IV SA/Wa 2043/09

PostanowienieWSA w Warszawie2010-06-08

Skład orzekający: Joanna Dziedzic

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która została już zwolniona z kosztów sądowych w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, można przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, mimo że jej sytuacja materialna nie uległa zmianie?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezzasadny, jeśli zostało ono już prawomocnie przyznane w tym samym postępowaniu. Natomiast wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu zasługuje na uwzględnienie, jeśli osoba fizyczna wykaże, że jej trudna sytuacja materialna uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania, nawet jeśli została już zwolniona z opłat sądowych.
Stan faktyczny
K. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wcześniej referendarz sądowy przyznał mu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest właścicielem domu i gospodarstwa rolnego, a jego jedynym dochodem jest 710 zł miesięcznie z gospodarstwa rolnego. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jako bezzasadny, ale uwzględnił wniosek o ustanowienie adwokata.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla K. G. adwokata i oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi K. G. na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] października 2009 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia: 1). ustanowić dla K. G. adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W., 2). oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 4 stycznia 2010 r. wpłynął na urzędowym formularzu PPF wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Uwzględniając wniosek skarżącego, postanowieniem z dnia 9 lutego 2010 r. referendarz sądowy przyznał K. G. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawca w piśmie procesowym z dnia 5 marca 2010 r. zatytułowanym ,,sprzeciw" wniósł o zmianę powyższego postanowienia poprzez przyznanie mu prawa pomocy również w zakresie ustanowienia pełnomocnika, z uwagi na jego trudną sytuację materialną. W odpowiedzi na wezwanie Sądu do sprecyzowania powyższego wniosku skarżący w piśmie z dnia 12 kwietnia 2010 r. oświadczył, iż ostatecznie wnosi o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w niniejszej sprawie. Z informacji podanych przez wnioskodawcę w nadesłanym w dniu 31 maja 2010 r. formularzu PPF wynika, że sytuacja materialna i rodzinna skarżącego nie uległa zmianie w stosunku do sytuacji jakiej znajdował się występując z wnioskiem z o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sadowych. Skarżący w dalszym ciągu prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest właścicielem domu o pow. 200 m2 oraz gospodarstwa rolnego o pow. 4,23 ha. Jedynym źródłem utrzymania wnioskodawcy jest dochód z gospodarstwa rolnego w wysokości 710 zł miesięcznie. Rozpoznając w pierwszej kolejności wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych należy zaznaczyć, iż prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego z dnia 9 lutego 2010r. skarżący został zwolniony z wszelkich opłat i od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Dodatkowo podkreślenia wymaga, iż przyznanie prawa pomocy w tym zakresie rozciąga się nie tylko na postępowanie przed wojewódzkim sądem administracyjnym ale dotyczy również zwolnienia od wszelkich kosztów sadowych w postępowaniu przez Naczelnym Sądem Administracyjnym. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, należy uznać za bezzasadny. Rozpoznając natomiast wniosek skarżącego w zakresie ustanowienia adwokata, należy wskazać, iż zasługuje on na uwzględnienie. Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Mając na względzie ustalenia faktyczne dokonane na podstawie informacji podanych przez wnioskodawcę w formularzu wniosku z dnia 28 grudnia 2009 r. oraz w formularzu PPF z dnia 24 maja 2010 r. jak również treść dokumentów źródłowych i wyjaśnień złożonych w piśmie z dnia 3 lutego 2010 r. ( data nadania pisma w urzędzie pocztowym) uznano, że spełnia on przesłankę, o której mowa we wskazanym wyżej przepisie. Jedynym, stałym dochodem wnioskodawcy jest dochód z gospodarstwa rolnego w wysokości 8. 521, 30 zł rocznie, co daje kwotę ok. 710 zł miesięcznie. Należy jednak mieć na uwadze, iż wskazana w zaświadczeniu Urzędu Miejskiego w G. z dnia 4 grudnia 2009 r. kwota przychodów z gospodarstwa rolnego skarżącego jest prognozowaną wysokością przychodów rocznych, odbiegającą często od rzeczywistych przychodów uzyskanych z nieruchomości rolnej. Według informacji skarżącego średnia wysokość jego miesięcznych wydatków na utrzymanie domu oraz zakup żywności wynosi natomiast 600 zł. Należy zatem stwierdzić, iż wysokość stałych dochodów skarżącego, przy uwzględnieniu wydatków jakie ponosi na utrzymanie domu oraz gospodarstwa rolnego, znacznie odbiega od przeciętnych dochodów pozwalających na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Wskazane okoliczności dają podstawę przypuszczać, iż sytuacja materialno-bytowa skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Z tych względów na podstawie art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 §1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło