IV SA/Wa 2060/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Otylia Wierzbicka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania - skargę oddala - Postanowieniem z dnia [...] października 2008 r. Wojewoda [...] powołując się na przepis art. 58 § 1 i 2 i art. 59 § 2 kpa odmówił M. S. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2008 r. orzekającej o wymeldowaniu go z pobytu stałego z mieszkania przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu postanowienia organ przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne. Na wniosek M. Z. z dnia 10 stycznia 2007 r., po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, Prezydent W. decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r. orzekł o wymeldowaniu M. S. z pobytu stałego z budynku przy ul. [...] w W. Decyzja ta została wysłana mu listem poleconym na adres wskazany jako adres do doręczeń tj. ul. [...] W. Przesyłka została awizowana 7 sierpnia 2008 r. i powtórnie 14 sierpnia 2008 r. i wróciła do organu jako niepodjęta w terminie. W dniu 16 września 2008 r. podczas przeglądania przedmiotowych akt M. S. dowiedział się o decyzji o wymeldowaniu i w dniu 17 września 2008 r. złożył odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że postępowanie administracyjne o wymeldowanie było zawieszone, a organ podjął je wówczas gdy on przebywał na K. w ramach imprezy zorganizowanej przez S. zaś wszelką korespondencję organ kierował do niego na adres ul. [...], pod którym przebywa M. Z. wrogo do niego nastawiona. Oceniając czy w okolicznościach niniejszej sprawy zaistniała przesłanka wymieniona w art. 58 § 1 kpa tj. czy zostało uprawdopodobnione, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, organ stwierdził, że przytoczony przez skarżącego fakt pobytu na K. w dniach od 28 czerwca do 12 lipca 2008 r. nie może uzasadniać braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, zwłaszcza, że decyzja została wydana [...] sierpnia 2008 r. Organ wskazał, że strona wnioskująca o przywrócenie terminu powinna wykazać stosowną argumentację, że dochowała staranności, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Brak winy w uchybieniu terminu można, według organu, przyjąć tylko wówczas, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, zaś przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności. Ponadto organ podniósł, że skarżący w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania został poinformowany o treści art. 41 § 1 kpa tj. o obowiązku zawiadomienia organu o każdorazowej zmianie swego adresu. W razie zaniedbania tego obowiązku pismo doręczone pod adres dotychczasowy wywołuje skutek prawny co oznacza, że uznaje się je za doręczone prawidłowo. Skoro skarżący nie odebrał korespondencji wysłanej pod wskazany przez siebie adres bo nie przebywał pod tym adresem, to nie ma podstaw do przywrócenia mu terminu do wniesienia odwołania. Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł M. S. W skardze zarzuca naruszenie: - prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, - prawa procesowego, w szczególności art. 6, 7 i 58 kpa. W konkluzji wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia, przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji o wymeldowaniu oraz ponowne zameldowanie w domu nr [...] przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu skargi podnosi, że postępowanie administracyjne o wymeldowanie wszczęte wnioskiem M.Z. zostało zawieszone [...] marca 2007 r. z powodu wniesienia przez niego powództwa o przywrócenie naruszonego posiadania. W dniu [...] czerwca 2008 r. organ podjął zawieszone postępowanie po wydaniu wyroku w dniu [...] marca 2008 r. w sprawie o ochronę naruszonego posiadania. W dniu 11 lipca 2008 r. wniósł do Sądu Rejonowego [...] skargę o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem z dnia [...] marca 2008 r. Jego zdaniem skoro postępowanie wznowieniowe toczy się przed sądem powszechnym to postępowanie administracyjne o wymeldowanie powinno zostać zawieszone gdyż od tego rozstrzygnięcia zależy rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej. Organ – twierdzi skarżący – wiedział o wniesieniu skargi o wznowienie postępowania i miał podstawę do jego zawieszenia. Uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy gdyż organ kierował wszelką korespondencję na adres M.Z., z którą żyje w konflikcie, a ona ze złośliwości nie informowała go o przychodzącej korespondencji. Ponadto urzędnicy wydziału meldunkowego wiedzieli o tym by kontaktować się z nim telefonicznie. Nigdy nie był pouczony o obowiązku informowania organu o każdorazowej zmianie adresu do korespondencji. Nie posiada wiedzy prawniczej, a organ pominął przepisy korzystne dla niego przez co dopuścił się obrazy art. 6 i 7 kpa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem tj. kontroli zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy P.p.s.a.). Przedmiotem kontroli Sądu, w niniejszym postępowaniu, jest rozstrzygnięcie o charakterze procesowym. Organ II instancji odmówił przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2008 r. orzekającej o wymeldowaniu skarżącego z pobytu stałego z mieszkania przy ul. [...] w W. Postępowanie sądowe ogranicza się wyłącznie do zbadania zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] października 2008 r. tj. zbadania czy organ prawidłowo ocenił, że nie wystąpiły przesłanki określone w art. 58 kpa warunkujące przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Poza zakresem kontroli Sądu, w tym postępowaniu, pozostaje decyzja Prezydenta W. orzekająca o wymeldowaniu skarżącego. Podniesiony przez skarżącego zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, nie może być przedmiotem rozważań Sądu. Podstawą rozstrzygnięcia zaskarżonego postanowienia stanowi przepis art. 58 kpa. Zgodnie z jego treścią, w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego jeżeli uprawdopodobniono, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu i jednocześnie należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Zatem organ administracji publicznej obowiązany jest przywrócić termin, gdy zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: - gdy zostanie uprawdopodobniony brak winy w uchybieniu terminu, - zainteresowany złoży wniosek o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, - zainteresowany dopełni czynności, dla której określony był termin jednocześnie ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu. W rozpoznawanej sprawie M. S. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania dopełniając jednocześnie czynności, której uchybił tj. złożył odwołanie od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2008 r. orzekającej o wymeldowaniu. Organ dokonując oceny przyczyn niedotrzymania terminu wskazanych we wniosku skarżącego uznał, że nieuprawdopodobnił on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy i stwierdził, że brak jest przesłanki określonej w art. 58 § 1 kpa warunkującej przywrócenie terminu, co skutkuje odmową przywrócenia terminu. Stanowisko organu Sąd w pełni podziela. Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest dopuszczalne gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. W konsekwencji brak winy można przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Skarżący jako przyczynę uchybienia terminu do wniesienia odwołania, wskazał, że podjęcie przez organ zawieszonego postępowania o wymeldowanie nastąpiło kiedy on przebywał poza granicami kraju, na Krecie a nadto, że właścicielka domu M. Z., z którą jego relacje osobiste są złe nie zawiadamiała go o korespondencji jaka wpłynęła do niego na jej adres zaś on od lutego 2007 r. nie zamieszkuje pod tym adresem nie z własnej woli. O decyzji o wymeldowaniu dowiedział się 16 września 2008 r. podczas przeglądania akt sprawy. Przytoczone powyżej okoliczności zasadnie organ uznał jako nie dające podstaw do przyjęcia, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Z akt sprawy wynika, że postanowieniem z dnia [...] marca 2007 r. organ zawiesił postępowanie o wymeldowanie do czasu rozpoznania przez sąd powszechny sprawy o przywrócenie naruszonego posiadania z powództwa skarżącego przeciwko M. Z. Wyrokiem z dnia [...] marca 2008 r. Sąd Rejonowy [...] w sprawie [...] powództwo oddalił. Wyrok ten stał się prawomocny i wykonalny (k-64). Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2008 r. organ podjął zawieszone postępowanie. Postanowienie wysłane skarżącemu na adres ul. [...] w W. było dwukrotnie awizowane 17 i 26 czerwca 2008 r. i wróciło do organu z adnotacją "nie podjęto w terminie". Skarżący, jak sam przyznał, od lutego 2007 r. nie zamieszkuje pod tym adresem. Budynek mieszkalny wraz z działką przy ul. [...] nabyła w drodze przetargu M.Z. Komornik na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] lipca 2006 r., w lutym 2007 r. wprowadził M. Z., jako wierzycielkę, w posiadanie tej nieruchomości. Skarżący wydał dobrowolnie klucze i opuścił dom wraz z rodziną. Mimo takiej sytuacji przesłuchany w dniu 31 lipca 2007 r. w postępowaniu o wymeldowanie podał, że "prosi o kierowanie korespondencji do niego nadal na adres przy ul. [...]" (k-58). Przesłuchana M. Z. w dniu 9 czerwca 2008 r. zeznała, że w toku postępowania sądowego o przywrócenie naruszonego posiadania, skarżący odbierał korespondencję kierowaną do niego przez sąd na ten adres (k-70). Skarżący przebywał na K. od 28 czerwca do 12 lipca 2008 r. (k-47). Pobyt ten nie stanowił przeszkody w odbiorze przez niego korespondencji dotyczącej podjęcia zawieszonego postępowania. Od marca 2007 r. w domu przy ul. [...] był prowadzony remont i nikt w nim nie mieszkał (k-36). Skarżący nie mógł więc oczekiwać, że o nadejściu korespondencji powiadomi go właścicielka domu, zwłaszcza, że jak twierdzi, jest z nią w złych relacjach. Powinien był się liczyć z tym, że nie zostanie powiadomiony i że korespondencji może nie podjąć na czas. Akta sprawy potwierdzają, że pisma organu kierowane na wskazany przez niego adres wracały z adnotacją "nie podjęto w terminie". Powyższe, zdaniem Sądu, wskazuje, że skarżący nie dochował staranności jakiej należy wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze skarżący został pouczony o obowiązku zawiadomienia organu o każdej zmianie miejsca zamieszkania i skutkach zaniechania tego obowiązku (k-10). Zawiadomienie o wszczęciu postępowania zostało doręczone 18 stycznia 2007 r. (k-11). Ponadto adres dla doręczeń ul. [...] podtrzymał w toku postępowania mimo, że nie mieszkał pod tym adresem od kilku miesięcy. Powoływanie się przez skarżącego na nieznajomość prawa nie może odnieść zamierzonego skutku gdyż nie może być uznana za okoliczności usprawiedliwiającą uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Również zarzut skarżącego, że to nie on, a urzędnicy wydziału ewidencji zawinili bo znali jego telefon i mogli go powiadomić o wydaniu decyzji, nie może zmienić oceny co do prawidłowości kontrolowanego rozstrzygnięcia. Decyzja Prezydenta W. o wymeldowaniu została wysłana na wskazany przez skarżącego adres dla doręczeń i choć nie odebrał przesyłki to wobec dwukrotnego, prawidłowego awiza doręczenie uznaje się za skuteczne. Wymaga też rozważenia, bo podnosi to skarżący, czy złożenie przez niego skargi do sądu o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem oddalającym powództwo o przywrócenie naruszonego posiadania, stanowiło przeszkodę w kontynuowaniu postępowania o wymeldowanie. Zdaniem Sądu skoro wyrok oddalający powództwo o przywrócenie naruszonego posiadania był prawomocny, nie było podstaw do ponownego zawieszenia postępowania z powodu wniesienia skargi o wznowienie tego postępowania. Wynik postępowania o wymeldowanie był zależny od rozstrzygnięcia sprawy o naruszenie posiadania, co też nastąpiło. Biorąc pod uwagę wszystkie powyżej przytoczone okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.