IV SA/Wa 2099/07

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. i R. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. K., R. K., K. K., M. D., T. D., W. C., W. C., A. W., S. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia (...) sierpnia 2007 r. Nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący J. i R. K. w dniu 9 listopada 2007 r. ( data nadania pisma w urzędzie pocztowym) złożyli na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 100 zł oraz ustanowienie radcy prawnego, w sprawie ze skargi na wskazaną w sentencji decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia (...) sierpnia 2007 r. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku wynika, że wnioskodawcy prowadzą gospodarstwo domowe wspólnie z matką R. K. Źródłem utrzymania rodziny są dochody z gospodarstwa rolnego w wysokości 482,41 zł miesięcznie, świadczenie emerytalne skarżącej w wysokości 1038 zł miesięcznie oraz emerytura matki skarżącego w wysokości 686 zł miesięcznie. W rubryce 7 dotyczącej majątku skarżący wskazali, iż są właścicielami domu o pow. 200 m2, oraz nieruchomości rolnej o pow. 4 ha. Oświadczyli ponadto, iż posiadają oszczędności w wysokości 5000 zł. Uzasadniając swój wniosek skarżący wskazali, iż ponoszą stałe koszty eksploatacji związane z utrzymaniem domu ( energia elektryczna 200 zł miesięcznie, opał 3500 zł na sezon, woda i ścieki 70 zł miesięcznie, lekarstwa 200 zł miesięcznie, dojazd do lekarza 100 zł miesięcznie), co powoduje, że nie są w stanie ponieść kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Ponadto z nadesłanych przy piśmie z dnia 3 grudnia 2007 r. dokumentów wynika, iż skarżący uzyskali na 2006 r. dopłaty bezpośrednie do gruntów rolnych w łącznej wysokości 1698, 43 zł. Rozpoznając wniosek skarżących należy stwierdzić, że nie zasługuje on na uwzględnienie. W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Instytucja przyznania prawa pomocy jest zatem rozwiązaniem szczególnym i powinna być stosowana w przypadkach wyjątkowych, wobec osób, których sytuacja materialna, bytowa jest trudna. Zawarte w art. 246 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. W niniejszej sprawie skarżący nie wykazali, że znajdują się w sytuacji materialnej, która kwalifikowałaby ich do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zasadnicze znaczenie ma fakt, że zarówno J. K. jak i matka skarżącego uzyskują stałe dochody z tytułu świadczenia emerytalnego w łącznej wysokości 1724 zł miesięcznie. Skarżący R. K. natomiast posiada dochody z gospodarstwa rolnego oraz dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych. Poza tym skarżący mają zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, oraz posiadają oszczędności w wysokości 5000 zł. Nie są zatem ludźmi ubogimi, pozbawionymi środków do życia, a niewątpliwie do takich przypadków powinno sprowadzać się udzielenie prawa pomocy. Należy zatem stwierdzić, iż wysokość uzyskiwanych przez skarżących dochodów oraz fakt posiadania oszczędności w wysokości 5000 zł pozwala na przyjęcie, że dysponują oni wystarczającymi środkami finansowymi na pokrycie kosztów sądowych oraz kosztów zastępstwa procesowego. W związku z powyższym po przeanalizowaniu wniosku J. i R. K. stwierdzić należy, że przesłanki określone w przepisie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, będące warunkiem niezbędnym do przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie, nie występują w niniejszej sprawie. Na marginesie należy jednocześnie dodać, iż procedura sądowo – administracyjna nie przewiduje obowiązku ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika do dokonywania czynności procesowych przed sądem I instancji, a Sąd rozpoznając skargę bada zgodność z prawem zaskarżonego aktu, nie ograniczając się do zarzutów podnoszonych przez strony, ale w granicach całej sprawy. W świetle powyższego na podstawie art. 245 i 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.