IV SA/Wa 2126/20

WyrokWSA w Warszawie2021-01-22

Skład orzekający: Wanda Zielińska-Baran, Anita Wielopolska, Agnieszka Wąsikowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wpisaniu terenu do rejestru historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi może zostać wydana na podstawie badań dotyczących sąsiednich działek, jeśli wykaz potencjalnych historycznych zanieczyszczeń został sporządzony na podstawie tych badań?
Ratio decidendi
Decyzja o wpisaniu terenu do rejestru historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi może zostać wydana na podstawie badań dotyczących sąsiednich działek, jeśli wykaz potencjalnych historycznych zanieczyszczeń został sporządzony na podstawie tych badań i spełnia wymogi formalne. Wpis do rejestru ma charakter obligatoryjny, gdy istnieją informacje wskazujące na możliwość wystąpienia zanieczyszczenia, a nie wymaga definitywnego potwierdzenia jego występowania na danym terenie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. S.A. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (GDOŚ), która utrzymała w mocy decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (RDOŚ) o wpisaniu działki skarżącej do rejestru historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi. Wpis oparto na wykazie potencjalnych historycznych zanieczyszczeń sporządzonym przez Prezydenta Miasta L., który z kolei bazował na badaniach dotyczących sąsiednich działek. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, kwestionując aktualność i zasadność wykorzystanych badań oraz brak kompletności materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Anita Wielopolska Asesor WSA Agnieszka Wąsikowska po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] S.A. z siedzibą w [...] na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie wpisania do rejestru historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi terenu działki oddala skargę. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska decyzją z dnia [...] sierpnia 2020 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 101c ust.3 pkt 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, po rozpatrzeniu odwołania P. S.A. [...] w P. utrzymał w mocy decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia [...] marca 2020 r., nr [...], o wpisaniu do rejestru historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi terenu działki nr [...] ( ark. mapy nr 9), przy ul. [...] w L. o powierzchni 0,6786 ha. W uzasadnieniu podano, iż Prezydent Miasta L. pismem z dnia 10 grudnia 2019 r. przedłożył Regionalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska w P. "Wykaz potencjalnych historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi obejmujący Miasto L. W wykazie tym umieszczono działkę nr ew. [...] ( ark. mapy nr 9) przy ul. [...] w L. o pow. 0,6786 ha, którego władającym jest P. S.A w P. Wpis ww. nieruchomości do wykazu potencjalnych historycznych zanieczyszczeń został oparty o wynik badań zawarte w opracowaniu "Opina geotechniczna z elementami oceny stanu środowiska oraz możliwości występowania potencjalnych zagrożeń środowiska dla nieruchomości gruntowej przy ul [...] w L." oraz "Raportu z badań geotechnicznych z elementami oceny sanu środowiska konturowania zanieczyszczenia gruntu i wody gruntowej w rejonie ws _ 5 przy ul. [...] w L. w zakresie terenu przeznaczonego do sprzedaży" wykonanych dla Miasta L. sporządzonych przez Inżynierie [...] Sp. z o.o. w styczniu i kwietniu 2018 a dotyczących sąsiednich do rozpatrywanej działek przy ul [...] w L. o nr ew. [...],[...], [...]i [...]. Postanowieniem z [...] stycznia 2020 r. RDOŚ w P. wszczął na podstawie art. 101c ust. 3 pkt 1 ustawy wszczął postępowanie w sprawie wpisu terenu działki nr ew. [...] do rejestru historycznych zanieczyszczeń ziemi, które zostało doręczone P. S.A., jako władającego działką. Z kolei pismem z 15 stycznia 2020 r. RDOŚ zwrócił się do P. S.A. o złożenie wyjaśnień w zakresie zanieczyszczeń, które zdaniem Prezydenta Miasta L. mogą na tej działce występować. Następnie pismem z 18 lutego 2020 r. organ poinformował stronę postępowania o możliwości wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów, oraz zgłoszonych żądań, lecz uwag nie wniesiono. RDOŚ w P. decyzją z [...] marca 2020 r. wpisał do rejestru historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi teren działki nr ew. [...] ( ark. mapy nr 9), położonej przy ul. [...] w L. W następstwie rozpoznania odwołania P. S.A. opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] sierpnia 2020 r. GDOŚ utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję RDOŚ w P. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia wskazał, że działka nr ew. [...] ( ark. mapy nr 9), położona przy ul. [...] w L. została umieszczona w przygotowanym przez Prezydenta L. w wykazie potencjalnych historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi na podstawie ustaleń i wyników badań zamieszczonych w sporządzonych prze Inżynierię [...] Sp. z o.o. w 2018 r. dokumentach Opinii i Raporcie. W opracowaniach tych ustalono, że na terenie działki nr ew. [...]znajdującej się w bliskim sąsiedztwie działki [...] położonej na północ od niej, występują zanieczyszczenia gruntu w szczególności olejami mineralnymi ( C12 –C35) dla których zawartości na głębokości poniżej 0,25 metra dochodzi do 10600-49300 mg/kg s.m. kilkukrotnie przekraczając wartości z rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 września 2016 r. w sprawie sposobu prowadzenia oceny zanieczyszczenia powierzchni ziemi (Dz. U. z 2016 r., poz. 1395). Stwierdzono również występowanie powyższej zawartości oleju na głębokości 0,25-1,5 metra dochodzącej do 267 mg Pb/kg s.m. Z ustaleń poczynionych w trakcie badań, ustalono, że stwierdzone zanieczyszczenia posiadają swoje źródła na zachód i północ od terenu działki [...], czyli bocznic kolejowych i rozjazdów linii szlakowych a w szczególności z terenu zlokalizowanych obiektów infrastruktury do dystrybucji paliwa. Źródła te swoją lokalizacja odpowiadają działkom o nr ew. [...] ( strefy dystrybucji paliwa dla lokomotyw) i [...] ( dawne zbiorniki paliw). Zdaniem GDOŚ ww. wyniki badań, stanowiące podstawę wpisu działki nr ew. [...] do przestawionego RDOŚ w P. wykazu, są wystarczającą podstawą stwierdzenia występowania potencjalnego historycznego zanieczyszczenia powierzchni ziemi. Organ jednocześnie wyjaśnił, że wpis danego gruntu do rejestru nie jest jednoznaczny ze stwierdzeniem, że na danym terenie takie historyczne zanieczyszczenie faktyczne występuje, a jedynie wskazaniem obszaru na którym w kontekście prowadzonej działalności oraz posiadanej dokumentacji, w tym badań gruntu, jest to wysoce prawdopodobne. RDOŚ słusznie wskazał; iż zgodnie z art. 101c ust. 7 POŚ regionalny dyrektor ochrony środowiska w drodze decyzji dokonuje wykreślenia wpisu do rejestru, jeżeli nie potwierdzono historycznego zanieczyszczenia powierzchni ziemi, w szczególności gdy badania wykonywane przy opracowaniu projektu planu remediacji nie potwierdziły występowania na danym terenie historycznego zanieczyszczenia powierzchni ziemi. Zatem P. S.A. w dalszym ciągu ma możliwość przedstawienia własnych wyników badań, kore zakwestionują występowanie historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi na nieruchomościach pozostających w jej władaniu. W skardze P. S.A. O. w P. zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: I. naruszenie przepisów prawa procesowego tj. - art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niezebranie i niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych sprawy, nie dokonanie wszechstronnej oceny materiału dowodowego, w szczególności błędną ocenę dowodów i faktów dotyczących przedmiotowej spawy i nieuwzględnienie faktu, że sporządzone przez Inżynierię [...] sp. z o. o. Opinia i Raport pochodząca z roku 2018 , a zatem nie mająca przymiotu aktualności, a ponadto dotyczą one badań na terenie działki ew. [...],[...],[...]oraz [...] a nie na terenie działki [...], - błędną ocenę dowodów i faktów dotyczących tej sprawy w szczególności wadliwe uznanie, że wyniki badań działki nr [...] są wystarczającą podstawą do stwierdzenia występowania potencjalnego historycznego zanieczyszczenia powierzchni ziemi na działce nr [...], - nie zgromadzenie kompletnego materiału dowodowego i w konsekwencji niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w tym mi.in., niezidentyfikowanie z wysokim stopniem prawdopodobieństwa lokalizacji źródeł zanieczyszczeń na terenie działki [...] oraz sporządzenie uzasadnienia niezgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. II. naruszenie przepisów prawa materialnego: art. 101c ust. 1-4 w zw. z art. 101d ust. 1 Prawa ochrony środowiska w związku z § 6 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 września 2016 r. w sprawie sposobu prowadzenia oceny zanieczyszczenia powierzchni ziemi, poprzez błędne uznanie, iż w niniejszej sprawie nie było potrzeby wykonania pierwszego etapu badań zanieczyszczenia gleby i ziemi na działce [...] przez laboratorium , o którym mowa w art. 147a ust. 1 pkt 1 lub ust. 1a Prawa ochrony środowiska oraz przedwczesne wydanie decyzji o wpisie do rejestru potencjalnych historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi, mimo iż przedłożony do akt spraw wykaz przygotowany przez Prezydenta L. nie odpowiada prawu, a co za tym idzie nie mógł stanowić podstawy wydania ww. decyzji. Pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, co oznacza, że Sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada, czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, a podniesione w niej zarzuty okazały się chybione. Przedmiotem sądowej kontroli w niniejszym postępowaniu była zaskarżona decyzja Głównego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. z dnia [...] marca 2020 r., o wpisaniu do rejestru historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi działki nr [...] ( ark. mapy nr 9 ), przy ul. [...] w L. Sąd rozpoznając niniejszą sprawę za własne przyjął ustalenia stanu faktycznego sprawy poczynione przez organy administracji, co czyni zbędnym ich ponowne przytaczanie. Materialnoprawną podstawą wydanych w sprawie rozstrzygnięć stanowił art. 101c ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 799 ze zm., dalej jako p.o.ś.), zgodnie z którym regionalny dyrektor ochrony środowiska, w drodze decyzji skierowanej do władającego powierzchnią ziemi, dokonuje do rejestru wpisu o potencjalnym historycznym zanieczyszczeniu powierzchni ziemi, nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia otrzymania odpowiednio: 1) wykazu, o którym mowa w art. 101d ust. 6; 2) aktualizacji wykazu, o której mowa w art. 101d ust. 8; 3) zgłoszenia, o którym mowa w art. 101e ust. 1. Z treści powołanego przepisu jasno wynika, że nie został oparty o konstrukcję uznania administracyjnego, co oznacza, że organ administracji, który poweźmie informację o występowaniu na danym terenie potencjalnego historycznego zanieczyszczenia powierzchni ziemi, wynikającą choćby z jednego spośród źródeł wymienionych w pkt. 1-3 tego przepisu, jest zobowiązany do dokonania wpisu w stosownym rejestrze. Ustawodawca nie przewidział zatem w tym zakresie swobody organu, jeśli tylko zostały ujawnione takie informacje, z których wynika, że na określonym terenie tego rodzaju zanieczyszczenie hipotetycznie mogło wystąpić. Obowiązek dokonania takiego wpisu należy wiązać m.in. z treścią art. 101 pkt 3 p.o.ś., z którego wynika, że ochrona powierzchni ziemi polega m.in. na zapobieganiu zanieczyszczenia substancjami powodującymi ryzyko oraz na remediacji. Uzyskanie bowiem stosownej informacji przez organy ochrony środowiska o możliwym występowaniu na określonym terenie zanieczyszczenia powierzchni ziemi oraz odnotowanie tego w odpowiednim rejestrze pozwala docelowo zbadać w przyszłości, czy faktycznie takie zanieczyszczenie miało miejsce, jakie potencjalnie skutki wywołało w środowisku, a w konsekwencji umożliwia również podjęcie niezbędnych kroków w celu identyfikacji działań niezbędnych do ewentualnego usunięcia stwierdzonego zanieczyszczenia oraz skutków jego oddziaływania. Stosowny rejestr historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi, wedle art. 101c ust. 1 p.o.ś., prowadzi Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska, przy czym w rejestrze tym, zgodnie z pkt. 1 ww. przepisu – w zakresie zanieczyszczeń powierzchni ziemi – gromadzi się dwojakiego rodzaju informacje, tj. po pierwsze, o potencjalnych historycznych zanieczyszczeniach, oraz – po drugie – o historycznych zanieczyszczeniach, przy czym w obu przypadkach informacje te uwzględniają: charakterystykę zanieczyszczeń, miejsce i czas ich wystąpienia oraz aktualny status terenu, na którym one występują. Przepisy p.o.ś. oraz przepisy wydanych na podstawie zawartych w niej upoważnień rozporządzeń nie określają precyzyjnie, w jaki sposób należy identyfikować różnicę między stwierdzeniem potencjalnego historycznego zanieczyszczenia powierzchni ziemi a historycznym zanieczyszczeniem powierzchni ziemi, niemniej jednak – w ocenie Sądu – różnice te daje się wywieźć z zasad logiki, szerszego kontekstu przepisów p.o.ś. oraz z ich analizy językowej. Podstawowym przepisem charakteryzującym istotę potencjalnego zanieczyszczenia powierzchni ziemi jest art. 101d p.o.ś., określający powinności starosty co do identyfikacji takiego zanieczyszczenia. W świetle zawartych w nim postanowień (ust. 1), ww. organ dokonuje takiej identyfikacji w oparciu o łączne wystąpienie czterech przesłanek, tj. 1) ustalenie działalności mogącej z dużym prawdopodobieństwem powodować historyczne zanieczyszczenie powierzchni ziemi, która była prowadzona na danym terenie przed dniem 30 kwietnia 2007 r.; 2) ustalenie listy substancji powodujących ryzyko, których wystąpienie w glebie lub ziemi jest spodziewane ze względu na działalność, o której mowa w pkt 1; 3) analizę dostępnych informacji na temat zagrożenia zanieczyszczeniem gleby lub ziemi; 4) w razie potrzeby - wykonanie pierwszego etapu badań zanieczyszczenia gleby i ziemi przez laboratorium, o którym mowa w art. 147a ust. 1 pkt 1 lub ust. 1a. Jednocześnie identyfikacji potencjalnych historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi nie dokonuje się na terenach, na których jest prowadzona działalność, której głównym celem jest obronność i bezpieczeństwo państwa lub bezpieczeństwo międzynarodowe. W tym miejscu należy zauważyć, że ustawodawca posługując się zwrotem "potencjalne historyczne zanieczyszczenie powierzchni ziemi" zawarł w tym sformułowaniu swoistą charakterystykę tego zanieczyszczenia. Biorąc pod uwagę językowe znaczenie słowa "potencjalne", które oznacza jedynie możliwość (przypuszczalność) wystąpienia lub pojawienia się czegoś w określonych warunkach (Słownik wyrazów obcych PWN z przykładami i poradami, Warszawa 2009, s. 735), należy stwierdzić, iż zanieczyszczenie powierzchni ziemi, stanowiące przedmiot ww. przepisu prawa, a którego dotyczyło zaskarżone rozstrzygnięcie, nie musi mieć charakteru pewnego i jednoznacznie potwierdzonego, niemniej jednak muszą istnieć źródła informacji, z których będzie wynikać, że takie zanieczyszczenie z uwagi na określone uwarunkowania faktyczne przynajmniej mogło wystąpić. Wyrazem tego jest zresztą treść powołanego wyżej pkt-u 1 art. 101d ust. 1 p.o.ś., w którym ustawodawca wyraźnie i jednoznacznie określił, że tego rodzaju podstawowym uwarunkowaniem jest ustalenie, że na danym terenie prowadzona była działalność mogąca z dużym prawdopodobieństwem (nie z pewnością) powodować historyczne zanieczyszczenie powierzchni ziemi, wskazując jednocześnie aspekt czasowy w ten sposób, że taka działalność musiała być prowadzona na tym terenie przed 30 kwietnia 2017 r. O braku konieczności dowiedzenia występowania zanieczyszczenia świadczy także pkt 2 cytowanego art. 101d ust. 1 p.o.ś., który nie stanowi o liście stwierdzonych substancji powodujących ryzyko, a jedynie o liście substancji spodziewanych ze względu na wcześniej wspomnianą, prowadzoną na danym terenie działalność. Co więcej, identyfikacja potencjalnych zanieczyszczeń, zgodnie z pkt-em 3, ma być co do zasady prowadzona przez starostę w oparciu o analizę wszelkich dostępnych informacji na temat zagrożenia zanieczyszczeniem gleby lub ziemi, a tylko w razie potrzeby wykonuje się pierwszy etap badań w tym zakresie, dokonywanych przez uprawnione laboratorium (pkt 4), z czego również należy wywodzić, że ustawodawca na etapie identyfikacji potencjalnego zanieczyszczenia oczekuje jedynie wykazania, na podstawie różnego rodzaju źródeł, możliwości wystąpienia w określonych uwarunkowaniach faktycznych i terminowych zanieczyszczenia gleby lub ziemi, natomiast nie uzależnia tego od pozyskania informacji, które dawałyby pewność co do jego rzeczywistego wystąpienia. Jest to rozwiązanie logiczne, skoro ustawodawca jednocześnie różnicuje rejestr pod względem umieszczanych w nim informacji na rejestr: 1) potencjalnych historycznych zanieczyszczeń i 2) historycznych zanieczyszczeń, w którym niejako a contrario do pierwszego z wymienionych, zamieszcza się dane potwierdzone odpowiednimi badaniami, co wynika wprost z art. 101c ust. 6 pkt 2 p.o.ś., który stanowi właśnie o dokonaniu wpisu do rejestru historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi, jeżeli na terenie przeprowadzono badania, o których mowa w art. 101f ust. 1 lub 101g ust. 1, które potwierdzają historyczne zanieczyszczenie powierzchni ziemi. Odnosząc powyższe do stanu faktycznego niniejszej sprawy należy podkreślić, że dotyczyła ona dokonania przez RDOŚ wpisu do rejestru historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi, co obligowało organ przede wszystkim do działania w oparciu o jedno ze wspomnianych wcześniej źródeł informacji, o których mowa w art. 101c ust. 3 p.o.ś. Jak wynika z akt sprawy źródłem tym był sporządzony przez Prezydenta Miasta L., przesłany RDOŚ w P. przy piśmie z 10 grudnia 2019 r. poprawiony wykaz zawierający wymagane art. 101d p.o.ś. informacje identyfikujące potencjalne historyczne zanieczyszczenie powierzchni ziemi obejmujący miasto L. Wykaz ten wskazywał teren historycznego zanieczyszczenia, tj. działkę nr ew. [...] ( arkusz mapy nr 9 ), położoną przy ul. [...]w L., należącą do skarżącej, określał działalność, która mogła spowodować historyczne zanieczyszczenie powierzchni ziemi, tj. działalność związaną z transportem kolejowym. W wyniku tej działalności działka może być zanieczyszczona ołowiem oraz węglowodorami ropopochodnymi, przy czy największe zanieczyszczenie może występować po zachodniej stronie analizowanego terenu, na terenie bocznic kolejowych i rozjazdu linii szlakowych, co wskazuje, że na terenie tej działki mogło dojść do historycznego zanieczyszczenia ziemi przed dniem 30 kwietnia 2007 r. Należy podkreślić, że w świetle przedstawionych w ramach wcześniejszych rozważań o warunkach prawnych, spełnione zostały przesłanki dokonania wpisu do rejestru potencjalnych historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi. Błędne są zatem zarzuty skargi dotyczące rzekomego naruszenia przez działające w sprawie organy administracji przepisów prawa materialnego w związku z uchybieniem wyrażonym w art. 7 i 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. regułom prawidłowego prowadzenia postępowania wyjaśniającego, co miało wynikać m.in. z niezweryfikowania w toku postępowania przed RDOŚ i GDOŚ wykazu zanieczyszczeń powierzchni ziemi przekazanego przez Prezydenta L. Należy bowiem zauważyć, że wydanie przedmiotowej decyzji w niniejszej sprawie, jakkolwiek wiąże się z przeprowadzeniem postępowania wyjaśniającego, to jednak jego charakter odbiega od oczekiwań skarżącej. Ustawodawca wymaga bowiem od organu działania, co prawda na podstawie wyraźnie określonym prawem źródeł informacji o potencjalnym zanieczyszczeniu, jednakże źródła te mogą opierać się na danych, które nie muszą potwierdzać tego zanieczyszczenia, a jedynie pozwalają snuć przypuszczenie o jego istnieniu na danym terenie. Oznacza to, że w postępowaniu dotyczącym wpisu do rejestru potencjalnych historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi – odnosząc to bezpośrednio do oceny wykazu starosty – ogranicza się ona wyłącznie do sprawdzenia przez organ prowadzący postępowanie, czy wykaz ten odpowiada wymaganiom określonym w art. 101d p.o.ś. Sąd, nie będąc związany granicami skargi oraz powołaną podstawą prawną, ocenił, że w powyższym zakresie przedłożony do akt sprawy wykaz odpowiada prawu, a przez to mógł stanowić podstawę wydania decyzji o wpisie do rejestru potencjalnych historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi. Zgromadzony w tym zakresie materiał dowodowy należało więc uznać za wystarczający dla rozpatrzenia sprawy i jej załatwienia, ponadto jego ocena prowadzi do wniosków o słuszności dokonania takiego wpisu, a zatem nie można mówić o naruszeniu przez organy art. 80 k.p.a., gdyż dokonana w sprawie analiza materiału dowodowego obejmowała całokształt niezbędnych okoliczności i nie była dowolna, natomiast stanowisko skarżącej w tym zakresie jest jedynie polemiką z prawidłowymi ustaleniami organu administracji. Nie można się jednocześnie zgodzić ze skarżącą, że nie zidentyfikowano z wysokim stopniem prawdopodobieństwa lokalizacji źródeł zanieczyszczeń na terenie działki [...], bowiem Raport i Opinia pochodzą z roku 2018, a zatem nie mają cech aktualności. Przepis art. 101d ust. 1 pkt 1 p.o.ś. wyraźnie bowiem uzależnia identyfikację potencjalnego historycznego zanieczyszczenia powierzchni ziemi od wykazania, że powstało ono przed dniem 30 kwietnia 2007 r. Wystarczy zatem, by na podstawie dostępnych informacji możliwe było ustalenie, że potencjalne zanieczyszczenie było z dużym prawdopodobieństwem związane z działalnością mającą miejsce przed ww. datą, aby zidentyfikować je zgodnie z dyspozycją ww. przepisu. Skoro zatem w toku identyfikacji potencjalnego historycznego zanieczyszczenia powierzchni ziemi przez Prezydenta L. ustalono, iż z dużym prawdopodobieństwem było ono skutkiem działalności prowadzonej m.in. na terenie działki nr [...], należącej również do skarżącej, a znajdującej się w bliskim sąsiedztwie działki nr [...], położonej od niej na północ, co wynika ze zgromadzonego materiału, to ustalenie takie w pełni realizuje dyspozycję przytoczonego wyżej art. 101d ust. 1 pkt 1 p.o.ś., a więc organy tego przepisu nie naruszyły. W ocenie Sądu, zarzut skargi o niekompletności materiału dowodowego nie znajduje potwierdzenia, a poza tym nie został oparty na jakichkolwiek dowodach, a jedynie na błędnym twierdzeniu o tym, że wykaz przygotowany przez Prezydenta Miasta L. nie odpowiada prawu, a Opinia i Raport nie zawierają aktualnych niezbędnych informacji pozwalających na właściwą oceną. Należy wskazać, że ów wykaz, w świetle art. 101d ust. 1 p.o.ś., w szczególności zaś pkt-u 3 tego przepisu, w założeniu nie bazuje na danych aktualnych, lecz na dostępnych informacjach na temat potencjalnego zagrożenia w danym terenie. Wbrew zarzutom skargi, wskazać należy, iż wykaz ten może być sporządzony np. w oparciu o dostępne archiwa, czy wyniki historycznych badań przeprowadzonych na danym terenie, które choć nie mogą aktualnie potwierdzać historycznego zanieczyszczenia, to jednak mogą wskazywać na duże prawdopodobieństwo potencjalnego występowania takiego zanieczyszczenia. W ocenie Sądu, wziąwszy pod uwagę powołane wcześniej przepisy ustawowe oraz poczynione dotychczas na ich podstawie rozważania, nie było podstaw do przeprowadzania badań w ramach identyfikacji terenu zanieczyszczonego, o jakich mowa w § 7-10 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 września 2016 r. w sprawie sposobu prowadzenia oceny zanieczyszczenia powierzchni ziemi. Jak wynika z art. 101d ust. 1 pkt 4 p.o.ś. przeprowadzenie pierwszego etapu takich badań (§ 6 ww. rozporządzenia) w toku postępowania dotyczącego wpisu do rejestru potencjalnych historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi ma wyłącznie charakter fakultatywny i jest dokonywane przez starostę – jak stanowi o tym przepis – "w razie potrzeby". Z uwagi na treść § 6 ust. 1 ww. rozporządzenia, który stanowi, że etap pierwszy identyfikacji terenu zanieczyszczonego obejmuje ustalenie działalności mogącej być przyczyną zanieczyszczenia na danym terenie, obecnie i w przeszłości, należy przyjąć, że przeprowadzenie przez starostę pierwszego etapu badań uzależnione jest wyłącznie od wystąpienia trudności i wątpliwości co do ustalenia ww. kwestii w oparciu o inne dostępne informacje. Jeśli natomiast starosta dysponuje stosownymi informacjami pozwalającymi na dokonanie ustaleń, o których mowa w art. 101d ust. 1 pkt 1 p.o.ś., wówczas przeprowadzanie pierwszego etapu badań, o których mowa w pkt. 4 ww. przepisu jest zbędne. Zważywszy, że w niniejszej sprawie kwestia ustalenia działalności, jej miejsca i czasu, która mogła z dużym prawdopodobieństwem spowodować historyczne zanieczyszczenie powierzchni ziemi jest bezsporna i wiąże się z prowadzonym przez skarżącą transportem kolejowym ( teren bocznic kolejowych i rozjazdy linii szlakowych, a w szczególności teren zlikwidowanych obiektów infrastruktury do dystrybucji paliwa) w sprawie nie było potrzeby przeprowadzania badań, o których stanowią przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 września 2016 r. Skoro więc przepisy te nie miały w sprawie zastosowania, to wbrew twierdzeniom skargi, nie mogło też dojść do ich naruszenia. Podniesione zatem w tym względzie zarzuty należy w całości uznać za chybione. Wbrew twierdzeniom skarg Sąd nie podzielił zawartych w niej zarzutów odnoszących się do wadliwości uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Jak wykazano wcześniej, rozstrzygnięcie to zostało oparte o właściwie zgromadzony i kompletny materiał dowody, który został następnie prawidłowo oceniony, a w konsekwencji wyprowadzone na jego podstawie wnioski znalazły odzwierciedlenie w decyzji zgodnej zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Sąd, działając z urzędu, nie dopatrzył się naruszeń prawa, zarówno tych wskazanych w skardze, jak i takich, których skarżąca nie wskazała. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło