IV SA/Wa 2134/07

WyrokWSA w Warszawie2007-12-20

Skład orzekający: Grzegorz Czerwiński, Małgorzata Miron, Danuta Szydłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Główny Geodeta Kraju, uchylając postanowienie o przekazaniu zażalenia na bezczynność organu, powinien merytorycznie rozpoznać to zażalenie, czy też umorzyć postępowanie pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Główny Geodeta Kraju, uchylając postanowienie o przekazaniu zażalenia na bezczynność organu, powinien był umorzyć postępowanie pierwszej instancji, ponieważ organ ten był właściwy do rozpoznania zażalenia. Jednakże, mimo naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących uchylenia decyzji i orzekania co do istoty sprawy lub umorzenia postępowania, Sąd uznał, że uchybienie to nie było na tyle istotne, aby uzasadniać uchylenie zaskarżonego postanowienia, ponieważ z uzasadnienia wynikało, że organ odwoławczy uznał właściwość organu pierwszej instancji do rozpoznania zażalenia.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli wniosek do Prezydenta Miasta W. o wprowadzenie zmian do ksiąg wieczystych dotyczących oznaczenia nieruchomości. Po braku reakcji złożyli skargę na bezczynność do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, który przekazał zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Główny Geodeta Kraju, rozpatrując zażalenie na postanowienie o przekazaniu, uchylił je, uznając, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego był właściwy do rozpoznania zażalenia na bezczynność Prezydenta Miasta W. Skarżący złożyli skargę do WSA na postanowienie Głównego Geodety Kraju.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Miron, asesor WSA Danuta Szydłowska, Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi M. F. i L. F. na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie niezałatwienia w terminie wniosku w sprawie oznaczenia nieruchomości - oddala skargę - Postanowieniem z dnia [...] maja 2007 roku, Nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego postanowił przekazać Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu we W. zażalenie M. F. i L. F. na niezałatwienie w terminie wniosku z dnia16 stycznia 2007 roku złożonego do Prezydenta Miasta W. W uzasadnieniu postanowienia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził, że pismem z dnia 20 lutego 2007 roku Pani M. F. i Pan L. F. wystąpili do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego ze skargą na bezczynność Prezydenta Miasta W. w sprawie wprowadzenia zmian do ksiąg wieczystych. Zdaniem Państwa F., Prezydent Miasta W. wnioskował o ujawnienie zmiany oznaczenia nieruchomości, dla których prowadzona jest księga wieczysta [...], w której wpisane są dwie nieruchomości [...] i nadał im nr [...] oraz ujawnił powierzchnię, natomiast pominął wpis w [...] prowadzonej dla nieruchomości [...] i nie ujawnił powierzchni dla tej nieruchomości. W następstwie otrzymania powyższego pisma [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego pismem nr [...] z dnia [...] marca 2007 roku wystąpił do Prezydenta Miasta W. o przekazanie akt sprawy oraz ustosunkowanie się do podniesionych zarzutów w sprawie. Pismem z dnia [...] marca 2007 roku znak [...] Prezydent Miasta W. udzielił wyjaśnień w przedmiotowej sprawie i jednocześnie przekazał akta sprawy. W kolejnym piśmie skierowanym do Prezydenta Miasta W. z dnia [...] marca 2007 roku Państwo F. poinformowali, iż nie otrzymali żadnej odpowiedzi, ani żadnej informacji pozytywnej czy negatywnej do dnia 17 lutego 2007 roku. Powyższe pismo zostało przekazane przez Prezydenta Miasta W. do wiadomości [...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z przekazanych akt sprawy wynika, że na pismo skarżącej w przedmiotowej sprawie z 20 lutego 2007 roku Prezydent Miasta W. udzielił Sygn. akt IV SA/Wa 2134/07 wyjaśnień w piśmie nr [...] z dnia [...] marca 2007 roku, a do kolejnego wystąpienia M. F. i Pana L. F. w tej sprawie z dnia [...] marca 2007 roku ustosunkował się w piśmie [...] z dnia [...] marca 2007 roku. W powyższych pismach Prezydent Miasta W. informuje skarżących o tym, iż nie wnioskował o wprowadzenie zmian w księgach wieczystych, a jedynie wypełniając obowiązek wynikający z ustawy z dnia 6 lipca 1982 roku o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2001 r. Nr 124 poz. 1361 ze zmianami) zawiadomił Sąd Rejonowy we W. o niezgodności danych zawartych w dziale [...] z danymi występującymi w ewidencji gruntów i budynków. W 2002 roku, zgodnie z art. 26 ust. 1 ww. ustawy podstawą oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej były dane z ewidencji gruntów i budynków. W razie niezgodności danych ewidencji gruntów i budynków z oznaczeniem nieruchomości w księdze wieczystej Sąd Rejonowy dokonywał na wniosek właściciela nieruchomości, wieczystego użytkownika lub z urzędu - na skutek zawiadomienia właściwej państwowej jednostki organizacyjnej prowadzącej ewidencję gruntów i budynków - sprostowania oznaczenia nieruchomości na podstawie danych tej ewidencji (art. 27 tej ustawy). Zawiadomienia nr [...] i nr [...] zostały skierowane do Sądu Rejonowego we W. - Wydziału Ksiąg Wieczystych w dniu 21 stycznia 2002 roku, jak również w myśl art. 27 ust. 3 ww. ustawy do każdego zawiadomienia został dołączony wypis z rejestru gruntów dot. działki nr [...]. W niniejszej sprawie najistotniejszym jest fakt, że przedmiotem wniosku skarżących z dnia 16 stycznia 2007 roku jest wprowadzenie zmian do ksiąg wieczystych. W myśl art. 23 ustawy o księgach wieczystych i hipotece sądy rejonowe prowadzą księgi wieczyste. Zgodnie z art. 66 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w przypadku gdy właściwym do rozpatrzenia podania jest sąd powszechny, organ do którego wniesiono podanie, zwraca je wnoszącemu w drodze postanowienia, na które służy w myśl art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 roku o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79 poz. 856 z późniejszymi zmianami) zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W związku z powyższym w sprawie rozpatrzenia w trybie art. 37 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego zażalenia Państwa M. i L. F. na niezałatwienie w terminie wniosku z dnia 16 stycznia 2007 roku do Prezydenta Sygn. akt IV SA/Wa 2134/07 Miasta W. właściwe jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. Postanowieniem z dnia [...] września 2007 roku, Nr [...] Główny Geodeta Kraju po rozpoznaniu zażalenia M. F. i L. F. uchylił zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu postanowienia Główny Geodeta Kraju stwierdził, że w piśmie z dnia 1 lipca 2007 roku skarżący podnieśli, że przedmiotem ich zarzutów wobec Prezydenta W. jest dokonanie zmian w księdze wieczystej oraz, nieprawidłowy ich zdaniem, zapis w rejestrze ewidencji gruntów i budynków, w którym nieruchomości, dla których prowadzone są dwie oddzielne księgi wieczyste określono jako jedną działkę ewidencyjną. Zatem należy uznać, że w istocie przedmiotem ich żądania jest dokonanie zmian w ewidencji gruntów i budynków. W niniejszej sprawie organ wojewódzki, działając na podstawie art. 65 § 1 kpa, wydał postanowienie o przekazaniu wniosku do rozpatrzenia Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu powołując się na art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 roku, Nr 79 poz. 856 ze zm.). Zatem Inspektor ten uznał, że właściwym organem do rozpatrzenia tych zarzutów jest właściwe terytorialnie samorządowe kolegium odwoławcze. Zauważyć jednak zdaniem organu należy, że zgodnie art. 1 ust. 1 tej ustawy samorządowe kolegia odwoławcze są organami wyższego stopnia, w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej należących do właściwości jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Powołany przez organ wojewódzki art. 2 ustawy wskazuje, że w sprawach, o których mowa w art. 1 ust. 1, kolegia są organami właściwymi w szczególności do rozpatrywania odwołań od decyzji, zażaleń na postanowienia, żądań wznowienia postępowania lub do stwierdzania nieważności decyzji. Oznacza to, że samorządowe kolegia odwoławcze są organem wyższego stopnia jedynie w sprawach należących do zadań własnych samorządu terytorialnego. Tymczasem sprawa dotyczy ewidencji gruntów i budynków, która wprawdzie prowadzona jest przez samorząd terytorialny (stopnia powiatowego), jednakże zadania te samorząd wykonuje jako powierzone zadania z zakresu administracji rządowej. Ponadto organem wyższego stopnia w powyższej sprawie jest właściwy terytorialnie wojewódzki inspektor nadzoru geodezyjnego i kartograficznego Sygn. akt IV SA/Wa 2134/07 działający w ramach rządowej administracji zespolonej. Należy także zdaniem Głównego Geodety Kraju zauważyć, że Prezydent W. jest prezydentem miasta na prawach powiatu i oprócz zadań własnych samorządowych wykonuje także zadania przynależne samorządowi powiatowemu, w tym także powierzone mu zadania rządowe z zakresu ewidencji gruntów i budynków. Zatem nie można utożsamiać zadań wykonywanych w tym zakresie z zadaniami własnymi samorządu. Oznacza to, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] wadliwie orzekł w postanowieniu z dnia [...] maja 2007 roku o przekazaniu do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. zażalenia skarżących na bezczynność Prezydenta W. Niezależnie od powyższego zauważyć należy, że zawiadomienie, które Prezydent W. przekazał do sądu wieczystoksięgowego dotyczyło także ewidencji gruntów i budynków i w związku z tym nie można utożsamiać tej czynności z zadaniami własnymi tego organu. Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyli M. F. i L. F. opisując przebieg postępowania i wnieśli by Sąd naprawił i sprostował niewłaściwe zapisy dokonane przez Prezydenta Miasta W. i Sąd Rejonowy we W. jak również o sprostowanie rejestru gruntów dla Ksiąg wieczystych [...]. W piśmie z dnia 1 grudnia 2007 roku skierowanym do Sądu skarżący stwierdzili, że ich wniosek z dnia 16 stycznia 2007 roku dotyczył wydania przez Prezydenta Miasta W. decyzji o wszczęciu postępowania administracyjnego w związku z dokonaniem w 2002 roku nieprawidłowych zmian w Księdze Wieczystej [...] dla nieruchomości [...] przez byłego Prezydenta Miasta W. Prezydent ten w ustawowym terminie nie wydał decyzji o wszczęciu postępowania więc złożyli skargę do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, a nie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. [...] Inspektor również nie wydał żadnej decyzji przekazując sprawę Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu. Ponieważ nie zgadzali się z tym rozstrzygnięciem zwrócili się do Głównego Geodety Kraju, który uchylił rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Inspektora Sygn. akt IV SA/Wa 2134/07 ale również nie podjął żadnej decyzji w sprawie dokonanych w 2002 roku zapisów w księgach wieczystych na wniosek byłego Prezydenta Miasta W. W wydanym rozstrzygnięciu Główny Geodeta Kraju kazał zwrócić im się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie do którego to Sądu złożyli w terminie skargę. W odpowiedzi na skargę Główny Geodeta Kraju podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego postanowienia z prawem materialnym i procesowym. Zdaniem Sądu brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Zaskarżone postanowienie wydane zostało w sprawie, której przedmiotem było ustalenie organu właściwego do rozpoznania zażalenia skarżących na bezczynność Prezydenta Miasta W. w sprawie wprowadzenia zmian do ksiąg wieczystych oraz nieprawidłowego zapisu w rejestrze ewidencji gruntów i budynków, w którym nieruchomości, dla których prowadzone są dwie oddzielne księgi wieczyste określono jako jedną działkę ewidencyjną. Podzielić należy pogląd Głównego Geodety Kraju, iż organem właściwym do rozpoznania zażalenia na bezczynność Prezydenta Miasta W. jest [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Główny Geodeta Kraju wskazał w uzasadnieniu postanowienia argumenty na poparcie swojego stanowiska. Pogląd prawny Głównego Geodety Kraju zdaniem Sądu należy w pełni podzielić. Ponowne przytaczanie tych argumentów jest w ocenie Sądu zbędne. Zarzuty podniesione przez skarżących są zarzutami, które odnoszą się do ich wniosku dotyczącego ich zdaniem nieprawidłowych zapisów w rejestrze ewidencji gruntów i budynków i jako takie nie mogły mieć znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonego postanowienia. Ponownie stwierdzić należy, iż Główny Geodeta Kraju nie rozpoznawał sprawy merytorycznie i nie oceniał istnienia podstaw lub braku istnienia podstaw do zamiany zapisów w ewidencji gruntów, gdyż nie to było przedmiotem tego postępowania. Było to postępowanie wpadkowe mające na celu jedynie ustalenie organu właściwego do rozpoznania zażalenia na bezczynność organu administracji, a nie merytoryczne rozpoznanie wniosku skarżących. Sygn. akt IV SA/Wa 2134/07 Sąd z urzędu stwierdza, iż postanowienie Głównego Geodety Kraju wydane zostało z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 144 kpa. Zgodnie z treścią art. 138 § 1 pkt 2 kpa organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji. Zgodnie z treścią art. 144 kpa do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Główny Geodeta Kraju jako organ odwoławczy uchylając postanowienie organu pierwszej instancji winien umorzyć postępowanie pierwszej instancji. Skoro Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego był właściwy do rozpoznania zażalenia na bezczynność Prezydenta Miasta W., to prowadzenie postępowania w celu przekazania rozpoznania tego zażalenia innemu organowi stało się bezprzedmiotowe. Tymczasem w sentencji rozstrzygnięcia Główny Geodeta Kraju zawarł jedynie stwierdzenie, że uchyla zaskarżone postanowienie. Uchybienie to jednak zdaniem Sądu nie jest na tyle istotne, by mogło stanowić podstawę uchylenia zaskarżonego postanowienia. Przy ocenie rozstrzygnięcia Głównego Geodety Kraju należy bowiem brać pod uwagę nie tylko sentencję tego rozstrzygnięcia ale również jego uzasadnienie. Z uzasadnienia rozstrzygnięcia wynika zaś jednoznacznie, że zdaniem organu odwoławczego to właśnie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego winien rozpoznać zażalenie skarżących na bezczynność co z kolei oznacza, iż postępowanie wpadkowe stało się bezprzedmiotowe i nie powinno być kontynuowane. Uchylanie postanowienia Głównego Geodety Kraju w celu poprawienia sentencji tego postanowienia nie doprowadziłoby w konsekwencji do wydania orzeczenia odmiennej co do istoty treści. Z powyższych względów na podstawie art. 151 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 roku Nr 153 poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło