IV SA/Wa 2144/14

WyrokWSA w Warszawie2015-09-30

Skład orzekający: Iwona Owsińska-Gwiazda, Leszek Kobylski, Jakub Linkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cudzoziemiec, który opuścił kraj pochodzenia z powodu konfliktu prywatnego z partnerami biznesowymi i obawy o bezpieczeństwo osobiste, może zostać uznany za uchodźcę w rozumieniu Konwencji Genewskiej, jeśli nie wykazuje obawy przed prześladowaniem ze strony władz państwowych z powodu rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub przekonań politycznych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący nie spełnia przesłanek do nadania statusu uchodźcy, ponieważ jego obawy wynikały z konfliktu prywatnego z partnerami biznesowymi, a nie z prześladowania ze strony władz państwowych z powodów określonych w Konwencji Genewskiej. Brak jest również podstaw do udzielenia ochrony uzupełniającej lub zgody na pobyt tolerowany, gdyż nie wykazano indywidualnego zagrożenia dla życia lub zdrowia skarżącego w kraju pochodzenia.
Stan faktyczny
Cudzoziemiec S. S. złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy po zatrzymaniu w Polsce w związku z nielegalnym pobytem. Organy administracji odmówiły nadania statusu uchodźcy, ochrony uzupełniającej oraz zgody na pobyt tolerowany, uznając, że powodem opuszczenia kraju pochodzenia był konflikt prywatny z partnerami biznesowymi, a nie obawa przed prześladowaniem ze strony władz państwowych. S. S. zaskarżył decyzję Rady do Spraw Uchodźców do WSA w Warszawie, zarzucając naruszenie Konwencji Genewskiej oraz przepisów procedury administracyjnej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Sędziowie sędzia WSA Leszek Kobylski, sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Katarzyna Tomiło-Nawrocka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2015 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy - oddala skargę - Uzasadnienie: Cudzoziemiec S. S. w dniu [...] marca 2014 roku został zatrzymany przez funkcjonariuszy policji w związku z brakiem wymaganego zezwolenia na pobyt na terytorium RP. W dniu [...] marca 2014 roku postanowieniem Sądu Rejonowego w Warszawie sygn. akt II Ko 481/14 został umieszczony w Strzeżonym Ośrodku dla Cudzoziemców w [...] w celu wydalenia. S. S., obywatel [...], deklarujący narodowość [...], podczas pobytu w Strzeżonym Ośrodku dla Cudzoziemców w [...] w dniu [...] kwietnia 2014 roku złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy. Po rozpatrzeniu wniosku cudzoziemca o nadanie statusu uchodźcy Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2014 r. odmówił wnioskodawcy nadania statusu uchodźcy, udzielenia ochrony uzupełniającej oraz stwierdził, ze nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że wnioskodawca nie spełnia przesłanek, o których mowa w Konwencji Genewskiej, aby otrzymać ochronę międzynarodową. Od decyzji tej wnioskodawca odwołał się do Rady do Spraw Uchodźców wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i udzielenie ochrony na terytorium RP. W dniu [...] sierpnia 2014 roku G. G. – pełnomocnik cudzoziemca w uzupełnieniu odwołania wskazał, że organ I instancji dokonał błędnych ustaleń stanu faktycznego i nie uznał za udowodnione, że cudzoziemiec w rzeczywistości urodził się w [...] roku, a nie w [...] roku oraz że w kraju pochodzenia jego życie jest zagrożone w wyniku sporu prywatnego z trzema wspólnikami prowadzonego biznesu. Równocześnie wniósł o zmianę decyzji organu I instancji i nadanie cudzoziemcowi statusu uchodźcy lub ochrony uzupełniającej, względnie zgody na pobyt tolerowany. Rada do Spraw Uchodźców decyzją z dnia [...] września 2014 r. nr [...] utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2014 r. W uzasadnieniu decyzji Rada podała, że przeprowadzone postępowanie administracyjne nie wykazało, że pan S. S. może być uznany za uchodźcę w rozumieniu art. 13 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Stosownie do wskazanego przepisu nadanie wnioskodawcy statusu uchodźcy uzasadnione byłoby w razie stwierdzenia, że w kraju pochodzenia był on narażony na prześladowanie z powodu rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub przekonań politycznych, albo też byłby zagrożony takim prześladowaniem w razie powrotu do kraju pochodzenia. Organ podał, że składając wniosek o nadanie statusu uchodźcy S. S. oświadczył, że w [...] prowadził sklep razem z kuzynem i dwoma partnerami. Po pewnym czasie jego partnerzy zarzucili mu kradzież pieniędzy i ciężko go pobili. Zażądali też zwrotu rzekomo skradzionych pieniędzy. Zagrozili mu, że jeden z nich ożeni się z jego siostrą. W związku z tym wnioskodawca w obawie o swoje bezpieczeństwo w 2006 roku postanowił wyjechać za granicę (akta adm. k. 18). Cudzoziemiec stwierdził również, że nie brał udział w działaniach wojennych i nie był aresztowany, więziony lub skazany wyrokiem sądu. Nie prowadzono wobec niego żadnego postępowania sądowego lub administracyjnego. Nie należał do żadnej organizacji politycznej, społecznej lub etnicznej. Podał natomiast ogólnikowo, że był prześladowany i poddawany przemocy przez swoich partnerów handlowych. Jako ostatnie miejsce zamieszkania w kraju pochodzenia podał miejscowość [...] w stanie [...] w [...]. W trakcie wywiadu statusowego przeprowadzonego w obecności tłumacza S. S. oświadczył, że jedynym powodem opuszczenia kraju pochodzenia był konflikt z partnerami w związku z zarzutem skupu przez niego produktów rolnych po wyższych cenach niż było to możliwe. Wnioskodawca w zastępstwie ojca wspólnie z kuzynem i dwoma wspólnikami prowadził sklep produktów rolnych. Kiedy pojawiły się duże straty finansowe powstał poważny konflikt miedzy wspólnikami i wzajemne podejrzenia o działalność na szkodę prowadzonego interesu. Wnioskodawca został pobity. Zgłoszono sprawę na policję. Dla zażegnania konfliktu z [...] przyjechał ojciec wnioskodawcy. Policja opłacona przez ojca nie podjęła żadnego postępowania karnego. Jednakże w obawie o własne bezpieczeństwo wnioskodawca postanowił wyjechać za granicę. Wnioskodawca wyjaśnił także, że wyjeżdżając z [...] w 2006 roku otrzymał od agenta sfałszowany paszport, w którym było wpisane, że urodził się w [...] roku, a w rzeczywistości urodził się w [...] roku. Cudzoziemiec nigdy nie podjął próby sprostowania daty swego urodzenia i podania właściwej. Przez cały czas od chwili wyjazdu we wszystkich wystąpieniach swoich do Ambasady [...] w [...] i władz polskich składając kolejne wnioski podawał, że urodził się w [...] roku. Ambasada [...] wydała mu Dokument Podróży Nr [...] z terminem ważności do [...] maja 2015 roku oraz wpisaną datą urodzenia w [...] roku. W związku z tym stwierdzenie w trakcie przesłuchania, że urodził się on w [...] roku, a nie w [...] roku, przy tym niepoparte żadnym konkretnym dowodem, nie zostało uznane za wiarygodne przez organ I instancji i przyjęto, że cudzoziemiec zgodnie z jego wcześniejszymi oświadczeniami oraz na podstawie oficjalnie wystawionego dokumentu tożsamości przez Ambasadę [...] w [...], urodził się w [...] roku. Rada podziela stanowisko organu I instancji, że cudzoziemiec w tej kwestii jest niewiarygodny. Cudzoziemiec zeznał także, że po wyjeździe z [...] początkowo udał się do [...], a następnie przez [...],[...],[...] i inne kraje do [...]. Potem z [...] wyjechał do [...], a po kilkunastu miesiącach przeniósł się do [...]. Przez okres sześciu lat przebywał w [...] i we [...]. Nie występował o status uchodźcy i nie podejmował pracy. Stwierdził, że w tym czasie leczył chory kręgosłup i z tego tytułu miał zalegalizowany pobyt. Nie przedstawił, jednak żadnych dokumentów na potwierdzenie legalnego pobytu i leczenia kręgosłupa w [...] lub we [...]. Na terytorium Polski cudzoziemiec przybył nielegalnie w 2012 roku i w dniu [...] maja 2012 roku wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, w trybie ustawy o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium RP. W dniu [...] listopada 2012 roku Wojewoda [...] odmówił mu zezwolenia na zamieszkanie. Jednakże cudzoziemiec pozostał na terytorium RP nielegalnie do czasu zatrzymania w dniu [...] marca 2014 roku. Wnioskodawca potwierdził również, że w kraju pochodzenia nie był aresztowany, więziony lub skazany wyrokiem sądu. Nie prowadzono wobec niego żadnego postępowania sądowego lub administracyjnego. Nie należał do żadnej organizacji politycznej, społecznej lub etnicznej. Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Rada stwierdziła, iż wnioskodawca nie wykazał w trakcie postępowania, że w jego przypadku mogą występować uzasadnione obawy przed indywidualnymi prześladowaniami z powodu rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub przekonań politycznych, albo też byłby zagrożony takim prześladowaniem w razie powrotu do kraju pochodzenia. Ponadto Rada wskazała, że zeznania wnioskodawcy są ogólnikowe i wewnętrznie sprzeczne, co rodzi uzasadnione wątpliwości, czy podane okoliczności opuszczenia kraju pochodzenia są prawdziwe. Przykładem tego mogą być zasadnicze niezgodności w dacie jego urodzenia oraz niejasne okoliczności opuszczenia kraju pochodzenia, jak również pobytu przez kilka lat na terenie Europy [...]. Cudzoziemiec nie przedstawił żadnych dokumentów na potwierdzenie swego rzekomo legalnego pobytu we [...] i [...]. Reasumując Rada stwierdziła, że przyczyną opuszczenia kraju pochodzenia przez cudzoziemca nie były prześladowania lub represje ze strony władz publicznych, ale wyłącznie spór o pieniądze z partnerami handlowymi oraz względy osobiste. Nie można też wykluczyć, że poszukiwał on najkorzystniejszych warunków dla osiedlenia się w Europie ze względów ekonomicznych. Wnioskodawca w trakcie postępowania nie stwierdził, aby był prześladowany przez władze publiczne z tytułu narodowości lub wyznania. Nie był przez miejscowe władze poddawany przemocy, zatrzymany, aresztowany lub sądzony. Nie brał żadnego udziału w działalności politycznej, społecznej lub etnicznej. Wskazane przez wnioskodawcę zagrożenie bezpieczeństwa osobistego, nie miało żadnego związku z działaniami władz państwowych, ani nie wynikało z represji z powodu rasy, religii, przekonań politycznych, narodowości czy przynależności do określonej grupy społecznej. Ponadto zdaniem Rady w przypadku zaistnienia bezpośredniego zagrożenia wnioskodawcy ze strony konkretnych indywidualnych osób, w tym przypadku swoich wspólników, w pierwszej kolejności zagrożony powinien skorzystać z prawa poszukiwania ochrony u władz państwowych, jeżeli rzeczywiście obawiał się działań niezgodnych z prawem. Rada stwierdziła, że wnioskodawca nie jest uchodźcą, w rozumieniu Konwencji Genewskiej. Co prawda ojciec wnioskodawcy podjął jakieś starania o zażegnanie konfliktu z jego partnerami, jednak nie wystąpił do właściwych organów sprawiedliwości w kraju pochodzenia w celu wyjaśnienia sprawy konfliktu i zapewnienia dla syna ochrony. Organ podkreślił, że w Pakistanie istnieje rozwinięty system sądowniczy. Każdy obywatel ma dostęp do procedur sądowych, w tym także do sądów wyższej instancji. W przypadku wystąpienia zagrożeń lub niezgodnych z prawem działań podejmowanych przeciwko obywatelowi może on szukać ochrony władz państwowych. Podkreślono, że cudzoziemiec wyjechał z [...] w 2006 roku, przez sześć lat przebywał na terenie [...],[...] i [...]gdzie nie występował o nadanie statutu uchodźcy. Do Polski przybył nielegalnie w 2012 roku i wystąpił z wnioskiem do Wojewody [...] o udzielenie zgody na zamieszkanie na czas oznaczony. Po otrzymaniu decyzji odmownej pozostał nielegalnie na terytorium RP i dopiero po zatrzymaniu przez policję w 2014 roku i umieszczenie w Strzeżonym Ośrodku dla Cudzoziemców w [...], w dniu [...] kwietnia 2014 roku złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy. W związku z powyższym nie można wykluczyć, że złożenie wniosku o nadanie statusu uchodźcy podyktowane było wyłącznie zamiarem uniknięcia wydalenia do kraju pochodzenia oraz potrzebą zalegalizowania pobytu w Polsce, a nie obawą przed prześladowaniem. Rada do Spraw Uchodźców podkreśliła, że rozpatrując wnioski o nadanie statusu uchodźcy uważa za konieczne, aby osoba ubiegająca się o nadanie statusu uchodźcy, jednoznacznie i wiarygodnie wykazała indywidualny charakter prześladowań lub obaw przed takimi prześladowaniami z powodów, o których mowa w Konwencji Genewskiej. W świetle brzmienia art. 13 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP kwestią kluczową jest obawa przed prześladowaniem. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego "obawa prześladowania musi mieć charakter uzasadniony. Uchodźcą jest osoba, która żywi uzasadnioną obawę przed prześladowaniem. Nie wystarcza zatem subiektywne przekonanie o stanie zagrożenia, gdyż przekonanie musi być uzasadnione sytuacją obiektywną. Ubiegający się o status uchodźcy powinien wykazać, że powrót do kraju pochodzenia może narazić go na prześladowania" (wyrok NSA z dnia 14 lipca 1999 r., sygn. akt V S.A. 119/99). Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego przesłanki do nadania statusu uchodźcy, wskazane w Konwencji Genewskiej należy interpretować wąsko, nie nadaje się statusu uchodźcy ze względu na konflikty prywatne, stan zdrowia, ani stan przestrzegania praw człowieka w kraju pochodzenia (wyrok z dnia 13 czerwca 2003 r. sygn. akt V SA 2582/02). W związku z tym organ odwoławczy stwierdził, że wnioskodawca nie spełnia wymaganych przesłanek, o których mowa w Konwencji Genewskiej, aby otrzymać status uchodźcy. Występują zatem okoliczności dla udzielenia odmowy nadania statusu uchodźcy na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. Rada podała także, że z analizy materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie wynikają przesłanki dla udzielenia wnioskodawcy ochrony uzupełniającej lub udzielenia zgody na pobyt tolerowany. W rozpatrywanej sprawie nie wykazano, że powrót do kraju pochodzenia wiązałby się dla wnioskodawcy z zagrożeniem praw chronionych przez Konwencję Rzymską z 1950 roku. Należy podkreślić, że w kraju pochodzenia nie był on prześladowany z przyczyn wskazanych w Konwencji Genewskiej. Rada do Spraw Uchodźców podziela opinię organu I instancji, że nie występują dla wnioskodawcy realne przesłanki określone w przepisie art. 15 ustawy o ochronie wskazujące na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez: 1) orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji, 2) tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie, 3) poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego. Wnioskodawca nie oświadczył w toku procedury statusowej, by orzeczono wobec niego karę śmierci lub groziło mu wykonanie egzekucji. Nie powołał się również na realnie grożące mu tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie. Nigdy nie był on ścigany ani poszukiwany przez podmioty sprawujące władzę w kraju pochodzenia. W Ambasadzie [...] w [...]uzyskał nowy dokument tożsamości. Dodać należy również, że nie ma żadnych przesłanek wskazujących na zindywidualizowane, rzeczywiste ryzyko doznania przez niego krzywdy. Analiza materiału dowodowego nie wskazuje na żadne zindywidualizowane zagrożenie dla strony, a obecnie nie można mówić o tym, by w [...] miało miejsce powszechne stosowanie przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji wewnętrznego konfliktu zbrojnego. Zgromadzony materiał dowodowy świadczy o tym, że wnioskodawca nie spełnia również żadnej z przesłanek udzielenia zgody na pobyt tolerowany. Wydalenie go do kraju pochodzenia nie zagrażałaby także w jakimkolwiek stopniu podstawowym prawom człowieka. Z informacji zgromadzonych w sprawie na temat Pakistanu ustalono, że sytuacja wewnętrzna jest tam wprawdzie lokalnie napięta, szczególnie w rejonach granicznych z Afganistanem z uwagi na antyterrorystyczne akcje wojsk rządowych i zamachy, ale nie rodzi ona powszechnego zagrożenia dla wszystkich mieszkańców tego kraju, a tym bardziej nie istnieją żadne przesłanki skłaniające do twierdzenia, że sytuacja ta może być zagrożeniem dla wnioskodawcy. W aktach sprawy znajdują się aktualne urzędowe opracowania na temat sytuacji wewnętrznej w [...], stworzone pod kątem przesłanek ochrony międzynarodowej i bazujące na wszystkich dostępnych źródłach, znajdujące swoje odbicie w uzasadnieniu do decyzji zarówno Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców jak i Rady do Spraw Uchodźców. Rada podkreśliła również, że negatywna decyzja w sprawie o nadanie wnioskodawcy statusu uchodźcy nie wynika z braku wiedzy o sytuacji w jego kraju pochodzenia i stanie przestrzegania w tym regionie praw człowieka jak sugerował to pełnomocnik skarżącego w odwołaniu, lecz wyłącznie z oceny jego sytuacji osobistej i złożonych przez niego zeznań. Zdaniem Rady postępowanie w sprawie wnioskodawcy prowadzone było właściwie w oparciu o dostępne możliwości ustalenia stanu faktycznego i odpowiednio zastosowane przepisy zarówno prawa materialnego, jak też postępowania administracyjnego. Organ I instancji podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony. Wnioskodawca miał też niczym nieograniczone możliwości przedstawienia wszystkich dowodów i okoliczności w sprawie oraz zgłoszenia ewentualnych dodatkowych żądań lub wniosków zgodnie z treścią art. 10 Kpa. Rada wyraziła przekonanie, mając na uwadze dyspozycję art. 80 Kpa, że organy administracji, w świetle zgromadzonego materiału dowodowego były uprawnione do oceny, że w sprawie nie zachodziły przesłanki do uznania skarżącego za uchodźcę, nie zaistniały też przesłanki do udzielenia ochrony uzupełniającej czy zgody na pobyt tolerowany. O nadaniu statusu uchodźcy nie może przesądzać sam fakt opuszczenia kraju pochodzenia, zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego nadanie statusu uchodźcy nie następuje ze względu na warunki życia lub sytuację ekonomiczną cudzoziemca, lecz jedynie z uwagi na istniejące, realne i uzasadnione obawy prześladowania w kraju pochodzenia osoby ubiegającej się o taki status. Jednocześnie Rada do Spraw Uchodźców wskazuje, że zgodnie z przepisem art. 513 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach z dnia 12 grudnia 2013 r., która weszła w życie w dniu 1 maja 2014 r. Do postępowań administracyjnych, których nie zakończono do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy decyzją ostateczną, a które zostały wszczęte przed tym dniem na podstawie ustaw zmienianych w niniejszej ustawie, stosuje się przepisy dotychczasowe (ustawa o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP została zmieniona w art. 484 niniejszej ustawy o cudzoziemcach). Mając powyższe na względzie, Rada zobowiązana była do wydania orzeczenia w przedmiocie statusu uchodźcy, ochrony uzupełniającej i zgody na pobyt tolerowany. Wobec powyższego Rada do Spraw Uchodźców uznała, że decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o odmowie nadania statusu uchodźcy, odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej oraz nieudzieleniu zgody na pobyt tolerowany była właściwa, została wydana zgodnie z prawem i wyczerpująco uzasadniona S. S. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł o uchylenie decyzji Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] września 2014 r. w całości. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: Przepisu art. I Konwencji Genewskiej dotyczącej statusu uchodźców z 1951 roku, oraz protokołu Nowojorskiego z 1967 roku poprzez bezzasadne uznanie, że skarżący nie jest uchodźcą. Wskazano także na naruszenie przepisów procedury administracyjnej tj. - art. 7 Kpa, art. 77 Kpa, poprzez naruszenie obowiązku zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, oraz art. 107 § 3 Kpa poprzez niewłaściwe uzasadnienie decyzji. Zdaniem skarżącego organy nie przeprowadziły postępowania dowodowego w całości przez co nie zebrały całego materiału w sprawie, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący stwierdził, że procedura w niniejszej sprawie miała zbyt wiele niedociągnięć przez co zaskarżona decyzja nie jest rzetelna, a naruszenia przepisów mogły spowodować, iż decyzja mogłaby mieć w rzeczywistości inne rozwiązanie. W odpowiedzi na skargę Rada do Spraw Uchodźców wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, iż w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekające w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Stosownie zaś do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) -zwanej dalej p.p.s.a., Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że w granicach danej sprawy Sąd dokonuje oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami prawa, bez względu na zarzuty podniesione w skardze. Rozpoznając skargę w świetle wyżej wskazanych kryteriów należy uznać, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd stwierdza, że postępowanie w rozpoznawanej sprawie zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami prawa. Zebrany materiał dowodowy został oceniony w sposób prawidłowy, wyciągnięto z niego logiczne wnioski, które znalazły się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012r. poz 680) - cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy, jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce korzystać z ochrony tego kraju. A contrario artykuł 19 ust. 1 pkt 1 wskazanej ustawy stanowi, iż cudzoziemcowi odmawia się nadania statusu uchodźcy jeżeli nie istnieje uzasadniona obawa przed prześladowaniem w kraju pochodzenia. W tym miejscu Sąd wyjaśnia, iż zgodnie z art. 1 lit. A pkt 2 Konwencji dotyczącej statusu uchodźców sporządzonej w Genewie 28 lipca 1951 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 515 ze zm.) - uchodźcą jest osoba, która na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem z powodu swojej rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub z powodu przekonań politycznych, przebywa poza granicami państwa, którego jest obywatelem i nie może lub nie chce z powodu tych obaw korzystać z ochrony tego państwa. Konwencja zawiera więc zamknięty katalog przyczyn, które uzasadniają nadanie statusu uchodźcy i nie obejmuje on ofiar wojen, klęsk żywiołowych, głodu, sytuacji rodzinnej, braku pracy i możliwości nauki, czy biedy. Uchodźcą jest więc osoba, która spełnia kryteria zawarte w przytoczonej definicji, a której kluczowy element stanowi "uzasadniona obawa przed prześladowaniem", wskazujący podstawowe cechy uchodźcy. Definicja ta posługuje się elementem subiektywnym, albowiem "obawa" jest odczuciem indywidualnym, stanem umysłu osoby ubiegającej się. Pojęciu "obawa" towarzyszy określenie "uzasadniona", a to oznacza, że nie tylko stan uczuć osoby zainteresowanej decyduje o statusie uchodźcy, lecz że musi on zostać potwierdzony przez ocenę sytuacji obiektywnej. Ustalenie statusu uchodźcy wymaga przede wszystkim oceny oświadczeń ubiegającego się. Oświadczenia te nie mogą być jednak rozważane w oderwaniu od sytuacji, która je określa. Termin "uzasadniona obawa" łączy zatem element subiektywny i obiektywny, i oba - jak wskazane zostało w Podręczniku "Zasady i tryb ustalania statusu uchodźcy" Biura Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych do Spraw Uchodźców (Genewa, styczeń 1992 r.) - muszą być brane pod uwagę w procedurze ustalania statusu. Ocena, czy obawa cudzoziemca przed prześladowaniem jest uzasadniona, musi być więc dokonana w odniesieniu do indywidualnego przypadku i na tle ogólnej sytuacji społeczno-prawnej i polityczno-ekonomicznej kraju pochodzenia cudzoziemca ubiegającego się o status uchodźcy. W związku z powyższym Sąd podzielił argumentację organów administracyjnych, że wnioskodawcy nie przysługuje status uchodźcy. Wnioskodawca jest raczej migrantem ekonomicznym, poszukującym lepszego życia, a nie uchodźcą potrzebującymi ochrony drugiego bezpiecznego kraju. Należy podkreślić, że skarżący S. S. oświadczył, że w [...] prowadził sklep razem z kuzynem i dwoma partnerami. Po pewnym czasie jego partnerzy zarzucili mu kradzież pieniędzy i ciężko go pobili. Zażądali też zwrotu rzekomo skradzionych pieniędzy. W związku z tym wnioskodawca w obawie o swoje bezpieczeństwo w 2006 roku postanowił wyjechać za granicę. Z [...] początkowo udał się do [...], a następnie przez [...],[...],[...]i inne kraje do [...]. Potem z Włoch wyjechał do [...], a po kilkunastu miesiącach przeniósł się do [...]. Przez okres sześciu lat przebywał w [...] i we [...]. Nie występował o status uchodźcy i nie podejmował pracy. Stwierdził, że w tym czasie leczył chory kręgosłup i z tego tytułu miał zalegalizowany pobyt. Nie przedstawił, jednak żadnych dokumentów na potwierdzenie legalnego pobytu i leczenia kręgosłupa w [...] lub we [...]. Na terytorium Polski cudzoziemiec przybył nielegalnie w 2012 roku i w dniu [...] maja 2012 roku wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, w trybie ustawy o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium RP. W dniu [...] listopada 2012 roku Wojewoda [...] odmówił mu zezwolenia na zamieszkanie. Jednakże cudzoziemiec pozostał na terytorium RP nielegalnie do czasu zatrzymania w dniu [...] marca 2014 roku. Dopiero po zatrzymaniu złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy. W trakcie postępowania statusowego cudzoziemiec stwierdził, że w kraju pochodzenia nie brał udziału w działaniach wojennych i nie był aresztowany, więziony lub skazany wyrokiem sądu. Nie prowadzono wobec niego żadnego postępowania sądowego lub administracyjnego. Nie należał do żadnej organizacji politycznej, społecznej lub etnicznej. Zdaniem Sądu nie można uznać, że skarżący spełniał przesłanki do nadania mu statusu uchodźcy. Należy zgodzić się ze stanowiskiem organu administracji, że oświadczenia skarżącego dotyczące jego sytuacji w kraju pochodzenia nie stanowią przesłanki ujętej w Konwencji Genewskiej. Opisywane zdarzenia nie dowodzą prześladowania ze względu na przynależność do grupy etnicznej, społecznej lub wyznaniowej. Wskazane zdarzenia, które miały negatywny wpływ na skarżącego uznać należy za incydenty o charakterze kryminalnym, wywołane nieporozumieniami wśród wspólników prowadzonej działalności handlowej. Zdaniem Sądu, podnoszone przez skarżącego okoliczności związane z obawami i poczuciem braku bezpieczeństwa nie mogły stanowić kluczowej przesłanki do emigracji z kraju pochodzenia. Przyjazd skarżącego do Polski, nie wiązał się z zamiarem poszukiwania skutecznej formy ochrony międzynarodowej. Przed nielegalnym przyjazdem do Polski skarżący przez kilka lat przebywał na terenie innych państw Unii Europejskiej i nie składał tam wniosków o nadanie statusu uchodźcy. Wniosek taki skarżący złożył dopiero w Polsce gdy został zatrzymany w związku z nielegalnym pobytem na terytorium RP. Sąd podziela stanowisko organu, że główną przesłanką przyjazdu skarżącego do Polski była sytuacja materialna w kraju pochodzenia i nadzieja na zapewnienie sobie lepszych warunków życia. Zarówno w złożonym wniosku o nadanie statusu uchodźcy, jak i w złożonych w czasie wywiadu oświadczeniach, skarżący nie przedstawił dowodów, które mogłyby świadczyć o prześladowaniu lub uzasadniałyby obawę przed takim prześladowaniem z powodu rasy, religii, przynależności do określonej grupy społecznej lub przekonań politycznych. Wskazywanie na jakiekolwiek naruszenie obowiązujących przepisów w zakresie ochrony międzynarodowej – w przypadku skarżącego nie znajduje uzasadnienia. Należy również stwierdzić, iż w sprawie brak jest podstaw do przyjęcia, że po powrocie do kraju pochodzenia skarżący zostanie zatrzymany, poddany torturom, nieludzkiemu czy poniżającemu traktowaniu albo karaniu, bądź też jego powrót stworzy poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla jego życia lub zdrowia. Skoro bowiem władze [...] (za pośrednictwem ambasady w [...]) wydały skarżącemu legalny dokument podróży, to trudno uznać, że po powrocie do kraju będzie on prześladowany. Tak więc wobec braku rzeczywistej obawy wystąpienia powyższych okoliczności przyjąć należy, iż w niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 15 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP uzasadniające udzielenie ochrony uzupełniającej. W ocenie Sądu brak jest również w sprawie przesłanek do zastosowania ochrony uzupełniającej bądź wyrażenia zgody na pobyt tolerowany. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby prawo do życia skarżącego, było zagrożone ze strony władz kraju pochodzenia. Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia zasad postępowania administracyjnego Sąd stwierdza, iż materiał dowodowy, zgodnie z art. 7 i 77 k.p.a., został zebrany i rozpatrzony wnikliwie, co znalazło wyraz w uzasadnieniach decyzji obu instancji spełniających wymogi art. 107 § 3 k.p.a. Organ zasadnie przyjął także, jak wymaga art. 80 k.p.a., na podstawie całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie, iż strona skarżąca nie wykazała faktów czy okoliczności mogących uzasadniać jego obawę przed indywidualnym prześladowaniem z przyczyn wymienionych w art. 13 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. Prawidłowo również zadaniem Sądu organ uznał, że w sprawie niezasadne byłoby udzielenie innych form ochrony określonych w ustawie o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (poza statusem uchodźcy). Mając na uwadze przedstawiony stan sprawy, Sąd stwierdza, iż organ dokonał dokładnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności, uzasadnił podstawę prawną wskazaną w decyzji i dokonując właściwej interpretacji przepisów wydał decyzję zgodną z prawem. Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), należało oddalić skargę jako niezasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło