie odebrania zwierzęcia, w sytuacji o jakiej mowa w z art. 7 ust. 3 ustawy, muszą spełniać dodatkowe przesłanki takie jak: przypadek niecierpiący zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu.
Ponadto, przy decyzji o odebraniu zwierzęcia, która podejmowana jest w trybie art. 7 ust. 3 ustawy, odmiennie niż w trybie art. 7 ust. 1 ustawy, postępowanie Organu nie może się ograniczać wyłącznie do akceptacji czynności faktycznych podmiotu, który jest upoważniony do fizycznego wcześniejszego odebrania zwierzęcia.
SKO zaznaczyło także, iż postępowanie w przedmiocie odebrania zwierzęcia jest postępowaniem administracyjnym, do którego mają zastosowanie przepisy k.p.a. ze zmianami wynikającymi z art. 7 ust. 2 i 2 a ustawy, czyli dotyczące natychmiastowej wykonalności decyzji i terminów dotyczących wniesienia odwołania i rozpoznania odwołania.
We wniesionej skardze Stowarzyszenie "[...]" podniosły:
- zarzut dotyczący powiadomienia Stowarzyszenia "[...]" o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków, biegłych lub oględzin na mniej niż siedem dni przed terminem, pomimo iż strona ta chciała zadawać pytania świadkom i wziąć udział w oględzinach,
- zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie poprzez nieuwzględnienie trybu szczególnego odbioru zwierząt, zgodnego z art. 7 ust 3 ustawy o ochronie zwierząt z dnia 21.08.1997 r. - zarzut naruszenia dyspozycji art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego przez Organ I. instancji, w tym niewłaściwą interpretację art. 6 ust 2 ustawy o ochronie zwierząt z dnia 21.08.1997 r. - zarzut błędnego uznania, wbrew przepisowi art. 51 § 1 k.p.a., iż świadek jest zobowiązany do osobistego stawienia się przed Organem administracji, nawet jeśli nie mieszka w gminie lub mieście, w którym toczy się postępowanie.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Skarga nie została oparta na uzasadnionych podstawach. Wojewódzkie sądy administracyjne w oparciu m. in. o art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej P.p.s.a.) uprawnione są do dokonywania kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oceny legalności zaskarżonych aktów Sąd dokonuje poprzez ustalenie, czy podjęto je zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego oraz czy prawidłowo zastosowano i zinterpretowano normy prawa materialnego. Należy nadto zauważyć, iż w myśl art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd, dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy, doszedł do przekonania, że skarga nie jest zasadna, bowiem kwestionowana decyzja nie naruszyła przepisów obowiązującego prawa w sposób skutkujący koniecznością jej uchylenia. Wbrew zarzutom skargi, zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Została podjęta po ponownym (w myśl art. 15 k.p.a.), wyczerpującym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie. Odniesiono się w niej do zarzutów odwołania, wykazując ich niezasadność. Decyzja ta została też w sposób prawidłowy uzasadniona, z zachowaniem wymogów wynikających z art. 107 § 3 k.p.a. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz.U. z 2009 r. Nr 106, poz. 1002 ze zm.), zwierzę traktowane w sposób określony w art. 6 ust. 2 może być czasowo odebrane właścicielowi lub opiekunowi na podstawie decyzji wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce pobytu zwierzęcia i przekazane schronisku dla zwierząt, jeżeli jest to zwierzę domowe lub laboratoryjne lub państwowej jednostce organizacyjnej prowadzącej gospodarstwo rolne, jeżeli jest to zwierzę gospodarskie, lub ogrodowi zoologicznemu lub schronisku dla zwierząt, jeżeli jest to zwierzę wykorzystywane do celów rozrywkowych, widowiskowych, filmowych, sportowych lub utrzymywane w ogrodach zoologicznych. Stosownie zaś do art. 7 ust. 1a ustawy decyzja, o której mowa w ust. 1, podejmowana jest z urzędu lub na wniosek Policji, lekarza weterynarii lub upoważnionego przedstawiciela organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt. Z kolei w myśl art. 7 ust. 3 ustawy – który zdaniem Strony skarżącej miał miejsce w niniejszej sprawie - w przypadkach niecierpiących zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu lub zdrowiu, policjant, strażnik gminny lub upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, odbiera mu zwierzę, zawiadamiając o tym niezwłocznie wójta (burmistrza, prezydenta miasta), celem podjęcia decyzji w przedmiocie odebrania zwierzęcia. Przy tym art. 6 ust. 2 ustawy określa, co należy rozumieć przez zabronione ust. 1a tego artykułu znęcanie się nad zwierzętami. Zgodnie z tą definicją, pod pojęciem tym należy rozumieć zadawanie albo świadome dopuszczanie do zadawania bólu lub cierpień, a w szczególności: 1) umyślne zranienie lub okaleczenie zwierzęcia, niestanowiące dozwolonego prawem zabiegu lub doświadczenia na zwierzęciu, w tym znakowanie zwierząt stałocieplnych przez wypalanie lub wymrażanie, a także wszelkie zabiegi mające na celu zmianę wyglądu zwierzęcia i wykonywane w celu innym niż ratowanie jego zdrowia lub życia, a w szczególności przycinanie psom uszu i ogonów (kopiowanie); 1a) znakowanie zwierząt stałocieplnych przez wypalanie lub wymrażanie; 2) (uchylony); 3) używanie do pracy albo w celach sportowych lub rozrywkowych zwierząt chorych, a także zbyt młodych lub starych oraz zmuszanie ich do czynności, których wykonywanie może spowodować ból; 4) bicie zwierząt przedmiotami twardymi i ostrymi lub zaopatrzonymi w urządzenia obliczone na sprawianie specjalnego bólu, bicie po głowie, dolnej części brzucha, dolnych częściach kończyn; 5) przeciążanie zwierząt pociągowych i jucznych ładunkami w oczywisty sposób nieodpowiadającymi ich sile i kondycji lub stanowi dróg lub zmuszanie takich zwierząt do zbyt szybkiego biegu; 6) transport zwierząt, w tym zwierząt hodowlanych, rzeźnych i przewożonych na targowiska, przenoszenie lub przepędzanie zwierząt w sposób powodujący ich zbędne cierpienie i stres; 7) używanie uprzęży, pęt, stelaży, więzów lub innych urządzeń zmuszających zwierzę do przebywania w nienaturalnej pozycji, powodujących zbędny ból, uszkodzenia ciała albo śmierć; 8) dokonywanie na zwierzętach zabiegów i operacji chirurgicznych przez osoby nieposiadające wymaganych uprawnień bądź niezgodnie z zasadami sztuki lekarsko-weterynaryjnej, bez zachowania koniecznej ostrożności i oględności oraz w sposób sprawiający ból, któremu można było zapobiec; 9) złośliwe straszenie lub drażnienie zwierząt; 10) utrzymywanie zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania, w tym utrzymywanie ich w stanie rażącego zaniedbania lub niechlujstwa, bądź w pomieszczeniach albo klatkach uniemożliwiających im zachowanie naturalnej pozycji; 11) porzucanie zwierzęcia, a w szczególności psa lub kota, przez właściciela bądź przez inną osobę, pod której opieką zwierzę pozostaje; 12) stosowanie okrutnych metod w chowie lub hodowli zwierząt; 13) (uchylony); 14) (uchylony); 15) organizowanie walk zwierząt; 16) obcowanie płciowe ze zwierzęciem (zoofilia); 17) wystawianie zwierzęcia domowego lub gospodarskiego na działanie warunków atmosferycznych, które zagrażają jego zdrowiu lub życiu; 18) transport żywych ryb lub ich przetrzymywanie w celu sprzedaży bez dostatecznej ilości wody uniemożliwiającej oddychanie; 19) utrzymywanie zwierzęcia bez odpowiedniego pokarmu lub wody przez okres wykraczający poza minimalne potrzeby właściwe dla gatunku. Odwołać się jednocześnie należy do art. 4 pkt 9 i pkt 11 cyt. ustawy, zgodnie z którym przez pielęgnację należy rozumieć wszystkie aspekty relacji pomiędzy człowiekiem a zwierzęciem, w szczególności uruchamiane przez człowieka zasoby materialne i niematerialne, aby uzyskać i utrzymać u zwierzęcia stan fizyczny i psychiczny, w którym najlepiej ono znosi warunki bytowania narzucone przez człowieka, natomiast przez rażące zaniedbanie należy rozumieć drastyczne odstępstwo od określonych w ustawie norm postępowania ze zwierzęciem, a w szczególności w zakresie utrzymywania zwierzęcia w stanie zagłodzenia, brudu, nieleczonej choroby, w niewłaściwym pomieszczeniu i nadmiernej ciasnocie. Przenosząc przytoczone przepisy na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że przez całe postepowanie administracyjne Stowarzyszenie "[...]" z siedzibą w [...] zajmowało postawę bierną i nie przyczyniło się w żaden sposób do wyjaśnienia sprawy, nie złożyło też wniosku do burmistrza o wszczęcie tego postępowania, choć było do tego wzywane.
Członek jego zarządu – G. B., który jak wskazywali przedstawiciele innych Stowarzyszeń biorących udział w tej interwencji, dysponował stosowną dokumentacją, w tym opinią weterynarza tyczącą owych dwóch psów - nie przedłożył żadnej dokumentacji fotograficznej w sprawie. Nie złożył też stanowiska weterynarza, którego opinia mogłaby przyczynić się do ustalenia, jaki był stan zdrowia odebranych zwierząt i czy wobec tego można było przyjąć, że wystąpił przypadek niecierpiący zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu lub zdrowiu. G. B., zobowiązany przez Organ I. instancji do osobistego stawiennictwa, nie stawił się, wezwany w trybie art. 51 § 1 k.p.a. (obecnie argumentuje to znaczną odległością od miejsca zamieszkania – ponad 400 km). Jednocześnie przy tej samej odległości, deklarował chęć wzięcia udziału w przesłuchaniach świadków przez Organ I. instancji oraz w wizji lokalnej, nie upatrując już w tej odległości przeszkody w swym stawiennictwie. W tym kontekście zarzucił naruszenie przez organ art. 79 ust. 1 k.p.a.
Wbrew zarzutom skargi, o rozstrzygnięciach Organów obu instancji nie przesądził fakt, że G. B. nie stawił się w siedzibie Organu, wezwany w trybie art. 51 k.p.a. Na wydanie decyzji odmownej wpłynęła natomiast całkowicie bierna postawa Stowarzyszenia w całym postępowaniu administracyjnym oraz materiał dowodowy zgromadzony przez Organ, we wszczętym z urzędu postępowaniu.
Nadmienić bowiem należy, że do zakończenia postępowania administracyjnego przed SKO, skarżące Stowarzyszenie, w tym uczestniczący w interwencji – G. B., nie wysłali żadnego pisma procesowego z dokumentacją, która mogłaby się przyczynić do ustalenia stanu faktycznego sprawy i poznania przesłanek odebrania przedmiotowych psów K. K. Nadto, tak jak na wezwanie Organu I. instancji nie stawił się G. B., to też wezwani w trybie art. 51 § 1 k.p.a., nie stawili się przedstawiciele pozostałych Stowarzyszeń, uczestniczących w tej interwencji.
Nie ulega zatem wątpliwości, w oparciu o wyniki przeprowadzonego postępowania dowodowego przez Organy obu instancji, że skarżące Stowarzyszenie zajmowało całkowicie bierne stanowisko w sprawie. W szczególności nie reagowało na wezwania Burmistrza Miasta i Gminy [...] do przedstawienia dokumentacji, potwierdzającej konieczność niezwłocznego czasowego odebrania tych psów K. K. (fotografii, stanowiska weterynarza co do stanu zdrowia odebranych psów, innych dokumentów). Podjęcie decyzji odmownej przez Burmistrza nie wynikało więc wyłącznie z niestawiennictwa jej członka Zarządu, wezwanego w trybie art. 51 § 1 k.p.a.
Wobec tego nie można się zgodzić się z zarzutem odwołania, a następnie skargi, że uchybienie art. 79 § 1 k.p.a. - w warunkach niniejszej sprawy - miało istotny wpływ na jej wynik. Podobnie też niezastosowanie się przez G. B. do wezwania w trybie art. 51 § 1 k.p.a., czy też niewłaściwość zastosowania tego przepisu względem G. B., z uwagi na jego miejsce zamieszkania (odległość), nie miały wpływu na wynik sprawy. Brak stawiennictwa nie przesądził bowiem, wbrew sugestiom skargi, o wydanym rozstrzygnięciu, a wpłynęła na to m. in. całkowita bierność Stowarzyszenia w prowadzonym w tej sprawie postępowaniu.
Co się więc tyczy zarzuconego uchybienia art. 79 § 1 k.p.a., to wprawdzie nie można podzielić stanowiska Organu odwoławczego, że zawiadomienie o przesłuchaniu świadków zostało we właściwym terminie przekazane Stowarzyszeniu. Owe 7 dni winno być bowiem liczone od ostatniego dnia drugiego awizo. Trzeba jednakże mieć na względzie, że naruszenie przepisu postępowania nie skutkuje automatycznym uchyleniem zaskarżonej decyzji. Do uchylenia decyzji może dojść jedynie wówczas, kiedy naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący nie dowiódł, aby z uwagi na brak zawiadomienia z wyprzedzeniem 7 dniowym, nie mógł dokonać określonych czynności procesowych, które miałyby istotne znaczenie w sprawie. Ponadto zauważyć należy, że skarżące Stowarzyszenie zostało powiadomienie w trybie art. 10 § 1 k.p.a. o możliwości zapoznania się z aktami sprawy, z czego nie skorzystało. W realiach niniejszej sprawy - wobec całkowitej bierności Stowarzyszenia, prowadzącej do tego, że postępowanie mające na celu ustalenie zasadności czasowego odebrania dwóch psów rasy mieszanej (samców), należących do K. K., z posesji położonej przy ul. [...] w [...], Burmistrz musiał wszcząć z urzędu - nie można przyjąć, aby uchybienie przez Organ I. instancji art. 79 § 1 k.p.a., mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mimo takich deklaracji Stowarzyszenia, nie zostało to w żaden sposób dowiedzione.
Nie może przy tym ujść uwagi, że także w postępowaniu odwoławczym nie została przez to Stowarzyszenie przedstawiona stosowna dokumentacja, mimo ponagleń Organu w tym zakresie. Skarżące Stowarzyszenie nie przedłożyło żadnej dokumentacji z odbioru zwierząt. Nie podało też żadnych konkretnych informacji i dowodów, potwierdzających konieczność przeprowadzonej interwencji. Można odnieść wrażenie, że uchylało się od udziału w sprawie. W tym stanie rzeczy, to na Organach administracji spoczął obowiązek ustalenia stanu faktycznego sprawy. W oparciu o przeprowadzone postępowanie dowodowe, w tym wizję lokalną, Organy obu instancji nie stwierdziły, aby warunki, w jakich znajdowały się odebrane zwierzęta znacznie różniły się od tych w jakich przebywają inne psy na tej posesji i uprawniały Stowarzyszenie do czasowego odebrania K. K. dwóch psów rasy mieszanej (samców). Reasumując, w realiach niniejszej sprawy, zarzucone naruszenie przepisu art. 79 § 1 k.p.a. nie miało wypływu na jej wynik. Należy nadmienić, że dopiero w dniu rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie Stowarzyszenie złożyło pismo, z którego wynika, że w dniu [...].01.2012 r. dokonano kontroli warunków utrzymania tych dwóch psów. Kontrola ta została przeprowadzona między innymi przez inspektorów Stowarzyszenia "[...]". W kontroli wzięło udział także dwóch innych przedstawicieli organizacji - inspektorzy Fundacji "[...]" oraz "[...]". Na miejscu stwierdzono obecność dwóch psów żyjących w klatce, we własnych odchodach niesprzątanych od wielu dni lub tygodni. Psy nie miały właściwego schronienia przed warunkami atmosferycznymi. Były cuchnące od tych odchodów, miały przerośnięte pazury. Według oświadczeń domowników - właścicielka psów porzuciła je, wyprowadzając się do nowo poznanego chłopaka, na tydzień przed interwencją. Załączono dokumentację fotograficzną. Jednakże w dalszym ciągu nie załączono opinii weterynarza o stanie zdrowia odebranych zwierząt
Podano także, iż odebrane psy zostały umieszczone w domach tymczasowych, ponieważ powiadomiona telefonicznie o odbiorze psów gmina nie miała miejsca na ich przyjęcie do schroniska. Odnosząc się do tego pisma i przesłanych zdjęć, w pierwszej kolejności stwierdzić należy, że nie jest oczywiste, czy psy znajdujące się na tych zdjęciach są psami czasowo zatrzymanymi przez Stowarzyszenie, których dotyczy niniejsza sprawa. Ponadto, nie wyglądają one na chore, czy zabiedzone, podobnie jak i pozostałe psy przebywające na tej posesji, o których Organ I. instancji na podstawie wizji lokalnej podał, że "Zwierzęta z wyglądu zewnętrznego były w dobrej kondycji". W trakcie wspomnianych oględzin stwierdzono, że na nieruchomości znajdował się boks z ocieploną budą, z którego zostały odebrane w dniu [...] listopada 2015 roku dwa psy mix. W boksie panował ład i porządek. Siostra K. K. obecna przy oględzinach wskazała, że psy posiadały właściwe warunki bytowania. Były zdrowe, w dobrej kondycji, regularnie karmione, a na noc były brane do domu. Klatka, w której w ciągu dnia przez kilka godzin przebywały odebrane psy, miała wymiary około 2 na 2 metry. W klatce była ocieplona buda. Także inne psy, które w dniu lustracji przebywały na tej nieruchomości, posiadały ocieplone budy.
W tym stanie rzeczy, nie mógł zostać uwzględniony zarzut dotyczący naruszenia art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2013 r., poz. 856 ze zm.) przez przyjęcie, że nie znajdował on w sprawie zastosowania. Jak uprzednio zaznaczono, w przepisie art. 7 ustawy o ochronie zwierząt uregulowane zostały 2 odrębne tryby postępowania właściwego organu, prowadzące do wydania decyzji o czasowym odebraniu zwierząt. W sytuacji określonej w art. 7 ust. 1 o ochronie zwierząt samo odebranie zwierząt następuje po wydaniu decyzji administracyjnej o czasowym odebraniu zwierząt, zaś w trybie przewidzianym w art. 7 ust. 3 o ochronie zwierząt odnoszącym się do "przypadków niecierpiących zwłoki" fizyczne odebranie zwierząt poprzedza podjęcie przez właściwy organ decyzji w przedmiocie odebrania zwierząt. W art. 7 ust. 3 cyt. ustawy przewidziane jest więc następcze wydanie decyzji administracyjnej w przypadkach niecierpiących zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu lub zdrowiu. Wówczas dopiero policjant, strażnik gminny lub upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, odbiera mu zwierzę, zawiadamiając o tym niezwłocznie wójta (burmistrza, prezydenta miasta), celem podjęcia decyzji w przedmiocie odebrania zwierzęcia. Jak wynika ze wskazanego przepisu, wydanie decyzji w trybie art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt, uzależnione jest od ustalenia, że miało miejsce znęcanie się nad zwierzęciem w rozumieniu art. 6 ust. 2 ustawy o ochronie zwierząt oraz, iż wystąpił przypadek niecierpiący zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu lub zdrowiu. Wobec tego przepis ten – jak już wskazano – niewątpliwie wprowadza dodatkowe zaostrzone przesłanki, pozwalające na czasowe odebranie zwierząt w stosunku do przesłanek decyzji wydawanej w oparciu o art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt, a więc gdy odebranie zwierząt następuje po wydaniu decyzji w tym przedmiocie. Znęcanie się nad zwierzętami, stanowiące konieczną przesłankę orzeczenia o czasowym odebraniu zwierząt, w myśl art. 6 ust. 2 ustawy o ochronie zwierząt, oznacza zadawanie albo świadome dopuszczanie do zadawania bólu lub cierpień, w tym między innymi utrzymywanie zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania, w stanie rażącego zaniedbania lub niechlujstwa, bądź w pomieszczeniach albo klatkach uniemożliwiających im zachowanie naturalnej pozycji (art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy), utrzymywanie zwierzęcia bez odpowiedniego pokarmu lub wody przez okres wykraczający poza minimalne potrzeby właściwe dla gatunku (art. 6 ust. 2 pkt 19 ustawy). Odnotować należy, że w orzecznictwie wskazuje się, iż niewłaściwe warunki bytowania to nie tylko wskazane w tym przepisie przykłady, ale także brak zapewnienia zwierzętom właściwego schronienia przed chłodem, upałem, deszczem, śniegiem, przetrzymywanie ich na terenie, na którym narażone są na uszkodzenia ciała. Na ustalenie tych okoliczności powinna mieć wpływ świadomość, że zwierzę jest istotą żyjącą, zdolną do odczuwania cierpienia, a człowiek jest mu winien poszanowanie, ochronę i opiekę, co również zostało uregulowane w tej ustawie w przepisie art. 1 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt. Powinna mieć też wpływ potrzeba humanitarnego traktowania zwierząt, przez którą rozumie się traktowanie uwzględniające potrzeby zwierzęcia i zapewniające mu opiekę i ochronę w myśl art. 4 pkt 2 ustawy o ochronie zwierząt (por. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2013 r., II OSK 1743/11, LEX nr 1361605). Zakresem koniecznych ustaleń organu administracyjnego winny być zatem objęte okoliczności, o których mowa we wskazanych przepisach prawa materialnego i z tej perspektywy należy ocenić realizację wymagań proceduralnych. W trakcie przeprowadzonego postępowania administracyjnego nie zostało wykazane, aby przesłanki te zostały spełnione. Skarżące Stowarzyszenie w żadnym stopniu nie przyczyniło się do jej wyjaśnia, a obecnie załączone zdjęcia mogą co najwyżej służyć próbie wznowienia tego postepowania administracyjnego. Przy czym należy mieć na względzie, że Stowarzyszenie utrzymuje (tak wynika z pisma nadesłanego do Sądu w dniu rozprawy), że te właśnie psy zostały przez nie zabrane z posesji przy ul. [...] w [...], po kontroli ich utrzymania przeprowadzonej w dniu [...].01.2012 r. i z niej pochodzą zdjęcia dołączone do pisma Stowarzyszenia. Jednocześnie Stowarzyszenie zawiadomiło Burmistrza Miasta i Gminy [...] w dniu [...] listopada 2015 r. (drogą elektroniczną) o odebraniu K. K. w dniu [...] listopada 2015 r. dwóch psów rasy mieszanej (samców), z posesji położonej przy ul. [...] w [...].
Jak więc z tego wynika, daty podane przez Stowarzyszenie we wskazanym piśmie nie są ze sobą spójne, przez co czynią wątpliwym, czy załączone zdjęcia w rzeczywistości dotyczą tych właśnie dwóch psów. Ponadto, istotne znaczenie ma fakt, że nadal brak jest opinii weterynarza o stanie tych zwierząt w dacie ich odebrania K. K., czy też zeznań świadków, które potwierdziłyby, że ich stan zdrowia w dacie interwencji wymagał natychmiastowego odebrania ich właścicielce. Reasumując, w niniejszej sprawie nie zostało udowodnione, aby zaistniała którakolwiek z przesłanek pozwalających na zastosowanie art. 7 ust. 3 cyt. ustawy. Zgromadzony w postępowaniu administracyjnym materiał dowodowy, w tym materiał fotograficzny z wizji lokalnej wskazuje, że zwierzęta znajdujące się na tej posesji nie były zaniedbane, czy chore. Potwierdziły to też zeznania świadków – sąsiadki oraz siostry K. K. Do chwili obecnej brak jest też w aktach sprawy zaświadczenia lekarza weterynarii, z którego by wynikało, że w dacie odbioru, zwierzęta te były w stanie zagrażającym ich zdrowiu i życiu. Siostra K. K. przyznała i ustalono to podczas przeprowadzonej wizji, że w dzień psy te zamykane były w klatce o wymiarach 2 na 2 metry. Klatka pozwalała więc na zachowanie przez nie normalnej pozycji i poruszanie się. Słusznie też zauważyło SKO, że Ogólnopolskie Towarzystwo [...] jak i Fundacja [...] nie dostarczyły Organom żadnej niezbędnej dokumentacji, a ich przedstawiciele nie zgłosili się celem przesłuchania ich przez Organ I. instancji. Na przesłuchanie nie stawił się także przedstawiciel skarżącego Stowarzyszenia G. B., w dodatku przez całe postępowanie administracyjne nie złożył żadnej dokumentacji, tyczącej tego odebrania.
W ocenie Sądu, na podstawie zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego brak było podstaw do stwierdzenia, aby zaistniała przesłanka znęcania się nad zwierzętami. Nie zaistniała również okoliczność pozwalająca na czasowe odebranie zwierząt w postaci wykazania, że zachodził przypadek niecierpiący zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierząt u dotychczasowego właściciela zagrażało ich życiu i zdrowiu. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, wydana w niej decyzja Organu I. instancji jest prawidłowa. Zawiera przewidziane prawem elementy, a jej wydanie, wbrew twierdzeniom skarżącego, poprzedzono wyczerpującym zebraniem i przeanalizowaniem materiału dowodowego oraz wnikliwym wyjaśnieniem stanu faktycznego. Organ odwoławczy zaś prawidłowo ponownie rozpoznał sprawę w jej całokształcie, w myśl art. 15 k.p.a., odniósł się też do zarzutów odwołania, a rozstrzygniecie swe właściwie uzasadnił.
Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło