IV SA/Wa 2119/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-10-25
Skład orzekający: Monika Stępkowska-Bigiej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie pracuje, nie posiada majątku i korzysta z pomocy przyjaciół, może zostać zwolniona z kosztów sądowych i otrzymać pełnomocnika z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która nie pracuje, nie posiada majątku i nie otrzymuje świadczeń socjalnych, a jedynie korzysta z nieodpłatnej pomocy przyjaciół (w tym nieodpłatnego zakwaterowania), spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Brak możliwości poniesienia kosztów postępowania uzasadnia przyznanie prawa pomocy, aby nie pozbawić strony prawa do sądu.Stan faktyczny
Skarżący M. L. złożył skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców dotyczącą odmowy nadania statusu uchodźcy, odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenia z terytorium RP. Wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący nie pracuje, nie posiada majątku, a ostatnie świadczenie z pomocy socjalnej otrzymał dwa miesiące temu. Korzysta z pomocy przyjaciół i nie ponosi kosztów mieszkania.Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić M. L. od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Monika Stępkowska-Bigiej po rozpoznaniu w dniu 25 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. L. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy postanawia: 1) zwolnić M. L. od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla M. L. adwokata.
Wraz ze skargą na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] lipca
2013 r. w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy, odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany, M. L. złożył do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Z wniosku sporządzonego na urzędowym formularzu PPF oraz z oświadczenia z dnia 7 października 2013 r., będącego odpowiedzią na wezwanie do uzupełnienia wniosku wynika, że skrzący nie pracuje, nie posiada żadnego majątku. Dwa miesiące temu otrzymał ostatnie świadczenie z pomocy socjalnej w procedurze uchodźczej. Skarżący korzysta z pomocy przyjaciół związanych z Kościołem, nie posiada rachunku bankowego. Mieszka u przyjaciela, nie ponosząc z tego tytułu żadnych kosztów.
Rozpoznając wniosek należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie.
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Oceniając sytuację materialną skarżącego wzięto pod uwagę, że obecnie skarżący nie pracuje, nie otrzymuje jakiejkolwiek pomocy socjalnej, nie posiada majątku. W utrzymaniu pomagają mu przyjaciele, m. in. pozwalając korzystać nieodpłatnie z mieszkania. Opisana sytuacja uzasadnia przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż wykazał on, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. W tym stanie rzeczy nieudzielanie skarżącemu prawa pomocy mogłoby wiązać się z pozbawieniem go prawa do Sądu.
Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło