IV SA/Wa 209/16
PostanowienieWSA w Warszawie2016-05-19
Skład orzekający: Wanda Zielińska – Baran
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego odmawiającego przyznania prawa pomocy w całości, z powodu nieprzedstawienia przez wnioskodawcę pełnej sytuacji majątkowej, w tym dokumentów dotyczących majątku małżonka pomimo rozdzielności majątkowej, zasługuje na uwzględnienie?Ratio decidendi
Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ referendarz sądowy prawidłowo odmówił przyznania prawa pomocy w całości. Skarżący nie przedstawił pełnej sytuacji majątkowej, w tym dokumentów dotyczących dochodów i rachunków bankowych żony, co jest niezbędne do oceny jego możliwości ponoszenia kosztów postępowania, nawet przy istniejącej rozdzielności majątkowej małżeńskiej, ze względu na obowiązek wzajemnej pomocy między małżonkami.Stan faktyczny
Skarżący P. W. złożył sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego odmawiającego mu prawa pomocy w całości w sprawie dotyczącej obowiązku przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. Referendarz odmówił prawa pomocy, uznając, że skarżący nie przedstawił rzetelnie swojej sytuacji majątkowej. Skarżący w sprzeciwie argumentował, że nie musi przedstawiać dochodów żony i dołączył dowody dotyczące jego sytuacji oraz dochodów żony.Rozstrzygnięcie
Utrzymał w mocy postanowienie Referendarza sądowego z dnia 6 kwietnia 2016 r. o odmowie przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Zielińska – Baran po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu P. W. o postanowienia Referendarza sądowego z dnia 6 kwietnia 2016 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi P. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie obowiązku przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej utrzymać w mocy postanowienia Referendarza sądowego z dnia 6 kwietnia 2016 r., sygn. IV SA/Wa 209/16
Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2016 r., w sprawie ze skargi P. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie wykonania obowiązku przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej, odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W uzasadnieniu postanowienia Referendarz wskazał, że odmówił P. W. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym przyjmując, że nie było możliwe dokonanie pełnej oceny jego sytuacji majątkowej. Zdaniem Referendarza, wnioskodawca we wniosku o przyznanie prawa pomocy nie przedstawił rzetelnie swojej sytuacji majątkowej, nie przedstawił również wymaganych dokumentów i informacji mających znaczenie dla rozstrzygnięcia wniosku, więc, zdaniem Referendarza, nie dołożył należytej staranności w wykazaniu, że jest osobą, która nie może ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania przed sądem administracyjnym.
Na to postanowienie w ustawowym terminie sprzeciw wniósł P. W. W jego uzasadnieniu wskazał, że dostarczając dowody o dochodach kierował się wytycznymi, że nie musi przedstawić dochodów żony. Skarżący wskazał, że dysponuje jedynie kwotą 604 zł zasiłku socjalnego. Do sprzeciwu skarżący dołączył oświadczenie L. G., która oświadczyła, że jest posiadaczką konta bankowego, z którego przelano na konto skarżącego kwotę 4800 zł tytułem pożyczki, ponadto dołączył kserokopie odcinków wynagrodzenia swojej żony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy.
W ocenie Sądu rozstrzygnięcie Referendarza sądowego odpowiada prawu.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wskazał, że nie osiąga żadnego dochodu, nie posiada oszczędności, ani innych wartościowych rzeczy, ponadto ma rozdzielność majątkową z żoną.
Za uzasadnione należało uznać wezwanie skarżącego do przedłożenia dodatkowych dokumentów przedstawiających jego sytuację majątkową poprzez: dowodów potwierdzających wysokość dochodów uzyskiwanych przez skarżącego i jego żonę oraz wydatków ponoszonych na niezbędne utrzymanie, wyciągów lub wykazów z rachunków bankowych skarżącego i jego żony, kopii decyzji o przyznaniu skarżącemu świadczeń z opieki społecznej, zaświadczenia z właściwej do spraw pomocy i opieki społecznej jednostki organizacyjnej gminy dotyczącego liczby osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym oraz korzystania z opiekli społecznej w okresie ostatnich dwóch lat, kopii decyzji dotyczących podatku od nieruchomości.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący nadesłał część dokumentów, nie nadesłał jednak m.in. dokumentów potwierdzających wysokość dochodów żony oraz wyciągów z jej rachunków bankowych.
W ocenie Sądu przedstawione przez skarżącego dokumenty nie przedstawiają jego pełnej sytuacji majątkowej. Przede wszystkim skarżący nie nadesłał rachunku bankowego żony. W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że nawet rozdzielność majątkowa małżeńska nie zwalnia małżonków z wynikającego z art. 23 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego obowiązku wzajemnej pomocy. Obowiązek ten jest niezależny od rodzaju ustroju majątkowego małżeńskiego, a ponadto obejmuje on także wydatki związane z prowadzeniem postępowań sądowych. Zauważyć należy, że rozdzielność majątkowa małżeńska w świetle przepisów prawa rodzinnego odnosi się, jak sama nazwa wskazuje, wyłącznie do majątków małżonków, a nie do ich wzajemnych obowiązków. Rozdzielność majątkowa dotyczy zatem jedynie kwestii zobowiązań każdego z małżonków wobec osób trzecich, a także kwestii samodzielnego dysponowania i zarządzania swoimi majątkami (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 2014 r., sygn. akt I FZ 11/04, z dnia 4 maja 2016 r., sygn. I OZ 408/16).
Skarżący nadesłał jedynie nieczytelne kserokopie mające potwierdzać wysokość wynagrodzenia otrzymywanego przez żonę. Nie stanowi to zatem zadość wezwaniu Sądu o nadesłanie rachunków bankowych.
Bez wyjaśnienia zatem powyższych okoliczności, ani Sąd ani Referendarz nie byli w stanie ustalić sytuacji majątkowej skarżącego ani jego możliwości płatniczych.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 260 § 1 cyt. ustawy należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło