IV SA/Wa 2105/17

PostanowienieWSA w Warszawie2018-03-09

Skład orzekający: Monika Stępkowska-Bigiej

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, którego świadczenie emerytalne jest zajęte przez komornika, a dochód jest niewystarczający na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Skarżący, którego jedynym źródłem utrzymania jest emerytura pomniejszona o zajęcie komornicze, a dochód jest w całości przeznaczony na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, wykazał, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 PPSA, należy przyznać mu prawo pomocy w zakresie całkowitym, aby nie pozbawić go prawa do sądu.
Stan faktyczny
Skarżący H. K. złożył skargę na postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. odmawiające wszczęcia postępowania. Wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący wskazał, że jego jedynym dochodem jest emerytura w kwocie 1840 zł, z której potrącane jest 490 zł miesięcznie w związku z zajęciem komorniczym. Posiada skromny majątek i ponosi bieżące opłaty.
Rozstrzygnięcie
1) zwolniono H. K. od kosztów sądowych; 2) ustanowiono dla H. K. adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Monika Stępkowska-Bigiej po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi H. K. na postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania postanawia: 1) zwolnić H. K. od kosztów sądowych; 2) ustanowić dla H. K. adwokata. H. K. (skarżący) wraz ze skargą na postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia [...] czerwca 2017 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania, zwrócił się do Sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Z informacji zawartych we wniosku oraz nadesłanych w uzupełnieniu wniosku w dniu 1 grudnia 2017 r. oświadczeń i dokumentów wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest współwłaścicielem domu, oświadczył, że jego udział stanowi pomieszczenie o pow. 12 m2, wspólna kuchnia i łazienka – wartość udziału 10 000 zł. Jest też współwłaścicielem (w ¼) działki o pow. 0,09 ha o wartości 3 000 zł. Skarżący podał, że świadczenie emerytalne wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym wynosi 1840 zł. W związku z zajęciem komorniczym świadczenia emerytalnego, potrącana jest z niego kwota 490 zł miesięcznie. Skarżący podał, że za wywóz śmieci i nieczystości ponosi opłatę w wysokości 50 zł miesięcznie. Nie podsiada rachunków za opał (węgiel kamienny). Do wniosku dołączył kopię dwóch niezapłaconych rachunków za energię elektryczną (z października 2017 r. i grudnia 2017 r.) na łączną kwotę 337 zł. Rozpoznając wniosek należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie. Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oceniając sytuację materialną skarżącej wzięto pod uwagę, że jedyne źródło utrzymania stanowi świadczenie emerytalne wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym w wysokości 1840 zł, z którego potrąca jest kwota 490 zł w związku z zajęciem komorniczym świadczenia emerytalnego. Skarżący nie posiada oszczędności, czy majątku, który mógłby spieniężyć. Biorąc pod uwagę wysokość tego świadczenia i mając na uwadze aktualny poziom cen i opłat za dobra i usługi utrzymania koniecznego, należy stwierdzić, że ww. dochód jest w całości przeznaczony na wydatki związane z zaspokajaniem niezbędnych potrzeb życiowych. W ocenie referendarza sądowego opisana sytuacja uzasadnia przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. W tym stanie rzeczy nieudzielenie skarżącemu prawa pomocy mogłoby wiązać się z pozbawieniem go prawa do Sądu. Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło