IV SA/Wa 2172/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-11-19

Skład orzekający: Monika Stępkowska-Bigiej

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba ubiegająca się o status uchodźcy, przebywająca w ośrodku dla cudzoziemców i otrzymująca świadczenia socjalne, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Osoba ubiegająca się o status uchodźcy, która wraz z rodziną przebywa w ośrodku dla cudzoziemców i otrzymuje jedynie świadczenia socjalne w ramach procedury uchodźczej, a której majątek znajduje się na terytorium, z którego musiała uciekać i z którego nie może korzystać, wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. W związku z tym należy przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Stan faktyczny
Skarżący A. S. złożył skargę do WSA w Warszawie na decyzję Rady do Spraw Uchodźców odmawiającą mu statusu uchodźcy. Wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Skarżący wraz z rodziną przebywa w ośrodku dla cudzoziemców, otrzymując świadczenia socjalne. Posiada majątek na terytorium, z którego musiał uciekać i z którego nie może korzystać.
Rozstrzygnięcie
1) zwolniono A. S. od kosztów sądowych, 2) ustanowiono dla A. S. adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Monika Stępkowska-Bigiej po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] września 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy postanawia: 1) zwolnić A. S. od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla A. S. adwokata. A. S. (dalej: "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] września 2014 r. w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy. Wraz ze skargą złożył do Sądu wniosek sporządzony na urzędowym formularzu PPF, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. We wniosku podniósł, że wraz z żoną i trójką małoletnich dzieci przebywa w ośrodku dla cudzoziemców. Wszyscy otrzymują świadczenie socjalne w ramach procedury uchodźczej w wysokości po 270 zł miesięcznie. Skarżący ponadto oświadczył, że jego żona posiada majątek na [...] – dom o pow. 60 m2 oraz nieruchomość rolną – 8ha. Nie są jednak w stanie przedstawić żadnych dokumentów potwierdzających ich stan majątkowy, bowiem pozostały one na [...], gdzie nie mogą wrócić, i który musieli opuścić z trosce o swoje bezpieczeństwo. Rozpoznając wniosek należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie. Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oceniając sytuację materialną skarżącego wzięto pod uwagę, że przebywa wraz z dziećmi w ośrodku dla cudzoziemców. Skarżący wraz z rodziną uzyskują jedynie pomoc od państwa w ramach tzw. procedury uchodźczej w łącznej wysokości 1350 zł miesięcznie (na 5 osób). Co prawda skarżący wskazał, że jego rodzina posiada majątek na [...] (dom oraz nieruchomość rolną), ale w związku z koniecznością opuszczenia [...], z majątku tego nie może korzystać. Opisana sytuacja uzasadnia przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych (na obecnym etapie postępowania jest to wpis od skargi w wysokości 300 zł) oraz kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. W tym stanie rzeczy nieudzielanie skarżącemu prawa pomocy mogłoby wiązać się z pozbawieniem go prawa do sądu. Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło