IV SA/Wa 2076/15

WyrokWSA w Warszawie2015-11-30

Skład orzekający: Teresa Zyglewska, Paweł Groński, Wanda Zielińska - Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządca drogi powiatowej i starosta odpowiedzialny za ruch drogowy mogą być stronami postępowania w sprawie rozwiązania zgromadzenia publicznego i czy mogą wnioskować o wznowienie takiego postępowania?
Ratio decidendi
Zarządca drogi powiatowej i starosta odpowiedzialny za ruch drogowy nie są stronami postępowania w sprawie rozwiązania zgromadzenia publicznego, a tym samym nie mogą skutecznie wnioskować o jego wznowienie. Stronami takiego postępowania są wyłącznie organizator zgromadzenia i uczestnicy, a prawo odwołania przysługuje organizatorowi i uczestnikowi. Wniosek o wznowienie postępowania oparty na przesłankach z art. 145 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. nie może być uwzględniony, gdy wnioskodawca nie jest stroną postępowania.
Stan faktyczny
Zarząd Powiatu i Starosta złożyli wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Wojewody o odmowie rozwiązania zgromadzenia publicznego, twierdząc, że organizator zgromadzenia złożył nieprawdziwe oświadczenie dotyczące programu zgromadzenia i zablokował drogę powiatową. Wojewoda odmówił wznowienia postępowania, uznając, że wnioskodawcy nie są stronami postępowania. Minister Administracji i Cyfryzacji utrzymał w mocy postanowienie Wojewody. Zarząd Powiatu i Starosta zaskarżyli postanowienie Ministra do WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Zarządu Powiatu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Zyglewska Sędziowie: Sędzia WSA Paweł Groński (spr.) Sędzia WSA Wanda Zielińska - Baran po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 30 listopada 2015 r. sprawy ze skargi Zarządu Powiatu [...] na postanowienie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę. Zarząd Powiatu [...] pismem z 25 czerwca 2015 r. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowienie Ministra Administracji i Cyfryzacji z [...] września 2015 r. (znak: [...]). Zaskarżonym postanowieniem Minister utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z [...] marca 2015 r. (znak: [...]) o odmowie wznowienia - na wniosek Starosty Powiatu [...] i Zarządu Powiatu [...] - postępowania administracyjnego zakończonego decyzją tego organu o odmowie rozwiązania zgromadzenia publicznego pod nazwą: "[...]", które odbyło się [...] listopada 2014 r. na terenie [...]. Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że Wójt Gminy [...] decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] działając na podstawie art. 12 ustawy z 5 lipca 1990 r. – Prawo o zgromadzeniach (Dz. U. z 2013 r., poz. 397 ze zm.) rozwiązał zgromadzenie publiczne zorganizowane przez A.P. w dniu [...] listopada 2014 r. w Gminie [...] na terenie [...]. Wojewoda [...] decyzją z [...] stycznia 2015 r. (znak: [...]), po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez A.P. od tej decyzji, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł o odmowie rozwiązania zgromadzenia publicznego. Starosta [...] i Zarząd Powiatu [...] pismem z dnia 17 lutego 2015 r., podpisanym przez Starostę i Wicestarostę zwrócili się do Wojewody [...] z wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją tego organu z [...] stycznia 2015 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 4 k.p.a. W uzasadnieniu wnioskodawcy podali, że posiadają przymiot strony w postępowaniu dotyczącym zgromadzenia publicznego (jego rozwiązania lub odmowy rozwiązania) i bez własnej winy nie brali udziału w tym postępowaniu. Stwierdzili, że Zarząd Powiatu [...] jest zarządcą drogi powiatowej na której odbywało się zgromadzenie, natomiast Starosta [...] zarządza ruchem na tej drodze i odpowiada za bezpieczeństwo w ruchu. Podali, że organizator zgromadzenia nie uzyskał pozwolenia na przeprowadzenie zgromadzenia, o jakim mowa w art. 65 ustawy z 20 czerwca 1997 r . – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2012 r. poz. 1137 ze zm.). W odniesieniu do podstawy wznowienia określonej w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. wnioskodawcy stwierdzili, że organizator zgromadzenia w zawiadomieniu o zgromadzeniu oświadczył nieprawdę, ponieważ określił program zgromadzenia jako "przemarsz z transparentami w milczeniu z poszanowaniem regulaminu [...]", natomiast w rzeczywistości uczestnicy zgromadzenia zablokowali drogę powiatową. Zdaniem strony skarżącej było to poświadczenie nieprawdy przez organizatora zgromadzenia w celu uzyskania korzystnej dla siebie decyzji. Wojewoda [...] postanowieniem z [...] marca 2015 r. (znak: [...]), działając na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. odmówił wznowienia postępowania w tej sprawie. Organ podał, że skarżący nie byli stroną postępowania zakończonego decyzją z [...] stycznia 2015 r. o odmowie rozwiązania zgromadzenia publicznego. Z przepisu art. 12 ust. 2 i 3 ustawy z 5 lipca 1990 r. – Prawo o zgromadzeniach (Dz.U. z 2013 r. poz. 397 ze zm.) wynika, że stroną postępowania w tych sprawach jest wyłącznie organizator zgromadzenia i do niego jest kierowana decyzja w sprawie rozwiązania zgromadzenia. Organ podkreślił, że interes prawny to interes chroniony przepisami prawa, konkretny, dający się obiektywnie stwierdzić oraz aktualny, a nie jedynie hipotetyczny. Źródłem interesu prawnego skarżących nie jest również art. 65 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Ten przepis, w związku z wyrokiem TK z 18 stycznia 2006 r. K 21/05 nie ma obecnie zastosowania do zgromadzeń publicznych. Określa natomiast obowiązki organizatorów zawodów sportowych, rajdów, wyścigów, przewozów osób kolejką turystyczną imprez które powodują utrudnienia w ruchu lub wymagają korzystania z drogi w sposób szczególny. Odnosząc się do przyczyny wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Wojewoda stwierdził, że wznowienie postępowania ze względu na fałszerstwo dowodów jest możliwe dopiero po stwierdzeniu ich fałszerstwa orzeczeniem sądu lub innego właściwego organu. Pismami z dnia 30 marca 2015 r. Zarząd Powiatu [...] i Starosta [...] złożyli zażalenie na postanowienie organu I instancji o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego. Minister Administracji i Cyfryzacji postanowieniem z [...] czerwca 2015 r. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W dniu 25 czerwca 2015 r. Zarząd Powiatu [...] i Starosta [...] wnieśli jednobrzmiące skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Administracji i Cyfryzacji z [...] czerwca 2015 r. Skarga Zarządu Powiatu została podpisana przez Starostę [...], Wicestarostę [...] oraz pięciu członków zarządu powiatu. Druga skarga została podpisana przez Starostę (sprawa zarejestrowana pod sygn. IV SA/Wa 2075/15). Minister Administracji i Cyfryzacji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. W rozpoznawanej sprawie skarżący zarzucił Ministrowi Administracji i Cyfryzacji nieprawidłowe przyjęcie, że nie było podstaw do wznowienia postępowania zakończonego decyzją tego organu z [...] stycznia 2015 r. (znak: [...]), którą organ uchylił decyzję organu I instancji o rozwiązaniu zgromadzenia publicznego i orzekł o odmowie jego rozwiązania. Na wstępie należy wyjaśnić, że postępowanie wznowieniowe jest dwuetapowe. Aby mogło dojść do zbadania, czy w sprawie zachodzi podnoszona we wniosku o wznowienie postępowania przesłanka, właściwy organ musi przeprowadzić postępowanie wstępne, którego celem jest zbadanie dopuszczalności wszczęcia postępowania. Na tym wstępnym etapie w sprawie wznowienia postępowania organ administracyjny bada tylko i wyłącznie czy wniosek o wznowienie postępowania oparty jest na ustawowej przesłance wznowienia oraz czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z zachowaniem terminów przewidzianych w art. 148 k.p.a. Wyłącznie w przypadku ustalenia, że podanie o wznowienie postępowania nie określa przesłanek przewidzianych w art. 145 § 1 k.p.a., wniosek składa podmiot niebędący stroną bądź nie został zachowany termin do jego złożenia, określony w art. 148 k.p.a., organ administracyjny wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). Te ustalenia muszą być oczywiste, jednoznaczne. W pozostałych przypadkach organ jest zobowiązany wznowić postępowanie i merytorycznie zbadać wniosek (art. 150 i art. 151 k.p.a.). Trzeba przypomnieć, że w zaskarżonym postanowieniu organ przyjął, że wnioskodawcy we wniosku o wznowienie postępowania z 17 lutego 2015 r. nie podali ustawowych i zarazem właściwych przesłanek wznowienia postępowania. Zdaniem Sądu ta ocena dopuszczalności wznowienia mogła być dokonana przez organ w "pierwszej" fazie postępowania o wznowienie. Czym innym jest bowiem stwierdzenie, że określone we wniosku o wznowienie okoliczności mogą stanowić przesłankę wznowienia (przesłanka formalna), czym innym natomiast ustalenie, czy przesłanka wskazana we wniosku rzeczywiście uzasadnia rozpatrzenie sprawy w trybie wznowienie postępowania (przesłanka merytoryczna). Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że strona wnosząca o wznowienie postępowania podała okoliczności, które w świetle art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 4 nie mogły stanowić przesłanek wznowienia postępowania określonych w tych przepisach. Zdaniem wnioskodawców, organizator zgromadzenia w zawiadomieniu o zgromadzeniu oświadczył nieprawdę, ponieważ określił program zgromadzenia jako "[...]", natomiast w rzeczywistości uczestnicy zgromadzenia zablokowali drogę powiatową. Zdaniem strony skarżącej było to poświadczenie nieprawdy przez organizatora zgromadzenia co uzasadnia wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Tymczasem fałszerstwo dowodów, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne musi zostać stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego właściwego organu. Zdaniem Sądu, wniosek o wznowienie postępowania nie został również oparty o przesłankę wznowienia określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Z charakteru postępowania w sprawie rozwiązania zgromadzenia określonego w art. 12 ust. 1 - 3 ustawy z dnia 5 lipca 1990 r. Prawo o zgromadzeniach wynika, że jest to postępowanie szczególne sprowadzające się do oceny zaistnienia jednej z określonych w ust. 1 tego artykułu przesłanek rozwiązania zgromadzenia i natychmiastowego podjęcia decyzji ustnej podlegającej natychmiastowemu wykonaniu i natychmiastowemu jej ogłoszeniu przewodniczącemu lub uczestnikom zgromadzenia. (ust. 2) Świadczy to o tym, że stronami tego postępowania są uczestniczący w tym zgromadzeniu w tym organizator i przewodniczący zgromadzenia. W rezultacie art. 12 ust. 3 przyznaje prawo odwołania się od decyzji w sprawie rozwiązania zgromadzenia, podjętej w tym szczególnym trybie, organizatorowi zgromadzenia oraz jego uczestnikowi. Z tego z kolei wynika, że stronami postepowania w sprawie rozwiązania zgromadzenia nie są jakiekolwiek inne podmioty w tym zarządca drogi czy organizator ruchu na tej drodze. Należy dodać, ze w tej sprawie nie ma zastosowania art. 65 prawo o ruchu drogowym,, ponieważ od 8 lipca 2009 r. nie dotyczy on zgromadzeń a więc zorganizowanie zgromadzenia nie wymaga uzyskania zezwolenia o którym mowa w tym przepisie. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że jeżeli w świetle twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego w sposób ewidentny, nie budzący żadnej wątpliwości wynika, że wniosek składa podmiot nie będący stroną, organ wydaje postanowienie na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. o odmowie wznowienia postępowania (zob. np. wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2010 r. II OSK 1332/09, LEX Nr 737704). W tych okolicznościach faktycznych organ prawidłowo orzekł o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. Jak już powiedziano, czym innym jest bowiem stwierdzenie, że określone we wniosku o wznowienie okoliczności mogą stanowić przesłankę wznowienia (przesłanka formalna), czym innym natomiast ustalenie, czy przesłanka wskazana we wniosku rzeczywiście uzasadnia rozpatrzenie sprawy w trybie wznowienie postępowania (przesłanka merytoryczna). Z przedstawionych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że zaskarżane postanowienie nie narusza prawa. W związku z tym na podstawie art. 151 i art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło