IV SA/Wa 205/08
PostanowienieWSA w Warszawie2008-03-13
Skład orzekający: Karolina Kisielewicz – Malec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania, co jest przesłanką do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. Pomimo wezwania, skarżący nie przedstawił wystarczających informacji o swoich dochodach, sytuacji rodzinnej i wydatkach, co uniemożliwiło sądowi dokonanie oceny jego sytuacji materialno-bytowej.Stan faktyczny
Skarżący J.W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody Mazowieckiego o wymeldowaniu. W uzasadnieniu podał, że nie posiada stałego dochodu i oszczędności. Sąd wezwał skarżącego do szczegółowego przedstawienia swojej sytuacji materialnej i rodzinnej. Skarżący odpowiedział, że jest bezrobotny, utrzymuje się z prac sezonowych i nie posiada kont bankowych ani majątku, a miesięczne koszty utrzymania szacuje na 300-400 zł.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Karolina Kisielewicz – Malec po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J.W. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia (...) listopada 2007r. Nr (...) w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy
J.W. w sprawie ze swej skargi na decyzję Wojewody Mazowieckiego zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w formie zwolnienia od kosztów sadowych. Sprawa ze skargi J.W. nie została zakończona przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie. Na obecnym etapie postępowania skarżący zobowiązany jest do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł. Pozostałe koszty postępowania, jakie może ewentualnie ponieść strona skarżąca zawężają się do wpisu od ewentualnej skargi kasacyjnej (zażalenia) oraz wynagrodzenia przysługującego fachowemu pełnomocnikowi za sporządzenie środka odwoławczego od orzeczenia sądu I instancji.
W lakonicznym uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podał, że nie posiada stałego źródła dochodu oraz oszczędności.
Ponieważ oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okazało się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu rodzinnego, majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy, Sąd pismem z dnia 26 lutego 2008r. wezwał stronę skarżącą do podania przybliżonej kwoty miesięcznych wydatków związanych z zakupem żywności, lekarstw, utrzymaniem mieszkania oraz szczegółowego wskazania źródeł ich pokrycia, jednoznacznego wyjaśnienia, czy posiada status osoby bezrobotnej, podania wysokości ew. świadczeń z zakresu pomocy społecznej bądź innych świadczeń z zakresu zabezpieczenia społecznego, wyjaśnienia sytuacji rodzinnej oraz nadesłania wyciągów z kont bankowych będących w posiadaniu skarżącego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym.
Skarżący, w odpowiedzi na wezwanie Sądu ograniczył się do stwierdzenia, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, nie posiada żadnych kont bankowych, majątku. Nie korzysta z pomocy społecznej lecz utrzymuje się "głownie z prac sezonowych". Wnioskodawca koszty swojego miesięcznego utrzymania oszacował na "300 -400 zł, dzienne utrzymanie 20 – 40 zł".
Stwierdzono, co następuje:
Wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmuje jedynie zwolnienie od kosztów sądowych. Oznacza to, że J.W. powinien wykazać, że spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Wymogi te zostały ustalone przez ustawodawcę w przepisie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Powołany przepis zobowiązuje stronę do wykazania, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. Wykazanie tego stanu rzeczy stanowi jedyny sposób uzyskania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Zdaniem Sądu skarżący nie starał się udowodnić, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. Mino nie budzącej wątpliwości treści wezwania, skarżący nie wskazał jednoznacznie źródeł utrzymania. Lakonicznie stwierdził, że "utrzymuje się głownie z prac sezonowych". Nie podał jednak, jaki z tego tytułu osiąga dochód. Nie opisał też sytuacji rodzinnej w jakiej się znajduje.
W konsekwencji niewyjaśnione pozostały podstawowe okoliczności dotyczące źródeł zaspokojenia bieżących potrzeb życiowych. Informacje, do których udzielenia zobowiązano skarżącego, a które pozostały niewyjaśnione miały istotny wpływ na merytoryczne rozpoznanie złożonego przez niego wniosku, rzutując przede wszystkim na prawidłową ocenę jego sytuacji materialno – bytowej i możliwości płatniczych. Okoliczności te nie mogą stanowić domniemania ze strony Sądu, zwłaszcza gdy mają stanowić podstawę udzielenia pomocy finansowanej ze środków publicznych. Rodzi to obowiązek wszechstronnego ich wyjaśnienia, zwłaszcza gdy informacje udzielone przez osobę wnioskującą o przyznanie prawa pomocy budzą wątpliwości lub po prostu okazują się niewystarczające dla dokonania tej oceny.
Prawo pomocy ma charakter wyjątkowy, z czym związany jest ścisły rygoryzm. Jeżeli strona mimo nie budzącej wątpliwości treści wezwania nie stosuje się do niego i nie udziela wymaganych informacji – do czego ma oczywiście prawo, musi się przez to liczyć z negatywnymi dla siebie konsekwencjami z tego tytułu.
Skoro nie wykazał on okoliczności, które pozwoliłby mu otrzymać prawo pomocy, na podstawie przepisu art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło