IV SA/Wa 2111/14
WyrokWSA w Warszawie2015-01-15
Skład orzekający: Aneta Dąbrowska, Anna Szymańska, Agnieszka Wójcik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych zezwalająca na trwałe wyłączenie gruntów leśnych z produkcji, ustalająca należności i opłaty oraz uchylająca rygor natychmiastowej wykonalności decyzji organu pierwszej instancji, została wydana z naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Decyzja Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych została wydana zgodnie z przepisami prawa, w szczególności ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych oraz Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ prawidłowo ustalił tytuł prawny wnioskodawcy do gruntu, sposób wyliczenia należności i opłat oraz zasadność uchylenia rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji organu pierwszej instancji. Zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych nie zostały uwzględnione, gdyż nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył wniosek o zezwolenie na trwałe wyłączenie gruntów leśnych z produkcji pod linię energetyczną 400 kV. Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych wydał decyzję zezwalającą na wyłączenie gruntów, ustalając należności i opłaty oraz nadając rygor natychmiastowej wykonalności. Dyrektor Generalny Lasów Państwowych uchylił rygor natychmiastowej wykonalności, utrzymując pozostałe postanowienia decyzji. Skarżący, właściciel gruntów, kwestionował decyzję, zarzucając m.in. naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych oraz brak tytułu prawnego wnioskodawcy do gruntu.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Anna Szymańska, sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi A. H. na decyzję Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na trwałe wyłączenie z produkcji gruntów leśnych - oddala skargę -
Dyrektor Generalny Lasów Państwowych decyzją z [...] lipca 2014 r. – zaskarżoną skargą przez A. H. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – uchylił w części i utrzymał w mocy w pozostałym zakresie decyzję Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych z [...] grudnia 2013 r. wydaną w przedmiocie zezwolenia na trwałe wyłączenie z produkcji gruntów leśnych. Stan sprawy przedstawia się następująco: Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych decyzją z [...] grudnia 2013r. – po rozpatrzeniu wniosku [...] S.A. z siedzibą w K.:
1) zezwolił na trwałe wyłączenie z produkcji gruntów leśnych o powierzchni [...] ha, o typie siedliskowym las wilgotny (Lw), niebędących lasami ochronnymi, stanowiących własność prywatną, wchodzących w skład działki ewidencyjnej nr [...] w obrębie ewidencyjnym nr [...] K., gm. W., pow. o., woj. [...], przeznaczonych pod tereny linii energetycznej 400 kV [...] - [...], oznaczonych na mapie stanowiącej załącznik nr 1 do decyzji;
2) ustalił: - należność z tytułu trwałego wyłączenia z produkcji gruntów leśnych - stanowiącą równowartość [...] m³ drewna, co przy obowiązującej cenie 1 m³ ogłoszonej w Monitorze Polskim z dnia 24 października 2012 r., poz. 788, stanowi kwotę [...] zł,
- opłatę roczną z tytułu użytkowania na cele nierolnicze i nieleśne gruntów wyłączonych z produkcji, stanowiącą [...] % należności, tj. równowartość [...] m³ drewna pomnożonych przez cenę 1 m³ drewna, ogłaszaną przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Monitorze Polskim za III kwartały roku poprzedzającego wniesienie opłaty, po faktycznym wyłączeniu gruntów z produkcji. O wysokości opłaty rocznej w danym roku wyrażonej w jednostkach pieniężnych wnioskodawca będzie powiadamiany odrębnymi pismami (notami), - jednorazowe odszkodowanie za przedwczesny wyrąb drzewostanu w wysokości stanowiącej równowartość [...] m³ drewna pomnożoną przez aktualną cenę 1 m³ drewna, ogłaszaną przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Monitorze Polskim, naliczonej w dniu faktycznego wyłączenia gruntów z produkcji, a ustalonej na podstawie protokołu z ustalenia jednorazowego odszkodowania za przedwczesny wyrąb drzewostanu, który stanowi załącznik nr 2 do decyzji; 3) nadał przedmiotowej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 § 1 K.p.a. Szczegółowe wyliczenie należności, opłaty rocznej oraz odszkodowania za przedwczesny wyrąb drzewostanu zawiera załącznik nr 3 do decyzji. Dokonując wpłaty należności, jednorazowego odszkodowania za przedwczesny wyrąb drzewostanu oraz opłaty rocznej należy wskazać numer decyzji i tytuł opłaty. Kwoty należności, opłat rocznych i jednorazowego odszkodowania za przedwczesny wyrąb drzewostanu należy uiszczać na rachunek bankowy Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w B. o numerze: [...] w Banku Gospodarki Żywnościowej Oddział B., w następujący sposób:
a) należność uiszcza się w terminie 60 dni od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna (niezależnie od tego czy doszło do wyłączenia gruntu leśnego z produkcji); b) jednorazowe odszkodowanie za przedwczesny wyrąb drzewostanu uiszcza się z chwilą dokonania wyrębu; c) opłatę roczną w wysokości wyliczonej w sposób określony w pkt. 2 uiszcza się przez dziesięć kolejnych lat (od chwili wyłączenia gruntów z produkcji), w terminie do 30 czerwca każdego roku. Od powyższej decyzji odwołanie wniósł A. H.
Dyrektor Generalny Lasów Państwowych decyzją z [...] lipca 2014 r. uchylił decyzję organu pierwszej instancji w zakresie dotyczącym nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności (czyli w punkcie 3), a utrzymał w mocy w pozostałym zakresie (czyli w punkcie 1 i 2). W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy odpierając zarzut odwołującego się, co do braku przymiotu ostateczności decyzji Starosty O. z [...] listopada 2013 r., podał, że decyzja ta w dniu wydania decyzji Dyrektora RDLP była ostateczna, ponieważ Wojewoda [...] w zakresie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości - decyzją z [...] grudnia 2013 r. - utrzymał decyzję Starosty O. Skarga odwołującego się wniesiona na wymienioną decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. została odrzucona prawomocnym postanowieniem z [...] marca 2014 r. Dalej organ zauważył, że Dyrektor RDLP wydając decyzję ustalił opłaty obciążające wnioskodawczynię, a nie odwołującego się. Należność z tytułu trwałego wyłączenia z produkcji ustala się w decyzji zezwalającej na wyłączenie gruntów z produkcji, według aktualnej ceny (drewna) podawanej przez GUS dla celów podatkowych w dniu wydana decyzji, kwestia daty faktycznego wyłączenia nie ma w tym przypadku znaczenia. Nie ma podstaw by w decyzji zezwalającej na wyłączenie gruntu z produkcji leśnej, gdy grunt nie jest jeszcze z tej produkcji wyłączony, pomniejszać należność o wartość gruntu w dniu faktycznego wyłączenia, na co bezsprzecznie wskazuje przepis art. 12 ust. 6 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Dlatego zarzuty odwołującego się dotyczące niepomniejszenia należności na podstawie art. 12 ust. 6 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych oraz ustalenia należności według stawek z roku 2013 mimo, że do wyłączenia dojdzie w roku 2014 nie mogły zostać uwzględnione. Ponadto Dyrektor RDLP wydał decyzję po ustaleniu, że zaistniały do tego przesłanki. Grunt wnioskowany do wyłączenia przeznaczony był na cele nierolnicze i nieleśne - pod tereny linii energetycznej 400 kV [...] - [...], a wnioskodawca posiadał tytuł do gruntu umożliwiający jego wyłączanie. Wnioskodawczyni uzyskała tytuł do gruntu na podstawie decyzji Starosty O. z [...] listopada 2013 r., znak [...], w której ograniczono sposób korzystania z nieruchomości odwołującego się, przez zezwolenie wyżej wymienionej na założenie i przeprowadzenie linii energetycznej. Tytułem prawnym do gruntu może być bowiem decyzja Starosty wydana na podstawie art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Decyzja ta zastępuje zgodę właściciela na wejście w teren, gdy jej właściciel nie wyraża na to zgody" (wyrok NSA w Rzeszowie z 11.07.2003 r., sygn. akt SA/Rz 1635/00). Zatem Dyrektor RDLP wydając decyzję na wniosek [...] S.A. prawidłowo uznał, że wymieniona ma tytuł do gruntu. Wobec tego nie było podstaw do żądania od wnioskodawczyni oświadczenia o posiadaniu prawa do dysponowania nieruchomością na cele objęte niniejszym postępowaniem. Odnosząc się uchylonego rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji organu pierwszej instancji, organ odwoławczy wskazał, że rygor ten nadano na podstawie art. 108 § 1 K.p.a. Tymczasem [...] S.A. we wniosku nie wskazała dlaczego niezbędne jest natychmiastowe wykonanie decyzji, wskazywano jedynie względy na podstawie których można orzec ten rygor (np. ważny interes społeczny). W związku z tym uznano, że nie było uzasadnienia do nadawania tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
A. H. w skardze na decyzję Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z [...] lipca 2014 r. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji. Zarzucił naruszenie przepisów mające wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 10 § 1, art. 107 § 1 i § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego [(Dz. U. z 2013 r., poz. 1071, ze zm.) – dalej w skrócie: K.p.a.] przez niepowiadomienie skarżącego o zakończeniu prowadzonego postępowania i niepouczenie o możliwości zapoznania się z zebranymi dowodami w sprawie przed organem pierwszej instancji oraz brak w uzasadnieniu faktycznym wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - nie wyjaśnia podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa; 2) art. 8 i art. 11 w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 140 K.p.a., polegające na uchyleniu się przez organ odwoławczy, od rozpatrzenia i oceny zarzutu naruszenia art. 7 w zw. z art.75 K.p.a., przez oparcie decyzji wyłącznie na treści rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie jednorazowego odszkodowania za przedwczesny wyrąb drzewostanu (Dz. U. z 2002 r., Nr 99, poz 905) i w oparciu o skrócony opis taksacyjny drzewostanów sporządzony przez Biuro Urządzenia Lasu i Geodezji Leśnej Oddział w B. oraz przyjęcie do wyliczenia należności i odszkodowania za przedwczesny wyrąb drzewostanu ceny drewna na rok 2013 ogłoszonej przez Prezesa GUS w Monitorze Polskim z dnia 24 października 2012 r., poz. 788 - zamiast na opinii biegłego;
3) art. 80 K.p.a., polegające na dowolnej ocenie dowodów, wyrażające się na dokonaniu wyceny odszkodowania na podstawie przepisów ogólnie obowiązujących w sytuacji, gdy organ ten nie dysponuje wiedzą specjalną uzasadniającą dokonywanie tego typu oceny; 4) art. 12 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych przez wyliczenie należności i opłat rocznych według stawek obowiązujących w 2013 r., podczas gdy do ewentualnego wyłączenia gruntów leśnych dojdzie najwcześniej w 2014 r., a także z naruszeniem art. 12 ust. 6 powoływanej ustawy przez nieustalenie wartości gruntu w cenie rynkowej stosowanej w danej miejscowości w obrocie gruntami, w dniu faktycznego ich wyłączenia z produkcji; 5) art. 4 pkt 4 ww ustawy przez wydanie decyzji osobie nieposiadającej tytułu prawnego do wymienionych w zaskarżonej decyzji gruntów leśnych. W uzasadnieniu skargi podmiot ją wnoszący podał, że nie zgadza się na trwałe wyłączenie z produkcji gruntów leśnych stanowiących jego własność. Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w B. nie dokonał własnej oceny dowodów w postaci uchwały Rady Miejskiej w O. z [...] maja 2013 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla dwutorowej, napowietrznej linii elektroenergetycznej 400 kv [...]-[...] na terenie gminy O. oraz decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w B. z [...] lipca 2013 r., znak [...]. Organ ograniczył się jedynie do stwierdzenie, że działka nr [...] w obrębie ewidencyjnym nr [...] K. zlokalizowana jest na terenie oznaczonym w planie symbolem planistycznym [...], dla którego obowiązują ustalenia: tereny obiektów infrastruktury elektroenergetycznej. Podobnie w postępowaniu odwoławczym nie dokonano oceny rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, ani własnej oceny jako organu odwoławczego. Zdaniem skarżącego organy wydały decyzje z naruszeniem art. 4 pkt 4 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych przez wydanie decyzji osobie nieposiadającej prawa do dysponowania nieruchomością stanowiącą działkę ewidencyjną nr 505. Skarżący podniósł, że to on jest właścicielem powyższej nieruchomości. Wymienionej nieruchomości nie zbył na rzecz [...] z siedzibą w K., jak również w formie przepisanej prawem nie zadysponował z możliwością użytkowania jej przez osoby trzecie. Prowadzone były postępowania administracyjne w sprawie ograniczenia jego prawa własności do powyższej nieruchomości, ale w dacie wydania decyzji organu pierwszej instancji w niniejszej sprawie, decyzje wydane w tych postępowaniach nie były decyzjami ostatecznymi. Oznacza to, że wnioskodawca nie posiadał tytułu prawnego do korzystania z nieruchomości, jako użytkownik zależny. Organ odwoławczy oparł w tej części rozstrzygnięcie na opinii innego organu administracyjnego, uznającego za zbędne dysponowanie oświadczeniem o prawie do użytkowania tą nieruchomością. W przypadku dokonywania wyceny nieruchomości w oparciu o art. 12 ust. 6 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, powinna być ona sporządzona na dzień faktycznego ich wyłączenia z produkcji leśnej. Organ odwoławczy uchylił się od oceny, a co za tym idzie, także rozpoznania tego zarzutu skarżącego, zawartego w odwołaniu. Organ pierwszej instancji oparł swoją decyzję na ogólnie obowiązujących przepisach prawa zamiast sporządzić operat szacunkowy przy pomocy biegłego, w dacie faktycznego wyłączenia gruntów leśnych z produkcji. Wydanie decyzji, w oparciu wyłącznie o ogólnie obowiązujące przepisy, który nie mogą mieć w ocenie skarżącego przymiotu prawidłowości i prawdziwości, stanowi podstawę do twierdzeń, iż decyzja organu pierwszej instancji wydana została z rażącym naruszeniem prawa, skutkującym jej nieważnością. Nadto przyznano, że w sprawie zastosowano ceny obowiązujące w 2013 r., zamiast przyjęcia ceny z daty faktycznego wyłączenia gruntów leśnych z produkcji (str. 2 zaskarżonej decyzji).
W ocenie skarżącego uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 107 § 3 K.p.a. Uzasadnienie to nie zawiera bowiem w ogóle odniesienia się do okoliczności istotnych dla strony tego postępowania, która to - zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami ogólnymi uregulowanymi w K.p.a. oraz treścią rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego w zw. z art. 154 § 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - ma prawo wpływać na jego kształt. Dyrektor Generalny Lasów Państwowych – w odpowiedzi na skargę – wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Uczestniczka postępowania na prawach strony - [...] S.A. wniosła o oddalenie skargi, czy ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji w części ustalającej należność z tytułu trwałego wyłączenia z produkcji gruntów leśnych, opłatę roczną z tytułu użytkowania na cele nierolnicze i nieleśne gruntów wyłączonych z produkcji oraz jednorazowe odszkodowanie za przedwczesny wyrąb drzewostanu (pkt II rozstrzygnięcia). Ustosunkowując się merytorycznie do poszczególnych zarzutów skargi uczestniczka postępowania podniosła, że:
1) organ pierwszej instancji zadośćuczynił zasadzie wyrażonej w treści art. 10 § 1 K.p.a. Skarżący na każdym etapie postępowania miał możliwość wypowiedzenia się co do wszystkich okoliczności sprawy (co potwierdzają dokumenty zgromadzone w aktach sprawy);
2) stosownie do art. 107 § 1,3 i 4 K.p.a. zaskarżona decyzja zawiera wszystkie elementy wymagane tym przepisem; 3) co do wywodów skarżącego dotyczących zobowiązań wynikających z decyzji o wyłączeniu (zarzut naruszenia art. 8, art. 11, art. 140, art. 75 K.p.a. oraz art. 12 ust. 1 i 6 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych) – wskazała, iż w sytuacji, gdy nie jest znany dzień faktycznego wyłączenia gruntu z produkcji leśnej brak jest podstaw prawnych do orzekania w tym zakresie w decyzji zezwalającej na wyłączenie gruntu z produkcji; 4) co do zarzutu naruszenia art. 4 pkt 4 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych wskazała, że w art. 12 ust. 1 ww ustawy ustawodawca użył sformułowania "osoba" a nie właściciel. Przedmiotowe zezwolenie może zatem uzyskać nie tylko właściciel (posiadacz samoistny, zarządca, użytkownik, użytkownik wieczysty i dzierżawca), ale i również "osoba" w rozumieniu art. 4 pkt 3 tej ustawy. Uzyskanie decyzji z art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami czy też ustanowienie służebności przesyłu poprzedza wydanie pozwolenia na budowę i jest dowodem posiadania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, którym obowiązany jest się wykazać inwestor ubiegający się o wydanie pozwolenia na budowę (wyrok NSA z dnia 11 lipca 2003 r., sygn. akt SA/Rz 1635/00, CBOSA). A nawet gdyby przyjąć, że w chwili składania wniosku o wydanie decyzji zezwalającej na wyłączenie gruntów z produkcji leśnej inwestor powinien wykazać się tytułem prawnym do gruntu, to należy podkreślić, że podmiot, który uzyskał decyzję wydaną w trybie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami lub na jego rzecz została ustanowiona służebność przesyłu taki tytuł niewątpliwie posiada. W przedmiotowej sprawie inwestor uzyskał ostateczną decyzję Starosty O. z [...] listopada 2013 r. w przedmiocie ograniczenia sposobu z korzystania z części nieruchomości, a tym samym uzyskał tytuł prawny do gruntu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [(Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze.) – dalej w skrócie: P.p.s.a.], sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, nie uwzględnił skargi. W konsekwencji uznał, że decyzja Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z [...] lipca 2014 r. nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w tym więc i wskazanych w skardze: art. 10 § 1 oraz art. 8, art. 11 w zw. z art. 107 § 1, § 3 i § 4 w zw. z art. 140 i art. 80 K.p.a. oraz prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, w tym więc i wskazanych w skardze: art. 4 pkt 4 i art. 12 ust. 1 i ust. 6 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych [(Dz. U. Z 2013 r., poz. 1205, ze zm.) – zwanej dalej: "ustawą o ochronie"]. Instytucja wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej i leśnej została uregulowana w rozdziale 3 ustawy o ochronie. Wyłączenie z produkcji gruntów leśnych, przeznaczonych na cele nieleśne – może nastąpić po wydaniu decyzji zezwalającej na takie wyłączenie (art. 11 ust. 1 ustawy o ochronie). W decyzji dotyczącej wyłączenia z produkcji gruntów leśnych określa się obowiązki związane z wyłączeniem (art. 11 ust. 1 a ustawy o ochronie). Wydanie decyzji, o których mowa wyżej następuje przed uzyskaniem pozwolenia na budowę (art. 11 ust. 4 ustawy o ochronie). Osoba, która uzyskała zezwolenie na wyłączenie gruntów z produkcji, jest obowiązana uiścić należność i opłaty roczne, a w odniesieniu do gruntów leśnych - także jednorazowe odszkodowanie w razie dokonania przedwczesnego wyrębu drzewostanu. Obowiązek taki powstaje od dnia faktycznego wyłączenia gruntów z produkcji (art. 12 ust. 1 ustawy o ochronie). Należność pomniejsza się o wartość gruntu, ustaloną według cen rynkowych stosowanych w danej miejscowości w obrocie gruntami, w dniu faktycznego wyłączenia tego gruntu z produkcji (art. 12 ust. 6 ustawy o ochronie). Należność uiszcza się w terminie do 60 dni od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna (art. 12 ust. 13 ustawy o ochronie). Opłatę roczną za dany rok uiszcza się w terminie do dnia 30 czerwca tego roku, przyjmując w odniesieniu do gruntów leśnych za podstawę ustalenia cenę 1 m3 drewna, stosowaną przy wymiarze podatku leśnego w danym roku (art. 12 ust. 14 pkt 2 ustawy o ochronie). Z akt sprawy wynika, że grunt leśny będący przedmiotem postępowania wyłączeniowego, wchodzący w skład działki ewidencyjnej nr [...], stanowiącej własność skarżącego, najpierw został objęty zgodą na zmianę przeznaczenia z gruntu leśnego na cele nieleśne wyrażoną w decyzji Marszałka Województwa [...] w O. z [...] stycznia 2013 r. Następnie został przeznaczony na cele nieleśne, jako że w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego uchwalonym uchwałą Nr [...] Rady Gminy W. z dnia [...] czerwca 2013 r. (Dz. Urz. Woj. [...] Z [...] 07.2013 r., poz. [...]) dla dwutorowej napowietrznej linii elektroenergetycznej 400 kV [...] – [...] na terenie gminy W., określono jego przeznaczenie, jako "tereny obiektów infrastruktury elektroenergetycznej, oznaczone na rysunku planu symbolem [...]". Z kolei na wniosek [...] S.A. z siedzibą w K. został objęty decyzją z [...] grudnia 2013 r. zezwalającą na jego wyłączenie z produkcji leśnej. W decyzji tej, stosownie do art. 11 ust. 1 a ustawy o ochronie, określono obowiązki związane z wyłączeniem, tj. ustalono należność, czyli jednorazową opłatę z tytułu wyłączenia gruntu z produkcji, opłatę roczną z tytułu użytkowania na cele nieleśne gruntu wyłączonego z produkcji i jednorazowe odszkodowanie w razie dokonania przedwczesnego wyrębu drzewostanu. Określenie wymienionych obowiązków nastąpiło zgodnie z uregulowaniami wynikającymi z ustawy o ochronie, w tym i sposób ich wyliczenia, który wynika wprost z ustawy o ochronie uszczegółowiony zasadami ustalania jednorazowego odszkodowania za przedwczesny wyrąb drzewostanu unormowanymi w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie jednorazowego odszkodowania za przedwczesny wyrąb drzewostanu (Dz. U. Nr 99, poz. 905). Szczegółowe wyliczenie należności, opłaty rocznej i jednorazowego odszkodowania przedstawiają załączniki nr 2 i 3 do decyzji z [...] grudnia 2013 r. Tymczasem opinia biegłego, o której wspomina skarżący – jak słusznie zauważył organ w odpowiedzi na skargę - mogłaby zastąpić opis taksacyjny drzewostanu. Niemniej jej sporządzenie, wobec braku względem opisu zastrzeżeń organów, w tym i nie sformułowanych przez skarżącego, byłoby niecelowe. Nadto, w błędzie jest skarżący twierdząc, że organy właściwe do wydawania tego rodzaju decyzji, co decyzja o wyłączeniu, w tym i organy, które rozpoznawały kontrolowaną sprawę, nie dysponują wiedzą specjalistyczną co do określania obowiązków łączących się z wyłączeniem. Właśnie to Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych i Dyrektor Generalny Lasów Państwowych to organy posiadające specjalistyczną wiedzę z zakresu leśnictwa, gospodarki leśnej. Dalej odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego naruszenia art. 12 ust. 1 ustawy o ochronie przez wyliczenie należności i opłat rocznych według stawek obowiązujących w 2013 r. podczas gdy do ewentualnego wyłączenia gruntów leśnych dojdzie najwcześniej w 2014 r. i naruszenia art. 12 ust. 6 ustawy o ochronie, należy zauważyć: - po pierwsze, że należność – stosownie do art. 12 ust. 13 ustawy o ochronie – uiszcza się w terminie 60 dni od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna. Zatem dzień faktycznego wyłączenia gruntu z produkcji leśnej pozostaje bez wpływu na wymiar należności i jej wysokość ustala się według zasad aktualnych na moment wydania decyzji zezwalającej na wyłączenie; - po drugie opłatę roczną za dany rok – stosownie do art. 12 ust. 14 pkt 2 ustawy o ochronie – uiszcza się w terminie do 30 czerwca tego roku, przyjmując w odniesieniu do gruntów leśnych za podstawę cenę 1 m³ drewna, stosowaną przy wymiarze podatku leśnego w danym roku. Cena drewna stosowana dla celów podatku leśnego jest ustalana na podstawie komunikatu Prezesa GUS. Na 2013 r. została ona ustalona w komunikacie Prezesa GUS z dnia 19 października 2012 r. w sprawie średniej ceny sprzedaży drewna, obliczonej według średniej ceny drewna uzyskanej przez nadleśnictwa za pierwsze trzy kwartały 2012 r. (M.P. poz. 788). Wynosi ona 186,42 zł za 1 m3. Uiszczanie opłaty rocznej nastąpi w sposób jaki wynika z pouczenia zawartego w decyzji z [...] grudnia 2013 r. i załącznika nr 3, po faktycznym wyłączeniu gruntów z produkcji; - po trzecie art. 12 ust. 6 ustawy o ochronie znajdzie zastosowanie, jak wskazał Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w B., w odrębnej decyzji.
Nietrafny jest zarzut wydania decyzji zezwalającej na wyłączenie podmiotowi, który nie posiada tytułu prawnego do spornego gruntu leśnego. Otóż Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 13 listopada 2012 r. (sygn. akt II OSK 1220/11, publ. cbois.nsa.gov.pl) podkreślił, że "ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych nie zawiera wyraźnego uregulowania kręgu podmiotów uprawnionych do żądania wydania decyzji zezwalającej na wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej, to krąg tych osób nie jest nieograniczony i dowolny. Osoba ubiegająca się o wydanie decyzji o wyłączenie z produkcji użytków rolnych musi legitymować się interesem prawnym, [...]. Bowiem o charakterze strony postępowania nie decyduje jedynie sama wola osoby zainteresowanej, lecz stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek (art. 28 K.p.a.). [...]. Wyłączenie z produkcji użytków rolnych może nastąpić wyłącznie na wniosek uprawnionego podmiotu. Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych zrównuje w zakresie uprawnień wywodzonych z tej ustawy właściciela z posiadaczem samoistnym, zarządcą, użytkownikiem wieczystym i dzierżawcą (art. 4 pkt 4). Każda więc osoba, która ma prawo do gruntu (niezależnie od źródła tego uprawnienia: ustawa, umowa, orzeczenie sądu, decyzja organu administracji), albo faktycznie nim włada jak właściciel, ma legitymację wynikającą z tej ustawy do żądania wydania jej zezwolenia na rozpoczęcie innego niż rolnicze użytkowanie gruntów. Osoba ubiegająca się o wydanie decyzji w tym przedmiocie (o której mówi art. 11 ust. 5), czy osoba, która uzyskała już zezwolenie na wyłączenie gruntów z produkcji (której dotyczy art. 12 ust. 1), jak też właściciel, który rezygnuje z uzyskanego prawa do wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej (art. 12 ust. 2), to podmioty które swój status strony w tym postępowaniu mają osadzony w prawie powszechnie obowiązującym i w granicach tego prawa mogą żądać działania organu." Tożsamy pogląd należy odnieść do gruntu leśnego. I tak w dniu wydania decyzji przez organ pierwszej instancji, tj. [...] grudnia 2013 r. uczestniczka postępowania na prawach strony (a w postępowaniu administracyjnym wnioskodawczyni) dysponowała ostateczną decyzją Wojewody [...] z [...] grudnia 2013 r. m. in. utrzymującą w mocy decyzję Starosty O. z [...] listopada 2013 r. w punkcie 1 ograniczającym sposób korzystania z części nieruchomości oznaczonej numerem [...], stanowiącej własność skarżącego przez zezwolenie wnioskodawcy na złożenie i przeprowadzenie przez te nieruchomości dwutorowej napowietrznej linii elektroenergetycznej 400kV relacji [...]-[...], wydaną na postawie art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Decyzja ta w świetle zaprezentowanego przez Naczelny Sąd Administracyjny stanowiska, które Sąd w niniejszej sprawie podziela, uprawniała [...] S.A. do wnioskowania o zezwolenie na włączenie gruntu z produkcji leśnej. Odparcia również wymaga zarzut wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 10 § 1 K.p.a. Z akt sprawy wynika bowiem, że o prawie określonym normą art. 10 § 1 K.p.a. organy poinformowały skarżącego stosownymi pismami, tj. pismem z [...] grudnia 2013 r. dokonał tego organ pierwszej instancji, a pismem z [...] lipca 2014 r. uczynił to organ odwoławczy. W świetle całokształtu powyższych wywodów nieuprawnione byłoby także uznanie, że wydanie decyzji nastąpiło z naruszeniem art. 107 § 1 i 3 K.p.a., które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy Sąd - na mocy art. 151 P.p.s.a. – oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło