IV SA/Wa 2136/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.),, asesor WSA Marian Wolanin, Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2005 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego -oddala skargę- Burmistrz Miasta R., po rozpatrzeniu wniosku H. F., decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. orzekł o wymeldowaniu A. W. i jej córek A. B. i O. B. z pobytu stałego z lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] w R.. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że po przeprowadzeniu postępowania dowodowego stwierdzono, że A. W. nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu, co wynika między innymi z wyjaśnień wnioskodawczyni, zeznań powołanych w sprawie świadków oraz z wyjaśnień samej skarżącej złożonych do protokołu w dniu 12 lipca 2005 r. Jednocześnie organ podniósł, że przeprowadzona przez Komisariat Policji w R. w dniu 1 sierpnia 2005 r. kontrola meldunkowa wskazuje, że A. W. i jej córki nie zamieszkują w spornym lokalu przy ul. [...]. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że miejscem pobytu skarżącej i jej córek jest lokal w budynku przy ul. [...], co potwierdza odbierana przez stronę korespondencja kierowana pod wskazany adres. W odpowiedzi na oświadczenie A. W., iż opuściła sporny lokal z uwagi na złe stosunki z matką, a także obawy przed siostrzeńcem poinformowano skarżącą o możliwości złożenia pozwu do sądu o przywrócenie stanu posiadania. Do dnia wydania decyzji tj. do dnia [...] sierpnia 2005 r. skarżąca nie dostarczyła dokumentów mogących potwierdzić ten fakt, w związku z czym, zdaniem organu I instancji, można było przypuszczać, że strona godzi się z zaistniałą sytuacją. W wyniku rozpatrzenia odwołania, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2005 r., na zasadzie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Miasta R. z dnia [...] sierpnia 2005 r. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy wskazał, że z przeprowadzonego postępowania dowodowego wynika, iż skarżąca nie mieszka w przedmiotowym lokalu od 15 lat. Wskazano ponadto, że sama odwołująca w dniu 19 lipca 2005 r. potwierdziła, iż nie zamieszkuje w lokalu przy ul. [...] w R.. Fakt zatem opuszczenia spornego lokalu przez skarżącą i jej dzieci, zdaniem organu, nie budzi wątpliwości. Odwołująca oświadczyła, że przedmiotowy lokal opuściła ze względu na groźby H. F. oraz M. B. kierowane pod jej adresem, jednak nie występowała do sądu cywilnego z powództwem o ochronę naruszonego posiadania. Skarżąca wskazał wprawdzie, iż zwróciła się do policji o wszczęcie postępowania przygotowawczego w sprawie gróźb karalnych wypowiadanych przez M. B. oraz w sprawie uszkodzenia mienia przez H. F., jednak z pisma Komisariaty Policji w R. z dnia 13 września 2005 r. wynika, że obydwa postępowania zostały umorzone. Wobec powyższego, zdaniem Wojewody [...] należy stwierdzić, że skarżąca nie podjęła właściwych działań w sprawie, zmierzających do ochrony swoich interesów. Nie bez znaczenia pozostaje również zdaniem organu odwoławczego fakt, iż skarżąca podjęła działania zmierzające do powrotu do lokalu dopiero po wszczęciu przez organ I instancji postępowania meldunkowego, a nie w przeszłości, co potwierdza, iż godziła się z zaistniałym stanem rzeczy, zamieszkując przy tym w innym lokalu niż ten, w którym była dotychczas zameldowana. Odnosząc się do pozostałych zarzutów zawartych w odwołaniu Wojewoda [...] wskazał, iż regulacje prawne zawarte w ustawie o ochronie praw lokatorów nie mogą stanowić podstawy do wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawi, natomiast Sekretarz Miasta R., posiadając stosowne upoważnienie o czym świadczy notatka służbowa dotycząca tej kwestii, był uprawniony do podpisania decyzji z upoważnienia Burmistrza Miasta R.. Na powyższą decyzję Wojewody [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła A. W., wnosząc o jej uchylenie jako wydanej niezgodnie z prawem. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że nie mieszka w lokalu przy ul. [...] w R. ze względów bezpieczeństwa. Potwierdziła również fakt, iż obecnie zamieszkuje wraz z dziećmi w lokalu przy ul. [...] w R.. Skarżąca wskazała ponadto, że Burmistrz Miasta R. wydając decyzję o wymeldowaniu nie wziął pod uwagę przepisów ustawy o ochronie praw lokatorów. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi nie znajdując podstaw do zmiany stanowiska wyrażonego w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Rozpatrywana pod tym względem skarga nie zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Na wstępie należy wskazać, że podstawą rozstrzygnięcia w sprawie jest przepis art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t. j.: Dz. U. z 2001 r., Nr 87, poz. 960 ze zm. ). Według art. 15 ust. 2 w/w ustawy organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad dwa miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania (art. 6 ust. 1 ustawy). W orzecznictwie sądu utrwalił się pogląd, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu omawianego wyżej art. 15 ust. 2 ustawy jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne, ponadto organ winien ustalić zamiar osoby, która ma być wymeldowana. Oczywiście przy ustaleniu zamiaru nie można poprzestać na oświadczeniach zainteresowanej osoby. Dla oceny zamiaru istotne znaczenie mieć będzie, czy okoliczności istniejące w sprawie potwierdzają wolę osoby zainteresowanej, czy też pozostają z nią w sprzeczności. Do okoliczności takich należeć będą m. in.: sposób opuszczenia lokalu, koncentracja interesów życiowych w danym miejscu, a także obiektywna możliwość realizacji woli przebywania w nim (por. wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2001 r., sygn. akt V SA 3169/00 (niepubl.), wyrok NSA z dnia 6 lutego 2002 r., sygn. akt SA/Sz 1278/00 (niepubl.). Należy mieć na uwadze, że wydanie decyzji administracyjnej o wymeldowaniu z pobytu stałego, stanowi wyjątek od ogólnej zasady realizacji obowiązku wymeldowania przez osobę, która opuszcza miejsce pobytu stałego. Dlatego też obowiązkiem organu rozpatrującego sprawę o wymeldowanie jest niebudzące wątpliwości ustalenie istnienia bądź nieistnienia przesłanki do wymeldowania, tj. opuszczenia miejsca pobytu stałego. Obowiązek ten wynika z zasady dążenia do prawdy obiektywnej określonej w art. 7 kpa, który to przepis obliguje organy administracji publicznej do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i w tym celu zobowiązuje ich do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 kpa), a następnie do dokonania oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 kpa), zaś wynik tej oceny powinien znaleźć prawidłowe odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, w której m.in. organ winien wskazać fakty, które uznał za udowodnione, dowody na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej (art. 107 § 1 i § 3 kpa). Rozpatrując sprawę w świetle wyżej wskazanych kryteriów, Sąd doszedł do wniosku, iż rozstrzygnięcia organów obu instancji, są zgodne z obowiązującym porządkiem prawnym. Przede wszystkim należy podkreślić, iż po przeprowadzeniu postępowania dowodowego Burmistrz Miasta R., jak i Wojewoda [...] słusznie uznali, że zachodzą przesłanki wymeldowania A. W. oraz jej córek A. i O. B. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w R.. W trakcie przeprowadzonego postępowania dowodowego ustalono, że skarżąca i jej córki opuściła przedmiotowy lokal około 15 lat temu i obecnie zamieszkują w lokalu przy ul. [...] w R.. Wskazują na to zeznania świadków oraz kontrola dyscypliny meldunkowej przeprowadzona przez Komisariat Policji w R.. Również sama skarżąca w trakcie prowadzonego postępowania dowodowego jak i w skardze do Sądu oświadczyła, że w spornym lokalu nie zamieszkuje. Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, iż fakt opuszczenia przedmiotowego lokalu przez skarżącą i jej dzieci nie budzi wątpliwości. Kluczową kwestią dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma więc ustalenie charakteru opuszczenia lokalu przez skarżącą, albowiem zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego przesłanka opuszczenia lokalu zachodzi tylko wówczas, gdy opuszczenia ma charakter dobrowolny i trwały. W tym miejscu należy również wskazać, iż w wyroku z dnia 12 kwietnia 2001r. (V SA 3078/00 niepubl.), Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że równoznaczną z opuszczeniem lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych należy uznać nie tylko dobrowolną zmianę miejsca pobytu, ale także sytuację, w której osoba dotychczas zameldowana została usunięta z lokalu i do niego nie dopuszczona, a nie skorzystała we właściwym czasie z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu. Stanowisko to w pełni podziela Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę. W motywach skargi skarżąca wskazała, że opuściła przedmiotowy lokal ze względów bezpieczeństwa, podając przy tym, iż jeden ze współdomowników dopuszczał się wobec niej oraz jej dzieci gróźb, które w efekcie zmusiły ją do opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego. Z prawidłowych ustaleń poczynionych przez organy orzekające w niniejszej sprawie wynika, że skarżąca nie skorzystała z przysługującego jej środka prawnego w postaci powództwa do sądu cywilnego o przywrócenie naruszonego posiadania. Skarżąca wystąpiła wprawdzie do policji z wnioskiem o wszczęcie postępowania przygotowawczego w sprawie gróźb karalnych wypowiadanych przez M. B. pod adresem skarżącej oraz w sprawie uszkodzenia mienia przez H. F., jednak jak wynika z pisma Komisariatu Policji w R. z dnia 13 września 2005 r. obydwa dochodzenia, ze względu na brak ustawowych znamion czynu zabronionego, zostały umorzone. W związku z tym, w ocenie Sądu, organ odwoławczy prawidłowo uznał, że skarżąca nie podjęła właściwych działań w sprawie, zmierzających do ochrony swoich interesów, albo działania te okazały się nieskuteczne, co przesądza o tym, że opuściła ona sporny lokal dobrowolnie w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności. Jak słusznie zauważono w zaskarżonej decyzji, istotą postępowania w niniejszej sprawie było zapewnienie zgodności zapisów w ewidencji ludności z rzeczywistym miejscem pobytu skarżącej. Skoro A. W. nie zamieszkuje w miejscu zameldowania na pobyt stały, konieczne było doprowadzenie do stanu, w którym zapis w ewidencji będzie odpowiadał stanowi faktycznemu. Odnosząc się do zarzutu zawartego w skardze dotyczącego kwestii pominięcia przez organy orzekające w sprawie przepisów ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie prawa lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego ( Dz. U. Nr 71, poz. 733 z późn. zm. ), w ocenie Sądu, słusznie Wojewoda [...] przyjął, iż organy meldunkowe wydając decyzje o wymeldowaniu lub jego odmowie zobowiązane są do stosowania wyłącznie przepisów ustawy o ewidencji ludności. Regulacje prawne zawarte w ustawie o ochronie praw lokatorów nie mogą stanowić więc podstawy do wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.