IV SA/Wa 2146/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Stopczyński, Sędziowie asesor WSA Marta Laskowska, asesor WSA Marian Wolanin (spr.), Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2008 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej S. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2002 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2002 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy W. z dnia [...] marca 2002 r. ustalającej - na wniosek [...]"M. Sp. z o.o. z siedzibą w W. - warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji budowlanej polegającej na budowie przyłączy, stacji [...] i dojazdu do tej stacji dla potrzeb pasażu handlowego przy ul. [...], na działkach ew. nr [...] z obrębu [...] i na działkach ew. nr [...], tj. na terenie [...] Gminy W. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przedstawiono stan faktyczny sprawy i dotychczasowy tok postępowania stwierdzając, że odwołanie od decyzji Burmistrza Gminy W. z dnia [...] marca 2002 r. wniosła Spółdzielnia Mieszkaniowa "S." z siedzibą w W., podnosząc liczne zarzuty wobec powołanej decyzji. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu Spółdzielni, na wstępie wskazano, że Spółdzielnia ta była stroną postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] kwietnia 2001 r. o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie pasażu handlowego wraz z przyłączem wodnokanalizacyjnym i elektrycznym na działce nr ew. [...] z wniosku [...] "M." Sp. z o.o. z siedzibą w W., dlatego też odwołująca się Spółdzielnia jest stroną także w rozpatrywanej sprawie, skoro media których dotyczy ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, dotyczą tego samego pasażu handlowego. W zaskarżonej decyzji uznano, iż zarzuty odwołania dotyczą w istocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oraz pozwolenia na budowę pasażu handlowego przy ul. [...], a nie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie przyłączy, stacji [...] i dojazdu do tej stacji dla potrzeb pasażu handlowego przy ul. [...]. Spółdzielnia Mieszkaniowa nie kwestionowała jednak decyzji z dnia [...] kwietnia 2001 r. o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy pasażu handlowego przy ul. [...]. Brak jest przy tym podstaw do uznania, aby inwestycja, co do której wydana została zaskarżona odwołaniem decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] marca 2002 r., spowodowała jakąkolwiek uciążliwość i szkodliwość dla środowiska, zwłaszcza, że skarżąca Spółdzielnia nie wykazała tego w swoim odwołaniu. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powołaną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. złożyła Spółdzielnia Mieszkaniowa "S." zarzucając naruszenie art. 40 ust. 1 i art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999 Nr 15, poz. 139, Sygn. akt IV SA/Wa 2146/07 ze zm.), przez przyjęcie, że inwestycja polegająca na budowie przyłączy, stacji [...] i dojazdu do tej stacji dla potrzeb pasażu handlowego przy ul. [...] jako inwestycja tymczasowa, jest zgodna z ustaleniami planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego [...] W. zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady [...] W. z dnia [...] września 1992 r., pomimo braku wiążących w tym zakresie ustaleń planu przesądzających o dopuszczalności realizacji tymczasowych obiektów na obszarze objętym decyzją, oraz naruszenie art. 42 ust. 2 powołanej ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, przez brak określenia w zaskarżonej decyzji przebiegu inwestycji liniowych związanych z budową przyłączy i drogi dojazdowej, a także nie wskazanie jakichkolwiek warunków związanych z lokalizacją i danymi technicznymi stacji [...]. W uzasadnieniu skargi przedstawiono argumentację mającą przemawiać za uwzględnieniem podniesionych zarzutów, stwierdzając w szczególności, że dane z ewidencji gruntów wskazują, iż skarżąca włada działką nr ew. [...], na której jest urządzony parking dla mieszkańców budynku przy ul. [...], stanowiącym własność skarżącej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując uzasadnienie zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z przyczyn dostrzeżonych przez Sąd z urzędu, skutkujących stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji. Zgodnie bowiem z art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi. Zaskarżona decyzja wydana została w wyniku rozpatrzenia odwołania Spółdzielni Mieszkaniowej "S." od decyzji organu pierwszej instancji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla przyłączy, stacji [...] i drogi dojazdowej do tej stacji, na działkach o nr ew. [...] z obrębu [...] i na działkach o nr ew. [...], położonych przy ul. [...] w [...] Gminy W., na wniosek [...] "M." Sp. z o.o. z siedzibą w W.. Odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji może jednak wnieść tylko podmiot mający przymiot strony w postępowaniu, co wynika z art. 127 §1 kpa. Spółdzielnia Mieszkaniowa "S." nie posiada takiego przymiotu strony w postępowaniu, w którym wydana została decyzja Burmistrza Gminy W. z dnia [...] marca 2002 r. Sygn. akt IV SA/Wa 2146/07 Przysługiwanie przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999 Nr 15, poz. 139, ze zm.) - obecnie już nieobowiązującej, lecz przyjętej za materialnoprawną podstawę do wydania zaskarżonej decyzji, podlega bowiem ocenie przez pryzmat przesłanek określonych w art. 3 pkt 2 powołanej ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz przez pryzmat przesłanek określonych w art. 28 kpa. Według art. 3 pkt 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, każdy ma prawo do ochrony własnego interesu prawnego, przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych. Zgodnie zaś z art. 28 kpa, stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Przesłanką warunkującą przysługiwanie przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym jest zatem posiadanie interesu prawnego, na który ustalone warunki zabudowy i zagospodarowania terenu mogą oddziaływać. Nie chodzi więc o każdą sytuację, w której ustalone warunki zabudowy mogą wpływać na wykonywanie posiadania nieruchomości objętej decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, bądź nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania zamierzonej inwestycji - w takim bowiem przypadku, posiadaczowi nieruchomości przysługuje jedynie interes faktyczny. Interes prawny istnieje w przypadku możliwości oddziaływania ustalonych warunków zabudowy na wykonywanie praw przysługujących do nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji, i to jedynie praw o charakterze rzeczowym, legitymujących podmiot tych praw do ich ochrony wobec każdego zewnętrznego oddziaływania. Nie dotyczy to zatem praw o charakterze obligacyjnym, jako skutecznych do wykonywania i ochrony jedynie wobec podmiotów, które prawa te ustanowiły. Z akt sprawy nie wynika, aby Spółdzielni Mieszkaniowej "S." przysługiwały prawa rzeczowe do nieruchomości znajdujących się w obszarze, dla którego ustalone zostały warunki zabudowy decyzją Burmistrza Gminy W. z dnia [...] marca 2002 r. Skarżącej nie przysługują również prawa rzeczowe do nieruchomości bezpośrednio graniczących z tym obszarem. Na rozprawie w dniu 27 marca 2008 r., pełnomocnik skarżącej potwierdził ten stan, wskazując iż skarżąca od kilku już lat podejmuje starania o uzyskanie prawa użytkowania wieczystego do działek gruntu w części pochodzących z nieruchomości objętej warunkami zabudowy ustalonymi powołaną decyzją Burmistrza Gminy W. z dnia [...] marca 2002 r. Toczy się nawet w tym względzie stosowne postępowanie przed Sądem Okręgowym w W. Sygn. akt IV SA/Wa 2146/07 Podejmowanie działań zmierzających do uzyskania tytułu prawnorzeczowego do nieruchomości położnych w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji nie jest jednak równoznaczne z przysługiwaniem takiego tytułu prawnego, zwłaszcza w przypadku, gdy toczące się postępowanie przed sądem cywilnym zmierza do ustanowienia praw rzeczowych wobec nieruchomości, nie zaś do potwierdzenia ich istnienia, jako ustanowionych w przeszłości. W żaden więc sposób skarżąca nie wykazała, aby decyzja Burmistrza Gminy W. z dnia [...] marca 2002 r. mogła oddziaływać na wykonywanie lub ochronę praw rzeczowych przysługujących jej do nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania inwestycji, dla której ustalone zostały warunki zabudowy powołaną decyzją z dnia [...] marca 2002 r., skoro skarżącej nie przysługują takie prawa. Również z racji znajdowania się na części obszaru objętego decyzją z dnia [...] marca 2002 r., parkingu wykorzystywanego przez członków Spółdzielni Mieszkaniowej "S.", nie wynika interes prawny tej Spółdzielni, ani jej członków, skoro zajęcie nieruchomości pod parking nie jest poparte tytułem prawnorzeczowym. Błędnie więc organ odwoławczy uznał, iż skarżąca jest stroną postępowania, w którym wydana została decyzja Burmistrza Gminy W. z dnia [...] marca 2002 r. ustalająca warunki zabudowy dla [...] "M." Sp. z o.o. z siedzibą w W. Rozpatrzenie odwołania skarżącej, która nie jest stroną kwestionowanej przez nią decyzji organu pierwszej instancji, w rozpatrywanej sprawie stanowi zatem rażące naruszenie art. 138 §1 pkt 1 w zw. z art. 28 i art. 127 §1 kpa oraz w zw. z art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, w rozumieniu art. 156 §1 pkt 2 kpa. Rażący charakter naruszenia powołanych przepisów prawa polega bowiem na oczywistej sprzeczności między sposobem rozstrzygnięcia odwołania, zawartym w zaskarżonej decyzji, a treścią tych przepisów. W przypadku bowiem, gdy podmiot składający odwołanie nie jest stroną kwestionowanej przez niego decyzji, organ odwoławczy zobowiązany jest do umorzenia postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 §1 pkt 3 kpa. Wbrew twierdzeniom zawartym w zaskarżonej decyzji, przysługiwanie skarżącej przymiotu strony w rozpatrywanej sprawie nie może być wywodzone z samego faktu jej udziału w odrębnym postępowaniu administracyjnym o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu zakończonym decyzją z dnia [...] kwietnia 2001 r., dotyczącą w części tego samego obszaru i inwestycji, na potrzeby której ustalone zostały warunki zabudowy decyzją z dnia [...] marca 2002 r. Przysługiwanie przymiotu strony, musi być ocenianie przez organy orzekające w postępowaniu administracyjnym o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu przez pryzmat posiadania interesu prawnego, niezależnie od faktu udziału Sygn. akt IV SA/Wa 2146/07 danego podmiotu w odrębnym postępowaniu administracyjnym dotyczącym ustalenia warunków zabudowy dla tego samego obszaru. Stwierdzenie wadliwości zaskarżonej decyzji z przyczyn wyżej wskazanych wyklucza dopuszczalność dokonywania przez Sąd oceny zaskarżonej decyzji w jej materialnoprawnym zakresie dotyczącym prawidłowości ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 145 §1 pkt 2 w zw. z art. 134 §2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji. O zwrocie kosztów postępowania nie orzeczono wobec braku wniosku w tym względzie. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ odwoławczy wyda rozstrzygnięcie adekwatne do braku przysługiwania skarżącej przymiotu strony w złożeniu odwołania od decyzji organu pierwszej instancji.