IV SA/Wa 2099/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 23 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu w sprawie ze skargi D. D. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] czerwca 2013 r. Nr [...] w przedmiocie wezwania do oddania odpadu postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu Dnia 2 sierpnia 2013 r. D. D. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] czerwca 2013 r. znak [...] uchylające własne postanowienie z dnia [...] lutego 2013 r. znak [...], zobowiązujące skarżącego, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...], do oddania odpadu o kodzie [...] w postaci uszkodzonego pojazdu ([...]) marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...], do podmiotu posiadającego zezwolenie na zbieranie odpadów lub zezwolenia na przetwarzanie odpadów – w zakresie terminu jego wykonania i określające termin wykonania nie dłuższy niż 30 dni od daty jego doręczenia, a w pozostałym zakresie utrzymujące je w mocy. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV tut. Sądu z dnia 5 września 2013 r. wezwano stronę skarżącą do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu tego zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis wspomnianego zarządzenia strona skarżąca otrzymała w dniu 13 września 2013 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru k-20). Termin do uiszczenia wpisu upływał w dniu 20 września 2013 r. Do końca tego dnia Sąd nie odnotował wpłaty. Pismem z dnia 2 października 2013r. (data nadania w Urzędzie Pocztowym 3 października 2013 r.) skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu, załączając jednocześnie kserokopię potwierdzenia polecenia przelewu na kwotę 100 zł na konto Sądu z dnia 30 września 2013 r. Z dokumentów finansowych Sądu wynika, że wpłata została zaksięgowana w dniu 30 września 2013 r.( k-21). Skarżący uzasadniając uchybienie terminu do uiszczenia wpisu wskazał, że przyczyną opóźnienia w zapłacie było zawieruszenie wezwania z Sądu przez zamieszkującego z nim ojca E. D. (osobę w podeszłym wieku, po udarze mózgu) i nieprzekazanie mu informacji o nadesłanym wezwaniu. Jak stwierdził Wnioskujący, w terminie odebrania przesyłki i przez następne kilka dni przebywał poza miejscem zamieszkania. O fakcie dostarczenia pisma dowiedział się przypadkiem w dniu 30 września 2013 r. podczas prac porządkowych w domu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. W myśl art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. nr 0, poz. 270 ze zm.), dalej:"p.p.s.a."), Sąd na wniosek strony postanowi przywrócenie terminu, jeżeli ta nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym w terminie bez swojej winy. Według powyższego przepisu konieczną, a zarazem podstawową przesłanką przywrócenia terminu, jest brak winy po stronie podmiotu dokonującego danej czynności. Stosownie zaś do treści przepisu art. 87 § 2 p.p.s.a. na stronie ciąży obowiązek uprawdopodobnienia braku winy, natomiast Sąd rozpoznając wniosek strony musi ocenić, czy w terminie przewidzianym do dokonania czynności nastąpiła taka przeszkoda. W realiach niniejszej sprawy skarżący powołuje się na nieprzekazanie wezwania przez zamieszkującego z nim ojca, który przez roztargnienie nie poinformował go o fakcie dostarczenia wezwania z sądu. Zgodnie z art. 72. § 1. p.p.s.a. jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było - administracji domu lub dozorcy, jeżeli osoby te nie mają sprzecznych interesów w sprawie i podjęły się oddania mu pisma. Przepis ten określa dozwolone wypadki doręczenia zastępczego osobie fizycznej. Doręczenie to jest dopuszczalne, jeżeli łącznie spełnione są cztery przesłanki: 1) adresata nie ma w domu; 2) doręczyć można tylko dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było – administracji domu lub dozorcy; 3) osoby te nie mają sprzecznych interesów w sprawie; 4) osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. W rozpatrywanej sprawie przesłanki te zostały spełnione zatem Sąd prawidłowo przyjął domniemanie, że przesyłka została doręczona prawidłowo i wywołuje skutek prawny. Mając na uwadze treść art. 86 § 1 p.p.s.a., zdaniem Sądu wskazane okoliczności uchybienia uiszczenia wpisu od skargi w wyznaczonym do tego terminie nie uzasadniają braku winy skarżącego. Taką okolicznością nie jest odebranie przesyłki sądowej podczas nieobecności skarżącego przez ojca. Ojciec jest dorosłym domownikiem. Nie stwierdzono też sprzecznych interesów w sprawie między nim a skarżącym. Nic nie wskazuje by rodzic nie chciał przekazać wezwania synowi. Należy zauważyć, że jeżeli dorosły domownik adresata, który nie ma sprzecznych interesów w sprawie, własnoręcznym podpisem kwituje odbiór przesyłki, to tym samym zobowiązuje się do jej przekazania adresatowi; natomiast jeśli domownik wyraźnie nie zobowiązuje się oddać przesyłki adresatowi, to przesyłka nie powinna mu zostać wydana przez doręczyciela. (postanowienie NSA 15 listopada 2012 r. sygn. akt I GSK 1431/12 LEX nr 1247105). W rozpoznawanej sprawie doszło zatem do doręczenia zastępczego określonego w art. 72 p.p.s.a. Dokonane w tych okolicznościach doręczenie, oparte jest na domniemaniu, że pismo dotarło do rąk adresata i wyznacza początek biegu terminu do podjęcia czynności prawnej. Adresat przesyłki może obalić to domniemanie wykazując, że doręczenie zastępcze było wadliwe (niezgodne z treścią przepisu art. 72 p.p.s.a.), albo też pismo w ogóle nie dotarło do rąk adresata (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, Wydanie 4, Warszawa 2010 r.). Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie znajduje zastosowanie pogląd NSA wyrażony w Postanowieniu z dnia 25 listopada 2011 r. (sygn. akt II FZ 623/11 LEX nr 1070091.) NSA stwierdził w nim, że fakt, iż dorosły domownik, który dokonał odbioru korespondencji i nie przekazał jej do rąk adresata we właściwym czasie, nie podając rzeczywistej daty odbioru, nie wyłącza winy skarżącego. Nieuwagi lub zaniedbania nie można kwalifikować jako braku winy, będącego przesłanką przywrócenia uchybionego terminu. Podkreślił tam, że zgodnie z art. 72 § 1 p.p.s.a. odebranie przesyłki przez dorosłego domownika jest uważane za skuteczne doręczenie przesyłki samemu adresatowi. Warunkiem doręczenia przesyłki osobie nie będącej adresatem jest to, że odbierający pismo zobowiąże się do jej przekazania odbiorcy. Słusznie zauważył, że strona będzie ponosić konsekwencje jakie wynikają z doręczenia pisma nawet wówczas, gdy pismo jest doręczane podczas jej nieobecności w miejscu zamieszkania. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 marca 2009 r., sygn. akt I OZ 174/09, LEX nr 564244 i z dnia 25 lutego 2011 r., sygn. akt II FZ 60/11). Na marginesie Sąd wskazuje, że gdyby przyjąć argumentację Skarżącego, to i tak nie można byłoby uznać, że okoliczność przebywania na poza domem w chwili dostarczenia przesyłki uzasadniałaby przywrócenie uchybionego terminu. Strona należycie dbająca o własne sprawy - planując dłuższy pobyt poza miejscem, którego adres wskazała Sądowi jako adres, na który mają być kierowane do niej pisma w sprawie - powinna na ten czas ustanowić pełnomocnika do doręczeń i zapobiec w ten sposób niekorzystnym skutkom jakie wiążą się z uchybieniem terminu w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Zgodnie z panującym w orzecznictwie poglądem przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Tymczasem okoliczności podanej przez skarżącego, tj. nieprzekazanie mu pisma przez ojca z uwagi na jego roztargnienie spowodowane chorobą, nie można uznać za przeszkodę nieusuwalną. Skarżący nie wykazał okoliczności, które uzasadniałyby przywrócenie uchybionego terminu z przyczyn od niego niezależnych. Okoliczności powyższe świadczą - wbrew twierdzeniom skarżącego - o nie dochowaniu przez niego szczególnej staranności. Ustalenia te dyskwalifikują wniosek w kontekście możliwości jego uwzględnienia. Mając powyższe na uwadze, na zasadzie art. 86 § 1 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia