IV SA/Wa 2150/07
PostanowienieWSA w Warszawie2008-01-15
Skład orzekający: Referendarz sądowy Karolina Kisielewicz - Malec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który spłaca kredyt i posiada oszczędności na koncie, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że wnioskodawca nie wykazał, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z tej instytucji. Posiadane środki finansowe na rachunku bankowym oraz stałe źródła dochodu, mimo spłaty kredytu, nie uzasadniają przyznania prawa pomocy, gdyż nie można stwierdzić, że wnioskodawca nie posiada żadnych możliwości poniesienia kosztów postępowania sądowego. Zobowiązania cywilnoprawne, takie jak raty kredytu, nie mają pierwszeństwa przed kosztami postępowania sądowego i nie uzasadniają skorzystania z prawa pomocy.Stan faktyczny
Wnioskodawca W.S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Wojewody Mazowieckiego uchylającą czynność materialno-techniczną zameldowania. Wnioskodawca jest zatrudniony na umowę o pracę na czas nieokreślony, otrzymuje wynagrodzenie, spłaca kredyt, posiada oszczędności na koncie bankowym. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Karolina Kisielewicz - Malec po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W.S. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia (...) września 2007r. Nr (...) w przedmiocie uchylenia czynności materialno - technicznej zameldowania postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy
Wnioskiem złożonym osobiście w dniu 17 grudnia 2007r. W.S. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata oraz o zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Wniosek ten złożony został w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 2150/07 wszczętej ze skargi W.S. na decyzję Wojewody Mazowieckiego w przedmiocie uchylenia czynności materialno - technicznej zameldowania.
Postępowanie wszczęte niniejszą skargą nie zostało zakończone przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie. Na obecnym etapie rozpoznawania skargi, skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł (§ 2 ust. 3 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r., w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.)
Z treści wniosku PPF oraz nadesłanych do Sądu oświadczeń, wynika, że wnioskodawca zatrudniony jest na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony. Z tego tytułu otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 2.157, 07 zł (średnie wynagrodzenie brutto z ostatnich 6 miesięcy; bez godzin nadliczbowych - 2.030,04 zł.). Z kwoty tej, poza normalnymi kosztami utrzymania siebie i mieszkania (skarżący prowadzi jednoosobowe, samodzielne gospodarstwo domowe), wnioskodawca spłaca kredyt, którego miesięczna rata - jak wynika zarówno z oświadczenia skarżącego jak i wyciągu z rachunku bankowego - wynosi 253,88 zł.
Z przedłożonego przez wnioskodawcę wyciągu z rachunku bankowego nie wynika, aby ciążyły na nim inne, szczególne zobowiązania.
Stan konta wnioskodawcy zamyka się saldem dodatnim (3.227,06 zł.) Rozpoznając wniosek, stwierdzono co następuje:
Na gruncie obowiązujących regulacji prawnych obowiązuje zasada, według której koszty sądowe jak również koszty wynagrodzenia fachowego pełnomocnika pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Jednakże przepisy postępowania sadowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nieposiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Należy dodać, że prawo pomocy może dotyczyć wyłącznie postępowania przed sądem administracyjnym i nie rozciąga się na postępowanie administracyjne.
Na prawo pomocy składa się zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Według treści art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) zwana dalej P.p.s.a, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Wniosek skarżącego dotyczy zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Tym samym W.S. ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Aby uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym, musi on wykazać, że jest w stanie pokryć jakichkolwiek kosztów postępowania. Do udowodnienia takiego stanu zobowiązuje wnioskodawcę norma art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Zdaniem Sądu skarżący nie wykazał, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy w zakresie całkowitym. Biorąc pod uwagę posiadane przez zgromadzone na rachunku bankowym środki finansowe, nie można stwierdzić, że nie posiada on żadnych możliwości poniesienia kosztów postępowania sądowego. Na obecnym etapie sprawy koszty te nie są i nie będą tak wysokie, aby nie mogły zostać pokryte z uzyskiwanych dochodów oraz posiadanych oszczędności. Analiza nadesłanego do sądu wyciągu z rachunku bankowego obrazującego wielkość wpływów środków finansowych i stan wydatków za okres od 28 września 2007r. do 8 stycznia 2007r. jednoznacznie wskazuje, że strona posiada możliwości pokrycia kosztów niniejszego postępowania.
Skarżący nie dowiódł także, że zasługuje na przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Nie wykazał bowiem czym ewentualny uszczerbek w utrzymaniu mógłby się dla niego objawić i jakie negatywne skutki wywołać. Wymagania tego nie spełnia konieczność wywiązywania się z umowy kredytu. Okoliczność ta nie może mieć decydującego znaczenia w sprawie. Zobowiązania cywilnoprawne (raty kredytu, pożyczki) nie mogą bowiem mieć pierwszeństwa przed kosztami postępowania sądowego, a w konsekwencji uzasadniać skorzystanie z instytucji prawa pomocy.
W tej sytuacji przyznanie prawa pomocy wobec posiadania pewnych zasobów finansowych oraz stałych źródeł dochodów stanowiłoby naruszenie podstawowych zasad jego przyznawania. Z jednej strony prowadziłoby to do uzyskania po stronie skarżącej przysporzenia majątkowego w postaci pośredniego finansowania ponoszonych przez nią wydatków związanych z zaspokojeniem potrzeb życia codziennego, spłaty kredytu, z drugiej zaś - do niczym nieuzasadnionego przerzucania ciężaru związanych ze sprawą kosztów na Skarb Państwa poprzez uszczuplenie należnych mu dochodów.
Należy zauważyć, że treść przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi pozwala na przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym i częściowym wyłącznie w sytuacjach wyjątkowych, w których skarżący ponad wszelką wątpliwość udowodnią, że nie są i nie będą w stanie w przyszłości wygospodarować środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Nadesłane do Sądu dokumenty, a w tym zwłaszcza wyciąg z rachunku bankowego, nie potwierdzają, aby tego rodzaju szczególna sytuacja zachodziła w niniejszej sprawie. Dlatego należało odmówić przyznania prawa pomocy poprzez pokrycie ze środków publicznych wynagrodzenia dla fachowego pełnomocnika oraz zwolnienie od opłat i wydatków sądowych.
Wykazanie braku możliwości poniesienia związanych ze sprawą kosztów sądowych stanowi jedyny sposób uzyskania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Decyzja Sadu w sprawie przyznania prawa pomocy nie może zależeć - wbrew oczekiwaniom strony - od oceny legalności zaskarżonego działania organu administracji publicznej.
Z wyżej powołanych względów orzeczono jak w sentencji niniejszego postanowienia na podstawie przepisu art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 i 2, art. 258 § 2 pkt 7 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło