IV SA/Wa 2094/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Sędziowie asesor WSA Marta Laskowska, asesor WSA Marian Wolanin, Protokolant Dominik Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2007 roku sprawy ze skargi A. G. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie przejścia działek z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa - oddala skargę - Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r., po rozpoznaniu wniosku A. G. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję Ministra Transportu i Budownictwa z dnia [...] maja 2006 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania z wniosku A. G. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Zastępcy Dyrektora Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miasta K. z dnia [...] lutego 1986 r. o przejściu z mocy prawa z dniem 8 marca 1958 r. na rzecz Skarbu Państwa działek położonych w b. gm. kat. K., objętych lwh [...] oznaczonych nr [...] o pow. [...] m2 i nr [...] o pow. [...] m2, stanowiących hipoteczną własność M. W. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia Minister Budownictwa wskazał, iż A. G. nie udokumentował swoich praw strony w rozumieniu art. 28 Kpa w przedmiocie żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Zastępcy Dyrektora Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miasta K. z dnia [...] lutego 1986 r. Podkreślono, iż z akt sprawy wynika, że sporna nieruchomość stanowiła hipoteczną własność M. W. i do niego została skierowana decyzja z dnia [...] lutego 1986 r. A. G. nie przedstawił zaś żądanego przez organ postanowienia Sądu o stwierdzeniu nabycia spadku po byłym właścicielu wywłaszczonej nieruchomości, jak również nie przedłożył innego tytułu prawnego do przedmiotowej nieruchomości. A. G. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego powyższą decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] sierpnia 2006 r. wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, iż w pismach kierowanych do organów administracji publicznej oraz we wnioskach o zasiedzenie złożonych do Sądu dostatecznie wykazał swój interes prawny do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] lutego 1986 r. Dodał również, że od 1976 r. do chwili obecnej płaci podatek od spornej nieruchomości i jest jej posiadaczem. Zdaniem skarżącego, nieruchomość ta nie mogła przejść na rzecz Skarbu Państwa na podstawie ustawy z dnia 25 lutego 1958 r. o uregulowaniu stanu prawnego mienia pozostającego pod zarządem państwowym, bowiem "nie istniał wtedy stan prawny na tej nieruchomości /.../". W odpowiedzi na skargę Minister Budownictwa wniósł o oddalenie skargi A. G. W uzasadnieniu organ administracyjny podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga A. G. nie jest zasadna. Nie stwierdzono bowiem w toku postępowania sądowoadministracyjnego, aby zaskarżona decyzja Ministra Budownictwa została wydana z naruszeniem prawa. W sprawie będącej przedmiotem niniejszego rozpoznania spór sprowadza się do kwestii, czy A. G. przysługuje przymiot strony postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Zastępcy Dyrektora Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miasta K. z dnia [...] lutego 1986 r. o przejściu z mocy prawa z dniem 8 marca 1958 r. na rzecz Skarbu Państwa działek położonych w b. gm. kat. K., objętych lwh [...] oznaczonych nr [...] o pow. [...] m2 i nr [...] o pow. [...] m2, stanowiących hipoteczną własność M. W. Podkreślić na wstępie należy, iż zgodnie z dyspozycją art. 28 Kpa stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Strona postępowania administracyjnego jest instytucją procesową, rozumianą jako zespół norm prawnych odnoszących się do sytuacji prawnej wyodrębnionej ze względu na jej doniosłość społeczną lub prawną /por. B. Adamiak/J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", Warszawa 2004 C. H. Beck, s. 227/. W tym zespole norm prawnych będą zmienne, ze swej natury, normy materialnego prawa administracyjnego, ale też innych gałęzi prawa, np. prawa cywilnego, gdy poddają one niektóre sprawy władczej decyzyjnej regulacji przez administrację publiczną /np. niektóre sprawy własności, rzeczowych praw ograniczonych, odszkodowań etc./ oraz przepisy prawa materialnego cywilnego w tym zakresie, w jakim odsyła do nich art. 30 Kpa oraz szereg przepisów proceduralnych zawartych w Kpa. Sąd orzekający w niniejszej sprawie w całości podziela pogląd przyjęty w judykaturze, zgodnie z którym stronami w sprawie o stwierdzenie nieważności są nie tylko strony postępowania trybu zwykłego, lecz także osoby, których interesu prawnego lub obowiązku mogą dotyczyć skutki stwierdzenia nieważności decyzji /vide wyrok NSA z dnia 15 września 2000 r., sygn. akt IV SA 2328/99, nie publikowany/. W doktrynie i orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, iż interes prawny w rozumieniu art. 28 Kpa powinien być analizowany w płaszczyźnie prawa materialnego, nie zaś procesowego. W ocenie Sądu interes prawny, o którym mowa w dyspozycji art. 28 Kpa, może wynikać nie tylko z przepisów prawa administracyjnego, lecz także z prawa cywilnego /ińde wyrok NSA z dnia 19 stycznia 1982 r., sygn. akt SA/KR 517/81, ONSA1982, nr 1 poz. 11/. Interes prawny, którego istnienie warunkuje przyznanie osobie przymiotu strony w określonej sprawie, zdaniem Sądu, musi bezpośrednio dotyczyć sfery prawnej podmiotu. Brak bezpośredniości wpływu sprawy na sferę prawną osoby nie pozwala na uznanie za stronę / vide postanowienie NSA z dnia 30 maja 1984 r., sygn. akt II SA 789/84, nie publikowane/. Podobny pogląd zawiera wyrok NSA z dnia 10 marca 1989 r., sygn. akt IV SA 1254/88, nie publikowany, wskazujący na to, że stroną jest ten podmiot, którego własny interes prawny lub obowiązek podlega konkretyzacji w postępowaniu administracyjnym/por. też wyrok NSA z dnia 26 stycznia 1995 r. sygn. akt I SA 2528/93, ONSA 1996, nr 1, poz. 34. Od tak pojmowanego interesu prawnego odróżnić należy interes faktyczny, to jest stan, w którym podmiot wprawdzie jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jednakże nie może tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mającymi stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności organu administracji. W ocenie Sądu - wobec powyższych rozważań - brak jest podstaw do uznania argumentów przestawionych przez A. G. w uzasadnieniu skargi za zasadne. Natomiast nie można odmówić słuszności wywodom Ministra Budownictwa zawartym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Nie jest w sprawie kwestionowane, iż A. G. znajduje się w posiadaniu spornej nieruchomości. Posiadanie wszakże jest stanem faktycznym, nie jest natomiast prawem rzeczowym, z którego posiadacz może wywodzić tytuł prawny do nieruchomości będącej przedmiotem posiadania. Oznacza to, iż skarżący ma jedynie interes faktyczny w rozstrzygnięciu sprawy administracyjnej z wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Zastępcy Dyrektora Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miasta K. z dnia [...] lutego 1986 r. Zainteresowania tego skarżący wszakże nie poparł przepisami prawa, które mogłyby stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności organu administracji publicznej. Minister Budownictwa trafnie uznał, iż A. G. nie wykazał w toku postępowania, by był następcą prawnym M. W. Skarżący nie udowodnił nadto, by przysługiwał mu tytuł prawny do spornej nieruchomości. Ze stanu posiadania i sprawowania faktycznego władztwa nad przedmiotową nieruchomością, w tym opłacania podatku od nieruchomości, skarżący nie może zaś wywodzić tytułu prawnego do tejże działki. O tytule prawnym do przejętej na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości nie przesądza również to, że Skarżący występował do Sądu z wnioskiem o stwierdzenie zasiedzenia przedmiotowej działki. W sytuacji, gdyby przed Sądem Powszechnym toczyło się postępowanie z wniosku A. G. w przedmiocie zasiedzenia spornej nieruchomości, możnaby rozważyć istnienie podstawy do zawieszenia postępowania w niniejszej sprawie do czasu zakończenia postępowania sądowego w przedmiocie zasiedzenia. Sąd stwierdził jednakże, iż Sąd Rejonowy [...] w K. postanowieniem z dnia [...] lutego 2005 r., sygn. akt [...], oddalił wniosek A. G. o zasiedzenie. Nadto, Sąd Okręgowy w K. postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r., sygn. akt [...], oddalił apelację A. G. od powyższego rozstrzygnięcia Sądu I instancji /k.34-36/. W tej sytuacji stwierdzić należało, iż brak jest podstaw do przyjęcia, że decyzja Zastępcy Dyrektora Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miasta K. z dnia [...] lutego 1986 r. o przejściu z mocy prawa z dniem 8 marca 1958 r. na rzecz Skarbu Państwa działek położonych w b. gm. kat. K., objętych lwh [...] oznaczonych nr [...] o pow. [...] m2 i nr [...] o pow. [...] m2, stanowiących hipoteczną własność M. W. - bezpośrednio dotyczy sfery prawnej skarżącego. W ocenie Sądu, A. G. nie przysługuje przymiot strony w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym. Mając na względzie powyższe rozważania, na podstawie regulacji art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, Sąd orzekł jak w sentencji.